Լաստենի

Վիքիպեդիայից՝ ազատ հանրագիտարանից
Լաստենի
Grote oude zwarte els.jpg
Լաստենի սև
Գիտական դասակարգում
Թագավորություն Բույսեր
Բաժին [[Ծածկասերմեր]]
Դաս [[Երկշաքիլավորներ]]
Կարգ [[Հաճարածաղկավորներ]]
Ընտանիք [[Կեչազգիներ]]
Ցեղ '''Լաստենի'''
Լատիներեն անվանում
Alnus
Հոմանիշներ
Տիպիկ ներկայացուցիչներ

Wikispecies-logo.svg
Դասակարգումը
Վիքիցեղերում

Commons-logo.svg
Պատկերներ
Վիքիպահեստում

ITIS 19466
NCBI 3515
EOL 107300

IPNI3975-1

Լաստենի (լատ.՝ Alnus) կեչազգիների ընտանիքին պատկանող բույսերի ցեղ։ Հաշվում են մոտ 23 - 40 տեսակ։[1]

Անվան ծագում[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

Ռուսերեն «ольха» - լաստենի բառը ծագել է սլովեն.՝ *olьxa/elьxa-ից (այստեղից են եկել նաև ուկր.՝ вільха, բելառուս․՝ вольха, բուլղար․՝ елша́, սերբ.՝ jóвa, սլովեն.՝ jélša, չեխ․՝ оlšе, սլովակ.՝ jеlšа, սերբ.՝ wólša)[2], նաև *ălĭsā/ĕlĭsā *haéliso/eha-[3] (ср. գերմ.՝ Erle, անգլ.՝ alder, անգլ.՝ aller < հին անգլերեն՝ alor[4][5])։ Հնդեվրոպական բառերում ծագում է *el-, ol- արմատնեիրց, որը կապ ունի լուսավոր բառի հետ[6][7] կամ կարմրաշականակագունի հետ[8]։

Նկարագիր[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

Ծառեր և թփեր են։ Տերևակիցները վաղ թավոտ են։ Արական կատվիկները մի քանիսը միասին են, հիմնադրվում և զարգանում են աշնանից, բացվում են գարնանը։ Իգական կատվիկները մեկական են կամ ողկույզով խմբված, հիմնադրվում են աշնանից։

Տեսակներ[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

Համաձայն Կյուի Թագավորական բուսաբանական այգու դասը ընդգրկում է 45 տեսակ Տեսակներից են՝

Գրականություն[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

  • Ботаника. Учебник для вузов: в 4 т, հ. 3 (խմբ. Под ред. А. К. Тимонина, И. И. Сидоровой), М., «Изд. центр «Академия»» — 472, էջեր 472 — 472 էջ, ISBN 978-5-7695-2746-3։
  • Комаров В. Л. Род 365. Ольха — Alnus Mill. // Флора СССР. В 30 т. / Гл. ред. и ред. тома акад. В. Л. Комаров. — М.—Л.։ Изд-во АН СССР, 1936. — Т. V. — С. 306—319. — 762 + XXVI с. — 5175 экз.
  • Соколов С. Я., Стратонович А. И. Род 2. Alnus Mill. — Ольха // Деревья и кустарники СССР. Дикорастущие, культивируемые и перспективные для интродукции. / Ред. тома С. Я. Соколов. — М.—Л.։ Изд-во АН СССР, 1951. — Т. II. Покрытосеменные. — С. 334—353. — 612 с. — 2500 экз.
  • Алёхин В. В. География растений. — М., 1944. — 455 с.
  • Chen, Zhiduan and Li, Jianhua (2004). Phylogenetics and Biogeography of Alnus (Betulaceae) Inferred from Sequences of Nuclear Ribosomal DNA ITS Region. International Journal of Plant Sciences 165։ 325–335.

Ծանոթագրություններ[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

  1. Банаев Е. В., Шемберг М. А., Ольха в Сибири и на Дальнем Востоке России (изменчивость, таксономия, гибридизация), Новосибирск, «СО РАН», ISBN 5-7692-0378-1։
  2. Этимологический словарь славянских языков. — М.: Наука, 1979. — Т. 6. — С. 23—24.
  3. J. P. Mallory, Douglas Q. Adams. Encyclopedia of Indo-European culture. — London: Fitzroy Dearborn Publishers, 1997. — ISBN 9781884964985
  4. Orel V. A Handbook of Germanic Etymology. — Brill, 2003.
  5. Douglas Harper. (2001-2010)։ «Online Etymology Dictionary» (անգլերեն)։ Արխիվացված օրիգինալից-ից 2012-02-13-ին։ Վերցված է 2010 թ․ հուլիսի 9 
  6. Гамкрелидзе Т. В., Иванов Вяч. Вс. Индоевропейский язык и индоевропейцы: Реконструкция и историко-типологический анализ праязыка и протокультуры: В 2-х ռուսերեն գիրքх. — Тбилиси: Из-во Тбил. ун-та, 1984. — С. 635.
  7. Friedrich P. Proto-Indo-European Trees. — The University of Chicago Press, 1970. — P. 70—73.
  8. [ *el-] // Pokorny, Julius. Indogermanisches etymologisches Wörterbuch. — Bern: Francke, 1959, 1989.

Արտաքին հղումներ[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

Այս հոդվածի կամ նրա բաժնի որոշակի հատվածի սկզբանական տարբերակը վերցված է Հայաստանի բնաշխարհ հանրագիտարանից, որի նյութերը թողարկված են Քրիեյթիվ Քոմմոնս Նշում–Համանման տարածում 3.0 (Creative Commons BY-SA 3.0) թույլատրագրի ներքո։ CC-BY-SA-icon-80x15.png