Իսպանիայի արտաքին քաղաքականություն

Վիքիպեդիայից՝ ազատ հանրագիտարանից
Jump to navigation Jump to search

Իսպանիայի Թագավորության արտաքին քաղաքականություն (իսպ.՝ Relaciones internacionales de España), Իսպանիայի երկկողմ հարաբերություններն արտաքին աշխարհի երկրների և քաղաքական ուժերի հետ։ Իսպանիան գտնվում է Հարավային Եվրոպայում և սահմանակցում է Ֆրանսիային, Պորտուգալիային և Անդորրային։ 1975 թվականին՝ դիկտատոր Ֆրանցիսկո Ֆրանկոյի մահից հետո Իսպանիայում հաստատվում է ժողովրդավարություն, որը հնարավորություն է ընձեռում վերականգնել հարաբերություններն ու կապերը արտաքին աշխարհի հետ։ Դրան նպաստում է նաև Ֆրանսիայի հետ սահմանային մեկուսացման վերացումն ու դիվանագիտական հարաբերությունների վերականգնումը։ Մերօրյա ժամանակներում Իսպանիայի արտաքին քաղաքականությունն ուղղված է երկրի վերջնական եվրոինտեգրմանը, արտաքին անվտանգությանն ու տարածաշրջանային ազդեցությանը։ Իսպանիայի Թագավորությունն անդամակցում է տասնյակ միջազգային կազմակերպությունների, որոնց թվում են Հյուսիսատլանտյան դաշինքը, Միավորված ազգերի կազմակերպությունը, Եվրոպական Միությունը, Եվրագոտոին, Շենգենյան համաձայնագիրը և այլն։

Արտաքին քաղաքականության առաջնահերթություններ[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

Իսպանիայի նորընտիր վարչապետ Պեդրո Սանչեսի և Գերմանիայի Դաշնային Հանրապետության բունդեսկանցլեր Անգելա Մերկելի հանդիպումը 2018 թվականի հուլիսին Բեռլինում։
Խուան Կառլոս I-ը հանդիսացել է Ֆրանցիսկո Ֆրանկոյի պաշտոնական իրավահաջորդը։ Համարվել է Իսպանիայի ամենահեռատես քաղաքական գործիչներից մեկը, որի շնորհիվ հարթվել են կապերն արտաքին աշխարհի հետ և Իսպանիայում հաստատվել է ժողովրդավարություն։
Իսրայելի նախագահ Ռըուվեն Ռիվլինի պաշտոնական այցը Մադրիդ 2017 թվականին։ Դիմավորող՝ Իսպանիայի թագավոր Ֆիլիպ VI։ Իսպանիան պահպանում է դիվանագիտական հարաբերություններն Իսրայելի հետ՝ Մերձավոր Արևելքի հետ ունեցած սերտ կապերի հետ մեկտեղ։

Իսպանիայի արտաքին քաղաքականության համար կարևոր նշանակություն ունի կապերն իսպանալեզու աշխարհի հետ։ Նախկինում վերջինիս գաղութը հանդիսացող մի շարք ամերիկյան պետություններ, ինչպիսիք են Մեքսիկան, Դոմինիկյան Հանրապետությունը, Արգենտինան, Չիլին, Կուբան և այլն, ներկայումս համարվում են Իսպանիայի գլխավոր առևտրատնտեսական և քաղաքական գործընկերները։ Վերջիններիս կապերում ընկած է պատմական և մշակութային ընդհանրության նպաստավոր գործոնը։ Դիկտատուրայից դեմոկրատիայի անցնցում անցման Իսպանիայի արդյունավետ օրինակը նշաձող է համարվել բազմաթիվ հարավամերիկյան պետությունների համար։ Իսպանիան պահպանում է բարեկամական հարաբերություններն իսպանալեզու Վենեսուելայի հետ, որն էլ չի ողջունվում Միացյալ Նահանգների կողմից, քանզի Ուգո Չավեսի պաշտոնավարման ընթացքում երկու երկրների միջև հսկայական անջրպետ է առաջացել։ Վերջինս նաև ունի կայուն և տարեց տարի աճող դիվանագիտական կապերը «հակաամերիկյան» պետությունների՝ Ռուսաստանի, Չինաստանի, Կուբայի և Մերձավոր Արևելքի պետությունների հետ։ 2007 թվականին քաղաքական անհամաձայնության հետևանքով կարճ ժամանակով խզվում են իսպանա-վենեսուեալական հարաբերությունները, սակայն կարճ ժամանակ անց վերականգնվում են։ Իսպանիան աստիճանաբար սկսում է ընդլայներ իր շփումներն աֆրիկյան մայրցամաքի երկրների հետ։ Վերջինս առանձին հետաքրքրություն է ցուցաբերում իր նախկին գաղութ հանդիսացող Հասարակածային Գվինեային նկատմամբ՝ տրամադրելով ֆինանսական մեծ օգնություններ։ Վերջին տարիներին սերտ կապեր է հաստատվել Սենեգալի, Մավրիտանիայի և Մալիի հետ՝ նպատակ ունենալով լուծել դեպի Կանարյան կղզիներ ապօրինի ներգաղթի խնդիրը։

Առավել մեծ կարևորություն է տրվում մերձավորարևելյան տարածաշրջանին, որտեղ վերջինս հայտնի է որպես ուժերի միջև առևտրական կամ բորսային գործարքների կնքման միջնորդ։ Իսպանիան Սաուդյան Արաբիային ճանաչում է որպես տարածաշրջանային ուժ՝ վերջինիս հետ ունենալով գազի և նավթի առքուվաճառքի համաձայնություն։ Իսպանիան ներկայումս փորձում է ընդլայնել երկկողմ հարաբերություններն Արևելյան Ասիայի երկրների՝ Չինաստանի, Ճապոնիայի և Կորեական Հանրապետության հետ՝ որպես տարածաշրջանային հետաքրքրության հիմնական կետեր։ Թաիլանդն ու Ինդոնեզիան ասիական մայրցամաքում Իսպանիայի գլխավոր դաշնակիցներն են։ Վերջին տարիներին աճում են նաև Իսպանիայի դիավանագիտական կապերը Վիետնամի, Հնդկաստանի և Մալայզիայի հետ։ Ի տարբերություն սրա՝ բավականին թույլ են հարաբերությունները նախկին գաղութ Ֆիլիպինների հետ։

Իսպանիան բարեհաջող կերպով պահպանում է բարեդրացիական կապերը հարևան պետությունների՝ Ֆրանսիայի, Անդորրայի և Պորտուգալիայի հետ։ Ֆրանս-իսպանական հարաբերությունները հատկապես ամրապնդվել են 1960-ականներին՝ անջատողական բասկերի ապստամբության համատեղ ճնշման ժամանակ։ Պորտուգալա-իսպանական հարաբերություններն ունեն պատմական խոր արմատներ, իսկ ներկայումս՝ զարգացման մեծ միտում։ Իսպանիան պահպանում է գործակցային հարաբերություններ հարավեվրոպական երկրների՝ Իտալիայի և Հունաստանի հետ։ Մեծ Բրիտանիայի հետ կապերն ընդհանուր առմամբ լավ են, չնայած նրան, որ Ջիբրալթարի հիմնահարցը մնում է վերջիններիս քննարկման օրակարգում, հատկապես Բրեքսիթից հետո։

Ներկայումս Իսպանիայի Թագավորության արտաքին քաղաքականության առանցքային խնդիրներից են Կատալոնիայի և Բասկերի Երկրի հիմնահարցն ու դեպի Կանարյան կղզիներ ապօրինի ներգաղթի խնդիրը։

Հայ-իսպանական հարաբերություններ[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

Հայաստանի և Իսպանիայի Թագավորության միջև դիվանագիտական հարաբերությունները հաստատվել են 1992 թվականի հունվարի 27-ին։ Իսպանիան ճանաչել է Հայաստանի անկախությունը 1992 թվականին, իսկ Թագավորության որոշ երկրամասեր ճանաչել են անգամ Հայոց ցեղասպանությունը։ Երկու երկրներն ունեն կայուն և զարգացման միտում ունեցող հարաբերություններ։

Արտաքին քաղաքականության խնդիրներ[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

Կատալոնիայի հիմնահարց[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

Կատալոնիայի անկախության համար իրականացվող բազմահազարանոց ցույցեր Բարսելոնայում, 2011 թվական։

Կատալոնիայի հիմնահարցը Իսպանիայի արտաքին քաղաքականության առանցիկ խնդիրներից է։ Ներկայումս գործող կատալոնական անջատողական շարժումը սկզբնավորվել է 20-րդ դարի սկզբին՝ նախքան Իսպանիայի ռազմականացումն ու գեներալ Ֆրանկոյի վարչակարգի հաստատումը։ Նախքան այդ կատալոնացիներին վերապահված էր ինքնավար մարզի կարգավիճակ, որը վերացվում է Ֆրանցիսկո Ֆրանկոյի կողմից։ 1930-ական թվականների անջատողական շարժումը նոր վերելք է ապրում, սակայն անգամ այդ պարագայում Ֆրանկոն կարողանում է դաշնակիցների օժանդակությամբ ճնշել կատալոնական ապստամբությունը։ Բռնապետ Ֆրանկոյի ռեժիմը, ինչպես նաև զանգվածային բռնությունները հատկապես կատալոնացիների նկատմամբ, ստիպում են կատալոնական անջատողական ուժերին դիմել ավելի լուրջ քայլերի, որն էլ իր հերթին հանգեցրեց նրան, որ Կատալոնիայի բնակչության արդեն գրեթե 100 %-ը ցանկանում էր մարզը տեսնել ինքնավար մարզի կարգավիճակով։ 1979 թվականին Կատալոնիան ստանում է ինքնավարություն, որին հետևեց «կատալոներենը որպես պաշտոնական լեզու ճանաչելու մասին» օրենքի ընդունումը։ Այնուամենայնիվ, կատալոնացիները համակված են անկախ ազգային պետության ստեղծման գաղափարով։ 2012 թվականի անկախության շքերթի ժամանակ վերջիններս հանդես էին գալիս «Կատալոնիա՝ առանձին եվրոպական պետություն» կարգախոսով։ 2015 թվականի նոյեմբերի 9-ին կատալոնական խորհրդարանը 73-ը 62-ի հարաբերակցությամբ ընդունում է օրինագիծ՝ Իսպանիայի կազմից դուրս գալու վերաբերյալ։ Ընդունված օրինագիծը հաստատվում է նաև Կատալոնիայի սահմանադրական դատարանի կողմից, որը խորհրդարանին թույլ տվեց կյանքի կոչել ընդունած օրենքը։ 2017 թվականին Կատալոնիան հանրաքվեի արդյունքում իրեն հռչակում է անկախ պետություն[1]։ Չնայած հանրաքվեի արդյունքներին՝ Կատալոնիան միջազգայնորեն ՄԱԿ-ի անդամ որևէ պետության կողմից չի ճանաչվել։

Միջազգային հանրությունը ստեղծված իրավիճակում իր աջակցությունն է հայտնել Իսպանիայի իշխանություններին։ Եվրամիության նախագահ Դոնալդ Տուսկը հայտարարել է, որ ԵՄ-ի համար ոչինչ չի փոխվել. «Իսպանիան մնում է մեր միակ գործընկերը։ Հուսով եմ, որ Իսպանիայի իշխանությունները կնախընտրեն փաստարկների ուժը, այլ ոչ թե ուժը՝ որպես փաստարկ»։ ԱՄՆ պետդեպարտամենտը հայտարարել է, որ Կատալոնիան Իսպանիայի անբաժանելի մասն է. «Միացյալ Նահանգները աջակցում է Իսպանիայի իշխանությունների ցուցաբերած սահմանադրական միջոցներին, որպեսզի Իսպանիան մնա միասնական և ուժեղ»։

Տարածքային վիճարկումներ[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

Ռոբերտ Հենրի Գերբեյզ Ֆուլտոն՝ Ջիբրալթարի ղեկավարը 2006-ից 2009 թվականներին։ Ջիբրալթարը, որպես բրիտանապատկան տարածք, կառավարվում է ՄԹ միապետի կողմից նշանակված պաշտոնյայի կողմից։

Իսպանիայի արտաքին քաղաքականության օրակարգում են նաև արտաքին աշխարհի հետ տարածքային վիճարկումները։ Մերօրյա իրականությունում Իսպանիան վիճարկելի հարցեր ունի Մեծ Բրիտանիայի (Ջիբրալթարի հիմնահարց), Պորտուգալիայի (Օլիվենսայի պատկանելության հարց) և Մարոկկոյի (Սեուտայի և Մելիլյայի պատկանելության հարց) հետ։ Իսպանիայի ժառանգության պատերազմի ժամանակ անգլո-հոլանդական ուժերի կողմից Ջիբրալթարի գրավումից հետո վերւինս հանդիսաանում է Իսպանիայի և Մեծ Բրիտանիայի միջև վեճի առարկա։ Այն գտնվում է Պիրենեյան թերակղզու հարավում՝ Ջիբրալթարի նեղուցի վրա և կապում է Միջերկրական ծովն Ատլանտյան օվկիանոսի հետ։ Նման աշխարհագրական դիրքը Ջիբրալթարին տալիս է ռազմավարական մեծ նշանակություն։ Ներկայումս Ջիբրալթարը համարվում է Մեծ Բրիտանիայի անդրծովյան տարածք, որտեղ գտնվում է բրիտանական զինված ուժերի կարևորագույն ռազմակայաններից մեկը։

Ջիբրալթարի հարցում Իսպանիայի ավանդական դիրքորոշումը հիմնված է ՄԱԿ-ի 1960 թվականին ընդունված 1514-րդ բանաձևի վրա, որը սահմանում է պետությունների տարածքային ամբողջականությունը։ Ջիբրալթարն իր հերթին պնդում է, որ Իսպանիայի պահանջներն անհիմն են՝ մատնանշելով, ՄԱԿ-ի կողմից երաշխավորված և ամրագրված ժողովուրդների ինքնորոշման իրավունքը, որի առաջին հոդվածում բովանդակված է հետևյալը.

Aquote1.png Միավորված ազգերի կազմակերպության նպատակը ժողովուրդների միջեւ բարեկամական հարաբերություններ զարգացնելն է` հիմնված ժողովրդի հավասար իրավունքների և ինքնորոշման սկզբունքի պահպանման վրա
- Միավորված Ազգերի Կազմակերպություն, «Ժողովուրդների ինքնորոշման իրավունք»
Aquote2.png

Մարոկկոյի հետ տարածքային վեճի պատճառն են հանդիսանում Սեուտա և Մելիլյա էքսկլավները, որոնք դե ֆակտո պատկանում են Իսպանիայի Թագավորությանը։ Վերջիններիս նկատմամբ հավակնություններ ունի Մարոկկոն, որն ամեն կերպ ցանկանում է տարածքները տեսնել իր կազմում։ Այս վիճարկման կարգավորման համար հիմք է ծառայում տարածքային ամբողջականության սկզբունքը։ Իսպանական կողմը առաջ է քաշում նաև տարածքների գրեթե միատարր ազգաբնակչության փաստական հանգամանքը։ Այս վիճարկումն առաջ է եկել մարոկկո-իսպանական պատերազմից հետո։

Օլիվենսա քաղաքը տեղակայված է Պորտուգալիայի և Իսպանիայի սահմանի վիճահարույց հատվածում և հանդիսանում է երկու երկրների միջև վիճարկելի տարածք։ Քաղաքի բնակչության 80%-ը պորտուգալացիներ են, սակայն տարածքը դե ֆակտո և դե յուրե պատկանում է Իսպանիայի Թագավորությանը։

Դիվանագիտական հարաբերություններ[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

Աֆրիկա[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

Երկիր Հարաբերությունների սկիզբ Նշումներ
Ալժիր Ալժիր տե՛ս՝ ալժիրա-իսպանական հարաբերություններ
Անգոլա Անգոլա
Կամերուն Կամերուն
Չադ Չադ
  • Չադը հավատարմագրել է իր դեսպանին Իսպանիայում (նստավայրը՝ Փարիզ, Ֆրանսիա)
  • Իսպանիան հավատարմագրել է իր դեսպանին Չադում (նստավայրը՝ Յաունդե, Կամերուն)
Կոտ դ'Իվուար Կոտ դ'Իվուար
Կոնգոյի Դեմոկրատական Հանրապետություն Կոնգոյի Դեմոկրատական Հանրապետություն
Եգիպտոս Եգիպտոս
Հասարակածային Գվինեա Հասարակածային Գվինեա հոկտեմբերի 12, 1968
Եթովպիա Եթովպիա
Գամբիա Գամբիա
Քենիա Քենիա
Մավրիտանիա Մավրիտանիա Տե՛ս նաև՝ մավրիտանա-իսպանական հարաբերություններ
Մարոկկո Մարոկկո Տե՛ս նաև՝ իսպանա-մարոկկոյական հարաբերություններ

Իսպանիան Մարոկկոյում ունի բազմաթիվ հետաքրքրություններ։ Այն պայմանավորված է պատմական գործոնով, որի վրա ներազդել են իսպանա-մարոկկոյական տարածքային վեճերն ու հավակնությունները։ Ներկայումս Մարոկկոն հավակնում է դե ֆակտո Իսպանիային պատկանող երկու էքսկլավների նկատմամբ։

Մոզամբիկ Մոզամբիկ
Նիգերիա Նիգերիա
Սահարայի Արաբական Դեմոկրատական Հանրապետություն Սահարայի Արաբական Դեմոկրատական Հանրապետություն
Սենեգալ Սենեգալ
  • Սենեգալը Մադրիդում ունի դեսպանատուն։
  • Իսպանիան Դակարում ունի դեսպանատուն։
Հարավաֆրիկյան Հանրապետություն Հարավաֆրիկյան Հանրապետություն
Թունիս Թունիս

Ամերիկա[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

Երկիր Հարաբերությունների սկիզբ Նշումներ
Արգենտինա Արգենտինա 1863 Տե՛ս նաև՝ արգենտինա-իսպանական հարաբերություններ
Բոլիվիա Բոլիվիա 1847 Տե՛ս նաև՝ իսպանա-բոլիվիական հարաբերություններ

Իսպանիան նպաստել է Բոլիվիայի դիվանագիտական ճգնաժամին[9]

Բրազիլիա Բրազիլիա 1834 Տե՛ս նաև՝ բրազիլա-իսպանական հարաբերություններ
Կանադա Կանադա հուլիս, 1935 Տե՛ս նաև՝ կանադա-իսպանական հարաբերություններ
  • Կանադան Մադրիդում ունի դեսպանատուն[14]
  • Իսպանիան Օտտավայում ունի դեսպանատուն[15], իսկ Մոնրեալում և Տորոնտոյում՝ հյուպատոսություն[16][17]
Չիլի Չիլի 1844 Տե՛ս նաև՝ իսպանա-չիլիական հարաբերություններ
Կոլումբիա Կոլումբիա 1881 Տե՛ս նաև՝ իսպանա-կոլումբիական հարաբերություններ
Կոստա Ռիկա Կոստա Ռիկա մայիսի 10, 1850 Տե՛ս նաև՝ իսպանա-կոստառիկոյական հարաբերություններ
Կուբա Կուբա 1902 Տե՛ս նաև՝ իսպանա-կուբայական հարաբերություններ
  • Կուբան Մադրիդում ունի դեսպանատուն, իսկ Բարսելոնայում, Լաս Պալմաս դե Գրան Կանարիայում, Սանտյագո դե Կոմպոստելայում և Սևիլյայում՝ պատվո հյուպատոսություն[25]։
  • Իսպանիան Հավանայում ունի դեսպանատուն[26]։
Դոմինիկյան Հանրապետություն Դոմինիկյան Հանրապետություն 1855 Տե՛ս նաև՝ Իսպանիա-Դոմինիկյան Հանրապետություն հարաբերություններ
Էկվադոր Էկվադոր 1840 Տե՛ս նաև՝ էկվադորա-իսպանական հարաբերություններ
Սալվադոր Սալվադոր հունիսի 24, 1865
  • Սալվադորը Մադրիդում ունի դեսպանատուն, իսկ Բարսելոնայում՝ հյուպատոսարան[30]։
  • Իսպանիան Սան Սալվադորում ունի դեսպանատուն[31]։
Գվատեմալա Գվատեմալա 1838 Տե՛ս նաև՝ իսպանա-գվատեմալական հարաբերություններ
  • Գվատեմալան Մադրիդում ունի դեսպանատուն[32]։
  • Իսպանիան Գվատեմալայում ունի դեսպանատուն[33]։
Հայիթի Հայիթի ապրիլի 1, 1939
Հոնդուրաս Հոնդուրաս 17 նոյեմբեր, 1894 Տե՛ս նաև՝ հոնդուրասա-իսպանական հարաբերություններ։
  • Հոնդուրսը Մադրիդում ունի դեսպանատուն, իսկ Բարսելոնայում՝ հյուպատոսություն[35]։
  • Իսպանիան Տեգուսիգալպայում ունի դեսպանատուն[36]։
Ճամայկա Ճամայկա Տե՛ս նաև՝ ճամաշկայա-իսպանական հարաբերություններ
Մեքսիկա Մեքսիկա դեկտեմբերի 26,1836 տե՛ս նաև՝ մեքսիկա-իսպանական հարաբերություններ
Նիկարագուա Նիկարագուա մարտի 20, 1851 Տե՛ս նաև՝ իսպանա-նիկարագույական հարաբերություններ
Պանամա Պանամա մայիս, 1904 Տե՛ս նաև՝ իսպանա-պանամայական հարաբերություններ
Պարագվայ Պարագվայ սեպտեմբերի 10, 1880 Տե՛ս նաև՝ իսպանա-պարագվայական հարաբերություններ
Պերու Պերու 1879 Տե՛ս նաև՝ իսպանա-պերույական հարաբերություններ
Միացյալ Նահանգներ Միացյալ Նահանգներ Տե՛ս նաև՝ ամերիկա-իսպանական հարաբերություններ

Իսպանիայի և Ամերիկայի Միացյալ Նահանգների ներկայիս հարաբերությունները կայուն դրական են։ Իսպանիան անդամակցում է Հյուսիսատլանտյան դաշինքին (ՆԱՏՕ), որը էական ազդեցություն ունի ամերիկա-իսպանական հարաբերությունների վրա։ Երկկողմ հարաբերությունների համար վատ են անդրադառնում Իսպանիայի բարեկամական հարաբերությունները Վենեսուելայի և հակաամերիկյան ՌԴ-ի, Չինաստանի և Մերձավոր Արևելքի հետ։

Ուրուգվայ Ուրուգվայ հուլիսի 19, 1870 Տե՛ս նաև՝ իսպանա-ուրուգվայական հարաբերություններ
Վենեսուելա Վենեսուելա 1846 Տե՛ս նաև՝ իսպանա-վենեսուելական հարաբերություններ
  • Վենեսուելան Մադրիդում ունի դեսպանատուն[58], իսկ Բարսելոնայում[59], Բիլբաոյում[60],, Սանտա Կրուս դե Տեներիֆեում[61] և Վիգոյում[62]՝ հյուպատոսություն։
  • Իսպանիան Կարակասում ունի դեսպանատուն[63]։

Ասիա[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

Երկիր Հարաբերությունների

սկիզբ

Նշումներ
Աֆղանստան Աֆղանստան
Հայաստան Հայաստան Տե՛ս նաև՝ հայ-իսպանական հարաբերություններ
Ադրբեջան Ադրբեջան
Չինաստանի Ժողովրդական Հանրապետություն Չինաստան Տե՛ս նաև՝ իսպանա-չինական հարաբերություններ
Արևելյան Թիմոր Արևելյան Թիմոր
Վրաստան Վրաստան
  • Վրաստանը Մադրիդում ունի դեսպանատուն։
  • Իսպանիան հավատարմագրել է իր դեսպանին Վրաստանում (նստավայրը՝ Անկարա, Թուրքիա
Հնդկաստան Հնդկաստան 1956 Տե՛ս նաև՝ իսպանա-հնդկական հարաբերություններ
  • Հնդկաստանը Մադրիդում ունի դեսպանատուն[65], Բարսելոնայում երկու պատվո հյուպատոսություններ և ևս մեկ հյուպատոսություն Լաս Պալմասում[66]
  • Իսպանիան Նյու Դելիում ունի դեսպանատուն, իսկ Մումբայում՝ հյուպատոսություն[67]։
Ինդոնեզիա Ինդոնեզիա Տե՛ս նաև՝ իսպանա-ինդոնեզական հարաբերություններ
Իրաք Իրաք
  • Իրաքը Մադրիդում ունի դեսպանատուն։
  • Իսպանիան Բաղդադում ունի դեսպանատուն։
Իրան Իրան
Իսրայել Իսրայել 1975 Տե՛ս նաև՝ իսպանա-իսրայելական հարաբերություններ
Ճապոնիա Ճապոնիա նոյեմբերի 12,1868 Տե՛ս նաև՝ իսպանա-ճապոնական հարաբերություններ
  • Ճապոնիան Մադրիդում ունի դեսպանատուն, իսկ Բարսելոնայում և Լաս Պալմասում՝ հյուպատոսարան[70]։
  • Իսպանիան Տոկիոյում ունի դեսպանատուն[71]։
Հորդանան Հորդանան
  • Հորդանանը Մադրիդում ունի դեսպանատուն։
  • Իսպանիան Ամմանում ունի դեսպանատուն։
Ղազախստան Ղազախստան փետրվարի 11, 1992 Տե՛ս նաև՝ իսպանա-ղազախական հարաբերություններ
Քուվեյթ Քուվեյթ
Լիբանան Լիբանան
Մալայզիա Մալայզիա մայիսի 12,1967
Հյուսիսային Կորեա Հյուսիսային Կորեա փետրվարի 7, 2001
  • Հյուսիսային Կորեան Մադրիդում ունի դեսպանատուն։
  • Իսպանիան հավատարմագրել է իր դեսպանին Հյուսիսային Կորեայում (նստավայրը՝ Բեյջինգ, Չինաստան)
Պակիստան Պակիստան
  • Պակիստանը Մադրիդում ունի դեսպանատուն, իսկ Բարսելոնայում՝ հյուպատոսարան։
  • Իսպանիան Իսլամաբադում ունի դեսպանատուն։
Ֆիլիպիններ Ֆիլիպիններ
Կատար Կատար Տե՛ս նաև՝ իսպանա-կատարական հարաբերություններ
Կաղապար:Դրոշավորում/Saudi Arabia
  • Saudi Arabia has an embassy in Madrid and a consulate-general in Málaga.
  • Spain has an embassy in Riyadh.
Կաղապար:Դրոշավորում/South Korea 7 March 1950[76] The establishment of diplomatic relations between the Republic of Korea and the Kingdom of Spain began on 7 March 1950.[76]
Կաղապար:Դրոշավորում/Taiwan
Կաղապար:Դրոշավորում/Thailand
  • Spain has an embassy in Bangkok.
  • Thailand has an embassy in Madrid.
Կաղապար:Դրոշավորում/Turkey See Spain–Turkey relations
Կաղապար:Դրոշավորում/United Arab Emirates
  • Spain has an embassy in Abu Dhabi.
  • United Arab Emirates has an embassy in Madrid.
Կաղապար:Դրոշավորում/Uzbekistan
  • Spain is accredited to Uzbekistan from its embassy in Moscow, Russia.
  • Uzbekistan has an embassy in Madrid.
Կաղապար:Դրոշավորում/Vietnam
  • Spain has an embassy in Hanoi.
  • Vietnam has an embassy in Madrid.

Europe[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

Country Formal relations began on Notes
Կաղապար:Դրոշավորում/Albania 12 September 1986 See Albania-Spain relations
Կաղապար:Դրոշավորում/Andorra
Կաղապար:Դրոշավորում/Belarus 13 February 1992
Կաղապար:Դրոշավորում/Bulgaria 8 May 1810 See also Bulgaria–Spain relations
Կաղապար:Դրոշավորում/Croatia 9 March 1992 See Croatia–Spain relations
Կաղապար:Դրոշավորում/Denmark See Denmark–Spain relations
Կաղապար:Դրոշավորում/France See France–Spain relations
Կաղապար:Դրոշավորում/Germany See Germany–Spain relations
Կաղապար:Դրոշավորում/Greece See Greece–Spain relations
  • Greece has an embassy in Madrid.[97]
  • Spain has an embassy in Athens.[98]
Կաղապար:Դրոշավորում/Holy See 1530 See Holy See–Spain relations
  • The Holy See has a nunciature in Madrid.
  • Spain has an embassy to the Holy See based in Rome.[99]
Կաղապար:Դրոշավորում/Hungary See Hungary–Spain relations
Կաղապար:Դրոշավորում/Ireland 1924 See Ireland–Spain relations
Կաղապար:Դրոշավորում/Italy See Italy–Spain relations

Both countries established diplomatic relations after the unification of Italy. Relations between Italy and Spain have remained strong and affable for centuries owing to various political, cultural, and historical connections between the two nations. In the Early modern period, southern and insular Italy came under Spanish control, having been previously a domain of the Crown of Aragon. This extended period of foreign domination left marked influences in the modern southern Italian dialects. During the Spanish civil war, the Corps of Volunteer Troops, a fascist expeditionary force from Italy, supported the Nationalist forces led by Francisco Franco. It's estimated that around 75,000 Italians fought in the war.

  • Italy has an embassy in Madrid and a consulate-general in Barcelona.[104]
  • Spain has an embassy in Rome and consulates-general in Genova, Milan and Naples.[105]
Կաղապար:Դրոշավորում/Malta 1977
Կաղապար:Դրոշավորում/Moldova 30 January 1992 See Moldova–Spain relations
  • Moldova has an embassy in Madrid.[108]
  • Spain is accredited to Moldova from its embassy in Bucharest, Romania.
  • In 2008, the Spanish government indicated that 12,582 Moldovan citizens were legally working there.[109] Spain is a significant investor in Moldova through Unión Fenosa which owns three of Moldova's five energy distribution companies.[110]
Կաղապար:Դրոշավորում/Monaco
  • Monaco has an embassy in Madrid.
  • Spain is accredited to Monaco from its embassy in Paris, France.
Կաղապար:Դրոշավորում/Netherlands
  • Netherlands has an embassy in Madrid.
  • Spain has an embassy in The Hague.
Կաղապար:Դրոշավորում/Poland See Poland–Spain relations
  • Poland has an embassy in Madrid.
  • Spain has an embassy in Warsaw.
Կաղապար:Դրոշավորում/Portugal See Portugal–Spain relations

Relations between Portugal and Spain are also good. They cooperate in the fight against drug trafficking and tackling forest fires (common in the Iberian Peninsula in summers), for example. These close relations are facilitated by similar governments: the government of conservative Spanish PM José María Aznar coincided with the government of also conservative José Manuel Durão Barroso in Portugal; today, both José Luis Rodríguez Zapatero of Spain and José Sócrates of Portugal are socialists.

Portugal also holds claim to the disputed territory of Olivença in the Portuguese-Spanish border.

Կաղապար:Դրոշավորում/Romania 5 January 1967 See Romania–Spain relations
  • Both countries re-established diplomatic relations on 5 January 1967; 21 years after they were broken.
  • Romania has an embassy in Madrid and consulates-general in Barcelona, Bilbao and Seville.[113]
  • Spain has an embassy in Bucharest.[114]
  • Both countries are full members of the Latin Union, of NATO and of the European Union.
  • There are around 730,000 people of Romanian descent living in Spain.
Կաղապար:Դրոշավորում/Russia 1520 See Russia–Spain relations

Spain and the Grand Duchy of Moscow first exchanged envoys in the 1520s; regular embassies were established in 1722. Soviet-Spanish relations, once terminated after the Spanish Civil War, were gradually reestablished since 1963 and fully established in 1977. Trade between two countries amounts to two billion Euros (2008); in March 2009 two countries signed an energy agreement providing national energy companies access to other party's domestic markets.

Կաղապար:Դրոշավորում/Serbia 14 October 1916 See Serbia–Spain relations
Կաղապար:Դրոշավորում/Ukraine 30 January 1992
Կաղապար:Դրոշավորում/United Kingdom See Spain–United Kingdom relations

The 2001 UK Census recorded 54,482 Spanish-born people living in the UK.[121] In comparison, it is estimated that 100,000 British-born people live in Spain.[փա՞ստ]

Օվկիանիա[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

Երկիր Հարաբերությունների սկիզբ Նշումներ
Ավստրալիա Ավստրալիա հոկտեմբերի 26, 1967 Տե՛ս նաև՝ ավստրալա-իսպանական հարաբերություններ
Նոր Զելանդիա Նոր Զելանդիա մարտի 28, 1969 Տե՛ս նաև՝ իսպանա-նորզելանդական հարաբերություններ

Ծանոթագրություններ[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

  1. «Կատալոնիան անկախություն հռչակեց. Իսպանիան ուղիղ կառավարում է մտցրել ինքնահռչակ երկրում - Հետք - Լուրեր, հոդվածներ, հետաքննություններ» (հայերեն)։ Վերցված է 2018-09-04 
  2. «Embassy of Equatorial Guinea in Spain (in French and Spanish)»։ Արխիվացված է օրիգինալից 2016-12-29-ին։ Վերցված է 2018-09-04 
  3. Embassy of Spain in Equatorial Guinea (in Spanish)
  4. Embassy of Spain in Rabat (in English and Spanish)
  5. «Sahrawi Delegation in Madrid (in Spanish)»։ Արխիվացված է օրիգինալից 2018-11-28-ին։ Վերցված է 2021-01-17 
  6. «Sahrawi Delegation in Barcelona (in Spanish)»։ Արխիվացված է օրիգինալից 2018-03-29-ին։ Վերցված է 2018-09-04 
  7. Embassy of Argentina in Madrid (in English and Spanish)
  8. «Embassy of Spain in Buenos Aires (in Spanish)»։ Արխիվացված է օրիգինալից 2012-08-04-ին։ Վերցված է 2018-09-04 
  9. http://english.aljazeera.net/news/europe/2009/09/2009914223014746611.html
  10. Embassy of Bolivia in Madrid (in Spanish)
  11. Embassy of Spain in La Paz (in Spanish)
  12. Embassy of Brazil in Spain (in Portuguese and Spanish)
  13. Embassy of Spain in Brazil (in Portuguese and Spanish)
  14. Embassy of Canada in Madrid
  15. Embassy of Spain in Ottawa
  16. Consulate-General of Spain in Montreal
  17. Consulate-General of Spain in Toronto
  18. «Embassy of Chile in Madrid (in Spanish)»։ Արխիվացված է օրիգինալից 2013-10-31-ին։ Վերցված է 2018-09-04 
  19. «Consulate-General of Chile in Barcelona (in Spanish)»։ Արխիվացված է օրիգինալից 2013-12-19-ին։ Վերցված է 2018-09-04 
  20. Embassy of Spain in Santiago (in Spanish)
  21. «Embassy of Colombia in Madrid (in Spanish)»։ Արխիվացված է օրիգինալից 2013-08-11-ին։ Վերցված է 2018-09-04 
  22. «Embassy of Spain in Bogota (in Spanish)»։ Արխիվացված է օրիգինալից 2012-09-28-ին։ Վերցված է 2018-09-04 
  23. Embassy of Costa Rica in Spain
  24. Embassy of Spain in Costa Rica
  25. Embassy of Cuba in Madrid (in Spanish)
  26. Embassy of Spain in Havana (in Spanish) Archived 2013-03-20 at the Wayback Machine.
  27. Embassy of the Dominican Republic in Madrid (in Spanish)
  28. Embassy of Spain in Santo Domingo (in Spanish)
  29. «Embassy of Ecuador in Madrid (in Spanish)»։ Արխիվացված է օրիգինալից 2014-11-06-ին։ Վերցված է 2018-09-04 
  30. «Embassy of El Salvador in Madrid (in Spanish)»։ Արխիվացված է օրիգինալից 2013-02-18-ին։ Վերցված է 2021-01-17 
  31. Embassy of Spain in San Salvador in (in Spanish)
  32. Embassy of Guatemala in Spain (in Spanish)
  33. Embassy of Spain in Guatemala (in Spanish)
  34. Embassy of Spain in Haiti
  35. «Embassy of Honduras in Madrid (in Spanish)»։ Արխիվացված է օրիգինալից 2003-05-28-ին։ Վերցված է 2021-05-02 
  36. Embassy of Spain in Managua (in Spanish)
  37. «Embassy of Mexico in Madrid (in Spanish)»։ Արխիվացված է օրիգինալից 2017-02-06-ին։ Վերցված է 2018-09-04 
  38. «Consulate of Mexico in Barcelona (in Spanish)»։ Արխիվացված է օրիգինալից 2017-02-06-ին։ Վերցված է 2018-09-04 
  39. Embassy of Spain in Mexico City (in Spanish)
  40. Consulate-General of Spain in Guadalajara (in Spanish)
  41. Consulate-General of Spain in Monterrey (in Spanish)
  42. Embassy of Spain in Managua (in Spanish)
  43. Embassy of Panama in Madrid (in Spanish)
  44. Embassy of Spain in Panama City (in Spanish)
  45. Embassy of Paraguay in Madrid (in Spanish only)
  46. Consulate-General of Paraguay in Barcelona (in Spanish)
  47. Consulate-General of Paraguay in Málaga (in Spanish)
  48. Embassy of Spain in Asunción (in Spanish)
  49. Embassy of Peru in Madrid
  50. Embassy of Spain in Lima
  51. Emabassy of Spain in Washington, DC (in English and Spanish)
  52. «Embassy of the United States in Madrid (in English and Spanish)»։ Արխիվացված է օրիգինալից 2014-10-15-ին։ Վերցված է 2018-09-04 
  53. «Embassy of Uruguay in Madrid (in Spanish)»։ Արխիվացված է օրիգինալից 2018-09-03-ին։ Վերցված է 2018-09-04 
  54. Consulate-General of Uruguay in Barcelona (in Spanish)
  55. Consulate-General of Uruguay in Las Palmas (in Spanish)
  56. Consulate-General of Uruguay in Santiago de Compostela (in Spanish)
  57. Embassy of Spain in Montevideo (in Spanish)
  58. Embassy of Venezuela in Madrid (in Spanish)
  59. Consulate-General of Venezuela in Barcelona (in Spanish)
  60. Consulate-General of Venezuela in Bilbao (in Spanish)
  61. Consulate-General of Venezuela in Santa Cruz de Tenerife (in Spanish)
  62. Consulate-General of Venezuela in Vigo (in Spanish)
  63. Embassy of Spain in Caracas (in Spanish)
  64. Embassy of Armenia in Madrid (in Armenian, English and Spanish)
  65. «Indian Embassy in Madrid»։ Արխիվացված է օրիգինալից 2015-05-18-ին։ Վերցված է 2018-09-04 
  66. «Honorary Consulate Generals of India in Spain»։ Արխիվացված է օրիգինալից 2015-05-18-ին։ Վերցված է 2018-09-04 
  67. Spanish Embassy in India
  68. Embassy of Israel in Madrid (in Hebrew and Spanish)
  69. Embassy pf Spain in Tel Aviv (in English and Spanish)
  70. Embassy of Japan in Madrid
  71. Embassy of Spain in Tokyo
  72. «Embassy of Kazakhstan in Madrid»։ Արխիվացված է օրիգինալից 2018-09-12-ին։ Վերցված է 2018-09-04 
  73. Embassy of Spain in Astana
  74. Embassy of the Philippines in Madrid (in Spanish)
  75. Embassy of Spain in Manila (in English and Spanish)
  76. 76,0 76,1 «Արխիվացված պատճենը»։ Արխիվացված է օրիգինալից 2013-12-24-ին։ Վերցված է 2018-09-04 
  77. «Արխիվացված պատճենը»։ Արխիվացված է օրիգինալից 2017-02-06-ին։ Վերցված է 2022-01-07 
  78. http://whic.mofa.go.kr/board.do?menuNo=100&boardConfigNo=35&boardNo=10851&action=view
  79. Embassy of South Korea in Madrid (in Korean and Spanish)
  80. Embassy of Spain in Seoul (in English and Spanish)
  81. Embassy of Spain in Ankara (in Spanish and Turkish)
  82. Embassy of Turkey in Madrid (in Spanish and Turkish)
  83. Embassy of Albania in Madrid (in English and Spanish)
  84. Embassy of Spain in Tirana (in Spanish)
  85. Embassy of Andorra in Madrid (in Spanish)
  86. Embassy of Spain in Andorra la Vella (in English and Spanish)
  87. «Embassy of Bulgaria in Madrid (in Bulgarian, English and Spanish)»։ Արխիվացված է օրիգինալից 2014-12-05-ին։ Վերցված է 2018-09-04 
  88. Embassy of Spain in Sofia (in Bulgarian and Spanish)
  89. Embassy of Croatia in Madrid (in Croatian and Spanish)
  90. Embassy of Spain in Zagreb (in Croatian, English and Spanish)
  91. «Embassy of Denmark in Madrid (in Danish and Spanish)»։ Արխիվացված է օրիգինալից 2014-12-04-ին։ Վերցված է 2018-09-04 
  92. Embassy of Spain in Copenhagen (in Danish, English and Spanish)
  93. Embassy of France in Madrid (in French and Spanish)
  94. Embassy of Spain in Paris (in French and Spanish)
  95. «Embassy of Germany in Madrid (in German and Spanish)»։ Արխիվացված է օրիգինալից 2016-04-16-ին։ Վերցված է 2018-09-04 
  96. Embassy of Spain in Berlin (in German and Spanish)
  97. Embassy of Greece in Madrid (in Greek and Spanish)
  98. Embassy of Spain in Athens (in English and Spanish)
  99. Embassy of Spain to the Holy See (in Spanish)
  100. «Embassy of Hungary in Madrid (in Hungarian and Spanish)»։ Արխիվացված է օրիգինալից 2016-10-12-ին։ Վերցված է 2018-09-04 
  101. Embassy of Spain in Budapest (in English and Spanish)
  102. Embassy of Ireland in Madrid (in English and Spanish)
  103. Embassy of Spain in Dublin (in English and Spanish)
  104. Embassy of Italy in Madrid (in Italian and Spanish)
  105. Embassy of Spain in Rome (in Italian and Spanish)
  106. List of Maltese representations in Spain
  107. Embassy of Spain in Valletta (in Spanish)
  108. «Embassy of Moldova in Madrid (in Moldovan)»։ Արխիվացված է օրիգինալից 2020-09-23-ին։ Վերցված է 2021-01-26 
  109. «Extranjeros con tarjeta de residencia en vigor incluidos en el Régimen General según nacionalidad y tipo de autorización de residencia. 31-12-2008»։ Secretaría de Estado de Inmigración y Emigración։ Վերցված է 2009-06-01 
  110. «Moldova»։ Foreign and Commonwealth Office։ Արխիվացված է օրիգինալից 2008-05-26-ին։ Վերցված է 2009-06-01 
  111. Embassy of Portugal in Madrid (in Portuguese and Spanish)
  112. Embassy of Spain in Lisbon (in Portuguese and Spanish)
  113. Embassy of Romania in Madrid (in Romanian and Spanish)
  114. Embassy of Spain in Bucharest (in English, Romanian and Spanish)
  115. Embassy of Russia in Madrid (in Russian and Spanish)
  116. Embassy of Spain in Moscow (in English and Spanish)
  117. Embassy of Serbia in Madrid (in Serbian and Spanish) Archived 2014-11-19 at the Wayback Machine.
  118. Embassy of Spain in Belgrade (in Serbian and Spanish only)
  119. Embassy of Spain in Kiev (in Spanish and Ukrainian)
  120. Embassy of Ukraine in Madrid (in Spanish and Ukrainian)
  121. «Country-of-birth database»։ Organisation for Economic Co-operation and Development։ Արխիվացված է օրիգինալից հունիսի 17, 2009-ին։ Վերցված է փետրվարի 21, 2011 
  122. Embassy of Spain in London (in English and Spanish)
  123. Embassy of the United Kingdom in Madrid
  124. Embassy of Australia in Spain(չաշխատող հղում)
  125. Embassy of Spain in Australia
  126. Embassy of New Zealand in Madrid
  127. Embassy of Spain in Wellington