Էրազմ Ռոտերդամցի

Վիքիպեդիայից՝ ազատ հանրագիտարանից
Picto infobox auteur.png
Էրազմ Ռոտերդամցի
ErasmusRoterodamus
Holbein-erasmus.jpg
Ծնվել է հոկտեմբերի 19, 1469[1][2] Ռոտերդամ[3]
Մահացել է հուլիսի 2, 1536[4] (66 տարեկանում) Բազել[5]
բնական պատճառով
Գերեզման Բազելի տաճար
Քաղաքացիություն Seventeen Provinces
Մասնագիտություն գրող, փիլիսոփա, աստվածաբան[6], թարգմանիչ, ուսուցիչ, ակնարկագիր և աստվածաշնչի թարգմանիչ
Ալմա մատեր Փարիզի համալսարան և Քուինս Քոլեջ
Տիրապետում է լեզուներին լատիներեն
Ուսուցիչ George Hermonymus
Desiderius Erasmus Վիքիպահեստում

Էրազմ Ռոտերդամցի (Desiderius Erasmus Roterodamus, հոկտեմբերի 19, 1469[1][2], Ռոտերդամ[3] - հուլիսի 2, 1536[4], Բազել[5]), նիդեռլանդական հումանիստական գրականության ամենաականավոր դեմքը։

Կենսագրություն[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

Ծնվել է Ռոտերդամ քաղաքում, ծագումով հոլանդացի էր, հոլանդական մի բյուրգերի «ապօրինի զավակը»։ Վաղ հասակից, զրկվելով ծնողներից` նա ստիպված է լինում վանք մտնել թե՛ իր գոյությունը պահպանելու, թե՛ ուսումը շարունակելու նպատակով։ Այստեղ նա մնում է մոտ երկու և կես տարի։ Նա ամբողջ ժամանակը նվիրում է ուսման գործին, սովորում է դասական լեզուներ և ուսումնասիրում հին հունական ու հռոմեական գրողների գործերը։ Վանքից դուրս գալով` 1496-ին ուսումը շարունակելու նպատակով գնում է Փարիզ։ Այնուհետև սկսում է ճանապարհորդություններ կատարել Եվրոպայում, լինում է իր հայրենքում, Նիդերլանդներում, Իտալիայում, ապա անցնում է Անգլիա։ Քեմբրիջի համալսարանում դասավանդում է հունարեն և աստվածաբանություն։ Ծանոթանում է Թոմաս Մորի հետ և դառնում նրա ամենամոտ բարեկամներից մեկը։

Վերադառնալով Անգլիայից` նա ապրում է Գերմանիայում, մի քանի տարի ծառայում է Կառլոս V-ի պալատում։ Կյանքի վերջին տարիներին անցկացնում է Շվեյցարիայում, որտեղ էլ մահանում է[7]։

Ստեղծագործություններ[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

  • «Գովք հիմարության» (թարգմանվել է հայերեն Վահե Միքայելյանի կողմից[8])
  • «Դատողություն կամքի ազատության մասին»
  • «Քրիստոնյա մարտիկի զենքը»

Ծանոթագրություններ[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

  1. 1,0 1,1 Սովետական մեծ հանրագիտարան (1969—1978)
  2. 2,0 2,1 http://webdept.fiu.edu/~mirandas/bios1535.htm#Erasmus
  3. 3,0 3,1 3,2 Record #118530666 // Gemeinsame Normdatei Ստուգված է դեկտեմբերի 10-ին 2014:
  4. 4,0 4,1 4,2 http://www.biografischportaal.nl/persoon/29366356
  5. 5,0 5,1 5,2 Record #118530666 // Gemeinsame Normdatei Ստուգված է դեկտեմբերի 30-ին 2014:
  6. Record #118530666 // Gemeinsame Normdatei Ստուգված է հունիսի 24-ին 2015:
  7. Հ. Մամիկոնյան (1961). Արտասահմանյան գրականության պատմություն (վերածննության դարաշրջան). Երևան: Հայպետուսմանկհրատ. էջ էջ 243. 
  8. Գովք հիմարության։ [Վեպ] / Է. Ռոտերդամցի; Թարգմ.՝ Վ. Միքայելյան; Ծանոթագր.՝ Լ. Պինսկի; Խմբ.՝ Ի. Կարումյան. - Երևան։ Հայպետհրատ , 1964. - 343 էջ։

Արտաքին հղումներ[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

Wikiquote-logo-hy.svg
Վիքիքաղվածքն ունի քաղվածքների հավաքածու, որոնք վերաբերում են