Լեռան ձայնը (վեպ)
| Լեռան ձայնը | |
|---|---|
| Տեսակ | գրավոր աշխատություն |
| Ձև | վեպ |
| Հեղինակ | Յասունարի Կավաբատա |
| Երկիր | |
| Բնագիր լեզու | ճապոներեն |
| Տեսարան | Ճապոնիա |
| Հրատարակչություն | Chikuma Shobō? |
| Հրատարակվել է | 1954 |
«Լեռան ձայնը» (ճապ.՝ 山の音, Յամա նօ օտո), ճապոնացի գրող Յասունարի Կավաբատայի վեպն է, որը գրվել և մաս-մաս տպագրվել է՝ 1949–1954 թվականներին և առաջին անգամ որպես առանձին գիրք հրատարակվել է՝ 1954 թվականին։ Վեպը հայերեն թարգմանվել և հրատարակվել է 2021 թվականին «Անտարես» հրատարակչության կողմից՝ «Նոբելյան մրցանակակիրներ» շարքում։[1][2]
Սյուժե
[խմբագրել | խմբագրել կոդը]Շինգոն՝ 62-ամյա գործարար է, որը բնակվում է Կամակուրայում և աշխատում Տոկիոյում, մոտ է թոշակառու դառնալուն։ Նա հիշողության ժամանակավոր կորուստներ է ապրում, ծերունական կարծրախտ, արթնանալուն պես տարօրինակ և անհանգստացնող երազներ է հիշում և լսում է ձայներ, այդ թվում՝ տարօրինակ աղմուկը, որը ծառայում է վեպի վերնագիր՝ «լեռան ձայնը», որը նրան արթնացնում է քնից՝ «ինչպես քամի, հեռու, բայց խորությամբ՝ ինչպես երկրի դղրդյունը»։ Շինգոն այդ ձայնը համարում է իր մոտալուտ մահվան նախանշանը։ Միևնույն ժամանակ, նա բազմիցս բախվում է ընկերների և նախկին համակուրսեցիների մահվան փաստի հետ։[3][4]
Շինգոն դիտարկում և կասկածի տակ է դնում իր հարաբերությունները ընտանիքի մյուս անդամների հետ։ Նա ամուսնացած է՝ Յասուկոյի հետ իր ավագ քրոջ՝ Սինգոյի անժամանակ մահից հետո, որի գեղեցկությունը Շինգոն պաշտում էր՝ Յասուկոյին և նրանց դստերը՝ Ֆուսակոյին, համարելով բավականին անհրապույր։ Շինգոն հայրական և նուրբ էրոտիկ զգացմունքներ ունի իր հարս Կիկուկոյի նկատմամբ, որը հանգիստ հանդուրժում է իր որդու՝ Շուիչիի սիրավեպը մեկ այլ կնոջ հետ։ Երբ Ֆուսակոն լքում է ամուսնուն և երկու փոքրիկ երեխաների հետ վերադառնում հայրական տուն, Շինգոն սկսում է որդու և դստեր ամուսնական դժվարությունները ընկալել որպես հոր դերը չկատարելու հետևանք։ Բացի այդ, Ֆուսակոն մեղադրում է նրան իրեն անցանկալի, չսիրված տղամարդու հետ ամուսնացնելու և Կիկուկոյին իրենից ավելի նախընտրելու համար։ Վեպը լայն իմաստով ընտանեկան և անձնային դրամա է՝ ճապոնական մինիմալիստական խոսքով և իրերի նկատմամբ խիստ մեղմությամբ, առարկաների, կենդանիների, առօրեայի մանրուքների գեղեցիկ և բանաստեղծական պատկերմամբ։[5]
Թեմատիկա
[խմբագրել | խմբագրել կոդը]Գլխավոր հերոս՝ Շինգոն անընդհատ մտորում է իր ծերացման փաստի մասին, որը դրսևորվում է՝ հիշողության, տեսողության և նույնիսկ տղամարդկային սեռական պոտենցիայի կորստով։ Շինգոն զարմանում է, թե ինչու այլեւս չի գրգռվում էրոտիկ երազխաբության ժամանակ։ Նա նաև բազմիցս բախվում է մահկանացու լինելու հետ՝ ընկերների և նախկին համակուրսեցիների մահվան լուրերի հետ մեկտեղ։ Մարդկային կյանքն ու մահը համապատասխանում են եղանակների ամբողջ ցիկլին (գործընթացները սկսվում են աշնանը և ավարտվում հաջորդ տարվա աշնանը)։[6]
Կավաբատան դիտարկում է մեկ այլ թեմա՝ պատերազմի ազդեցությունը իր գլխավոր հերոսների վրա։ Շուիչիի սիրուհի Կինուկոն բազմիցս անդրադառնում է պատերազմին, որը խլեց իր ամուսնուն և խանգարեց նրան մայր դառնալ։
Վեպը նաև անդրադառնում է բուդդայական հայեցակարգերին, տաճարներին, Կամակուրայի հայտնի՝ մեծ Բուդդայի արձանին և ճապոնական կենցաղում Ձենի հիմնարար և խտացված ազդեցությանը։[7][8]
Ծանոթագրություններ
[խմբագրել | խմբագրել կոդը]- ↑ Kawabata, Yasunari (1996). The Sound of the Mountain (Impressum). Translated by Seidensticker, Edward G. New York: Vintage International. ISBN 0-679-76264-7.
- ↑ "山の音 (The Sound of the Mountain)". Kotobank (in Japanese). Retrieved 22 July 2021.
- ↑ Starrs, Roy (2019). Soundings in Time. The Fictive Art of Yasunari Kawabata. Routledge. ISBN 978-1-873410-74-5.
- ↑ Aldridge, Alfred Owen (1986). The Reemergence Of World Literature: A Study of Asia and the West. Newark: University of Delaware Press. pp. 181–186. ISBN 9780874132779.
- ↑ Miller, Mara (2017). "On Kawabata, Kishida, and Barefoot Gen. Agency, Identity, and Aesthetic Experience in Post-Atomic Japanese Narrative". In Nguyen, A. Minh (ed.). New Essays in Japanese Aesthetics. Lanham, Maryland: Lexington Books. ISBN 978-0-73918081-5.
- ↑ Kawabata, Yasunari (1956). Snow Country. Translated by Seidensticker, Edward G. New York: Knopf.
- ↑ "National Book Awards 1971 winners". National Book Foundation. Retrieved 20 June 2021.
- ↑ "山の音 (Sound of the Mountain)". テレビドラマデータベース (TV Drama Database) (in Japanese). Retrieved 22 June 2021.
Աղբյուրներ
[խմբագրել | խմբագրել կոդը]- Kawabata, Yasunari (1996). The Sound of the Mountain (Impressum). Translated by Seidensticker, Edward G. New York: Vintage International. ISBN 0-679-76264-7.
- "山の音 (The Sound of the Mountain)". Kotobank (in Japanese). Retrieved 22 July 2021.
- Aldridge, Alfred Owen (1986). The Reemergence Of World Literature: A Study of Asia and the West. Newark: University of Delaware Press. pp. 181–186. ISBN 9780874132779.
- Miller, Mara (2017). "On Kawabata, Kishida, and Barefoot Gen. Agency, Identity, and Aesthetic Experience in Post-Atomic Japanese Narrative". In Nguyen, A. Minh (ed.). New Essays in Japanese Aesthetics. Lanham, Maryland: Lexington Books. ISBN 978-0-73918081-5.
- Starrs, Roy (2019). Soundings in Time. The Fictive Art of Yasunari Kawabata. Routledge. ISBN 978-1-873410-74-5.
- Kawabata, Yasunari (1956). Snow Country. Translated by Seidensticker, Edward G. New York: Knopf.
- "National Book Awards 1971 winners". National Book Foundation. Retrieved 20 June 2021.
- "山の音 (Sound of the Mountain)". テレビドラマデータベース (TV Drama Database) (in Japanese). Retrieved 22 June 2021.