Jump to content

Իրանի Իսլամական Հանրապետության զինված ուժերի գլխավոր շտաբ

Վիքիպեդիայից՝ ազատ հանրագիտարանից
Իրանի Իսլամական Հանրապետության զինված ուժերի գլխավոր շտաբ
ՏեսակՇտաբ
Երկիր Իրան
Հիմնադրվածսեպտեմբերի 26, 1989

Իրանի Իսլամական Հանրապետության զինված ուժերի գլխավոր շտաբ (պարս.՝ ستاد کل نیروهای مسلح جمهوری اسلامی ایران), Իրանի զինված ուժերի բարձրագույն ռազմական մարմինն, որի պարտականությունն է իրականացնել քաղաքականություն, վերահսկել և համակարգել զինված ուժերում գործողությունները[1][2][3]:

Իրանի երկու առանձին զինված ուժերը՝ Իրանի Իսլամական Հանրապետության բանակը (Արտեշ) և Իսլամական հեղափոխության պահապանների կորպուսը (Սեպահ), պաշտոնապես ենթարկվում են Գլխավոր շտաբին, ինչպես նաև Իրանի միակ ազգային ոստիկանական ուժը՝ Իրավապահ մարմինները[4]:

Գլխավոր շտաբը ստեղծվել է 1988 թվականի հունիսին՝ զինված ուժերի միջև համագործակցությունը բարելավելու և մրցակցությունը հավասարակշռելու համար և անմիջականորեն վերահսկվում է Իրանի Գերագույն առաջնորդի կողմից, Իրանի պաշտպանության և զինված ուժերի աջակցության նախարարությունը պատասխանատու է զինված ուժերի պլանավորման, լոգիստիկայի և ֆինանսավորման համար և Իրանի նախագահին ենթակա գործադիր իշխանության մաս է կազմում[5]:

Զինված ուժերի գլխավոր շտաբը միավորել է կանոնավոր զինված ուժերի և ԻՀՊԿ-ի բարձրագույն էշելոնները՝ հրամանատարության ավելի մեծ միասնություն ապահովելու համար։ Սակայն, Իրան-Իրաք պատերազմի ավարտից կարճ ժամանակ անց, Իրանի գերագույն առաջնորդ Ալի Խամենեին հաստատեl 1 ԻՀՊԿ-ի առանձին շտաբի վերահաստատումը՝ ակնհայտորեն փորձելով շահել Պահապանների համակրանքը[6]: Այս ժամանակահատվածից սկսած՝ ԻՀՊԿ գերագույն հրամանատարը անմիջականորեն հաշվետու է եղել Ալի Խամենեիին, մինչդեռ կանոնավոր զինված ուժերի տարբեր ճյուղերի (ցամաքային, օդային և ռազմածովային ուժեր) հրամանատարները հաշվետու են եղել Զինված ուժերի շտաբի պետ, գեներալ Հասան Ֆիրուզաբադիին[7]:

Իրանի գլխավոր շտաբի պետերի ցանկ

[խմբագրել | խմբագրել կոդը]
Գլխավոր շտաբի պետ Լիազորությունների մեկնարկի ամսաթիվ Ժամկետի ավարտի ամսաթիվ
1 Սեյեդ Հասան Ֆիրուզաբադի 1989 թվականի սեպտեմբերի 26-ին 2016 թվականի հունիսի 28
2 Մոհամմադ Բաղերի 2016 թվականի հունիսի 28 2025 թվականի հունիսի 13
3 Աբդոլրահիմ Մուսավի 2025 թվականի հունիսի 13


Ծանոթագրություններ

[խմբագրել | խմբագրել կոդը]
  1. Forozan, Hesam (2016). The Military in Post-Revolutionary Iran: The Evolution and Roles of the Revolutionary Guards. Abingdon, Oxon: Routledge. էջ 51–53. ISBN 978-1-138-91302-8.
  2. «Iran Military Power (PDF)» (PDF). Defense Intelligence Agency (DIA). 2019-08. Արխիվացված է օրիգինալից (PDF) 2021 թ․ հունիսի 24-ին. Վերցված է 2021 թ․ հուլիսի 21-ին.
  3. Paul Bucala, Marie Donovan (2016 թ․ դեկտեմբերի 1). «A New Era for Iran's Military Leadership». Critical Threats Project, American Enterprise Institute. Արխիվացված է օրիգինալից 2021 թ․ հուլիսի 21-ին. Վերցված է 2021 թ․ հուլիսի 22-ին.
  4. Forozan, Hesam (2016). The Military in Post-Revolutionary Iran: The Evolution and Roles of the Revolutionary Guards. Abingdon, Oxon: Routledge. էջ 51–53. ISBN 978-1-138-91302-8.
  5. Forozan, Hesam (2016). The Military in Post-Revolutionary Iran: The Evolution and Roles of the Revolutionary Guards. Abingdon, Oxon: Routledge. էջ 51–53. ISBN 978-1-138-91302-8.
  6. Kenneth Katzman, 1993
  7. Michael Eisenstadt (2001-01). «The Armed Forces of the Islamic Republic of Iran: An Assessment». The Washington Institute. Արխիվացված է օրիգինալից 2021 թ․ հուլիսի 21-ին. Վերցված է 2021 թ․ հուլիսի 22-ին.