Թեոդոսիոս Ա Մեծ

Վիքիպեդիայից՝ ազատ հանրագիտարանից
Picto infobox prétendant à un trône.png
Թեոդոսիոս Ա Մեծ
Հռոմեական կայսրության վերջին կայսր
Theodosius I. Roman Coin.jpg
Իշխանություն 379 - 395
Լատիներեն Flavius Theodosius, Theodosius Magnus
Հունարեն Θεοδόσιος Α΄, Θεοδόσιος ο Μέγας
Ծնվել է՝ հունվարի 11, 340
Ծննդավայր Կոկա, Gallaecia, Հռոմեական Իսպանիա[1][2] կամ Իտալիկա, Hispania Baetica, Հռոմեական Իսպանիա[3]
Մահացել է՝ հունվարի 17, 395 (55 տարեկանում) բնական պատճառով
Վախճանի վայր Միլան
Սուրբ Առաքյալների եկեղեցի և Կոստանդնուպոլիս
Քաղաքացիություն Հին Հռոմ
Տոհմ Theodosian dynasty
քաղաքական գործիչ
Հայր Count Theodosius
Մայր Thermantia
Երեխաներ Galla Placidia, Honorius, Արկադիոս և Pulcheria

Թեոդոս I Մեծ (Ֆլավիոս Թեոդոսիոս, լատ.՝ Flavius Theodosius, Theodosius Magnus, հուն.՝ Θεοδόσιος Α΄, Θεοδόσιος ο Μέγας, 346 - 395 թթ.), միասնական Հռոմեական կայսրության վերջին կայսրը։

379 թ որպես Գրացիանոս կայսեր գահակից ստացել է Արևելյան Հռոմեական կայսրության նկատմամբ իշխանությունը, 394 թ ստանձնել է ամբողջ Հռոմեական կայսրության միանձնյա կառավարումը։ 395 թ նրա մահից հետո կայսրությունը վերջնականապես կիսվել է երկու մասի՝ արևելյան (Բյուզանդական կայսրություն) և արևմտյան։ Թեոդոսը օրենքով հաստատեց քրիստոնեության Նիկիական դավանանքը որպես միասնական պետական կրոն՝ սկիզբ դնելով արիոսականության մարմանը։ Սկսել է հետապնդել (առանց կտրուկ միջոցների) հեթանոսությունը և քրիստոնեության մեջ հերետիկոսական ուղղությունները։ Արգելել է հեթանոսական ծեսերը, ինչի հետևանքով 393 թվականից հետո դադարել է Օլիմպիական խաղերի անցկացումը։ Թեոդոսի գործունեությունը կանխորոշել է Եվրոպայի և քրիստոնյա արևելքի կրոնական զարգացման ընթացքը, ինչ համար նա քրիստոնյա պատմիչների կողմից ստացել է Մեծ հորջորջումը։

Ծանոթագրություններ[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

  1. Hydatius Chronicle of Hydatius
  2. Նոր պատմություն
  3. Comes M. Chronicon of Marcellinus Comes