Թեոդոսիոս Ա Մեծ

Վիքիպեդիայից՝ ազատ հանրագիտարանից
Picto infobox prétendant à un trône.png
Թեոդոսիոս Ա Մեծ
Հռոմեական կայսրության վերջին կայսր
Theodosius I. Roman Coin.jpg
Իշխանություն 641
Լատիներեն Flavius Theodosius, Theodosius Magnus
Հունարեն Θεοδόσιος Α΄, Θεοδόσιος ο Μέγας
Ծնվել է՝ հունվարի 11, 347({{padleft:347|4|0}}-{{padleft:1|2|0}}-{{padleft:11|2|0}})
Ծննդավայր Կոկա, Gallaecia, Հիսպանիա[1][2] կամ Իտալիկա, Hispania Baetica, Հիսպանիա[3]
Մահացել է՝ հունվարի 16, 395 (48 տարեկանում)
Վախճանի վայր Միլան
Church of the Holy Apostles
Քաղաքացիություն Հին Հռոմ
Տոհմ Theodosian dynasty
քաղաքական գործիչ
Հայր Count Theodosius
Մայր Thermantia
Երեխաներ Galla Placidia, Honorius, Արկադիոս և Pulcheria

Թեոդոս I Մեծ (Ֆլավիոս Թեոդոսիոս, լատ.՝ Flavius Theodosius, Theodosius Magnus, հուն.՝ Θεοδόσιος Α΄, Θεοδόσιος ο Μέγας, 346 - 395 թթ.), միասնական Հռոմեական կայսրության վերջին կայսրը։

379 թ որպես Գրացիանոս կայսեր գահակից ստացել է Արևելյան Հռոմեական կայսրության նկատմամբ իշխանությունը, 394 թ ստանձնել է ամբողջ Հռոմեական կայսրության միանձնյա կառավարումը։ 395 թ նրա մահից հետո կայսրությունը վերջնականապես կիսվել է երկու մասի՝ արևելյան (Բյուզանդական կայսրություն) և արևմտյան։ Թեոդոսը օրենքով հաստատեց քրիստոնեության Նիկիական դավանանքը որպես միասնական պետական կրոն՝ սկիզբ դնելով արիոսականության մարմանը։ Սկսել է հետապնդել (առանց կտրուկ միջոցների) հեթանոսությունը և քրիստոնեության մեջ հերետիկոսական ուղղությունները։ Արգելել է հեթանոսական ծեսերը, ինչի հետևանքով 393 թվականից հետո դադարել է Օլիմպիական խաղերի անցկացումը։ Թեոդոսի գործունեությունը կանխորոշել է Եվրոպայի և քրիստոնյա արևելքի կրոնական զարգացման ընթացքը, ինչ համար նա քրիստոնյա պատմիչների կողմից ստացել է Մեծ հորջորջումը։

Ծանոթագրություններ[խմբագրել | խմբագրել կոդը]