Jump to content

Ընտրողների հաշվառում

Վիքիպեդիայից՝ ազատ հանրագիտարանից

Ընտրողների հաշվառում ընտրական համակարգերում, պահանջ, ըստ որի՝ ակտիվ ընտրական իրավունք ունեցող անձը պետք է գրանցվի ընտրացուցակում, ինչը նախապայման է քվեարկությանը մասնակցելու իրավունք կամ թույլտվություն ստանալու համար[1]։

Գրանցումը կարգավորող կանոնները տարբերվում են՝ կախված իրավասու մարմնից։ Բազմաթիվ երկրներում գրանցումն ավտոմատ գործընթաց է, որն իրականացվում է ընտրությունների օրվանից առաջ՝ ընդհանուր օգտագործման բնակչության ռեգիստրից տվյալ ընտրատեղամասում բնակվող և ընտրական տարիքի հասած քաղաքացիների անունները դուրս բերելու միջոցով։ Ի հակադրություն դրա՝ այլ երկրներում գրանցումը կարող է պահանջել ընտրելու իրավունք ունեցող անձի դիմում, ինչպես նաև գրանցված անձանց վերագրանցում կամ գրանցման տվյալների թարմացում իրականացնել, երբ նրանք փոխում են բնակության վայրը կամ փոփոխվում են այլ համապատասխան տեղեկություններ։

Որոշ իրավասություններում գործում է «ընտրությունների օրը գրանցվելու» կարգը, իսկ այլ վայրերում գրանցում չի պահանջվում, կամ կարող է պահանջվել քվեարկության պահին ընտրելու իրավունքը հաստատող ապացույցների ներկայացում։ Այն իրավասություններում, որտեղ գրանցումը պարտադիր չէ, կարող են ջանքեր գործադրվել ընտրական իրավունք ունեցող անձանց գրանցվելու խրախուսման ուղղությամբ, ինչն անվանում են ընտրողների գրանցման արշավ։ Այն երկրներում, որտեղ բնակության վայրում գրանցումը պարտադիր է, ընտրողների հատուկ գրանցում սովորաբար չի լինում, քանի որ ընտրողների իրավասությունը կարելի է որոշել բնակության ռեգիստրի հիման վրա[2][3]:

Նույնիսկ այն երկրներում, որտեղ գրանցումն անհատի պարտականությունն է, բազմաթիվ բարեփոխիչներ, ձգտելով առավելագույնի հասցնել ընտրողների մասնակցությունը, հանդես են գալիս անհրաժեշտ ձևաթղթերի ավելի լայն հասանելիության կամ գրանցման վայրերի թիվն ավելացնելու միջոցով, որպեսզի գործընթացն ավելի պարզեցնեն։ ԱՄՆ-ում, օրինակ, 1993 թվականի Ընտրողների գրանցման համապետական ակտը («Ավտովարորդ ընտրողների մասին օրենք») և նմանատիպ այլ օրենքներ պահանջում են, որ նահանգներն ընտրողների գրանցում առաջարկեն տրանսպորտային միջոցների հաշվառման վարչություններում (վարորդական իրավունքի վկայականների տրամադրման գրասենյակներում), ինչպես նաև հաշմանդամություն ունեցող անձանց կենտրոններում, հանրակրթական դպրոցներում և հանրային գրադարաններում՝ համակարգն ավելի հասանելի դարձնելու համար։ Նահանգային իշխանություններից պահանջվում է նաև ընդունել փոստով ուղարկված ընտրողների գրանցումները։ Շատ իրավասություններ առաջարկում են նաև առցանց գրանցում[4][5][6]:

Ամենախիստ համակարգը Բահամյան Կղզիներում է, ինչի հետևանքով ընտրողների թիվը կազմում է չափահաս քաղաքացիների կեսից մի փոքր ավելին:

Ըստ երկրների

[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

Ընտրողների գրանցման համակարգերը լայնորեն տարբերվում են երկրից երկիր, իսկ երբեմն էլ՝ ավելի թույլ իրավասություն ունեցող վարչական միավորների, օրինակ՝ նահանգների կամ գավառների միջև։ Որոշ երկրներում ընտրողներն ավտոմատ կերպով ավելացվում են ընտրացուցակներում, երբ հասնում են օրենքով սահմանված ընտրական տարիքի։ Այլ երկրներում պոտենցիալ ընտրողները պետք է դիմեն, որպեսզի ընդգրկվեն ընտրացուցակներում։

Ավստրալիայում18 տարին լրացած բոլոր քաղաքացիների համար ընտրողների գրանցումը պարտադիր է։ Ավստրալիայի ընտրական հանձնաժողովը վարում է Ավստրալիայի դաշնային ընտրացուցակը։ Յուրաքանչյուր նահանգ ունի նաև իր սեփական ընտրական հանձնաժողովը կամ գրասենյակը, սակայն ընտրողները պետք է գրանցվեն միայն Ավստրալիայի ընտրական հանձնաժողովում, որը գրանցման տվյալները փոխանցում է համապատասխան նահանգի ընտրական հանձնաժողովին[7][8]:

Ընտրություններից առաջ յուրաքանչյուր համայնք կազմում է ընտրելու իրավունք ունեցող անձանց ցուցակը՝ հիմնվելով թվային և մշտապես թարմացվող Ազգային ռեգիստրի (բոլոր քաղաքացիների տվյալների բազայի) վրա։ Իշխանություններն ընտրություններից առաջ յուրաքանչյուր ընտրողի ավտոմատ կերպով ուղարկում են ընտրողի հրավիրատոմս։

Այնուամենայնիվ, քաղաքացիություն չունեցող անձինք պետք է գրանցվեն, եթե ցանկանում են քվեարկել։ Որպես կանոն, ընտրելու իրավունք ունեցող և քաղաքացիություն չունեցող անձանց 20%-ից պակասն է այդպես վարվում։

Կանադայում ընտրողների ազգային ռեգիստրը մշտապես թարմացվող մշտական տվյալների բազա է, որը ներառում է Կանադայի դաշնային ընտրություններին մասնակցելու իրավունք ունեցող ընտրողների տվյալները և վարվում է Կանադայի ընտրական հանձնաժողովի կողմից։ 1990-ականներին Կանադան անցավ կամավոր ընդգրկման համակարգի, որի միջոցով ընտրողներն իրենց ամենամյա եկամտահարկի հայտարարագրերում նշում են իրենց համաձայնությունը՝ ազգային ռեգիստրում ընդգրկվելու վերաբերյալ[9]:

Ռեգիստրը թարմացվում է նաև հետևյալ աղբյուրների օգտագործմամբ[10].

  • նահանգային և տարածքային տրանսպորտային միջոցների գրանցամատյաններ
  • Կանադայի եկամուտների գործակալություն
  • Կանադայի քաղաքացիության և ներգաղթի նախարարություն
  • նահանգային և տարածքային քաղաքացիական կացության ակտերի գրանցման մարմիններ և ընտրողների մշտական ցուցակներ ունեցող նահանգային ընտրական գործակալություններ (օրինակ՝ Բրիտանական Կոլումբիա և Քվեբեկ)
  • ընտրողների կողմից տրամադրված տեղեկություններ, երբ նրանք գրանցվում են քվեարկության համար կամ փոփոխում են իրենց տվյալները դաշնային ընտրական միջոցառումների ընթացքում և դրանց միջև ընկած ժամանակահատվածում
  • Կանադայի այլ ընտրական տարածքների վավերացված ընտրացուցակներ

Թույլատրվում է նաև գրանցվել ընտրության օրը[11][12]:

2012 թվականից ընտրողների գրանցումը Չիլիում ավտոմատ է։ Այն հիմնված է Քաղաքացիական կացության ակտերի գրանցման գրասենյակի տվյալների բազայի վրա, որը ներառում է Չիլիի քաղաքացիներին և բնակիչ օտարերկրացիներին, ովքեր ունեն նույնականացման քարտի համար։ Այս համարը տրամադրման պահին բացառիկ է յուրաքանչյուր անձի համար և երբեք չի վերօգտագործվում անձի մահից հետո։ Չիլիի բոլոր քաղաքացիները և ընտրելու իրավունք ունեցող օտարերկրացիներն ավտոմատ կերպով ընդգրկվում են ընտրացուցակում 17 տարեկանում և տեղավորվում ընտրատարածքում՝ հիմնվելով գրասենյակին հայտնած իրենց վերջին հասցեի վրա։ Այդ հասցեն, որը հայտնի է որպես «ընտրական բնակավայր», ցանկության դեպքում կարող է տարբերվել անձի փաստացի բնակության հասցեից։ Ընտրացուցակը կարող է պարունակել արտերկրում բնակվող զգալի թվով անձանց տվյալներ։ Արտերկրում բնակվողներին չի թույլատրվում քվեարկել Չիլիի ընտրություններում[13]:

Չեխիայում բոլոր քաղաքացիներն ու բնակիչներն ընդգրկված են ազգային ռեգիստրում։ Յուրաքանչյուր անձի տրվում է անձնական նույնականացման համար, որը ներառում է անձի ծննդյան ամսաթիվը և բաժանվում է 11-ի[14]:

Դանիայի բոլոր քաղաքացիներն ու բնակիչներն ընդգրկված են Բնակչության կենտրոնական ռեգիստրում։ Յուրաքանչյուր անձի տրվում է տասանիշ անձնական համար, որը ներառում է անձի ծննդյան ամսաթիվը։ Ռեգիստրն օգտագործվում է հարկային ցուցակների, ընտրացուցակների, համընդհանուր առողջապահական համակարգին անդամակցության, բնակության վայրի պաշտոնական հաշվառման և այլ նպատակների համար։ Ընտրելու իրավունք ունեցող բոլոր ընտրողները յուրաքանչյուր ընտրությունից առաջ փոստով ստանում են քարտ, որտեղ նշված են ընտրության օրը, ժամը և տեղական ընտրատեղամասը. այն կարող է ներկայացվել միայն նշված տեղական ընտրատեղամասում։ Համապետական ընտրություններում կարող են քվեարկել միայն քաղաքացիները, մինչդեռ երկարամյա բնակիչները կարող են քվեարկել տեղական և տարածաշրջանային ընտրություններում։ Քվեարկելու համար պահանջվում է մշտական հասցե Դանիայում։ Քվեարկությունը կամավոր է[15]:

Էստոնիայում յուրաքանչյուր քաղաքացի ծննդյան պահից ունի անձնական նույնականացման կոդ։ Յուրաքանչյուր քաղաքացի ավտոմատ կերպով ստանում է ընտրելու իրավունք իր 18 տարին լրանալու օրը։ Որևէ հատուկ ծանուցում չի ուղարկվում, և քվեարկությունը պարտադիր չէ։ 16 տարեկանից բարձր յուրաքանչյուր անձ, ով հանդիսանում է մշտական բնակիչ (լինի Էստոնիայի, ԵՄ-ի, թե այլ երկրի քաղաքացի), կարող է մասնակցել տեղական ընտրություններին՝ կախված այն բանից, թե որտեղ է գրանցել իր պաշտոնական բնակության վայրը[16]:

Ֆինլանդիայում ընտրողների գրանցումն ավտոմատ է և հիմնված է բնակչության ազգային ռեգիստրի վրա։ Յուրաքանչյուր քաղաքացի ծննդյան պահից ստանում է նույնականացման համար։ Մշտական բնակիչները գրանցվում են այս ռեգիստրում, նույնիսկ եթե նրանք քաղաքացի չեն, և նրանց քաղաքացիության կարգավիճակը նշվում է ռեգիստրում։ Ռեգիստրում ընդգրկված անձինք օրենքով պարտավոր են տեղեկացնել ռեգիստրը վարող մարմնին հասցեի փոփոխության մասին։ Ռեգիստրում հասցեի փոփոխությունն ավտոմատ կերպով տեղեկացնում է բոլոր այլ պետական մարմիններին (օրինակ՝ տեղական հարկման հարկային տարածքին, սոցիալական ապահովության մարմիններին, զինակոչի մարմիններին) և որոշ վստահելի մասնավոր կազմակերպությունների (օրինակ՝ բանկերին և ապահովագրական ընկերություններին)՝ բնակության վայրի փոփոխության գործընթացը դարձնելով շատ պարզ։ Ընտրությունների ժամանակահատվածին մոտ կառավարությունը գրանցված անձանց փոստով ուղարկում է ծանուցում, որով տեղեկացնում է ընտրությունների, ինչպես նաև քվեարկության վայրի ու ժամանակի մասին։ Համապետական ընտրություններում կարող են քվեարկել միայն քաղաքացիները, սակայն բոլոր բնակիչները կարող են քվեարկել տեղական ընտրություններում[17]:

Գերմանիայում ընտրողների առանձին գրանցում չկա, քանի որ բնակության վայրում գրանցումը պարտադիր է։

Գերմանիայի բոլոր մշտական բնակիչները պարտավոր են իրենց բնակության վայրը (կամ անօթևան լինելու փաստը) գրանցել տեղական ինքնակառավարման մարմիններում։ Այն քաղաքացիները, ում 18 տարին լրանում է քվեարկության օրը կամ ավելի վաղ, ընտրություններից մի քանի շաբաթ առաջ, որոնցում նրանք ընտրելու իրավունք ունեն, ավտոմատ կերպով փոստով ստանում են ծանուցման քարտ. տեղական ընտրությունների համար ԵՄ այլ երկրների բնակիչ քաղաքացիները նույնպես ստանում են այս քարտերը և կարող են քվեարկել։ Ընտրատեղամասերն ունեն տվյալ տեղամասի սպասարկման տարածքում բնակվող բոլոր իրավասու ընտրողների ցուցակները. ընտրողի ծանուցման քարտը (կամ լուսանկարով անձը հաստատող փաստաթուղթը, օրինակ՝ նույնականացման քարտը կամ անձնագիրը, եթե ծանուցման քարտը ձեռքի տակ չէ) ստուգվում է այս ցուցակների համեմատ, նախքան քվեաթերթիկ ստանալը։ Քվեարկությունը պարտադիր չէ[18]:

Հոնկոնգում բոլոր այն մշտական բնակիչները, ովքեր 18 տարեկանից բարձր են և չեն տառապում հոգեկան հիվանդությամբ, կարող են գրանցվել որպես ընտրող։ Ազատազրկված անձինք նույնպես կարող են գրանցվել և քվեարկել, քանի որ նրանց քվեարկելն արգելող օրենքները 2009 թվականին ճանաչվել են հակասահմանադրական, և նրանք հնարավորություն ունեն քվեարկելու 2010 թվականի կեսերից, քանի որ ընտրացուցակը թարմացվում է ամեն տարի[19]։ Գրանցման գործընթացը կամավոր է։ 2002 թվականին շուրջ 1,6 միլիոն մշտական բնակիչ չէր գրանցվել[20]:

Իսլանդիայի բոլոր քաղաքացիները ծննդյան պահից գրանցվում են կենտրոնացված տվյալների բազայում, որը վարում է Իսլանդիայի ռեգիստրների մարմինը։ Քվեարկելու համար նրանք կարիք չունեն առանձին գրանցվելու[21]:

Հնդկաստանի կառավարությունն ընտրողների ցուցակի վերանայում իրականացնում է յուրաքանչյուր 5 տարին մեկ։ Լրացուցիչ ամփոփ վերանայում իրականացվում է ամեն տարի։ Բացի այդ, քաղաքացիները կարող են պահանջել իրենց ընդգրկումն ընտրողների ցուցակում՝ դիմելով 6-րդ ձևի միջոցով։ Եթե դիմումը վավեր է, դիմումատուի անունը ներառվում է ցուցակում[22]։ 18 տարին լրացած անձը պետք է իրավունք ունենա ընդգրկվելու ընտրողների ցուցակում (միայն Հնդկաստանի քաղաքացիների համար)։

Իսրայելում բոլոր քաղաքացիները, ովքեր ընտրությունների օրը 18 տարեկան կամ ավելի բարձր են, ավտոմատ կերպով գրանցվում են քվեարկության համար[23]:

Իտալիայում բոլոր համայնքներն ունեն բնակիչների ռեգիստր և ընտրելու իրավունք ունեցող ընտրողների ռեգիստր։ Սա վերանայվում է յուրաքանչյուր վեց ամիսը մեկ և ամեն անգամ, երբ ընտրություններ են լինում։ Ընտրելու իրավունք ունեցողների ռեգիստրը կարող է դիտվել ցանկացած անձի կողմից՝ ընտրական գործընթացում առավելագույն թափանցիկություն ապահովելու համար[24]։ Բոլոր քաղաքացիները, ովքեր ընտրության օրը դառնում են 18 տարեկան կամ ավելի, ավտոմատ կերպով գրանցվում են քվեարկության համար[25]։

Ղազախստանում համապետական ընտրությունների համար ընտրողների գրանցումն իրականացվում է տեղական գործադիր մարմինների (աքիմատների) կողմից։ 18 տարեկան և բարձր տարիքի քաղաքացիները կարող են գրանցվել քվեարկության համար իրենց համապատասխան աքիմատներում՝ ընտրությունների հայտարարման կամ նշանակման պահից սկսած, պայմանով, որ ներկայացնեն իրենց նույնականացման համարը։ Ընտրացուցակում ներառված լինելու կամ տվյալների ճշգրտության ստուգումը կարող է իրականացվել ընտրությունների օրվանից 15 օր առաջ համապատասխան ընտրական հանձնաժողովի տարածքում։ Տարբեր վայրերում ընտրողների գրանցման համար գործում են հատուկ կարգավորումներ՝ կախված ընտրության տեսակից և վայրից[26]:

Հեռակա քվեարկության համար պահանջվում է ընտրություններից առնվազն երեսուն օր առաջ աքիմատին տեղեկացնել նոր բնակության վայրի մասին, մինչդեռ արտերկրում գտնվող քաղաքացիները պետք է գրանցվեն իրենց օտարերկրյա տեղամասային ընտրական հանձնաժողովում՝ օգտագործելով վավեր ղազախական անձնագիր[26]:

Մեքսիկայի ընտրողի նույնականացման քարտ:

Մեքսիկան ունի ընտրողների ընդհանուր մարդահամար։ 18 տարեկան կամ ավելի բարձր տարիքի ցանկացած քաղաքացի պետք է ներկայանա ընտրական գրասենյակ՝ ընտրողների մարդահամարում գրանցվելու համար։ Քաղաքացիները ստանում են Ընտրողի վկայական (լուսանկարով ընտրական քարտ), որը տրվում է Ընտրական ազգային ինստիտուտի (INE) կողմից (1990 թվականից մինչև 2014 թվականի ապրիլը այն կոչվում էր Դաշնային ընտրական ինստիտուտ), որը պետք է ներկայացվի ցանկացած ընտրության ժամանակ քվեարկելու համար։ Ընտրական քարտը ծառայում է նաև որպես ազգային նույնականացման փաստաթուղթ[27]:

Նիդերլանդներ

[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

Նիդերլանդներում ընտրողների առանձին գրանցում չկա. բոլոր իրավասու ընտրողները ստանում են հրավեր՝ քվեարկության քարտով, որն իրականացվում է քաղաքացիական կացության ակտերի գրանցման ազգային ռեգիստրի միջոցով։ Ընտրողները ընտրատեղամասում պետք է ներկայացնեն վավեր անձնագիր, որի վավերականության ժամկետը չի անցել ավելի քան 5 տարով[28]։ Ընտրելու իրավունքը տարբերվում է՝ կախված ընտրության տեսակից։ Համապետական և նահանգային ընտրությունների համար քվեարկելու թույլտվություն ունեն միայն Նիդերլանդների քաղաքացիները, մինչդեռ Եվրոպական խորհրդարանի ընտրությունների համար անձը պետք է ունենա ԵՄ անդամ պետության քաղաքացիություն։ Համայնքային ընտրություններում ընտրելու իրավունքը կախված է առաջադրման օրը բնակության վայրից, ընդ որում՝ ԵՄ անդամ չհանդիսացող երկրների քաղաքացիները նույնպես ունեն քվեարկության իրավունք, եթե նրանք օրինական հիմքերով բնակվել են Նիդերլանդներում հինգ տարի կամ ավելի[29]։

Նորվեգիայում ընտրողների առանձին գրանցում չկա. բոլոր իրավասու ընտրողներն ավտոմատ կերպով կարող են քվեարկել։ Նորվեգիայի քաղաքացիներն ու բնակիչներն ընդգրկված են ազգային ռեգիստրում, որտեղ յուրաքանչյուր անձի տրվում է տասնմեկանիշ անձնական համար, որը ներառում է անձի ծննդյան ամսաթիվը։ Ռեգիստրն օգտագործվում է հարկային ցուցակների, ընտրացուցակների, համընդհանուր առողջապահական համակարգին անդամակցության և այլ նպատակների համար, և այն վարվում է հարկային մարմինների կողմից։ Ռեգիստրում ընդգրկված անձինք օրենքով պարտավոր են հասցեի փոփոխության մասին տեղեկացնել ռեգիստրը վարող մարմնին՝ փոփոխությունից ոչ շուտ, քան 31 օր առաջ, և ոչ ուշ, քան 8 օր հետո։ Ռեգիստրում հասցեի փոփոխությունն ավտոմատ կերպով տեղեկացնում է պետական այլ մարմիններին (օրինակ՝ տեղական հարկման հարկային տարածքին, սոցիալական ապահովության մարմիններին, զինակոչի մարմիններին)՝ բնակության վայրի փոփոխության գործընթացը դարձնելով շատ պարզ։ Բոլոր իրավասու ընտրողները յուրաքանչյուր ընտրությունից առաջ փոստով ստանում են քարտ, որտեղ նշված են ընտրության օրը, ժամը և տեղական ընտրատեղամասը։ Ընտրողները տեղամասերին կցվում են ընտրական տարվա հունիսի 30-ի դրությամբ բնակության պաշտոնական հասցեի հիման վրա։ Ընտրությունները սովորաբար անցկացվում են սեպտեմբերի 2-րդ երկուշաբթի օրը։ Ընտրողները կարող են վաղաժամկետ քվեարկել երկրի ցանկացած շրջանում, սովորաբար քաղաքապետարանում կամ նմանատիպ վայրերում, կամ արտերկրում գտնվող դեսպանատներում և հյուպատոսություններում։ Վաղաժամկետ քվեարկությունը սկսվում է հուլիսին և ավարտվում ընտրությունների օրվանից մոտ մեկ շաբաթ առաջ։ Համապետական ընտրություններում կարող են քվեարկել միայն քաղաքացիները, մինչդեռ երկարամյա բնակիչները կարող են քվեարկել տեղական և տարածաշրջանային ընտրություններում։ Քվեարկությունը պարտադիր չէ[30]:

Պերուի 18-ից 70 տարեկան բոլոր քաղաքացիները գրանցվում են քվեարկության համար Նույնականացման և քաղաքացիական կացության ազգային ռեգիստրի միջոցով, բացառությամբ ոստիկանության և զինված ուժերի բոլոր անդամների, ովքեր իրավունք չունեն մասնակցելու ընտրություններին։ Երկրում և արտերկրում գտնվող բոլոր քաղաքացիների համար քվեարկությունը պարտադիր է, եթե օրենքով ազատված չեն։ 2018 թվականի հոկտեմբերի 7-ի ընտրություններին չքվեարկելը տուգանվել է 83 սոլով՝ աղքատության կամ ծայրահեղ աղքատության գոտիների համար 50% կամ 75% զեղչով, և սա պետք է վճարվի բազմաթիվ հանրային ծառայություններից օգտվելու հնարավորություն ստանալու համար[31]։

Ֆիլիպինների քաղաքացիները, ովքեր առնվազն 18 տարեկան են, իրավունք ունեն գրանցվել քվեարկության համար։ Պահանջները բավարարելու դեպքում տրվում է ընտրողի անձնագիր[32]։ 2022 թվականին արտերկրում բնակվող 1,7 միլիոն գրանցված ընտրող կար, ովքեր իրավունք ունեին մասնակցելու համապետական ընտրություններին[33]։

Հարավային Կորեա

[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

Հարավային Կորեայի քաղաքացիների համար ընտրողների գրանցման պաշտոնական գործընթաց չկա։ Բոլոր քաղաքացիներն ավտոմատ կերպով կընդգրկվեն ընտրողների ցուցակում յուրաքանչյուր ընտրության օրը։ Երկրի ներսում հեռակա քվեարկությունը դադարեցվել է, և քաղաքացիները կարող են այցելել ցանկացած բնակչության կենտրոն ու քվեարկել նախապես՝ բուն ընտրությունների օրվան նախորդող հանգստյան օրերին։

Այնուամենայնիվ, արտերկրում ժամանակավորապես գտնվող կամ մշտապես բնակվող քաղաքացիները պետք է գրանցվեն արտասահմանյան հեռակա քվեարկության համար՝ մասնակցելու նպատակով։ Քվեարկությունը կարող է կատարվել Հարավային Կորեայի արտասահմանյան ներկայացուցչություններում։

Իսպանիայում գրանցում չի պահանջվում. ընտրական տարիքի բոլոր իսպանացի քաղաքացիներն ընդգրկվում են ընտրացուցակում Ազգային վիճակագրական ինստիտուտի Ընտրական մարդահամարի գրասենյակի միջոցով։ Համապետական և տարածաշրջանային ընտրություններում կարող են քվեարկել միայն քաղաքացիները, մինչդեռ օտարերկրյա բնակիչները կարող են քվեարկել տեղական ընտրություններում՝ փոխադարձության սկզբունքով։ Եվրոպական միության այլ երկրների քաղաքացիները նույնպես կարող են քվեարկել Եվրոպական ընտրություններում։ Որոշ դատապարտված հանցագործներ զրկվում են ընտրական իրավունքից պատժի կրման ընթացքում, սակայն դրանից հետո նրանց ընտրական իրավունքներն ավտոմատ կերպով վերականգնվում են՝ առանց բացառության։ Բանտարկյալների մեծ մասը չի զրկվում ընտրական իրավունքից և կարող է քվեարկել փոստով՝ որպես հեռակա ընտրող։

Բոլոր իրավասու ընտրողները ընտրական կիրակիից առաջ իրենց գրանցված հասցեով նամակ են ստանում, որտեղ նշված են ընտրության օրը, ժամը և տեղական ընտրատեղամասը, որը գրեթե միշտ ամենամոտ դպրոցն է, կամ շատ փոքր քաղաքներում՝ քաղաքապետարանը։ Քվեարկությունը կարող է կատարվել նաև Իսպանիայի դիվանագիտական ներկայացուցչությունում, եթե անձը բնակվում է արտերկրում։ Բոլոր հեռակա և վաղաժամկետ քվեարկության քվեաթերթիկները ֆիզիկապես ուղարկվում են գրանցված տեղական ընտրատեղամաս՝ հաշվարկման և ընտրողի ինքնությունը ընտրացուցակի հետ կրկնակի ստուգելու համար, ինչը բացառում է կրկնակի քվեարկության ցանկացած ռիսկ։ Քվեարկության համար պահանջվում է կառավարության կողմից տրված անձը հաստատող փաստաթուղթ։ Քվեարկությունը պարտադիր չէ[34]։

Շվեդիայում ընտրողների գրանցումն ավտոմատ է և հիմնված է բնակչության ազգային ռեգիստրի վրա, որը տնօրինվում է Շվեդիայի հարկային գործակալության կողմից, որտեղ ընդգրկված են Շվեդիայի բոլոր քաղաքացիներն ու բնակիչները։ Մշտական բնակիչները գրանցվում են այս ռեգիստրում, նույնիսկ եթե նրանք քաղաքացի չեն, բայց ունեն բնակության իրավունք, և նրանց քաղաքացիության կարգավիճակը նշվում է ռեգիստրում։

Միայն Շվեդիայի քաղաքացիները, ովքեր ընտրությունների օրը դառնում են 18 տարեկան և բնակվում են Շվեդիայում, կարող են քվեարկել բոլոր հանրային ընտրություններում։ Գրանցված բնակիչները կարող են քվեարկել տեղական և տարածաշրջանային ընտրություններում, եթե նրանք ԵՄ անդամ այլ պետության, Իսլանդիայի կամ Նորվեգիայի քաղաքացի են։ Այլ երկրների քաղաքացիները և քաղաքացիություն չունեցող անձինք կարող են քվեարկել համայնքային և շրջանային ընտրություններում, եթե նրանք ընտրությունների օրվանից առաջ առնվազն երեք տարի անընդմեջ գրանցված են եղել Շվեդիայի բնակչության ռեգիստրում։ Արտերկրում բնակվող Շվեդիայի քաղաքացիներն իրավունք ունեն քվեարկելու միայն Ռիկսդագի (խորհրդարանի) և ԵՄ ընտրություններում։ Որպես հայրենակից ընտրացուցակում տվյալները պահպանելու համար անհրաժեշտ է թարմացնել գրանցումը 10 տարվա ընթացքում. քվեարկությունը համարվում է վավեր թարմացում։

Բոլոր իրավասու ընտրողները ընտրությունների օրվանից 30 օր առաջ իրենց գրանցված հասցեով՝ Շվեդիայում կամ արտերկրում, նամակ են ստանում, որտեղ նշված են օրը (միշտ կիրակի, սովորաբար սեպտեմբերին՝ յուրաքանչյուր 4 տարին մեկ), ժամը և տեղական ընտրատեղամասը։ Քվեարկությունը կարող է կատարվել նաև երկրի ցանկացած կետում՝ տեղական ընտրական հանձնաժողովի կողմից որոշված վաղաժամկետ քվեարկության տարբեր տեղամասերում կամ Շվեդիայի դիվանագիտական ներկայացուցչությունում, ինչն արվում է ընտրողների համար գործընթացը հեշտացնելու նպատակով[35]:

Թայվանի բոլոր քաղաքացիները ծննդյան պահից գրանցվում են ազգային տվյալների բազայում, որը վարվում է Տնային տնտեսությունների գրանցման գրասենյակի և Թայվանի Կենտրոնական ընտրական հանձնաժողովի կողմից։ Թայվանի քաղաքացիները կարիք չունեն առանձին գրանցվելու քվեարկության համար, մինչդեռ քսան տարեկանից բարձր բոլոր քաղաքացիներն ավտոմատ կերպով կտեղեկացվեն կառավարության կողմից փոստով՝ յուրաքանչյուր հանրային ընտրությունից մի քանի շաբաթ առաջ։

Թուրքիայում բոլոր քաղաքացիներն ընտրության օրը ավտոմատ կերպով ընդգրկվում են ընտրողների ցուցակում։ Ներքին և արտասահմանյան ռեգիստրները կազմվում են Քաղաքացիական կացության ակտերի գրանցման և քաղաքացիության գլխավոր տնօրինության Հասցեների գրանցման համակարգից վերցված տվյալների հիման վրա։ Քաղաքացիները կարող են ստուգել՝ արդյոք իրենք գրանցված են ներքին, թե արտասահմանյան ընտրացուցակներում՝ այցելելով Բարձրագույն ընտրական խորհրդի կամ էլեկտրոնային կառավարման կայքէջ[36]:

Միացյալ Թագավորություն

[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

Միացյալ Թագավորությունում ընտրողների գրանցումը պարտադիր է[37], սակայն գրանցվելու պահանջը հազվադեպ է կիրառվում գործնականում[38]։ Միացյալ Թագավորությունում գրանցման 2023 թվականի համակարգը հայտնի է որպես ընթացիկ գրանցում[39]։ Ընտրողները կարող են գրանցվել տեղական ինքնակառավարման մարմնում տարվա ցանկացած ժամանակ։ Սա փոխարինեց ընտրողների տարեկան երկու անգամ անցկացվող մարդահամարին, որը հաճախ զրկում էր ընտրական իրավունքից նրանց, ովքեր տեղափոխվել էին մարդահամարների միջև ընկած ժամանակահատվածում։

Ամբողջ երկրում ընտրողների գրանցումը տեխնիկապես դեռևս հանդիսանում է տնային տնտեսության ղեկավարի պարտականությունը, մի հայեցակարգ, որը ոմանք հնացած են համարում ժամանակակից հասարակությունում։ 2023 թվականի դրությամբ համակարգը հակասական է, քանի որ հնարավոր է, որ մեկ անձը ընտրացուցակից հեռացնի իր հետ բնակվող անձանց։ 2012 թվականի հունվարի դրությամբ նախատեսվում էր պարտադիր անհատական գրանցում՝ համաձայն 2009 թվականի Քաղաքական կուսակցությունների և ընտրությունների մասին ակտի[40]։

Էլեկտրոնային անհատական ընտրողների գրանցման նպատակահարմարության ուսումնասիրությունը, հիմնված այլ երկրների փորձի վրա, իրականացվել է EURIM-ի (Տեղեկատվական հասարակության դաշինք) կողմից 2010 թվականին։ Վերջնական զեկույցը հրապարակվել է 2011 թվականին[41]։ Համաձայն Համայնքների պալատի պաշտոնական տեղեկագրի՝ 2012 թվականի հունվարի 16-ի դրությամբ անհատական ընտրողների գրանցման նախաձեռնությունը դեռևս չէր կիրառվել Միացյալ Թագավորությունում։ Քննարկումներ են եղել Հյուսիսային Իռլանդիայի տվյալների վերաբերյալ, որտեղ անհատական ընտրողների գրանցման մակարդակը զգալիորեն նվազել է անհատական գրանցման քաղաքականության ներդրումից հետո[42]։

Հյուսիսային Իռլանդիայում անցկացված փորձի ժամանակ, որտեղ օգտագործվել են անձնական նույնականացման տվյալներ, ինչպիսիք են Ազգային ապահովագրության համարները և ստորագրությունները, գրանցված ընտրողների թիվը նվազել է շուրջ տասը հազարով։ Հասկանալի էր նաև, որ նոր գործընթացը կարող էր հանգեցնել կեղծ ընտրողների ընտրացուցակներից հեռացմանը[43]։ Հյուսիսային Իռլանդիայում անցկացված փորձի ժամանակ, որտեղ օգտագործվել են անձնական նույնականացման տվյալներ, ինչպիսիք են Ազգային ապահովագրության համարները և ստորագրությունները, գրանցված ընտրողների թիվը նվազել է շուրջ տասը հազարով։ Հասկանալի էր նաև, որ նոր գործընթացը կարող էր հանգեցնել կեղծ ընտրողների ընտրացուցակներից հեռացմանը։

Գրանցումը պարտադիր է համաձայն 2001 թվականի Ժողովրդի ներկայացուցչության (Անգլիա և Ուելս) կանոնակարգի 23-րդ բաժնի, և օրինախախտները ենթակա են պատասխանատվության արագացված դատավարության կարգով և կարող են ստանալ առավելագույնը 1000 ֆունտ ստերլինգ տուգանք։ Ընտրողները պետք է լինեն ընտրացուցակում՝ համապետական կամ տեղական ընտրություններում քվեարկելու համար։ Ընտրություններում քվեարկելու համար անձից պահանջվում է ֆիքսված հասցե։ Ժամանակավոր բնակություն ունեցող անձանց հնարավորություն ընձեռելու համար՝ եթե ֆիքսված հասցե չունեցող անձը ցանկանում է քվեարկել, նա կարող է գրանցվել՝ լրացնելով «Տեղական կապի հռչակագիր» ձևը։ Սա կապ է հաստատում տվյալ տարածքի հետ՝ հիմնվելով անձի ունեցած վերջին ֆիքսված հասցեի կամ այն վայրի վրա, որտեղ նա անցկացնում է իր ժամանակի զգալի մասը (օրինակ՝ անօթևանների կացարան)[44]:

Քվեարկության քարտը ուղարկվում է յուրաքանչյուր գրանցված անձի ցանկացած ընտրությունից կարճ ժամանակ առաջ։ Անհատը կարիք չունի քարտը վերցնել ընտրատեղամաս, փոխարենը այն ծառայում է որպես հիշեցում այն տվյալների մասին, որոնք նրանք տրամադրել էին ընտրողների գրանցամատյանին[45]:

Ամերիկայի Միացյալ Նահանգներ

[խմբագրել | խմբագրել կոդը]
Աֆրոամերիկացի երեխաների խումբը հավաքվել է ընտրողների գրանցման տաղավարի և ցուցանակի շուրջ։ 1960-ականների սկիզբ։
Ֆլորիդայի Սամտեր շրջանի ընտրողի տեղեկատվական քարտ:

Ամերիկայի Միացյալ Նահանգները ընդհանուր առմամբ պահանջում են ընտրողների գրանցում, ընդ որում Հյուսիսային Դակոտան միակ նահանգն է, որը չունի գրանցման պահանջ։ ԱՄՆ որոշ նահանգներ չեն պահանջում նախնական գրանցում, փոխարենը թույլ են տալիս ընտրողներին գրանցվել ընտրատեղամաս ժամանելիս, ինչն անվանում են նույն օրվա գրանցում կամ ընտրությունների օրվա գրանցում[2]:

Նույն օրվա գրանցումը կապված է ընտրողների ավելի բարձր մասնակցության հետ. նույն օրվա գրանցում ունեցող նահանգներում 2012 թվականի ԱՄՆ նախագահական ընտրություններում արձանագրվել է միջինը 71% մասնակցություն, ինչը զգալիորեն բարձր է առանց նույն օրվա գրանցման նահանգների ընտրողների մասնակցության միջին ցուցանիշից, որը կազմել է 59%[46]:

Ամերիկայի Միացյալ Նահանգներում ընտրողների գրանցումն իրականացվում է շրջանի կամ համայնքի մակարդակով և նախապայման է դաշնային, նահանգային և տեղական ընտրություններում քվեարկելու համար։ Միակ բացառությունը Հյուսիսային Դակոտան է, թեև Հյուսիսային Դակոտայի օրենքը թույլ է տալիս քաղաքներին գրանցել ընտրողներին քաղաքային ընտրությունների համար[47][48]:

Փյու Բարեգործական Հիմնադրամի 2012 թվականի հետազոտության համաձայն՝ հաշվարկվում է, որ Ամերիկայի Միացյալ Նահանգներում ընտրելու իրավունք ունեցող բնակչության 24%-ը գրանցված չէ քվեարկության համար, մի տոկոս, որը ներկայացնում է «առնվազն 51 միլիոն իրավասու ԱՄՆ քաղաքացի»[49][50]։ Բազմաթիվ նահանգներ նախկինում արգելքներ են ստեղծել ընտրողների գրանցման համար տարբեր վճարների, գրագիտության կամ ընկալման թեստերի և հաշվառման պահանջների միջոցով, որոնք գործնականում խտրականություն են դրսևորել ռասայական կամ էթնիկ փոքրամասնությունների, լեզվական փոքրամասնությունների և այլ խմբերի նկատմամբ։ 1965 թվականի Ընտրական իրավունքների մասին ակտը արգելեց նման չարաշահումները և թույլատրեց դաշնային վերահսկողություն այն իրավասություններում, որտեղ պատմականորեն որոշակի խմբեր թերի են ներկայացված եղել։ Նահանգները շարունակում են մշակել նոր գործելակերպեր, որոնք կարող են խտրական լինել որոշակի բնակչության խմբերի նկատմամբ։ Մինչև 2016 թվականի օգոստոսը, հինգ գործերով դաշնային որոշումները չեղարկել են Օհայոյում, Տեխասում, Հյուսիսային Կարոլինայում, Վիսկոնսինում և Հյուսիսային Դակոտայում ընտրողների գրանցման կամ ընտրողի անձնագրի մասին օրենքներն ամբողջությամբ կամ մասնակիորեն, որոնք, ինչպես պարզվել է, անհարկի բեռ են հանդիսացել ընտրողների շրջանում փոքրամասնությունների և այլ խմբերի համար[51][52][53]։ Նահանգներից պահանջվել է այլընտրանքներ առաջարկել 2016 թվականի նոյեմբերի ընտրությունների համար. ակնկալվում էր, որ այս գործերից շատերը կհասնեն ԱՄՆ Գերագույն դատարան՝ լրացուցիչ լսումների համար։

Չնայած ընտրողները ավանդաբար պետք է գրանցվեին պետական գրասենյակներում ընտրություններից որոշակի ժամանակ առաջ, 1990-ականների կեսերին դաշնային կառավարությունը ջանքեր գործադրեց պարզեցնելու գրանցման ընթացակարգերը՝ հասանելիությունը բարելավելու և ընտրողների մասնակցությունը մեծացնելու համար։ 1993 թվականի Ընտրողների գրանցման համապետական ակտը պահանջում էր նահանգային կառավարություններից կա՛մ ապահովել միասնական կամավոր գրանցման ծառայություններ վարորդական իրավունքի գրանցման կենտրոնների, հաշմանդամություն ունեցող անձանց կենտրոնների, դպրոցների, գրադարանների և փոստային գրանցման միջոցով, կա՛մ թույլ տալ ընտրողների գրանցում Ընտրությունների օրը, որտեղ ընտրողները կարող են գրանցվել ընտրատեղամասերում անմիջապես քվեարկությունից առաջ[54]:

Քաղաքական կուսակցությունները և այլ կազմակերպությունները երբեմն անցկացնում են ընտրողների գրանցման արշավներ՝ կազմակերպված ջանքեր նոր ընտրողների խմբեր գրանցելու համար։

ԱՄՆ Ընտրություններին աջակցության հանձնաժողովը, որպես անկախ, երկկուսակցական հանձնաժողով, առաջարկում է օգնել ընտրական պաշտոնյաներին բարելավել ընտրությունների կառավարումը և օգնել Ամերիկայի Միացյալ Նահանգների քաղաքացիներին մասնակցել քվեարկության գործընթացին։ EAC-ը պետական պաշտոնական գործակալությունն է, որը հանդիսանում է ռեսուրս ընտրողների գրանցման հարցերի համար[55]։

Գրականություն

[խմբագրել | խմբագրել կոդը]
  1. ↑ «The Electoral Roll». polyas.com (անգլերեն). 2017-03-17. Վերցված է 2023-06-12-ին.
  2. 1 2 «Same Day Voter Registration». www.ncsl.org. Վերցված է 2023-06-12-ին.
  3. ↑ «Same-day voter registration». Ballotpedia (անգլերեն). Վերցված է 2023-06-12-ին.
  4. ↑ «How to register to vote». USAGov (անգլերեն). Վերցված է 2023-06-12-ին.
  5. ↑ «Online Voter Registration». www.ncsl.org. Վերցված է 2023-06-12-ին.
  6. ↑ «Register to Vote Online». Vote.org (ամերիկյան անգլերեն). Վերցված է 2023-06-12-ին.
  7. ↑ Mulroy, Steven (2020-01-13). «What US election officials could learn from Australia about boosting voter turnout». The Conversation (անգլերեն). Վերցված է 2023-05-21-ին.
  8. ↑ «3. Voter enrolment and participation». www.aph.gov.au (ավստրալիական անգլերեն). Parliament of Australia. Վերցված է 2023-05-21-ին.
  9. ↑ «Voter Registration». www.elections.ca. Elections Canada. 2023-05-16. Վերցված է 2023-05-21-ին.
  10. ↑ «Frequently Asked Questions». Արխիվացված օրիգինալից 2010 թ․ հունիսի 10-ին. Վերցված է 2010 թ․ օգոստոսի 4-ին.
  11. ↑ Sidney, Jimmy (2023-10-18). «New voter registration lags compared to last General Assembly election». News on the Neck (անգլերեն). Արխիվացված օրիգինալից 2023-10-20-ին. Վերցված է 2023-10-23-ին.
  12. ↑ «Canadians vote amid some delays, robocalls and power outages». CBC News. 2019 թ․ հոկտեմբերի 21.
  13. ↑ «LEY-18556 01-OCT-1986 MINISTERIO DEL INTERIOR - Ley Chile - del Congreso Nacional». leychile.cl. 1986 թ․ հոկտեմբերի 1. Արխիվացված օրիգինալից 2012 թ․ ապրիլի 7-ին.
  14. ↑ «Czech eID card goes live». Thales Group (անգլերեն). Վերցված է 2023-05-06-ին.
  15. ↑ «Folketing (Parliamentary) Elections Act» (PDF). Ministry of Social Affairs and the Interior. Արխիվացված է օրիգինալից (PDF) 2016 թ․ նոյեմբերի 7-ին. Վերցված է 2016 թ․ նոյեմբերի 7-ին.
  16. ↑ «Voting laws of Estonia». Riigi Teataja.
  17. ↑ «Right to Vote and Compilation of the voting register». Vaalit (ամերիկյան անգլերեն). Արխիվացված է օրիգինալից 2019-03-29-ին. Վերցված է 2018-10-17-ին.
  18. ↑ «Wahlpflicht». Der Bundeswahlleiter (գերմաներեն). Վերցված է 2020-03-02-ին.
  19. ↑ «Home». Voter Registration. Hong Kong. Վերցված է 2023-05-05-ին.
  20. ↑ Legislative Council. «Paragraph 9» (PDF). Վերցված է 2010 թ․ օգոստոսի 4-ին.
  21. ↑ «Iceland» (PDF). 2020 թ․ հունիսի 19. Վերցված է 2023 թ․ մայիսի 21-ին.
  22. ↑ «Form 6» (PDF). ceodehli.gov. Վերցված է 2023 թ․ մայիսի 6-ին.
  23. ↑ Israel Ministry of Foreign Affairs, "FAQ: Elections in Israel." Retrieved 20 January 2016.
  24. ↑ Making electoral operations public ( ... ) gives a supervisory role and participation to the candidate, the party representatives and, albeit in a milder form, the same voters: Buonomo, Giampiero (2000). «Elezioni contestate, analisi voto per voto sulla volontà dell'elettore». Diritto&Giustizia Edizione Online. Արխիվացված է օրիգինալից 2016 թ․ մարտի 24-ին.
  25. ↑ «Is there a requirement under law to register to vote?». European Union Agency for Fundamental Rights (անգլերեն). 2014-04-29. Վերցված է 2023-05-06-ին.
  26. 1 2 «On Elections in the Republic of Kazakhstan - "Adilet" LIS». adilet.zan.kz. Վերցված է 2023-12-09-ին.
  27. ↑ «Electoral Registry». Instituto Nacional Electoral. 2017-04-22. Վերցված է 2023-05-05-ին.
  28. ↑ Dutch election board: elections of the house of representatives
  29. ↑ Dutch Election board: elections of municipal council
  30. ↑ Valgloven §2, (Norwegian.) "Stemmerett" means right to vote while "stemmeplikt" means that voting is compulsory.
  31. ↑ Peru: voting is obligatory
  32. ↑ «Requirements for Registration». Vote For Us (ամերիկյան անգլերեն). 2020-11-06. Արխիվացված է օրիգինալից 2023 թ․ մայիսի 6-ին. Վերցված է 2023-05-06-ին.
  33. ↑ Petty, Martin (2022-05-09). «Explainer: A guide to the Philippines election». Reuters (անգլերեն). Վերցված է 2023-05-06-ին.
  34. ↑ «Electores».
  35. ↑ The Swedish electoral system
  36. ↑ «Domestic and Overseas Electoral Registers». YSK. Վերցված է 2023 թ․ մարտի 25-ին.
  37. ↑ «Electoral register». ico.org.uk. 2016 թ․ մայիսի 20. Արխիվացված օրիգինալից 2015 թ․ ապրիլի 27-ին.
  38. ↑ «House of Commons - Voter engagement in the UK: follow up - Political and Constitutional Reform». publications.parliament.uk. The Committee Office, House of Commons. Արխիվացված օրիգինալից 2016 թ․ հոկտեմբերի 26-ին.
  39. ↑ «IER Rolling Registration». www.print.uk.com. Վերցված է 2023-05-06-ին.
  40. ↑ «Individual voter ID plan brought forward to 2014». BBC News. 2010 թ․ սեպտեմբերի 15.
  41. ↑ EURIM (2011 թ․ մայիս). «INDIVIDUAL VOTER REGISTRATION – LESSONS FROM OVERSEAS» (PDF). Information Governance Individual Voter Registration Subgroup Status Report. EURIM (Information Society Alliance). Արխիվացված (PDF) օրիգինալից 2016-02-10-ին. Վերցված է 2012 թ․ հունիսի 9-ին.
  42. ↑ Staff (2012 թ․ հունվարի 16). «Daily Hansard – Debate 16 Jan 2012: Column 451». parliament.co.uk. Parliament. Արխիվացված օրիգինալից 2012 թ․ ապրիլի 26-ին. Վերցված է 2012 թ․ հունիսի 9-ին.
  43. ↑ «NI anti-fraud measures strip 130,000 from register». The Irish Times (անգլերեն). Վերցված է 2023-05-05-ին.
  44. ↑ The Electoral Commission. «No fixed address». Արխիվացված օրիգինալից 2010 թ․ օգոստոսի 6-ին. Վերցված է 2010 թ․ օգոստոսի 4-ին.
  45. ↑ «Protecting the integrity of our elections: Voter identification at polling stations and the new Voter Card». GOV.UK (անգլերեն). Վերցված է 2023-06-12-ին.
  46. ↑ Timpe, Brenden (2013-03-14). «New Report: Higher Voter Turnout Linked to SDR». Վերցված է 2013-05-29-ին.
  47. ↑ «The Voter's Self Defense System». Vote Smart. Արխիվացված օրիգինալից 2016 թ․ նոյեմբերի 8-ին.
  48. ↑ Secretary of State North Dakota. «Voter Registration in North Dakota». Վերցված է 2010 թ․ օգոստոսի 4-ին.
  49. ↑ «Inaccurate, Costly, and Inefficient: Evidence That America's Voter Registration System Needs an Upgrade» (PDF). The Pew Charitable Trusts. 2012 թ․ փետրվար. Վերցված է 2015 թ․ փետրվարի 16-ին.
  50. ↑ «Make It Easy: The Case for Automatic Registration». 2013. Վերցված է 2015 թ․ փետրվարի 16-ին.
  51. ↑ "Voter ID Laws Take a Beating in U.S. Courts", New York Times, 30 July 2016, p. 1
  52. ↑ Ariane de Vogue, "Voting challenges head toward the Supreme Court: 4 cases to watch" Արխիվացված 25 Հուլիս 2016 Wayback Machine, CNN, 19 July 2016; accessed 30 July 2016
  53. ↑ Rober Barnes (2016 թ․ օգոստոսի 1). «Federal judge blocks N. Dakota's voter-ID law, calling it unfair to Native Americans». The Washington Post. Արխիվացված օրիգինալից 2016 թ․ օգոստոսի 2-ին. Վերցված է 2016-08-02-ին.
  54. ↑ «Register And Vote in Your State». U.S. Election Assistance Commission. Վերցված է 2023-06-12-ին.
  55. ↑ «Home». U.S. Election Assistance Commission. Վերցված է 2024-02-03-ին.

Գրանցման համակարգեր

[խմբագրել | խմբագրել կոդը]
  • Voter ID Card Online – Հնդկաստանի ընտրողներն այժմ կարող են առցանց դիմել ընտրողի նույնականացման քարտ ստանալու համար։

Ամերիկայի Միացյալ Նահանգներում ընտրողների գրանցման հատուկ նախագծեր

[խմբագրել | խմբագրել կոդը]
  • LiftEveryVote.net - Արդար և անվտանգ ընտրություններ՝ ընտրողների ավտոմատ գրանցման միջոցով
  • Vote.org – Պարզ առցանց գործիք, որն օգնում է քաղաքացիներին գրանցվել 2 րոպեից պակաս ժամանակում։
  • Online: Arizona
  • Overseas Vote Foundation – Ընտրողների առցանց գրանցման և քվեաթերթիկների հարցման գործիքներ արտերկրում բնակվող ԱՄՆ քաղաքացիական ընտրողների, ինչպես նաև արտերկրում տեղակայված զինվորականների և նրանց խնամքի տակ գտնվող անձանց համար:
Վիքիպահեստն ունի նյութեր, որոնք վերաբերում են «Ընտրողների հաշվառում» հոդվածին։