Ինոկենտի Սմոկտունովսկի

Վիքիպեդիայից՝ ազատ հանրագիտարանից
Picto infobox film.png
Ինոկենտի Սմոկտունովսկի
Инноке́нтий Миха́йлович Смоктуно́вский
Иннокентий Смоктуновский в 1943 году.jpeg
Ծնվել է մարտի 28, 1925({{padleft:1925|4|0}}-{{padleft:3|2|0}}-{{padleft:28|2|0}})[1][2]
Ծննդավայր Տատյանովկա
Մահացել է օգոստոսի 3, 1994({{padleft:1994|4|0}}-{{padleft:8|2|0}}-{{padleft:3|2|0}})[3] (69 տարեկանում)
Մահվան վայր Մոսկվա
Քաղաքացիություն Խորհրդային Սոցիալիստական Հանրապետությունների Միություն ԽՍՀՄ
Ռուսաստան Ռուսաստան
Ազգություն Ռուսաստան Ռուսաստան
Մասնագիտություն դերասան
Ակտիվ շրջան 1946-1994
Պարգևներ և մրցանակներ «1941-1945 թթ. Հայրենական մեծ պատերազմում Գերմանիայի դեմ տարած հաղթանակի համար» մեդալ, Լենինի շքանշան, Սոցիալիստական աշխատանքի հերոս, ԽՍՀՄ ժողովրդական արտիստ, Հայրենական պատերազմի I աստիճանի շքանշան, Ժողովուրդների բարեկամության շքանշան, ԽՍՀՄ «Արիության համար» մեդալ, «Վարշավայի ազատագրման համար» մեդալ, «Աշխատանքի վետերան» մեդալ, «Բեռլինի գրավման համար» մեդալ, ՌՍՖՍՀ Վասիլև եղբայրների անվան պետական մրցանակ, ՌԽՖՍՀ ժողովրդական արտիստ, ՌԽՖՍՀ վաստակավոր արտիստ և Լենինյան մրցանակ
IMDb ID 0810550
smoktunovsky.com

Ինոկենտի Սմոկտունովսկի (ռուս.՝ Иннокентий Смоктуновский, իսկական ազգանունը՝ Սմոկտունովիչ, մարտի 28, 1925[1][2], Տատյանովկա - օգոստոսի 3, 1994[3], Մոսկվա), թատրոնի և կինոյի ռուս դերասան, ԽՍՀՄ ժողովրդական արտիստ (1974), Սոցիալիստական աշխատանքի հերոս (1990), Լենինյան մրցանակի դափնեկիր (1965), 1941-1945 թվականների Հայրենական Մեծ պատերազմի մասնակից։

Սմոկտունովսկու կերտած կերպարները՝ կնյազ Միշկինը Դրամատիկական մեծ թատրոնում, ցար Ֆյոդոր Իոանովիչը՝ Դրամատիկական փոքր թատրոնում, չեխովյան Իվանովն ու Պորֆիրի Գոլովյովը ՄԽԱՏ-ում, ընդգրկվել են ռուսական թատերական մշակույթի «ոսկե ֆոնդում»[4][5][6]։

Սմոկտունովսկուն կոչել են խորհրդային կինեմատոգրաֆիայի առաջին ինտելեկտուալ դերասան. նկարահանվել է ավելի քան 100 ֆիլմերում։ Իր լավագույն դերերը նա խաղացել է «Զինվորներ», «Մի տարվա ինը օրերը», «Համլետ», «Չայկովսկի», «Կանացի դերձակը» ֆիլմերում և Էլդար Ռյազանովի «Զգուշացիր ավտոմեքենայից» լիրիկական կատակերգությունում[4][7][6]։

Կենսագրություն[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

Ինոկենտի Սմոկտունովսկին ծնվել է Տոմսկի շրջանի Տատյանովկա գյուղում այժմ՝ Տոմսկի մարզի Շեգարսկի շրջանում, եղել է Միխայիլ Պետրովիչ Սմոկտունովիչի (1899-1942) և Աննա Ակիմովնա Մախնևայի (1902-1985) ընտանիքի վեց երեխաներից երկրորդը[8]։

Առկա է վարկած, ըստ որի Սմոկտունովիչները (լեհ.՝ Smoktunowicz) սերում են վոլինյան շլյախտիչների հին ազգից և Սիբիր են աքսորվել 1863 թվականի ապստամբությանը մասնակցելու համար[9][10], սակայն դերասանի իսկ վկայությամբ, իր նախապապը ոչ ազնվական էր, և ոչ էլ լեհ։ Նա ազգությամբ բելոռուս էր[10]: Հարցազրույցներից մեկում իր նախապապի մասին Սմոկտունովսկին պատմում էր՝ «Նա որսորդ էր Բելովեժյան անտառներում և 1861 թվականին բիզոն է որսում: Ինչ-որ մեկը մատնում է և նրան ամբողջ ընտանիքով աքսորում են Սիբիր»[10]:

Ծանոթագրություններ[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

  1. 1,0 1,1 data.bnf.fr Ստուգված է հոկտեմբերի 10-ին 2015:
  2. 2,0 2,1 Смоктуновский Иннокентий Михайлович, Смоктуновский Иннокентий Михайлович // Սովետական մեծ հանրագիտարան (1969—1978) Ստուգված է փետրվարի 25-ին 2017:
  3. 3,0 3,1 3,2 Record #119033739 // Gemeinsame Normdatei Ստուգված է ապրիլի 28-ին 2014:
  4. 4,0 4,1 Горфункель Е. И. Смоктуновский. — М.: Искусство, 1990. — 238 с. — ISBN 5-210-00180-6
  5. Смелянский А. М. Предлагаемые обстоятельства. Из жизни русского театра второй половины XX века. — М.: Артист. Режиссёр. Театр, 1999. — 351 с. — ISBN 5-87334-038-2
  6. 6,0 6,1 Иннокентий Смоктуновский. Жизнь и роли / Составитель В. Я. Дубровский. — Москва: АСТ-пресс книга, 2002. — С. 356-357. — ISBN 5-7805-1017-2
  7. Соловьёва, Шитова, 1966, էջ 222-237
  8. Гереб А. (2000, № 47)։ «Иннокентий Смоктуновский: Воспоминания в саду, или Фотографии из актёрского альбома. Октябрь 1993 г. [стенограмма беседы]»։ «Киноведческие записки»։ Արխիվացված օրիգինալից-ից 2011-08-23-ին։ Վերցված է 2011-03-08 
  9. Смоктуновский И. М. Время добрых надежд / Вступит. статья А. Свободина. — М.: Искусство, 1979. — С. 6. — 240 с.
  10. 10,0 10,1 10,2 Иннокентий Смоктуновский. Жизнь и роли, 2002, էջ 7