Էրազմ Ռոտերդամցի

Վիքիպեդիայից՝ ազատ հանրագիտարանից
Picto infobox auteur.png
Էրազմ Ռոտերդամցի
Erasmus Roterodamus
Holbein-erasmus.jpg
Ծնվել է հոկտեմբերի 28, 1469[1][2] Ռոտերդամ, Հարավային Հոլանդիա, Նիդերլանդներ, Նիդերլանդներ[1]
Մահացել է հուլիսի 12, 1536[3] (66 տարեկանում) Բազել, Շվեյցարիա[1]
բնական պատճառով
Գերեզման Բազելի տաճար
Քաղաքացիություն Seventeen Provinces
Մասնագիտություն գրող, փիլիսոփա, աստվածաբան, թարգմանիչ, ուսուցիչ, ակնարկագիր, աստվածաշնչի թարգմանիչ և Lady Margaret's Professor of Divinity
Ալմա մատեր Փարիզի համալսարան և Քուինս Քոլեջ
Գիտական աստիճան Doctor of Divinity (1506)
Տիրապետում է լեզուներին լատիներեն
Ուսուցիչ George Hermonymus
Desiderius Erasmus Վիքիպահեստում

Էրազմ Ռոտերդամցի (Desiderius Erasmus Roterodamus, հոկտեմբերի 28, 1469[1][2], Ռոտերդամ, Հարավային Հոլանդիա, Նիդերլանդներ, Նիդերլանդներ[1] - հուլիսի 12, 1536[3], Բազել, Շվեյցարիա[1]), նիդեռլանդական հումանիստական գրականության ամենաականավոր դեմքը։

Կենսագրություն[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

Ծնվել է Ռոտերդամ քաղաքում, ծագումով հոլանդացի էր, հոլանդական մի բյուրգերի «ապօրինի զավակը»։ Վաղ հասակից, զրկվելով ծնողներից` նա ստիպված է լինում վանք մտնել թե՛ իր գոյությունը պահպանելու, թե՛ ուսումը շարունակելու նպատակով։ Այստեղ նա մնում է մոտ երկու և կես տարի։ Նա ամբողջ ժամանակը նվիրում է ուսման գործին, սովորում է դասական լեզուներ և ուսումնասիրում հին հունական ու հռոմեական գրողների գործերը։ Վանքից դուրս գալով` 1496-ին ուսումը շարունակելու նպատակով գնում է Փարիզ։ Այնուհետև սկսում է ճանապարհորդություններ կատարել Եվրոպայում, լինում է իր հայրենքում, Նիդերլանդներում, Իտալիայում, ապա անցնում է Անգլիա։ Քեմբրիջի համալսարանում դասավանդում է հունարեն և աստվածաբանություն։ Ծանոթանում է Թոմաս Մորի հետ և դառնում նրա ամենամոտ բարեկամներից մեկը։

Վերադառնալով Անգլիայից` նա ապրում է Գերմանիայում, մի քանի տարի ծառայում է Կառլոս V-ի պալատում։ Կյանքի վերջին տարիներին անցկացնում է Շվեյցարիայում, որտեղ էլ մահանում է[4]։

Ստեղծագործություններ[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

  • «Գովք հիմարության» (թարգմանվել է հայերեն Վահե Միքայելյանի կողմից[5])
  • «Դատողություն կամքի ազատության մասին»
  • «Քրիստոնյա մարտիկի զենքը»

Էրազմ Ռոտերդամցին հայերեն[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

  • Գովք հիմարության, Ե., Հայպետհրատ, 1964, 343 էջ: Ռուսերենից թարգմ.՝ Վ. Միքայելյան:

Ծանոթագրություններ[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

  1. 1,0 1,1 1,2 1,3 1,4 1,5 1,6 1,7 Эразм Роттердамский // Большая советская энциклопедия Алферов Жорес: [в 30 т.] / под ред. А. М. Прохоров — 3-е изд. — М.: Советская энциклопедия, 1969.
  2. 2,0 2,1 http://webdept.fiu.edu/~mirandas/bios1535.htm#Erasmus
  3. 3,0 3,1 3,2 http://www.biografischportaal.nl/persoon/29366356
  4. Հ. Մամիկոնյան (1961). Արտասահմանյան գրականության պատմություն (վերածննության դարաշրջան). Երևան: Հայպետուսմանկհրատ. էջ էջ 243. 
  5. Գովք հիմարության։ [Վեպ] / Է. Ռոտերդամցի; Թարգմ.՝ Վ. Միքայելյան; Ծանոթագր.՝ Լ. Պինսկի; Խմբ.՝ Ի. Կարումյան. - Երևան։ Հայպետհրատ, 1964. - 343 էջ։
Wikiquote-logo-hy.svg
Վիքիքաղվածքն ունի քաղվածքների հավաքածու, որոնք վերաբերում են