Լեոն Պինսկեր
Լեոն Պինսկեր יהודה לייב פינסקר | |
|---|---|
| Ծնվել է | դեկտեմբերի 25, 1821 Տոմաշուվ Լյուբելսկի, Տոմաշուվ Լյուբելսկի շրջան, Լյուբլինի վոյեվոդություն, Լեհաստան[1] |
| Մահացել է | դեկտեմբերի 21, 1891 (69 տարեկան) Օդեսա, Խերսոնի նահանգ, Ռուսական կայսրություն[1] |
| Գերեզման | Tomb of Nicanor և Օդեսա |
| Քաղաքացիություն | Լեհաստան և |
| Մասնագիտություն | բժիշկ, լրագրող, գրող, քաղաքական ակտիվիստ և քաղաքական գործիչ |
| Գործունեության ոլորտ | բժիշկ, political activity?[2], ժուռնալիստիկա[2] և Սիոնիզմ[2] |
| Ալմա մատեր | Օդեսայի ազգային համալսարան |
| Տիրապետում է լեզուներին | գերմաներեն[3] և ռուսերեն[3] |
| Հայր | Simhah Pinsker?[1] |
Լեոն (Եհուդա Լեյբ) Պինսկեր կամ Լեո Պինսկեր, Լև Սեմյոնի Պինսկեր (եբրայերեն՝ יהודה לייב פינסקר , դեկտեմբերի 25, 1821, Տոմաշուվ Լյուբելսկի, Տոմաշուվ Լյուբելսկի շրջան, Լյուբլինի վոյեվոդություն, Լեհաստան[1] - դեկտեմբերի 21, 1891, Օդեսա, Խերսոնի նահանգ, Ռուսական կայսրություն[1]), հրեա բժիշկ, փիլիսոփա սիոնականության գաղափարախոս և գործիչ, Հովեվեյ Ցիոն սիոնիստական շարժման առաջնորդ։
Կենսագրություն
[խմբագրել | խմբագրել կոդը]Եհուդա Լեյբ Պինսկերը ծնվել է 1821 թ. դեկտեմբերի 13-ին Տոմաշով-Լյուբելսկի քաղաքում հրեա մանկավարժ և գրող Սիմխա Պինսկերի ընտանիքում։ Սիմխան ծագումով Գալիցիայից էր, նրա տանը խոսում էին գերմաներեն։ Վաղ մանկության ժամանակաշրջանում Եհուդա Լեյբ պինսկերի ընտանիքը տեղափոխվում է օդեսա, որտեղ նա սովորում է իր հոր մասնավոր դպրոցում, ապա՝ տեղական միջնակարգ դպրոցում։
Ստանալով միջնակարգ կրթություն, Եհուդա Լեյբ Պինսկերը ընդունվում է Ռիշելիեի վարժարանի իրավագիտության ֆակուլտետ և դառնում Ռուսական կայսրության բուհ ընդունված առաջին հրեաներից մեկը։ Ուսանողության տարիներին Պինսկերը հրեական Հասկալա լուսավորական շարժման և հրեաների ձուլման կողմնակից էր։
Վարժարանը ավարտելուց հետո նրան չեն թողնում փաստաբան դառնալ[4] և Եհուդա Լեյբ Պինսկերը որոշում է դասախոսական գործունեությամբ զբաղվել։ Տեղափոխվելով Քիշնև, նա սկսում է հրեական դպրոցում ռուսերեն դասավանդել։ Այդպես աշխատելուց մեկ տարի անց նա տեղափոխվում է Մոսկվա, որտեղ 1843 թ. ընդունվում է Մոսկվայի համալսարանի բժշկության ֆակուլտետ և 1848 թ. ավարտում է այն։ Ստաժավորում է անցնում Գերմանիայում և Ավստրիայում, որտեղ ծանոթանում է Հասկալայի առաջնորդների հետ։
Օդեսա վերադառնալով Պինսկերը սկսում է բժշկական գործունեությամբ զբաղվել։ Ղրիմյան պատերազմի սկսումից հետո կամավոր բանակ է գնում որպես բժշիկ, ծառայության համար ստանալով մեդալ։
1860-1862 թթ. Օդեսայում հրատարակվող «Ռասսվետ» և «Սիոն» հանդեսների համահիմնադիրներից և խմբագիրներից էր։ Հետագայում համագործակցում է արդեն Սանկտ Պետերբուրգում 1879-1883 թթ. լույս տեսնող «Ռասսվետ» հանդեսի հետ, որտեղ 1882 թ. հրապարակվում է Պինսկերի «Ավտոէմանսիպացիա» աշխատության ռուսերեն թարգմանությունը։
Ծանոթագրություններ
[խմբագրել | խմբագրել կոդը]- 1 2 3 4 5 Գերմանիայի ազգային գրադարանի կատալոգ (գերմ.)
- 1 2 3 Չեխիայի ազգային գրադարանի կատալոգ
- 1 2 Bibliothèque nationale de France data.bnf.fr (ֆր.): տվյալների բաց շտեմարան — 2011.
- ↑ Ռուսաստանում հրեաներին թույլ են տվել իրավաբան աշխատել միայն 1864 թ.:
| Վիքիպահեստն ունի նյութեր, որոնք վերաբերում են «Լեոն Պինսկեր» հոդվածին։ |
| ||||||||||||
- Դեկտեմբերի 25 ծնունդներ
- 1821 ծնունդներ
- Լեհաստանում ծնվածներ
- Դեկտեմբերի 21 մահեր
- 1891 մահեր
- Օդեսա քաղաքում մահացածներ
- Օդեսայի համալսարանի շրջանավարտներ
- Գիտնականներ այբբենական կարգով
- Անձինք այբբենական կարգով
- Սիոնիզմի գործիչներ
- Երուսաղեմ քաղաքում թաղվածներ
- Հրեա բժիշկներ
- Հրեա փիլիսոփաներ
- Հրեա լրագրողներ
- Լեհ բժիշկներ
- Լեհ գրողներ