Էդվին Լաչենս

Վիքիպեդիայից՝ ազատ հանրագիտարանից
Jump to navigation Jump to search
Էդվին Լաչենս
Edwin Lutyens.jpg
Ծնվել էմարտի 29, 1869(1869-03-29)[1][2][3][…]
ԾննդավայրԼոնդոն, Մեծ Բրիտանիայի և Իռլանդիայի միացյալ թագավորություն[4]
Մահացել էհունվարի 1, 1944(1944-01-01)[4][2][3][…] (74 տարեկան)
Վախճանի վայրԼոնդոն, Միացյալ Թագավորություն[4]
ԿրթությունԱրվեստի արքայական քոլեջ
Ուշագրավ աշխատանքներCheylesmore Memorial?, St Jude's Church, Hampstead Garden Suburb?, the Cenotaph?, Thiepval Memorial?, Liverpool Metropolitan Cathedral?, Tower Hill Memorial?, Gledstone Hall?, Hampton Court Bridge?, Patiala House?, Lindisfarne Castle?, Embassy of the United Kingdom, Washington, D.C.?[5], India Gate?, Abbey House, Barrow-in-Furness?, 100 King Street?, Ednaston Manor?, Runnymede Bridge?, Goddards?, Greywalls?, Hyderabad House?, Յոհաննեսբուրգի պատկերասրահ, Rashtrapati Bhavan?, Castle Drogo?, Old Admiralty House?, Queen Mary's Dolls' House? և Spalding War Memorial?
Պարգևներ
Commons-logo.svg Edwin Lutyens Վիքիպահեստում

Էդվին Լաչենս (Sir Edwin Landseer Lutyens, մարտի 29, 1869(1869-03-29)[1][2][3][…], Լոնդոն, Մեծ Բրիտանիայի և Իռլանդիայի միացյալ թագավորություն[4] - հունվարի 1, 1944(1944-01-01)[4][2][3][…], Լոնդոն, Միացյալ Թագավորություն[4])[6], անգլիական նորդասական (նեոկլասիկ) ճարտարապետության խոշորագույն ներկայացուցիչներից։ 1938 թ-ից գլխավորել է Լոնդոնի թագավորական գեղարվեստական ակադեմիան։ Նա դեռևս 1890 թվականից հայտնի էր դարձել՝ նախագծելով նորդասական ոճի անգլիական մերձքաղաքային դաստակերտներ՝ այգիներով։ Նրա ճարտարապետական կարիերայի գագաթնակետն է համարվում Հնդկաստանի փոխարքայի (ներկայումս՝ Հնդկաստանի նախագահի) նստավայրի նախագծումն ու դրա իրականացումը Դելիում։

Առաջին համաշխարհային պատերազմից հետո Լաչենսը փաստացի դարձել է Բրիտանական թագավորական ընտանիքի գլխավոր ճարտարապետը։ Ուսումնասիրողներից շատերը գտնում են, որ նա կարողացել է ճարտարապետական ավանդական ոճերը վառ երևակայությամբ ու վարպետորեն հարմարեցնել իր դարաշրջանի պահանջներին։ Նախագծել է բազմաթիվ պալատներ, հանրահայտ ձեռնարկությունների ու կազմակերպությունների գրասենյակային շենքեր, հուշակոթողներ, հանրային կառույցներ, տիպային բնակելիներ։ Գրող Քրիստոֆեր Հասսին նրա կենսագրությանը նվիրված գրքում ընդգծել է. "Լաչենսը դեռ իր կենդանության օրոք լայնորեն համբավվել է որպես անգլիացի մեծագույն ճարտարապետը՝ սկսած Քրիստոֆեր Ռենի ժամանակներից, շատերի կարծիքով՝ մինչև անգամ գերազանցել է նաև Ռենին[7]։ Ճարտարապետության պատմաբան Գևին Սթամփը Լաչենսին բնորոշել է որպես 20-րդ դարի (և ցանկացած այլ դարի) բրիտանացի մեծագույն ճարտարապետի[8]։

Լաչենսը էական դեր է կատարել Հնդկաստանի կառավարության ապագա նստավայրի՝ Նյու Դելի քաղաքի հատակագծի պատրաստման աշխատանքներում[9]։ Ի ճանաչումն նրա ներդրած ավանդի՝ Նյու Դելին հաճախ անվանվում է Լաչենսի Դելի։ Համագործակցելով սըր Հերբերտ Բեյքերի հետ՝ նա նաև մի շարք կառույցներ է նախագծել Նյու Դելիում, այդ թվում՝ Հնդկաստանի դարպասը, փոխարքայի նստավայրն ու պալատը, որը ներկայումս հայտնի է Ռաշտրապատի Բհավան (Rashtrapati Bhavan) անվանումով։ Իր շատ աշխատանքներում Լաչենսը, ներշնչված հնդկական ավանդական ճարտարապետության կոթողներով, կիրառել է դրանց բնորոշ տարրեր[10][11]։

Պատկերասրահ[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

Ծանոթագրություններ[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

  1. 1,0 1,1 Bibliothèque nationale de France data.bnf.fr (ֆր.): տվյալների բաց շտեմարան — 2011.
  2. 2,0 2,1 2,2 2,3 2,4 Edwin Lutyens (նիդերլ.)
  3. 3,0 3,1 3,2 3,3 3,4 Encyclopædia Britannica
  4. 4,0 4,1 4,2 4,3 4,4 4,5 4,6 4,7 4,8 Лаченс Эдвин // Большая советская энциклопедия (ռուս.): [в 30 т.] / под ред. А. М. Прохоров — 3-е изд. — М.: Советская энциклопедия, 1969.
  5. Society of Architectural Historians SAH ArchipediaChicago, IL, [Charlottesville, Va.], London: Society of Architectural Historians, University of Virginia Press, 2012. — ISBN 978-0-8139-3348-1
  6. «Sir Edwin Lutyens | British architect»։ Encyclopedia Britannica (en-GB)։ Վերցված է 2018 թ․ օգոստոսի 31 
  7. Hussey, 1989, էջ xvii
  8. Stamp, 2007, էջ 10
  9. Vale, 1992, էջ 92
  10. Goodman, Chant, էջ 320
  11. Pile, 2005, էջ 320

Գրականություն[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

Արտաքին հղումներ[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

Wikiquote-logo-hy.svg
Վիքիքաղվածքն ունի քաղվածքների հավաքածու, որոնք վերաբերում են
Էդվին Լաչենս հոդվածին
Նախորդող:
Sir William Llewellyn
President of the Royal Academy
1938–1944
Հաջորդող:
Alfred Munnings
Նախորդող:
Sir Malcolm Fraser, 1st Baronet
Registrar of the Imperial Society of Knights Bachelor
1941–1944
Հաջորդող:
Sir Thomas Lumley-Smith