Ժաբլյակ
| Բնակավայր | |||||
|---|---|---|---|---|---|
| Ժաբլյակ | |||||
| |||||
 | |||||
| 43°9′30″N 19°7′49″E / 43.15833°N 19.13028°E | |||||
| Երկիր |  Չեռնոգորիա | ||||
| Համայնք | Žabljak Municipality? | ||||
| Հիմնադրված է | 1871 թ. | ||||
| Մակերես | 445 կմ² | ||||
| ԲԾՄ | 1456±1 մետր | ||||
| Բնակչություն | ▲3569 մարդ (2011) | ||||
| Փոստային դասիչ | 84220 | ||||
| Ավտոմոբիլային կոդ | ŽB | ||||
| Պաշտոնական կայք | zabljak.me | ||||
| |||||
Ժաբլյակ (չեռն․՝ Жабљак) քաղաք է Չեռնոգորիայի հյուսիսում և համանուն համայնքի կենտրոնը։ Բնակչությունը՝ ▲3569 մարդ (2011)։ Հայտնի է որպես զբոսաշրջային, ձմեռային սպորտի և երիտասարդական քաղաք, որի պատճառը դրա մեղմ միջերկրածովյան կլիման է[1]։
Քաղաքն ինքնին գտնվում է Դուրմիտոր լեռնաշղթայի մոտ՝ 1456 մետր բարձրության վրա, ինչը այն դարձնում է Բալկանների ամենաբարձր բնակավայրը։
Պատմություն
[խմբագրել | խմբագրել կոդը]
Այս վայրի առաջին սլավոնական անվանումը եղել է «Վարեզինա վոդա», հավանաբար մոտակայքում ժայթքող խմելու ջրի ուժեղ աղբյուրների պատճառով։ Հետագայում քաղաքը վերանվանվել է «Գանովի» կամ (սկզբնապես) «Անովի»՝ այնտեղ կանգ առնող քարավանների պատճառով։ Ներկայիս անվանումը ծագել է 1870 թվականին, երբ միաժամանակ հիմնադրվել են դպրոց և եկեղեցի։ Սակայն, գրեթե բոլոր սկզբնական շենքերը ավերվել են Բալկանյան պատերազմների ժամանակ։ Մնացել է միայն Սուրբ Վերափոխման հին եկեղեցին, որը կառուցվել է 1862 թվականին՝ թուրքերի դեմ տարած հաղթանակը նշելու համար: Կարճ ժամանակ անց Ժաբլյակին շնորհվել է քաղաքի կարգավիճակ, և բացվել են մի քանի խանութներ և սրճարաններ: Այսպիսով, 1880-ական թվականներին Ժաբլյակը դարձել է առևտրի կենտրոն՝ զարգանալով տարածաշրջանի վարչական կենտրոնը։
Երկրորդ համաշխարհային պատերազմից առաջ Ժաբլյակը փոքր քաղաք էր՝ լեռնային գյուղի բնորոշ ճարտարապետությամբ: Այս տարածքի եզակի բնական գեղեցկությունը գրավում էր զբոսաշրջիկների ինչպես Հարավսլավիայի թագավորությունից, այնպես էլ արտասահմանից, մասնավորապես՝ Իտալիայից։
Երկրորդ համաշխարհային պատերազմի ժամանակ Ժաբլյակն ամբողջությամբ այրվել է: Պատերազմից հետո քաղաքը վերածնվել է և դարձել Չեռնոգորիայի ձմեռային սպորտաձևերի կենտրոնը։
Բնակչություն
[խմբագրել | խմբագրել կոդը]Ուշ միջնադարում այստեղ բնակվում էին բավական մեծ քանակությամբ մուսուլմաններ[2]։ Ժաբլյակ քաղաքում Էթնիկ կազմը բավական խայտաբղետ է․ չեռնոգորացիները կազմում են շուրջ կեսը, իսկ մնացածը սերբեր են կամ բալկանյան այլ ժողովուրդներ։
Զբոսաշրջություն
[խմբագրել | խմբագրել կոդը]
Ժաբլյակը Չեռնոգորիայի լեռնային տուրիզմի կենտրոնն է: Դուրմիտորի ամբողջ լեռնաշղթան պաշտպանված է որպես ազգային պարկ և հնարավորություններ է ընձեռում ամառային և ձմեռային լեռնային տուրիզմի համար:
- Դահուկային սպորտ և սնոուբորդ: Դուրմիտորում տարեկան 120 օր ձյուն կա: Լանջերի թվում են Սավին Կուկը, Շտուոցը և Յավորովաչան:
- Ռաֆտինգ: Տարա գետի կիրճը (մինչև 1.3 կմ խորություն) ՅՈՒՆԵՍԿՕ-ի համաշխարհային ժառանգության օբյեկտ է: Տարա գետի վրա ռաֆտինգը Չեռնոգորիայի ամենատարածված զբոսաշրջային գործունեություններից մեկն է:
- Լեռնագնացություն: Դուրմիտոր լեռնազանգվածի ժայռերն ու լանջերը հարմար են այս սպորտաձևի համար: Քաղաքի շուրջ կան բազմաթիվ լեռնագնացության արահետներ:
Մոտակայքում կան 18 սառցադաշտային լճեր: Ժաբլյակին ամենամոտ լիճը Ցռնո լիճն է:
Տրանսպորտ
[խմբագրել | խմբագրել կոդը]Ժաբլյակի՝ որպես լեռնային հանգստավայրի զարգացմանը խոչընդոտող հիմնական խնդիրը որակյալ ճանապարհային ենթակառուցվածքների բացակայությունն է: Վերջին տարիներին իրավիճակը մի փոքր բարելավվել է: Ժաբլյակի հիմնական կապը Չեռնոգորիայի մնացած մասի հետ Մոյկովաց տանող ճանապարհն է և E65 եվրոպական մայրուղին, որը միացնում է Չեռնոգորիայի ափը, Պոդգորիցան և երկրի հյուսիսը: Մեկ այլ ճանապարհ անցնում է Շավնիկով և Նիկշիչով դեպի Ռիսան կամ Պոդգորիցա։
Ամենամոտ միջազգային օդանավակայանը Պոդգորիցան է, որը գտնվում է Ժաբլյակից մոտավորապես 130 կիլոմետր հեռավորության վրա: Տրանսֆերներ հասանելի են նաև Տիվատի միջազգային օդանավակայանից:
Ծանոթագրություններ
[խմբագրել | խմբագրել կոդը]- ↑ «Zabljak Climate Normals 1991-2020». National Oceanic and Atmospheric Administration. Վերցված է 2024 թ․ ապրիլի 23-ին.
- ↑ Vasić, Milan (2005). Naselja na Balkanskom Poluostrvu od XVI do XVIII Vijeka (սերբերեն). Banja Luka: Narodna I Univerzitetska Biblioteka Republike Srpske. ISBN 99938-0-584-X.