Jump to content

Իմացության ծառ

Վիքիպեդիայից՝ ազատ հանրագիտարանից
Իմացության ծառ
հուշարձան, historical cultural heritage site, ուշագրավ ծառ Խմբագրել Wikidata
Մահվան օր3 հոկտեմբերի 2006 Խմբագրել Wikidata
ԵրկիրԱվստրալիա Խմբագրել Wikidata
Վարչատարածքային միավորՔվինսլենդ Խմբագրել Wikidata
ՎայրBarcaldine Խմբագրել Wikidata
Կոորդինատներ23°33′8″S 145°17′23″E Խմբագրել Wikidata
Նյութփայտ, բրոնզ, գրանիտ Խմբագրել Wikidata
Ժառանգության կարգավիճակlisted on the Australian National Heritage List, listed on the Australian National Heritage List, listed on the Queensland Heritage Register Խմբագրել Wikidata
Մակերես0,01615939 հեկտար Խմբագրել Wikidata
Քարտեզ

Իմացության ծառ (անգլ.՝ Tree of Knowledge), հուշարձան, որը նվիրված է նույնանուն պատմական ծառին Ավստրալիայի Քվինսլենդ նահանգի Բարքալդին քաղաքում։ Ծառը 1891 թվականի գործադուլի առանցքային վայրն է եղել, որի արդյունքում առաջ են քաշվել նորարարական քաղաքական որոշումներ, որոնք շրջադարձային են դարձել Քվինսլենդի պատմության[1], բանվորական շարժման զարգացման և Ավստրալիայի լեյբորիստական կուսակցության ձևավորման գործում[2], որն աշխարհում առաջին սոցիալ-դեմոկրատական կուսակցություններից մեկն է եղել[3]։

Corymbia aparrerinja էվկալիպտի կենսաբանական տեսակին պատկանող ծառը գտնվել է Բարկալդինի Օակ-սթրիթում[4] և որոշ տվյալներով ապրել է[5][6] մինչև 250 տարի[7][8]։

Պատմություն

[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

Ենթատեքստ

[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

1880-ական թվականների վերջին և 1890-ականների սկզբին Քվինսլենդում և Նոր Հարավային Ուելսում ոչխարների արածեցման տարածքների արագ ընդլայնումը հանգեցրել է հողերի ինտենսիվ օգտագործմանը և ֆերմերային տնտեսությունների խոշորացմանը, որոնց սեփականատերերը հատկապես չեն մտահոգվել իրենց աշխատողների կենսապայմաններով և աշխատանքով, որոնց թիվը բրդի մշակման յուրաքանչյուր կայանում հասել է 30-ի, մինչդեռ նրանց աշխատավարձը տատանվել է առաջարկի և պահանջարկի չափից: Զուգահեռաբար, գյուտարար Ֆրեդերիկ Վուլսլին սեփական միջոցներով ստեղծել է ոչխարների բուրդը խուզող մեքենա և 1887 թվականին Սիդնեյում հիմնել է «The Wolseley Sheep Shearing Machine Company» ընկերությունը՝ 20 հազար ֆունտ ստեռլինգ կանոնադրական կապիտալով: Մեքենաների վաճառքը սկսել է աստիճանաբար աճել, ինչը անասնապահները գնահատել են որպես իրենց կարողության և շահույթի սպառնալիք, քանի որ այժմ յուրաքանչյուրը կարող էր ոչխար խուզել, մինչդեռ մեքենայական կտրման առավելություններն ակնհայտ էին՝ բրդի և ոչխարների վնասի նվազում, բրդի արտադրության ավելացում[9]։

Արհմիությունների կազմավորում և պայքարի սրում

[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

1885 թվականին հիմնադրվել է Բրիսբենի Առևտրի և աշխատանքի խորհուրդը, որը սկիզբ է դրել արհմիությունների ստեղծման շղթային, որոնք պաշտպանել են անասնապահներին աշխատանքային որոշակի պայմանների պահպանման պահանջները և հանգեցրել է 1889 թվականին Ավստրալիայի աշխատանքային ֆեդերացիայի ստեղծմանը։ 1886 թվականին Քվինսլենդի լիբերալ վարչապետ Սեմյուել Գրիֆիթը, որն իր կարիերան սկսել է որպես անասնապահների հակառակորդ, քննարկման է ներկայացրել Առևտրային միությունների մասին ակտը, որը հիմնված է եղել 1871 թվականի հնացած անգլիական ակտի վրա։ Օրենքի ընդունումից հետո խուզողների միության նախագահ Ուիլյամ Սպենսը հրահանգ է տվել արհմիություններ ստեղծել Նոր Հարավային Ուելսի արևմտյան շրջաններում, մինչդեռ անասնապահները սկսել են կրճատել աշխատավարձերը և աշխատանքից ազատել աշխատողներին։ 1889 թվականին Ջորջ Ֆեյրբերնի կալվածքում անասնապահների հանդիպման ժամանակ, որը Քվինսլենդում ավելի քան 28 կայանների սեփականատեր է եղել և ունեցել է ավելի քան 3 միլիոն ոչխար, գործադուլների հնարավոր մեկնարկի մասին լուրերի կապակցությամբ և դրանք կանխելու համար որոշում է կայացվել ստեղծել Քվինսլենդի գործատուների կենտրոնական ասոցիացիան և հայտարարվել է աշխատավարձերի զգալի կրճատման մասին՝ արհմիությունների հետ բանակցություններ վարելուց հրաժարվելու դեպքում[9]։ 1891 թվականի հունվարի 5-ին, Քլերմոնից հյուսիս գտնվող Լոգան-Դաունս կայարանում, Ջորջ Ֆեյրբերնը ներկայացրել է պայմանագիր, որը թույլ է տվել ոչխարներ խուզել առանց արհմիության կանոնները պահպանելու։ Դեկտեմբերի 29-ին Ավստրալիայի աշխատանքային դաշնության անդամ Ջորջ Թեյլորը մեկնել է Քլերմոն, որտեղ Լոգան-Դաունս կայարանում հավաքված խուզողների հետ մերժել է պայմանագիրը՝ որոշում կայացնելով գործադուլային ճամբար հիմնել Վոլֆգանգ-Քրիքի ափերին։ Փետրվարի 1-ին Քվինսլենդի աշխատավորների միությունը պաշտոնական հայտարարություն է տարածել, որ արհմիությունները դարձել են աշխատողների համար արդարության հասնելու միակ միջոցը։ Փետրվարի վերջին Քլերմոն, որտեղ տեղակայվել են մոտ 500 ակտիվիստներ, զորքեր են ուղարկվել, ինչի արդյունքում գործադուլի կենտրոնը տեղափոխվել է Բարքալդին՝ քաղաք, որտեղ գտնվել էր մոտ 30 կայարան։ Փետրվարի 28-ին ակտիվիստները ջահերով երթ են կազմակերպել մեծ ամբարի մոտ, որը հանդիսացել է շրջակա կայարաններից բուրդ հավաքելու վայր և գտնվել է Իմացության ծառի մոտ, որն այդ ժամանակ հայտնի է եղել որպես «Ալելուիա-ծառ»՝ Փրկության բանակի կողմից դրա օգտագործման պատճառով։ Առաջին երթին մասնակցել է ավելի քան 1000 մարդ՝ 60 հեծյալների և տեղի փողային նվագախմբի գլխավորությամբ, որոնք կրել են վարչապետ Գրիֆիթի և Քվինսլենդի օրենսդիր ժողովի անդամ Ֆրենկ Մյորֆիի խրտվիլակները, որոնք այրվել են մեծ բազմության առջև։ Մարտի 15-ին Գիմպիից և Մերիբորոյից ձիավոր հետևակայինների և զինվորականների ջոկատները երկաթուղով ժամանել են Բարքալդին և ռազմական ճամբար են դրել դատարանի մոտ։ Արդյունքում, խուզողները սկսել են ավելի շատ մարդկանց ներգրավել իրենց շարքերը, ինչի արդյունքում 1891 թվականի հունվարից մայիս ընկած ժամանակահատվածում Քրիք լճակի և Բլյու-Բուշ ճահճի մոտ գտնվող ճամբարներում գործադուլավորների թիվն աճել է մինչև 3 հազար տղամարդ իրենց ընտանիքներով, մինչդեռ նոր ճամբարներ են առաջացել Քվինսլենդի այլ քաղաքներում, մասնավորապես՝ Հյուենդենում[9][10]։

Ծառը՝ որպես արհմիութենական շարժման և քաղաքական հոսանքի խորհրդանիշ

[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

1891 թվականի մայիսի 1-ին, միավորելով Աշխատանքի օրը Մայիսի օրվա հետ, ոչխարներ խուզող գործադուլավորների խմբերը, ավելի լավ աշխատանքային պայմանների համար պայքարելու նպատակով, երթով դուրս են եկել Բարկալդինի փողոցներ, աստիճանաբար անցնելով դեպի Իմացության ծառը[11]։ Նրանք հավաքվել են մի քանի վայրերում, բացի Կրիկ լճակի մոտ գտնվող գլխավոր գործադուլային ճամբարից[1], որը կազմակերպված է եղել ռազմական կարգով՝ երեք փողոցներով և հրապարակով երթերի համար[9]։ Արհմիութենական գործիչները ժամանել են քաղաք երկաթուղով և կայարանի մոտ գտնվող ծառի մոտ հանդիպել են գործադուլավորներին, որոնք փորձել են նրանց համոզել իրենց ճշմարտացիության մեջ[1]։ Գործադուլի ամենաթեժ պահին մասնակիցների թիվը հասել է մոտ 9 հազար մարդ[12]։ Վեց օր անց՝ մայիսի 6-ին, գաղութային վարչակազմը, Նոր Հարավային Ուելսի և Քվինսլենդի կառավարությունների աջակցությամբ, ոստիկանության միջոցով ցրել է բողոքողների ճամբարը և ձերբակալել մոտ 200 մարդու մի շարք մեղադրանքներով, այդ թվում՝ խռովության հրահրման համար։ Մայիսի 20-ին Ռոքհեմփթոնում տասներեք մարդ մեղավոր է ճանաչվել հանցավոր դավադրությանը մասնակցելու համար և դատապարտվել է երեք տարվա տաժանակիր աշխատանքների Սուրբ Հեղինե կղզու բանտում՝ Մորթոն Բեյի մոտ[9][11], որը հայտնի է եղել որպես «ավստրալիական Ալկատրաս»[13]: Դրանից հետո, 1892 թվականի սեպտեմբերի 9-ին ծառի ստորոտում ընթերցվել է «Քվինսլենդի Լեյբորիստական կուսակցության մանիֆեստը Քվինսլենդի ժողովրդին» (անգլ.՝ Manifesto of the Queensland Labour Party to the people of Queensland), որը դարձել է Ավստրալիայի Լեյբորիստական կուսակցության հիմնադիր փաստաթուղթը[14][15]։ Մանիֆեստը կազմվել է Քվինսլենդում բանվոր դասակարգի ձևավորմանը ակտիվ մասնակցություն ունեցող Կարլ Սեյմուրի կողմից և ստորագրվել է կուսակցության նախագահ Թոմաս Գլասսիի կողմից, որը հետագայում դարձել է Քվինսլենդ նահանգից առաջին համաժողովրդական ընտրված սենատորը[16]։ Գործադուլի արդյունքը, որպես բազմաթիվ իրադարձությունների շղթայի կարևոր օղակ, 1892 թվականին Թոմի Ռայանի ընտրվելն է եղել որպես Քվինսլենդի Օրենսդիր ժողովի առաջին լեյբորիստ անդամ[9], ինչպես նաև 1899 թվականին Քվինսլենդում առաջին լեյբորիստական կառավարության և աշխարհում առաջին խորհրդարանական սոցիալիստական կառավարության ձևավորումը՝ Անդերսոն Դոուսոնի գլխավորությամբ[16]։

Այդ ժամանակից ի վեր Աշխատանքի օրը ամեն տարի նշվում է Քվինսլենդում մայիսի առաջին շաբաթը, Մայիսի օրվա հետ միասին[9]։ 2009 թվականին «Քվինսլենդի Լեյբորիստական կուսակցության մանիֆեստը» ներառվել է ՅՈՒՆԵՍԿՕ-ի «Աշխարհի հիշողություն» ծրագրի ցանկում Ասիայում և Խաղաղօվկիանոսյան տարածաշրջանում[17]։ Ներկայումս մանիֆեստի բնօրինակը գտնվում է Ջոն Օքսլիի հավաքածուում՝ Քվինսլենդի նահանգային գրադարանում, Բրիսբենում[18]։

Մահ և հիշատակ

[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

Հասուն տարիքում Կենաց ծառն ունեցել է 8-ից 10 մետր բարձրություն՝ շարունակելով աճել Բարքալդինի հյուրանոցի դիմաց[9]: 1990 թվականին հայտնաբերվել է, որ ծառը վարակվել է տերմիտներով և լուրջ առողջական խնդիրներ ունի[2]։ Բուժման, վնասատուների դեմ պայքարի և արմատային համակարգի լվացման արդյունքում ծառի վիճակը բարելավվել է մինչև 1993 թվականի վերջը[2]։ 1991 թվականին՝ գործադուլի մեկնարկի հարյուրամյակի կապակցությամբ[2], ծառի շրջակայքը բարեկարգվել է և կառուցվել հուշահամալիր[11]։ 1992 թվականի հոկտեմբերի 21-ին ծառը գրանցվել է Քվինսլենդի ժառանգության ռեգիստրում, իսկ 2006 թվականի հունվարի 26-ին՝ Ավստրալիայի ազգային ժառանգության ցանկում[19][20][21]։ 2006 թվականի ապրիլին կասկածելի հանգամանքներում ծառը դիտավորյալ թունավորվել է թունաքիմիկատներով և այլևս չի վերականգնվել[22]։ Թունավորման առաջին նշանները նկատվել են մայիսին, այն բանից հետո, երբ ծառից սկսել են թափվել տերևները[23][24]։ Հոկտեմբերի 3-ին Լեյբորիստական կուսակցության տեղական մասնաճյուղի նախագահ Փեթ Օգդենը հայտնել է, որ ծառը մնացել է առանց տերևների և վերջնականապես չորացել է։ 2007 թվականի հուլիսի 29-ին ծառը հատվել է[11]։ Դրանից հետո, Քվինսլենդի կառավարության որոշմամբ, 7 մետր բարձրությամբ և 2 մետր լայնությամբ ծառն անցել է պահպանման գործընթաց՝ յուրաքանչյուր ճյուղը պահպանելու նպատակով[25]։

2009 թվականի մայիսի 2-ին ծառի տեղում պաշտոնապես բացվել է 18 մետր բարձրությամբ[26] և մոտ 5 միլիոն դոլար արժողությամբ հուշահամալիր[27]։ Հուշարձանի վրա աշխատել է խորհրդատուների, հողաշինարարների լանդշաֆտային ճարտարապետների մի ամբողջ թիմ՝ նախագծի ղեկավարներ Ջոն Ալլենի և Ալլեն Դուայերի գլխավորությամբ[12]։ Հուշահամալիրի ճարտարապետ Բրայան Հուպերը 2009 թվականին արժանացել է «Australian Timber Design Awards» մրցանակին[28], իսկ 2010 թվականին՝ Ավստրալիայի ճարտարապետների ինստիտուտի[29] «National Architecture Awards» մրցանակին։ Ծառը գտնվում է խորանարդաձև տաղավարի տակ, որը կազմված է 3600 փայտե ձողերից, որոնք թեքված են տերևների տեսքով և այդպիսով կազմում են սաղարթ։ Մոտակայքում գտնվում է դրոշակաձող և բրոնզից ու գրանիտից պատրաստված հուշարձան, որի վրա գրված է.

Այս հուշատախտակը նվիրված է 1891 թվականին ամուր տղամարդկանց և կանանց նվիրվածությանը, խիզախությանը և զոհողություններին, որոնց շնորհիվ այս ծառի տակ Ավստրալիայում ծնունդ է առել աշխատանքային և քաղաքական շարժումը»[2]։

Սերունդ

[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

Իմացության ծառի տնկիները տնկվել են, այդ թվում՝ Քվինսլենդի պետական գրադարանի մոտ։ 2005 թվականի մայիսի 2-ին, ի նշանավորումն Լեյբորիստական կուսակցության կազմավորման 114-ամյակի, ծառի տունկը տնկվել է Բարքալդինում[30]։ 2008 թվականին Քվինսլենդի գյուղատնտեսության, ձկնորսության և անտառային տնտեսության նախարարության աշխատակիցները հաջողությամբ կլոնավորել են ծառը՝ ստանալով 30 օրինակ[31]։ 2011 թվականի նոյեմբերի 27-ին Քվինսլենդի վարչապետ Աննա Բլայը ծառի կլոնը տնկել է Բրիսբենի էկո-գիտական տարածքում[25]։ 2011 թվականի ապրիլի 19-ին Ավստրալիական մայրաքաղաքային տարածքի առաջին նախարար Ջոն Սթենհոփը և Ավստրալիայի վարչապետ Ջուլիա Գիլարդը Կանբերայի ազգային դենդրարիումում մասնակցել են սկզբնական Իմացության ծառից աճեցված ծառի հանդիսավոր տնկմանը[32][33][34]։

Ծանոթագրություններ

[խմբագրել | խմբագրել կոդը]
  1. 1 2 3 Pearce, p. 47
  2. 1 2 3 4 5 «Tree of Knowledge». Регистр наследия Квинсленда. Արխիվացված է օրիգինալից 2014 թ․ նոյեմբերի 9-ին. Վերցված է 2014 թ․ նոյեմբերի 8-ին.
  3. ↑ «National Executive travels to Barcaldine as part of 125th anniversary». Австралийский союз рабочих. 2011 թ․ հունիսի 14. Արխիվացված է օրիգինալից 2016 թ․ մարտի 10-ին. Վերցված է 2015 թ․ մայիսի 1-ին.
  4. ↑ Walters, Brian. «Eucalypts but not Eucalyptus». Australian Plants Online. Association of Societies for Growing Australian Plants. Արխիվացված է օրիգինալից 2012 թ․ նոյեմբերի 30-ին. Վերցված է 2014 թ․ նոյեմբերի 8-ին.
  5. ↑ «Tree of Knowledge». Monument Australia. Արխիվացված օրիգինալից 2014 թ․ դեկտեմբերի 13-ին. Վերցված է 2014 թ․ նոյեմբերի 8-ին.
  6. ↑ «NTQ Barcaldine RC». Национальный фонд Австралии. Արխիվացված է օրիգինալից 2014 թ․ նոյեմբերի 9-ին. Վերցված է 2014 թ․ նոյեմբերի 8-ին.
  7. ↑ «As Labor's tree dies, a new seed is born». The Sydney Morning Herald. 2006 թ․ հոկտեմբերի 4. Արխիվացված օրիգինալից 2015 թ․ սեպտեմբերի 24-ին. Վերցված է 2014 թ․ նոյեմբերի 8-ին.
  8. ↑ «The forthcoming assault on workers' rights». The Independent Australian. 2013 թ․ փետրվարի 19. Արխիվացված օրիգինալից 2014 թ․ նոյեմբերի 9-ին. Վերցված է 2014 թ․ նոյեմբերի 8-ին.
  9. 1 2 3 4 5 6 7 8 «Tree of Knowledge and curtilage, Oak St, Barcaldine, QLD, Australia». Australian Heritage Database. Արխիվացված օրիգինալից 2014 թ․ մարտի 12-ին. Վերցված է 2015 թ․ ապրիլի 26-ին.
  10. ↑ «Barcaldine and Barcaldine Shire». Queensland Places. Արխիվացված օրիգինալից 2014 թ․ մարտի 10-ին. Վերցված է 2015 թ․ ապրիլի 26-ին.
  11. 1 2 3 4 «National Heritage Places - The Tree of Knowledge». Список национального наследия Австралии. Արխիվացված օրիգինալից 2014 թ․ հոկտեմբերի 23-ին. Վերցված է 2014 թ․ նոյեմբերի 8-ին.
  12. 1 2 «Brian Hooper Architect and m3architecture call back a tree from Australia's political history». ArchitectureAU. Արխիվացված օրիգինալից 2014 թ․ նոյեմբերի 9-ին. Վերցված է 2014 թ․ նոյեմբերի 8-ին.
  13. ↑ «Remembering the rebels who created our union». Австралийский союз рабочих. 2011 թ․ հունիսի 18. Վերցված է 2015 թ․ մայիսի 1-ին.(չաշխատող հղում)
  14. ↑ «UNESCO First for State Library of Queensland». Industry News. Museum & Gallery Services Queensland. Արխիվացված է օրիգինալից 2012 թ․ մարտի 25-ին. Վերցված է 2014 թ․ նոյեմբերի 8-ին.
  15. ↑ «Manifesto displayed under the Tree of Knowledge in Barcaldine». Государственная библиотека Квинсленда. 2009 թ․ նոյեմբերի 8. Արխիվացված օրիգինալից 2014 թ․ նոյեմբերի 9-ին. Վերցված է 2014 թ․ նոյեմբերի 8-ին.
  16. 1 2 «Manifesto of the Queensland Labour Party recognised nationally». Государственная библиотека Квинсленда. 2008 թ․ հունիսի 24. Արխիվացված օրիգինալից 2014 թ․ նոյեմբերի 9-ին. Վերցված է 2014 թ․ նոյեմբերի 8-ին.
  17. ↑ «Manifesto of the Queensland Labour Party to the people of Queensland (dated 9 September 1892)». ЮНЕСКО. Արխիվացված օրիգինալից 2012 թ․ հոկտեմբերի 30-ին. Վերցված է 2015 թ․ ապրիլի 26-ին.
  18. ↑ «Labor Manifesto returns 'home'». Правительство Квинсленда. 2009 թ․ նոյեմբերի 1. Արխիվացված օրիգինալից 2018 թ․ ապրիլի 25-ին. Վերցված է 2015 թ․ ապրիլի 26-ին.
  19. ↑ «Tree of Knowledge claim to fame a myth». Australian Broadcasting Corporation. 2009 թ․ ապրիլի 30. Արխիվացված օրիգինալից 2017 թ․ հունվարի 9-ին. Վերցված է 2014 թ․ նոյեմբերի 8-ին.
  20. ↑ «Tree of Knowledge». Claire Moore. 2006 թ․ հոկտեմբերի 10. Արխիվացված է օրիգինալից 2014 թ․ նոյեմբերի 9-ին. Վերցված է 2014 թ․ նոյեմբերի 8-ին.
  21. ↑ «Labour Day crowds turn out in force to dance on Workchoices' grave». Австралийский союз рабочих. 2008 թ․ հունիսի 8. Արխիվացված է օրիգինալից 2016 թ․ մարտի 7-ին. Վերցված է 2015 թ․ մայիսի 1-ին.
  22. ↑ «ALP's Tree of Knowledge declared dead». Australian Broadcasting Corporation. 2006 թ․ հոկտեմբերի 3. Արխիվացված օրիգինալից 2017 թ․ մայիսի 13-ին. Վերցված է 2014 թ․ նոյեմբերի 8-ին.
  23. ↑ «Australia's iconic 'Tree of Knowledge' poisoned». Mail & Guardian. 2006 թ․ հոկտեմբերի 3. Արխիվացված օրիգինալից 2014 թ․ նոյեմբերի 9-ին. Վերցված է 2014 թ․ նոյեմբերի 8-ին.
  24. ↑ «Australian 'Labor tree' poisoned». BBC News. 2006 թ․ հոկտեմբերի 3. Արխիվացված օրիգինալից 2014 թ․ նոյեմբերի 9-ին. Վերցված է 2014 թ․ նոյեմբերի 8-ին.
  25. 1 2 «Tree of knowledge receiving world-class the treatment». Правительство Квинсленда. 2007 թ․ դեկտեմբերի 4. Արխիվացված օրիգինալից 2014 թ․ նոյեմբերի 9-ին. Վերցված է 2014 թ․ նոյեմբերի 8-ին.
  26. ↑ «Tree of Knowledge». Barcaldine Regional Council. Արխիվացված օրիգինալից 2014 թ․ նոյեմբերի 9-ին. Վերցված է 2014 թ․ նոյեմբերի 8-ին.
  27. ↑ «Barcaldine unveils Tree of Knowledge memorial». Australian Broadcasting Corporation. 2009 թ․ մայիսի 2. Արխիվացված է օրիգինալից 2014 թ․ օգոստոսի 19-ին. Վերցված է 2014 թ․ նոյեմբերի 8-ին.
  28. ↑ «2009 Winners». Australian Timber Design Awards. Արխիվացված օրիգինալից 2014 թ․ նոյեմբերի 9-ին. Վերցված է 2014 թ․ նոյեմբերի 8-ին.
  29. ↑ «Barcaldine Tree of Knowledge Memorial». ArchitectureAU. 2011 թ․ հունիսի 30. Արխիվացված օրիգինալից 2013 թ․ փետրվարի 16-ին. Վերցված է 2014 թ․ նոյեմբերի 8-ին.
  30. ↑ «Prime Minister Julia Gillard plants sapling grown from cutting of the Labor Party Tree of Knowledge at The National Arboretum Canberra». BurHor – Arborists and Landscapers (Open Space Managers for the National Arboretum Canberra. Արխիվացված է օրիգինալից 2013 թ․ ապրիլի 9-ին. Վերցված է 2014 թ․ նոյեմբերի 8-ին.
  31. ↑ «Eucalypts». Правительство Австралии. Արխիվացված է օրիգինալից 2014 թ․ հոկտեմբերի 26-ին. Վերցված է 2014 թ․ նոյեմբերի 8-ին.
  32. ↑ «PM Plants 'Tree of Knowledge' at Arboretum». Национальный дендрарий Канберры. 2011 թ․ ապրիլի 19. Արխիվացված է օրիգինալից 2013 թ․ հունվարի 24-ին. Վերցված է 2014 թ․ նոյեմբերի 8-ին.
  33. ↑ Chrissy Arthur (2008 թ․ ապրիլի 30). «Tree of Knowledge cloned». Australian Broadcasting Corporation. Արխիվացված է օրիգինալից 2010 թ․ ապրիլի 14-ին. Վերցված է 2014 թ․ նոյեմբերի 8-ին.
  34. ↑ «'Last' Tree of Knowledge finds home at Ecosciences Precinct». Правительство Квинсленда. 2011 թ․ նոյեմբերի 27. Վերցված է 2014 թ․ նոյեմբերի 8-ին.

Գրականություն

[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

Արտաքին հղումներ

[խմբագրել | խմբագրել կոդը]
Ստացված է «https://hy.wikipedia.org/w/index.php?title=Իմացության_ծառ&oldid=10397217» էջից