Էլվին Պատրիսո

Վիքիպեդիայից՝ ազատ հանրագիտարանից
Jump to navigation Jump to search
Էլվին Պատրիսո
իսպ.՝ Patricio Aylwin Azócar
Դիմանկար
Ծնվել էնոյեմբերի 26, 1918(1918-11-26)[1][2][3][…]
ԾննդավայրՎինյա դել Մար, Վալպարաիսո, Վալպարաիսո, Չիլի[1]
Մահացել էապրիլի 19, 2016(2016-04-19)[4][1][2][…] (97 տարեկան)
Մահվան վայրՍանտյագո, Չիլի[1]
ԳերեզմանSantiago General Cemetery
ՔաղաքացիությունFlag of Chile.svg Չիլի
Կրոնկաթոլիկություն
ԿրթությունՉիլիի համալսարան և Internado Nacional Barros Arana?
Մասնագիտությունքաղաքական գործիչ, համալսարանի պրոֆեսոր և փաստաբան
ԱշխատավայրPontifical Catholic University of Chile? և Չիլիի համալսարան
ԱմուսինLeonor Oyarzún?
Ծնողներհայր՝ Miguel Aylwin Gajardo?
Զբաղեցրած պաշտոններՉիլիի նախագահ
ԿուսակցությունChristian Democratic Party?
Պարգևներ և
մրցանակներ
Իզաբել Կաթոլիկի շքանշանի ասպետ[5] «Հյուսիս-հարավ» մրցանակ Ֆուլբրայթի մրցանակ Ֆուլբրայթի ծրագիր Բերնարդո Օ'Հիգինսի շքանշան Վաստակի շքանշան Ճամայկայի շքանշան «Ավստրիայի Հանրապետությանը մատուցած ծառայությունների համար» պատվո նշանի մեծ աստղ[6] Մեծ Խաչի ասպետ՝ «Իտալիայի Հանրապետության հանդեպ ունեցած վաստակի համար» Մեծ ժապավենով[7] Ազատության շքանշանի Մեծ շղթա[8] honorary doctor of the University of Santiago, Chile? Կառլոս III շքանշանի շղթա[9] և Վասեդա համալսարանի պատվավոր դոկտոր
ԵրեխաներMariana Aylwin Oyarzún?
Ստորագրություն
Firma Patricio Aylwin.PNG
Patricio Aylwin Վիքիպահեստում

Պատրիսո Էլվին Ասոկար [10] (իսպ.՝ Patricio Aylwin Azócar, նոյեմբերի 26, 1918(1918-11-26)[1][2][3][…], Վինյա դել Մար, Վալպարաիսո, Վալպարաիսո, Չիլի[1] - ապրիլի 19, 2016(2016-04-19)[4][1][2][…], Սանտյագո, Չիլի[1]), չիլիացի քաղաքացիական գործիչ, Չիլիի նախագահ (1990-1994)։

Կենսագրություն[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

Վաղ տարիներ, կրթություն, գիտական և ուսուցողական գործունեություն[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

Ծնվել է Վալպարաիսո քաղաքում, ընտանիքում ավագ երեխան էր։Հայրը հայտնի փաստաբան էր, ով զբաղեցնում էր Գլխավոր դատարանի նախագահի պաշտոնը։ Ուներ իռլանդական ծագում։

1943 թվականին ավարտետել է Չիլիական համալսարանի իրավաբանական ֆակուլտետը։ Սովորելու հետ միաժամանակ եղել է «Mástil» ամսագրի խմբագրի օգնական։

1944 թվականին սկսել է աշխատել, որպես փաստաբան։ 1944-1948 թվականներին եղել է Գլխավոր դատարանի նախագահի քարտուղար։

1946-1967 թվականներին եղել է Չիլիական համալսարանի խորհրդի դոցենտ, իսկ 1950 թվականից՝ պրոֆեսսոր։ 1967 թվականին նշանակվել է Չիլիական համալսարանի իրավաբանական ամբիոնի դեկան։

1995 թվականի հունվարի 11-ին պաշտոնապես նշանակվել է Չիլիական համալսարանի պրոֆեսոր։

1960-1968 թվականներին Սանտյագոյում եղել է Չիլիի Կատալոնիական համալսարանի դոցենտ։ Միաժամանակ հանդիսանում էր քաղաքային տնտեսության և մարդու իրավունքների պրոֆեսսոր, գեներալ Խոսե Միգել Կարրերի անվան Ազգային համալսարանում։ 1946-1963 թվականներին զբաղեցնում էր Չիլիական համալսարանի օրենսդրի պաշտոնը։

1953-1957 թվականներին եղել է Չիլիի Իրավաբանների միության խորհրդատու, իսկ 1985-1986 թվականներին նշանակվել է փոխնախագահ։ Հանդիսանում է Չիլիական համալսարանի խորհրդի պաշտոնական ներկայացուցիչ, ստեղծված 2000 թվականին։

Չիլիում ռազմական հեղաշրջումից առաջ քաղաքական կարիերա[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

1945 թվականին նա առաջին անգամ առաջադրվեց Պատգամավորների պալատում, բայց չընտրվեց: Նույն թվականին նա միացավ «Ազգային ֆալանգ» կուսակցությանը և համագործակցեց նրա «Política y Espíritu» հրատարակության հետ: 1947-1948 և 1950 թվականներին ընտրվել է կուսակցության նախագահի առաջին տեղակալ: 1949 թվականի խորհրդարանական ընտրություններում նա կրկին պարտվեց:

Նա Չիլիի ամենամեծ Քրիստոնեա-դեմոկրատական ​​կուսակցության հիմնադիրներից էր: 1950-1960 թվականներին ընտրվել է Քրիստոնեա-դեմոկրատական ​​կուսակցության նախագահ[11]: Հաջորդ երեք տասնամյակների ընթացքում նա այս պաշտոնը զբաղեցրեց ևս վեց անգամ:

1965 թվականից ՝ սենատոր, 1971-1972 թվականներին ՝ սենատի նախագահ[12]: 1971 թվականին նա դարձավ Սենատի բարեփոխումների հատուկ հանձնաժողովի անդամ: 1969 թվականին նա ղեկավարեց և նախագահեց Չիլիի պատվիրակությունը ՄԱԿ-ի Գլխավոր ասամբլեայում Ու Տանի հետ միասին:

Նա Էդուարդո Ֆրեյ Մոնտալվայի վարչակազմի կողմնակից էր և Սալվադոր Ալյենդեի գլխավորած ազգային միասնության կառավարության հակառակորդ: Այս կարգավիճակում նա եղել է «Ժողովրդավարական համադաշնության» առաջնորդներից մեկը, դաշինք, որը ստեղծվել էր Քրիստոնեա-դեմոկրատների և Ազգային կուսակցության, ինչպես նաև մի շարք այլ ընդդիմադիր ուժերի կողմից: 1973 թվականի օգոստոսի 17-ին կարդինալ Ռաուլ Սիլվա Հենրիկեսի խնդրանքով, նա բանակցություններ վարեց Նախագահ Ալյենդեի հետ `համաձայնություն ձեռք բերելու համար, որը վերջ կտար քաղաքական ճգնաժամին:

1973 թվականի մարտին վերընտրվեց Սենատի անդամ: Նրա լիազորությունները դադարեցվեցին 1973 թվականի սեպտեմբերի 11-ի հեղաշրջումից հետո:

Չիլիում ռազմական հեղաշրջումից հետո քաղաքական կարիերա[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

Հեղաշրջումից մի քանի ամիս առաջ նա արդյունավետորեն հրաժարվեց ռազմական միջամտությունից ՝ 1973 թվականի օգոստոսին հավաստիացնելով, որ կընտրի երկրորդը մարքսիստական ​​բռնապետության և ռազմական բռնապետության միջև:

Գեներալ Ավգուստո Պինոչետի կողմից Չիլիում իշխանությունը զավթելուց հետո Չիլիի ազգային կոնգրեսը ցրվեց, երկրում բոլոր կուսակցությունները արգելվեցին: 1973-1976 թվականներին ղեկավարել է Քրիստոնեա-դեմոկրատական ​​կուսակցությունը: 1977 թվականին, մի շարք հայտնի փաստաբանների հետ միասին, նա ստեղծեց աշխատանքային խումբ `մշակելու առաջարկներ ապագա ինստիտուցիոնալացման համար: 1978 թվականին նրա ներկայացուցչությունն ընդլայնվեց ՝ դառնալով Սահմանադրական հետազոտությունների խումբ, որը կոչվում է նաև «Խումբ 24»: Սա տարբեր ժողովրդավարական քաղաքական միտումների իրավաբաններին միավորելու առաջին փորձն էր: Քաղաքական գործիչն ընտրվեց դրա փոխնախագահ:

1980 թվականից Պատրիսիո Այլվինը գլխավորում էր ընդդիմության պայքարը երկրում ժողովրդավարական ընտրությունների համար ՝ մերժելով ռազմական խունտայի առաջարկած երկրի նոր սահմանադրությունը:

1982 թվականին նա վերադարձավ Քրիստոնեա-դեմոկրատների ղեկավարությանը ՝ որպես կուսակցության նախագահի տեղակալ: Այս պաշտոնից նա մասնակցեց «Ժողովրդավարական դաշինքի» ստեղծմանը, կաթոլիկ եկեղեցու առաջարկով, նա հիմնադրեց Կուսակցությունների միության ժողովրդավարությանը (Concertación de los Partidos por la Democracia):

1987-1989 թվականներին նա կրկին աշխատել է որպես ՔԴԿ նախագահ: Մասնակցել է այն ժամանակվա Նախագահ Օգուստո Պինոչետի հետ բանակցություններին 1980 թվականի Սահմանադրության 54 փոփոխությունների նախագծի մշակման համար, որոնք հաստատվել են 1989 թվականի հանրաքվեում և հանդիսանում են ժողովրդավարության խաղաղ անցման առաջին քայլը:

1988 թվականին ՔԴԿ-ն Չիլիի Սոցիալիստական ​​կուսակցության և այլ կուսակցությունների հետ միասին ստեղծեց «Կուսակցությունների ժողովրդավարություն հանուն ժողովրդավարության» կոալիցիան, որը նրան առաջադրեց որպես նախագահի թեկնածու 1989 թվականի ընտրություններում: Չնայած ընդդիմության միասնական թեկնածուի ընտրության գործընթացը ստվերվեց «Կարմենգեժ» անվամբ Էլվինի օգտին կեղծիքների մեղադրանքով, սակայն քաղաքական գործիչը ձայների 55% -ով շահեց Պինոչետի բռնապետությունից ի վեր Չիլիի առաջին ժողովրդավար ընտրված նախագահը:

Որպես Չիլիի նախագահ[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

Իր կառավարման կարևորագույն քայլերից մեկը Ազգային ճշմարտության և հաշտեցման հանձնաժողովի ստեղծումն է, որը նախագահում է փաստաբան և նախկին պատգամավոր Ռաուլ Ռետիգը, ով 1991 թվականի մարտին հրապարակեց այսպես կոչված «Rettig Report»-ը `ուղղված ազգային միասնության վերականգնմանը և մարդու իրավունքների խախտումների հիմնական մեխանիզմների բացահայտմանը՝ռազմական խունտայի օրոք:

Այս տարիների ընթացքում Չիլիի տնտեսությունը վերելքի մեջ էր, և դրա աճը կազմում էր տարեկան շուրջ 7%, ինչը, մասնավորապես, ավելի քան մեկ միլիոն չիլիացի թույլ տվեց դուրս գալ աղքատության շեմից: Այս քաղաքականությունը կոչվել է «Կապիտալի աճ»: Տեղի ունեցավ գնաճի զգալի անկում (կրկնակի ՝ 12,7%), գործազրկությունը ընկավ մինչև 4,5%, և խնայողությունների մակարդակը չընկավ 24% -ից, ինչպես նաև կար արտասահմանյան ներդրումների նկատելի ներհոսք:

Օրենքներ ընդունվեցին բնիկ ժողովուրդներին աջակցելու համար, և ստեղծվեց Բնիկների զարգացման ազգային կորպորացիան (Կոնադի):

Որպես նախագահ ՝ քաղաքական գործիչը իրականացրեց Լատինական Ամերիկայի ինտեգրման ասոցիացիայի (ԱԼԱԴԻ) շրջանակներում տնտեսական փոխգործակցության ամրապնդման ռազմավարություն ՝ առաջին հերթին երկկողմ սակագնային համաձայնագրերի կնքման միջոցով: Պետության ղեկավարի պետական ​​այցերի շրջանակներում Չիլին վերադառնում էր միջազգային ասպարեզ ավելի քան մեկ տասնամյակ բռնի մեկուսացումից հետո: Չիլիի պատվիրակության ղեկավարում նա մասնակցել է 1991-ի հունիսին Ամերիկյան պետությունների կազմակերպության (OAS) XXI ընդհանուր ժողովին և 1993 թվականի հոկտեմբերին Ռիոյի խմբի VII հավաքներին:

1993 թվականի հաջորդ ընտրություններում ՔԴԿ-ն առաջադրեց Էդուարդո Ֆրեյին որպես նախագահի թեկնածու:

Ընտանիք[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

Նա ամուսնացած էր Էլեոնորա Օյարսուն Իվանովիչի հետ, նրանց ընտանիքն ունի հինգ երեխա (երեք դուստր և երկու որդի): Դուստր Մարիանարուեսը (ծնվ. 1949 թվականին) Նախագահ Ռիկարդո Լագոսի վարչակազմում կրթության նախարար էր (2000-2003)։

Փաստեր[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

  • Պատրիսիո Էլվինը Չիլիի բոլոր նախագահների շրջանում ամենաերկար կյանքի ռեկորդն է:

Ծանոթագրություններ[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

  1. 1,00 1,01 1,02 1,03 1,04 1,05 1,06 1,07 1,08 1,09 1,10 https://www.nytimes.com/2016/04/20/world/americas/patricio-aylwin-president-who-guided-chile-to-democracy-diesat-97.html
  2. 2,0 2,1 2,2 2,3 2,4 Encyclopædia Britannica
  3. 3,0 3,1 Munzinger-Archiv (գերմ.) — 1913.
  4. 4,0 4,1 4,2 http://www.latercera.com/noticia/politica/2016/04/674-675443-9-muere-patricio-aylwin-a-los-97-anos-el-primer-presidente-de-chile-tras-el.shtml
  5. Boletín oficial del Estado (իսպ.)Agencia Estatal Boletín Oficial del Estado, 1990. — Iss. 245. — P. 30055. — ISSN 0212-033X
  6. https://www.parlament.gv.at/PAKT/VHG/XXIV/AB/AB_10542/imfname_251156.pdf
  7. https://www.quirinale.it/onorificenze/insigniti/10699
  8. http://www.ordens.presidencia.pt/?idc=154
  9. Boletín oficial del Estado (իսպ.)Agencia Estatal Boletín Oficial del Estado, 1991. — Iss. 83. — P. 10428. — ISSN 0212-033X
  10. Чили // Большая российская энциклопедия : [в 35 т.] / гл. ред. Ю. С. Осипов. — М. : Большая российская энциклопедия, 2004—2017.
  11. ЭЙЛВИН АСОКАР Патрисио // Большой Энциклопедический словарь. — 2000.
  12. «Эйлвин, Патрисио | www.potolkisaransk.ru»։ Արխիվացված է օրիգինալից 2016-03-05-ին։ Վերցված է 2020-01-03