Jump to content

Դիմ սամ

Վիքիպեդիայից՝ ազատ հանրագիտարանից
Դիմ սամ
Կանտոնյան խոհանոց
Տեսակսննդատեսակ
Ենթատեսակխմորի շերտով կիսաֆաբրիկատներ
Առաջացման երկիր Չինաստան
Հիմնականմակարոնեղեն, միս, բանջարեղեն, ծովամթերք և միրգ
 Dim sum Վիքիպահեստում

Դիմ սամ (չինարեն՝ 廣式點心 ), փոքր չինական ճաշատեսակների լայն բազմազանություն է, որոնք ավանդաբար վայելում են ռեստորաններում ճաշի համար[1][2]։ Մեծ մասամբ ժամանակակից դիմ սում ճաշերը ասոցացվում են Կանտոնական խոհանոցի հետ, չնայած դիմ սում ճաշերը գոյություն ունեն նաև այլ չինական խոհանոցներում։ Տասներորդ դարում, երբ Կանտոնի (Գուանչժոու) քաղաքում սկսեցին աճել առևտրային ճանապարհորդությունները[3], որտեղ մատուցվում էին փոքր բաժիններով ուտելիքներ թեյի հետ, որը կոչվում էր "yum cha" (ճաշին)[3][4][5]։ "Yum cha" ունի թարգմանության երկու ձև։ Առաջինը "jat zung loeng gin" (Չինարեն), որը բառացի թարգմանելու դեպքում նշանակում է «մեկ բաժակ, երկու կտոր»։ Սա վերաբերում է սովորույթին, երբ թեյի տանը հաճախորդներին մատուցվում են երկու համեղ պատրաստված ուտեստներ՝ աղանդերային կամ աղի, որոնք համեմունք են իրենց թեյին։ Երկրորդը դիմ սումն է, որը թարգմանաբար նշանակում է «դիպչել սրտին», այս տերմինը օգտագործվում է՝ նշելու փոքր ուտեստները, որոնք ուղեկցում էին թեյը։

Թեյարանի տերերն աստիճանաբար իրենց ընծաներին ավելացնում էին զանազան խորտիկներ, որոնք կոչվում էին dim sum: Դիմ սումով թեյ խմելու պրակտիկան ի վերջո վերածվեց ժամանակակից «յում չայի»:Թեյարանի տերերն իրենց առաջարկներինաստիճանաբար ավելացնում էին տարբեր խորտիկներ, որոնք կոչվում էին dim sum: Դիմ սումով թեյ խմելու սովորությունը ի վերջո վերածվեց ժամանակակից «յում չայի»[3]։ Կանտոնյան դիմ սում մշակույթը արագ զարգացավ տասնիններորդ դարի երկրորդ կեսին Գուանչժոուում[6]։ Կանտոնյան dim sum-ը սկզբնապես հիմնված էր տեղական սննդի վրա[6]։ Մինչ dim sum-ը շարունակում էր զարգանալ, խոհարարները ներմուծեցին Չինաստանի այլ շրջանների ազդեցությունները և ավանդույթները[6]։ Կանտոնյան dim sum-ն ունի համերի, հյուսվածքների, խոհարարության ոճերի և բաղադրիչների շատ լայն տեսականի[6]։ և կարելի է դասակարգել սովորական ապրանքների, սեզոնային առաջարկների, շաբաթական հատուկ ուտեստների, բանկետների ուտեստների, տոնական ուտեստների, տնային հատուկ ուտեստների և ճամփորդության համար հարմար ապրանքների, ինչպես նաև նախաճաշի կամ ճաշի սննդի և ուշ գիշերվա խորտիկների:[6]։

Որոշ հաշվարկներ փաստում, որ ընդհանուր առմամբ Չինաստանում կա առնվազն երկու հազար տեսակի dim sum, բայց միայն մոտ քառասունից հիսուն տեսակ է սովորաբար վաճառվում Չինաստանից դուրս[7][8]։ Միայն Գուանդունայում հազարից ավելի դիմ սամ ուտեստներ կան, ընդհանուր առմամբ, որին Չինաստանում ոչ մի այլ տարածք չի կարող համընկնել: Իրականում, չինական սննդի մշակույթների մեծ մասի խոհարարական գրքերը հակված են համադրելու իրենց սեփական տատանումները դիմ սումի ուտեստների և այլ տեղական խորտիկների հետ: Բայց դա այդպես չէ կանտոնական դիմ սամ-ի դեպքում, որը վերածվել է խոհանոցի առանձին ճյուղի[6][9]։

Դիմ սամ ռեստորանները սովորաբար ունենում են ճաշատեսակների լայն տեսականի, որոնք սովորաբար կազմում են մի քանի տասնյակ[10][11]։ Թեյը շատ կարևոր է, նույնքան կարևոր, որքան սնունդը[12][13]։ Կանտոնյան շատ ռեստորանները դիմսում են մատուցում առավոտյան ժամը հինգին[14][15], մինչդեռ ավելի ավանդական ռեստորանները սովորաբար մատուցում են դիմսում մինչև կեսօր[14][16][17]։ Դիմ սամ ռեստորաններն ունեն մատուցման յուրահատուկ մեթոդ, որտեղ սպասարկողները հաճախորդներին ճաշատեսակներ են առաջարկում գոլորշու տաքացվող սայլերից[18][19]։ Այժմ արտառոց չէ, երբ ռեստորանները ընթրիքի ժամանակ դիմ սում են մատուցում և տարատեսակ դիմ սում ապրանքներ վաճառում à la carte՝ տանելու համար[20]։ Ի հավելում ավանդական դիմ սամ-ի, որոշ խոհարարներ նաև ստեղծում և պատրաստում են ֆյուժն-ի վրա հիմնված նոր դիմ սում ուտեստներ[21][22][23][24]։ Կան նաև տարբերակներ, որոնք նախատեսված են սոցիալական ցանցերում տեսողական գրավչության համար, ինչպիսիք են պելմենիներն ու բուլկիները, որոնք պատրաստված են կենդանիներին նմանեցնելու համար[25][26]։

Ստուգաբանություն

[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

«Դիմ սամ» տերմինի իրական իմաստը մնում է անհասկանալի և վիճարկելի[27]։ Որոշ հղումներում նշվում է, որ տերմինը ծագել է Արևելյան Ջին դինաստիայում (317 մ.թ.–420 մ.թ.)[28][29]։ Լեգենդներից մեկի համաձայն՝ մարտերից հետո զինվորներին երախտագիտություն ցույց տալու համար գեներալը խաղաղ բնակիչներին առաջարկել էր բրդուճներ և տորթեր պատրաստել՝ առաջնագիծ ուղարկելու համար: «Երախտագիտություն» կամ 點點心意 ((Չինարեն)), որը հետագայում կրճատվել է Կաղապար:Wikt-lang-ով, որից դիմ սամ-ը կանտոնական արտասանությունն է, պատրաստված է ներկայացնելու նմանատիպ ձևով պատրաստված ուտեստներ։

Որոշ վարկածներ լեգենդը թվագրում են Հարավային Սոնգ դինաստիայի (960–1279 թթ.)՝ Տանգի գրքում ((Չինարեն)) տերմինի ամենավաղ հաստատումից հետո[29]։ Գրված հինգ դինաստիաների և տասը թագավորությունների ժամանակաշրջանում (907–979) գիրքը դիմ սամ-ը կիրառում է որպես բայ, փոխարենը ՝「治妝未畢, 我未及餐, 爾且可點心」(չինարեն՝ {{{1}}} ),որը թարգմանվում է որպես «Ես չեմ ավարտել պատրաստվելս և պատրաստ չեմ պատշաճ կերակուրին, հետևաբար, դուք կարող եք հյուրասիրվել մի քանի փոքր խորտիկներ[29]։ Այս համատեքստում «դիմ սում»-ը նշանակում է « պարզապես լցնել ստամոքսդ»[29]։ Դիմ սում ճաշատեսակները սովորաբար ասոցացվում են «yum cha»-ի ((Չինարեն)) հետ, որը հայտնի է որպես կանտոնական նախաճաշի ավանդույթ[30][31]։ Չինացի սննդի պատմաբան Յան-Կիտ Սոն նկարագրել է դիմ սամը-ը հետևյալ կերպ[2][32]։

Բառացիորեն թարգմանվում է որպես «սրտին շատ մոտ», դրանք, իրականում, կանտոնի բնակիչները ավանդաբար վայելում են ռեստորաններում (նախկինում թեյարաններ) նախաճաշի և ճաշի ժամանակ, բայց ոչ ընթրիքի ժամանակ, որոնք ողողված են թեյով: «Եկեք գնանք yum cha» (թեյ խմել) կանտոնացիների մեջ նշանակում է ռեստորան գնալ դիմ սամի համար; այդպիսին է սննդի և խմիչքի միջև եղած զույգի կապը:

Խոհանոց

[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

Ընդհանուր առմամբ Չինաստանում կա առնվազն երկու հազար տեսակի դիմ սամ[7][8], և միայն Գուանդունում հասանելի է ավելի քան մեկ հազար տեսակ[6][9][33]։ Դիմ սամը-ը սովորաբար ուտում են նախաճաշին կամ ճաշին[16][17]։ Կանտոնյան դիմ սամ-ն ունի համերի, հյուսվածքների, խոհարարության ոճերի և բաղադրիչների շատ լայն տեսականի[6]։ և կարելի է դասակարգել սովորական ապրանքների, սեզոնային առաջարկների, շաբաթական հատուկ առաջարկների, խնջույքների ուտեստների, տոնական ուտեստների, տնային հատուկ ուտեստների, ճանապարհորդության համար հարմար, ինչպես նաև նախաճաշի կամ ճաշի սննդի և ուշ գիշերվա խորտիկների[6]։

Գուանդունի հարավ-արևելյան մերձարևադարձային կլիման մասամբ ազդում է դիմ սամի չափի վրա[6]։ Այն կարող է հանգեցնել ախորժակի նվազմանը, այնպես,որ մարդիկ նախընտրում են օրվա ընթացքում չափավոր կերակուրներ ուտել, քան սովորական երեք մեծ կերակուրները[6][34]։ Գուանչժոուի թեյարանները մատուցում էին «երեք թեյ և երկու կերակուր», որը ներառում էր ճաշ և ընթրիք, ինչպես նաև նախաճաշ, կեսօրի և երեկոյան թեյեր՝ մուգ գումարով[6]։

Դիմ սամի շատ ուտեստներ պատրաստվում են ծովամթերքից, կտրատված միսից կամ բանջարեղենից, որոնք փաթաթված են խմորով կամ բարակ շերտով փաթաթված և շոգեխաշած, տապակած[9][35][36]։ Ավանդական դիմսամի նախաճաշը ներառում է տարբեր տեսակի շոգեխաշած գնդիկներ, ինչպիսիք են cha siu bao (խորովածի խոզի մսով լցված շոգեխաշած գնդիկներ), բրնձի կամ ցորենի պելմենիներ և բրնձի լապշա ռուլետներ, որոնք պարունակում են մի շարք բաղադրիչներ, ներառյալ տավարի միս, հավի միս, խոզի միս, ծովախեցգետին և բուսական տարբերակներ[37][38]։ Դիմ սումի շատ ռեստորաններ առաջարկում են նաև շոգեխաշած կանաչ բանջարեղենով ափսեներ, լցոնած սմբուկ, լցոնած կանաչ պղպեղ, տապակած միս, շոգեխաշած և այլ ապուրներ[39]։ Հասանելի է նաև դեսերտ դիմ սամ, որը կարելի է պատվիրել ցանկացած ժամանակ, քանի որ ճաշի համար սահմանված հաջորդականություն չկա[40][41]։

Ընդունված է պատվիրել «ընտանեկան ոճով»՝ երեք-չորս կտոր դիմ սամից բաղկացած փոքրիկ ուտեստները բաժանելով ճաշկերույթի բոլոր անդամների միջև[16][17][41][42]։ Փոքր չափաբաժինները թույլ են տալիս մարդկանց փորձել սննդի լայն տեսականի[17]։

Ուտեստներ

[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

Դիմ սամ ռեստորանները սովորաբար ունենում են ճաշատեսակների լայն տեսականի, սովորաբար մի քանի տասնյակ[10]։

Պելմենիներ

[խմբագրել | խմբագրել կոդը]
Անվանում Պատկեր Չինարեն Նկարագրություն
Ծովախեցգետնի պելմեն (蝦餃 ; haa1 gaau2) շոգեխաշած պելմեն ծովախեցգետնի միջուկով[43]։
Թեոչու պելմենի (չինարեն՝ {{{1}}} ) շոգեխաշած պելմեն գետնանուշով, սխտորով, չինական սոխով, խոզի միսով, չոր ծովախեցգետինով և չինական սնկով[44]։
Սոխի պելմենին (չինարեն՝ {{{1}}} ) շոգեխաշած պելմեն չինական սոխով[45]։
Սյաոլոնգբաո չինարեն՝ {{{1}}} պելմենիներ, որոնք պարունակում են հարուստ արգանակ և լցված մսով կամ ծովամթերքով[46]։
Թանգբաո չինարեն՝ {{{1}}} ապուրով լցված շոգեխաշած բուլկիներ
Գուոտի չինարեն՝ {{{1}}} տապակած պելմեն, սովորաբար մսով և կաղամբով միջուկով[47][48]։
Շնաձկան լողակով պելմենի չինարեն՝ {{{1}}} շոգեխաշած պելմենիներ՝ ծովախեցգետնով, ծովախեցգետնի ձողիկներով, շիտակեով և սնկով:
Շումայ չինարեն՝ {{{1}}} շոգեխաշած պելմենիներ խոզի մսով և ծովախեցգետիններով, որոնք սովորաբար լցոնված են խեցգետնի ձկնկիթով և սնկով[49]։
Տարո պելմենի չինարեն՝ {{{1}}} Տապակած պելմեն՝ պատրաստված տարոյի պյուրեով և լցոնված խորանարդի մեջ կտրատած սնկով, ծովախեցգետինով և խոզի միսով[50]։
Հաամ սոյ գոք չինարեն՝ {{{1}}} լավ տապակած պելմենի մի փոքր կծու ախորժակի միջուկով խոզի մսով և կտրատված բանջարեղենով քաղցր և կպչուն փաթեթավորումով[51]։
Պելմենի ապուր չինարեն՝ {{{1}}} ապուր մեկ կամ երկու մեծ պելմենով[52]։
Ուոնտոն չինարեն՝ {{{1}}} աղացած խոզի մսով և ծովախեցգետինով լցոնված պելմենի։

Ռոլլեր

[խմբագրել | խմբագրել կոդը]
Անվանում Պատկեր Չինարեն Նկարագրություն
Գարնանային ռոլ չինարեն՝ {{{1}}} լավ տապակած ռուլետ՝ տարբեր կտրատած բանջարեղենով (օրինակ՝ գազար, կաղամբ, սնկով և փայտի ականջի բորբոս) և երբեմն՝ մսով[53]։
Տոֆու մաշկի ռոլ չինարեն՝ {{{1}}} տոֆուի կաշվից պատրաստված ռուլետ՝ լցոնված տարբեր մսերով և կտրատած բանջարեղենով[54]։
Թարմ բամբուկե ռուլետ չինարեն՝ {{{1}}} տոֆուի կաշվից պատրաստված ռուլետ, որը լցոնված է աղացած խոզի միսով և բամբուկի շիվերով, որը սովորաբար մատուցվում է ոստրեի սոուսի արգանակով[55]։
հավի ռուլետ չինարեն՝ {{{1}}} տոֆուի կաշվից պատրաստված ռուլետ՝ լցոնված հավով, Ջինհուա խոզապուխտով, ձկան գլխով (Չինարեն) և չինական սնկով[56]։
Սիֆանտուան չինարեն՝ {{{1}}} շոգեխաշած կպչուն բրնձի ռոլեր
Բրնձով արիշտա ռուլետ չինարեն՝ {{{1}}} շոգեխաշած բրնձի արիշտայով մսով կամ բանջարեղենով միջուկով կամ առանց դրա: Հայտնի միջուկները ներառում են՝ տավարի միս, խմորի խորտիիկ, ծովախեցգետին և խորոված խոզի միս: Հաճախ մատուցվում է քաղցր սոյայի սոուսով[57][58]։
Ժալյան չինարեն՝ {{{1}}} Շոգեխաշած բրնձի արիշտա, որը սովորաբար լցոնված է սոյայի սոուսով, hoisin սոուսով կամ քունջութի մածուկով և ձևավորում քունջութի սերմերով[59]։
Բադի ազդրամսով ռոլլ 鴨腳扎 Բադի ազդր փաթաթված լոբով,կաթնաշոռի շերտերով:

Քաղցր բլիթներ

[խմբագրել | խմբագրել կոդը]
Անվանում Պատկեր Չինարեն Նկարագրություն
Խորոված խոզի քաղցրաբուլկի

(չինարեն՝ {{{1}}} ) բուլկի խորոված խոզի միջուկով շոգեխաշած, որպեսզի լինի սպիտակ և փարթամ: (Չինարեն) տարբերակ է, որը ջնարակվում և թխվում է կարմիր տեսք ունենալու համար[60]։
Քաղցր կրեմ բլիթ (չինարեն՝ {{{1}}} ) շոգեխաշած բլիթ կաթնային կրեմի միջուկով[61]։
Լոտոսի սերմերով բլիթ (չինարեն՝ {{{1}}} ) շոգեխաշած բլիթ լոտոսի սերմի մածուկի միջուկով[62]։
Արքայախնձորի բլիթ (չինարեն՝ {{{1}}} ) սովորաբար քաղցր հացի ռուլետ, որը չի պարունակում արքայախնձոր, բայց ունի արքայախնձորի կեղևի տեքստուրա[63]։
Երկարակեցություն դեղձ (չինարեն՝ {{{1}}} ) լոտոսի սերմերի բլիթ երբեմն կարմիր լոբի մածուկից կամ լոտոսի մածուկից պատրաստված միջուկով։
Շոգեխաշած չինական երշիկի ռուլետներ (չինարեն՝ {{{1}}} ) շոգեխաշած չինական երշիկ բլիթ։

Թխվածքներ

[խմբագրել | խմբագրել կոդը]
Անվանում Պատկեր Նկարագրություն
Շաղգամով տորթ պուդինգ՝ պատրաստված մանրացված սպիտակ բողկի, չորացրած ծովախեցգետնի կտորների, չինական երշիկի և սնկի խառնուրդից, որը շոգեխաշած է, կտրատված և տապակած տապակով[64][65]։
Տարո տորթ Տարոյից պատրաստված պուդինգ[66]։
Ջրային շագանակի տորթ խրթխրթան ջրային շագանակից պատրաստված պուդինգ; Որոշ ռեստորաններում մատուցվում է նաև բամբուկի հյութով պատրաստված տարբերակով[67]։
Նիան գաո կպչուն բրնձի ալյուրի տորթ քաղցրացված, սովորաբար շագանակագույն շաքարով[68]։
Կարմիր արմավային տորթ Չորացրած ջինջյուբով և տապիոկայի ալյուրով պատրաստված աղանդեր։
Հազարաշերտ տորթ աղանդեր՝ պատրաստված աղած ձվի խմորի բազմաթիվ շերտերից[69]։
Մալայական բիսկվիթ բիսկվիթ՝ բաղկացած խոզի ճարպից կամ կարագից, ալյուրից և ձվից[70]։
Սպիտակ շաքարավազի բիսկվիթ շոգեխաշած բիսկվիթ՝ պատրաստված սպիտակ շաքարով։

Միս

[խմբագրել | խմբագրել կոդը]
Անվանում Պատկեր Նկարագրություն
Շոգեխաշած կոլոլակ շոգեխաշած կոլոլակները մատուցվում են բարակ տոֆուի շերտի վրա: Ընդհանուր առմամբ մատուցվում է Worcestershire սոուսով[71]։
Մարգարտյա կոլոլակներ շոգեխաշած կոլոլակ՝ պատված կպչուն բրնձով: Ավանդաբար Հուբեյից և Հունանից:
Առյուծի գլուխ խոզի կոլոլակներ կամ բանջարեղենով շոգեխաշած տավարի կոլոլակներ։
Ֆենիքսի ճանկեր լավ տապակած, խաշած, ապա շոգեխաշած հավի բդիկները դուշիով: «White Cloud Phoenix Claws» (Չինարեն)պարզ շոգեխաշած տարբերակ է[72][73]։
սակավ կողիկներ շոգեխաշած խոզի սակավ կողիկներ դուչիով և երբեմն սխտորով և չիլիով[74]։
Տավարի ջիլ Տավարի ջլերը երկար են եփում, մինչև այն շատ նուրբ լինի։ Հոնկոնգում այն ​​սովորաբար մատուցում են տավարի կրծքամսի կամ բողկի հետ միասին։
տավարի ստամոքս
Omasum տավարի խոպոպ
Ծովախեցգետնի տոստ Հաց պատված մածուկով, որը պատրաստված է աղացած ծովախեցգետնից որը պատրաստում են թխման կամ լավտապակման միջոցով:

Ծովամթերք

Անվանում Պատկեր Նկարագրություն
Շոգեխաշած gai lan Շոգեխաշած բանջարեղենը մատուցվում է ոստրեի սոուսով, հայտնի տեսակներից են գազար (Չինարեն), choy sum (Չինարեն), gai lan (Չինարեն) կամ ջրային սպանախ (Չինարեն)[75]։
Տապակած տոֆու լավ տապակած տոֆու աղով և պղպեղով[76]։

Բրինձ

[խմբագրել | խմբագրել կոդը]
Անվանում Պատկեր Նկարագրություն
Լոտոսի տերևով բրինձ կպչուն բրինձ՝ փաթաթված լոտոսի տերևի մեջ, որը սովորաբար պարունակում է ձվի դեղնուց, չորացած խեցու պաատյան, սունկ և միս (սովորաբար խոզի և հավի միս): Ավելի թեթև տարբերակը հայտնի է որպես «մարգարիտ հավ» (Չինարեն)[77]։
Չինական կպչուն բրինձ տապակած (կամ շոգեխաշած) կպչուն բրինձ չինական երշիկով, սոյայի սոուսով թաթախված սնկով, քաղցր գարնանային սոխով և երբեմն հավի միս՝ մարինացված համեմունքների խառնուրդով, ներառյալ հինգ համեմունքների փոշին[78][79][80]։
Congee Բրնձի շիլաների շատ տեսակներ, օրինակ՝ «Պահածոյացված ձվի և խոզի շիլա» (Չինարեն)[81]։

Աղանդեր

[խմբագրել | խմբագրել կոդը]
Անվանում Պատկեր Նկարագորություն
Ձվով տարտ թխած տորթ ձվի կրեմի միջուկով[82][83]։
Դուհուա փափուկ tofu մատուցվում է քաղցր կոճապղպեղի կամ ժասմինի օշարակի հետ[84][85]։
Քնջութով գնդիկ լավ տապակած ծամվող խմոր տարբեր միջուկներով (լոտոսի սերմ, սև լոբի, կարմիր լոբի մածուկներ) պատված քնջութի սերմերով[86][87]։
Կոկոսի պուդինգ թեթև և սպունգանման, բայց յուղալի կոկոսի կաթի պուդինգ՝ պատրաստված բարակ թափանցիկ ժելե շերտով, որը պատրաստված է վերևում կոկոսի ջրով[88]։
Մանգո պուդինգ քաղցր, հարուստ մանգոյի պուդինգ, որը հաճախ մատուցվում է գոլորշիացված կաթի և թարմ մանգոյի մեծ կտորների հետ միասին[89]։
Mango pomelo sago Հոնկոնգյան աղանդեր՝ պատրաստված խորանարդի կտրատած մանգոյից, պոմելոյից, սագոյից, կոկոսի կաթից և կաթից:
Սև քնջութի ռուլետ Սառեցված բարակ շերտ սև քնջութի մածուկ։
Չինական շերտավոր խմորեղեն Նաև կոչվում է Չար Սիու Սո։ Դրանք եռանկյունաձև, շերտավոր խմորեղեն են, որոնք լցված են կծուծ ախորժակ բացող նախուտեստներով և թեթևակի քաղցր խորովածով խոզի միջուկով, որոնց վրա ավելացվում է քնջութի սերմեր՝ հավելյալ համի համար:
Եզալեզու խմորեղեն տապակած օվալաձև խմոր, որը հիշեցնում է եզան լեզու, որը նման է youjagwai-ին, բայց ալյուրին շաքար են ավելացնում[90]։
Tong sui քաղցր դեսերտ ապուրներ։ Հայտնի տեսակները ներառում են սև քնջութի ապուր (Չինարեն), կարմիր լոբի ապուր (Չինարեն), մունգ լոբի ապուր (Չինարեն), sai mai lo (Չինարեն), գուիլինգգաո (Չինարեն), գետնանուշ մածուկով ապուր (Չինարեն) և ընկույզի ապուր (Չինարեն):
Քաղցր կարտոֆիլի ապուր քաղցր դեսերտ ապուրներ, որոնք պարունակում են քաղցր կարտոֆիլ, շաքար և կոճապղպեղ:
Սև քնջութի ապուր քաղցր աղանդերային ապուրներ, որոնք պարունակում են սև քնջութի ալյուր։
Chrysanthemum blossoms steep in a cup of hot water
Քրիզանթեով թեյ
A ceramic spoon in a bowl, pair of chopsticks, plate, and cup of tea
Տիպիկ ճաշի հավաքածու «yum cha»-ի համար

Թեյը համարվում է շատ կարևոր, այնքան,կարևոր որքան սնունդը[12][13]։ Դիմ սումի ժամանակ մատուցվող թեյերը ներառում են՝

  • Քրիզանթեմով թեյ. թեյի տերևների փոխարեն այն ծաղկի վրա հիմնված քիզան է (բուսական թեյ)՝ պատրաստված Chrysanthemum morifolium կամ Chrysanthemum indicum տեսակների ծաղիկներից, որոնք ամենատարածվածն են Արևելյան Ասիայում[91]։ Թեյը պատրաստելու համար քրիզանթեմի ծաղիկները (սովորաբար չորացրած) թաթախվում են տաք ջրի մեջ (սովորաբար 90-ից 95 °C (194-ից 203 °F) եռումից սառչելուց հետո) թեյնիկի, կամ բաժակի մեջ: Պու-երհի հետ տարածված խառնուրդը կոչվում է guk pou (Չինարեն) իր բաղադրիչ թեյերից:
  • Կանաչ թեյ. թարմ հավաքված տերևներ, որոնք անցնում են տաքացման և չորացման գործընթացներով, բայց ոչ օքսիդացման, ուստի պահպանում են իրենց սկզբնական կանաչ գույնը և քիմիական միացությունները, ինչպիսիք են պոլիֆենոլները և քլորոֆիլը[92]։ Արտադրված ամբողջ Չինաստանում և թեյի ամենահայտնի կատեգորիան՝ կանաչ թեյերը ներառում են ներկայացուցիչ Dragon Well (Չինարեն) և Biluochun-ը համապատասխանաբար Չժեցզյան և Ցզյանսու նահանգներից։
  • Ուլոնգ թեյ. թեյի տերևների մասնակի օքսիդացումը նրանց հաղորդում է ինչպես կանաչ, այնպես էլ սև թեյի առանձնահատկությունները[93][94][95]։ Ուլոնգ թեյերն իրենց համով ավելի մոտ են կանաչին, քան սևը, սակայն ավելի քիչ «խոտի» համ ունեն: Չինաստանի հարավ-արևելյան ափն ընդգրկում են ուլոնգ թեյ արտադրող հիմնական տարածքները, ինչպիսիք են Ֆուջյանը, Գուանդունը և Թայվանը: Tieguanyin կամ Ti Kuan Yin ((Չինարեն))՝ ամենահայտնիներից մեկն է, որը ծագել է Ֆուջյան նահանգում և պրեմիում սորտ է՝ հաճելի բուրմունքով[96][97]։
  • Պունեյ (կանտոներեն) կամ պուերհ թեյ (մանդարին). Բուրավետ թեյեր. կան ծաղիկների տարբեր խառնուրդներ կանաչ, սև կամ ուլոնգ թեյերի հետ: Օգտագործված ծաղիկները ներառում են հասմիկ, գարդենիա, մագնոլիա, գրեյպֆրուտի ծաղիկ, քաղցրահամ օսմանթուս և վարդ: Խիստ կանոնները կարգավորում են ծաղիկների և թեյի հարաբերակցությունը: Հասմիկի թեյը՝ ամենահայտնի բուրավետ թեյը, ամենաշատը մատուցվում է «yum cha» հաստատություններում։

Թեյի ծառայությունը ներառում է մի քանի սովորույթներ[98][99][100][101]։ Սովորաբար, սպասարկեղը սկսում է ճաշողներին հարցնելով, թե որ թեյը մատուցի: Էթիկայի կանոններին համաձայն՝ թեյի կաթսային ամենամոտ մարդը թեյ է լցնում մյուսների համար։ Երբեմն, ավելի երիտասարդը կլցնի տարեց մարդու բաժակը:

Թեյ հյուրասիրվողները շնորհակալություն են հայտնում՝ սեղանին երկու անգամ դիպչելով ցուցամատով և միջնամատով[42][101]։ Ըստ լեգենդներից մեկի՝ մատը թակելու ավանդույթը առաջացել է մի դեպքից, երբ կայսրը թեյ է լցրել իր ծառայի համար հանրային թեյարանում՝ ճամփորդության ժամանակ, որտեղ կայսրը թաքցրել է իր ինքնությունը՝ հասարակ մարդկանց հետ շփվելու համար: Կայսրից հրահանգված լինելով չբացահայտել իր ինքնությունը հանրությանը, ծառան երախտագիտություն է ցուցաբերել՝ իմպրովիզացնելով մատը թակելու ժեստը այն բանի փոխարեն, ինչ պետք է լիներ կռվարար, որը կդավաճանի կայսեր ազնվական կարգավիճակին: Պրակտիկան աստիճանաբար զարգացավ՝ ներկայացնելով երախտագիտություն ուրիշների կողմից թեյ լցնելու համար:

Ընթրողները նաև բացում են կափարիչը (կախովի մետաղական թեյի կաթսաների) կամ թեյի կաթսայի կափարիչը (կերամիկական թեյի կաթսաների վրա)՝ դատարկ կաթսայի ազդանշան տալու համար; սպասարկողնորը այնուհետև կլրացնեն կաթսան[38]։

Պատմություն

A server pushes a cart laden with bamboo baskets
Դիմ սամ ռեստորան Հոնկոնգում
Դիմ սամ վիդեո ուղեցույց

Դիմ սամը նախուտեստների չինական ավանդույթի մի մասն է, որը ծագել է Սոնգ դինաստիայից (960–1279), երբ թագավորական խոհարարները ստեղծեցին տարբեր ուտեստներ, ինչպիսիք են ֆասիան աղացած, արտույտի լեզուն և շոգեխաշած կաթից և լոբի մածուկից պատրաստված աղանդերը[33]։ Գուանչժոուն տասներորդ դարում առևտրային ճանապարհորդությունների աճ է գրանցել[3]։ Այդ ժամանակ ճանապարհորդները հաճախակի էին գնում թեյարաններ՝ փոքր չափաբաժիններով ճաշելու համար՝ թեյով, որը կոչվում էր «yum cha» կամ «tea» ճաշեր[3][4][102]։ Um cha-ն ներառում է երկու առնչվող հասկացություններ. Առաջինը՝ 一盅兩件, բառացի թարգմանվում է որպես «մեկ բաժակ, երկու կտոր»։ Խոսքը վերաբերում է թեյարանի հաճախորդներին մատուցելու սովորույթին, որ մատուցում են նրբորեն պատրաստված երկու սննդամթերք՝ կծուծ ախորժակ պարունակող կամ քաղցր, որպեսզի լրացնեն իրենց թեյը: Երկրորդը՝ 點心, որը նշանակում է աղոտ գումար, բառացիորեն թարգմանվում է որպես «դիպչել սրտին» (այսինքն՝ սրտի հպում): Սա այն տերմինն է, որն օգտագործվում է նշելու այն փոքր սննդամթերքները, որոնք ուղեկցում էին թեյի խմելուն[5]։

Տասներեքերորդ դարում, երբ մոնղոլները ներխուժեցին Չինաստան, թագավորական արքունիքը փախավ հարավային Չինաստան՝ թագավորական ազդեցությունը բերելով Գուանչժոու դիմ սամ[33]։ Գուանչժոուն հարուստ, մեծ նավահանգստային քաղաք էր, որն ուներ միջազգային այցելուներ, բարեխառն կլիմա և ծովափնյա սահման, ​​որտեղ աճեցվում էին թարմ և արևադարձային մթերքներ, ինչը հանգեցրեց սննդի և զվարճանքի համար իդեալական միջավայր[33]։ Գուանչժոուում փողոցային վաճառողները և թեյարանները վաճառում էին դիմ սամ[33]։ Թեյարաններում դիմ սամով թեյ խմելու սովորությունը ի վերջո վերածվեց ժամանակակից յում չայի:[3]։ Թեյարաններում գտնվելու ժամանակ ճանապարհորդները սայլերից ընտրում էին իրենց նախընտրած նախուտեստները[3]։ Թեյարանների այցելուները հաճախ շփվում էին ուտելիս, իսկ գործարար մարդիկ գործարքներ էին կնքում դիմ գումարի շուրջ։[3]։

Մինգ դինաստիայի ժամանակ (1368–1644 թթ.) թեյի և ձիերի բյուրոն ստեղծվել է թեյի արտադրությունը վերահսկելու և թեյի որակը բարելավելու համար[33]։ Թեյի որակի բարելավումները հանգեցրին նաև թեյարանի բարելավմանը:[33]։

Կանտոնյան դիմ սում մշակույթը արագ զարգացավ տասնիններորդ դարի երկրորդ կեսին Գուանչժոուում[6]։ Թեյարանի ճաշասենյակները սովորաբար գտնվում էին վերևում, իսկ սկզբնական ցածր գնի մեջ ներառված էին շոգեխաշած բուլկիներ[6]։ Ի վերջո, դրանք վերածվեցին մասնագիտացված դիմ սամի ռեստորանների, և դիմ սամի ուտեստների բազմազանությունն ու որակը արագորեն հետևեցին օրինակին[6]։ Կանտոնյան դիմ սամը ի սկզբանե հիմնված էր տեղական ուտելիքների վրա, ինչպիսիք են քաղցր տապակած խոզի միսը, որը կոչվում է «char siu» և թարմ բրնձի արիշտա[6]։ Քանի որ դիմ սամը շարունակում էր զարգանալ, խոհարարները ներմուծեցին ազդեցություններ և ավանդույթներ Չինաստանի այլ շրջաններից, ինչը մեկնարկային կետ ստեղծեց այսօր առկա լայն տեսականի համար[6]։ Խոհարարները ստեղծել են դիմ սամի մեծ տեսականի, որը նույնիսկ այսօր ներառում է թեյարանի դիմ սամ առաջարկների մեծ մասը[6]։ Այս զարգացման մի մասը ներառում էր հյուսիսային Չինաստանից ծագած ավելի մեծ ուտեստների չափաբաժինների կրճատում, ինչպիսիք են լցոնված շոգեխաշած բուլկիները, որպեսզի դրանք հեշտությամբ ներառվեն դիմ սամի մենյուում[6]։ Դիմ սումի ռեստորանների արագ աճը մասամբ պայմանավորված էր նրանով, որ մարդիկ կարծում էին, որ դիմ սամ ուտեստների պատրաստումը ժամանակատար է և նախընտրում էին դրսում ճաշելու և թխած, շոգեխաշած, տապակած, և շոգեխաշած ուտեստների մեծ տեսականի ուտելու հարմարավետությունը[6]։ Դիմ սամը շարունակեց զարգանալ և տարածվեց նաև դեպի հարավ՝ դեպի Հոնկոնգ[103]։

Չնայած դիմ սամը սովորաբար համարվում է կանտոներեն, այն ներառում է բազմաթիվ լրացուցիչ ազդեցություններ[6]։

Հազարավոր տարիների ընթացքում, երբ մարդիկ Չինաստանում գաղթում էին ապրելու տարբեր վայրեր փնտրելու համար, նրանք տանում էին իրենց սիրելի ուտելիքների բաղադրատոմսերը և շարունակում պատրաստել և մատուցել այդ ուտեստները[6]։ Շատ Հան չինացիներ գաղթեցին հարավ՝ փնտրելով ավելի տաք կլիմա[6]։ Բնակավայրերը ձևավորվեցին Յանցզի գետի հովտում, կենտրոնական բարձրավանդակներում և ափամերձ հարավ-արևելքում, ներառյալ Գուանդունը[6]։ Սուչժոուի և Հանչժոուի ազդեցությունը հայտնաբերված է սոյայի կաշվից բուսական ռուլետներում և մարգարիտով կոլոլակներից: Կարմիր արմավենու կամ գայլենիներով համեմված աղանդերի քառակուսիները կրում են Պեկինի աղանդերի ազդեցությունը[6]։ Համեղ ուտեստները, ինչպիսիք են կաթսաների կպչուն պիտակներն ու շոգեխաշած պելմենիները, ներառում են մուսուլմանական ազդեցություն, քանի որ մարդիկ Կենտրոնական Ասիայից Մետաքսի ճանապարհով ճանապարհորդում են Գուանդուն[6]։ Սրանք ընդամենը մի քանի օրինակներ են, թե ինչպես է ազդեցությունների լայն շրջանակը ներառվել ավանդական կանտոնական դիմ սամը[6]։

1860 թվականին օտարերկրյա ազդեցությունները ստիպված էին ձևավորել Գուանդունի մթնշաղը խոհարարական նորամուծություններով, ինչպիսիք են կետչուպը, Worcestershire սոուսը և կարրին, որոնք բոլորը սկսեցին օգտագործվել որոշ համեղ ուտեստների մեջ[6]։ Կրեմով կարկանդակները վերածվեցին մանրանկարչության դասականների, որոնք հայտնաբերված են յուրաքանչյուր թեյարանում:[6]։] Դիմ սումի այլ ճաշատեսակներ առաջացել են հնդկական սամոսաներից, մանգոյի պուդինգներից և մեքսիկական կոնչաներից (ձյունով ծածկված բլիթներ)[6]։ Կանտոնյան ոճի դիմ սամը ունի համերի, հյուսվածքների, պատրաստման ոճերի և բաղադրիչների չափազանց լայն տեսականի[6]։ Արդյունքում կան ավելի քան հազար տարբեր տարատեսակների դիմ սամ[6]։

1920-ական թվականներին Գուանչժոուում թեյ վայելելու ամենաառաջնային վայրերը նրա թեյի տաղավարներն էին, որոնք ունեին նուրբ և ընդարձակ միջավայր[6]։ Հաճախորդները հարուստ էին, և բավականին բարձր չափանիշներ կային թեյի տաղավարի և դիմ սամի ծառայությունից օգտվելու արտոնության համար[6]։ Մտնելով թեյի տաղավար՝ հաճախորդները ստուգում էին թեյի տերևները՝ դրանց որակը և ջրի ջերմաստիճանը[6]։ Բավարարվելուց հետո այս հյուրերին նվիրեցին մատիտ և գրքույկ, որտեղ նշված էր հասանելի դիմ սամը[6]։ Այնուհետև մատուցողը հանում էր նրանց պատվերները գրքույկից, որպեսզի խոհանոցը կարողանար տապակել, շոգեխաշել, թխել կամ լավ տապակել այդ ուտեստները ըստ պահանջի[6]։ Հաճախորդները ճաշում էին վերևում՝ գաղտնիության և հարմարավետության պայմաններում[6]։ Սպասարկողները զգուշորեն հավասարակշռում էին ափսեները իրենց թեւերի վրա կամ դասավորում դրանք սկուտեղների վրա, երբ նրանք բարձրանում էին և իջնում ​​աստիճաններով[6]։ Ի վերջո, տաք կաթսաները ու ափսեները սպասարկելու համար օգտագործվեցին դիմ սամ սայլեր[6]։

Միջին եկամուտ ունեցող մարդիկ նույնպես վայելում էին թեյ և դիմ սամ[6]։ Ամեն առավոտ վաղ հաճախորդներն այցելում էին էժան ռեստորաններ, որոնք առաջարկում էին շոգեխաշած բլիթներ և տաք թեյ[6]։ Առավոտի երկրորդ մասը ուսանողներն ու պետական ​​աշխատողները պատվիրեցին երկու կամ երեք տեսակի դիմ սամ և կերան, երբ կարդում էին իրենց թերթերը[6]։ Ապա փոքր ձեռնարկություններում աշխատող մարդիկ այցելում էին ռեստորաններ՝ նախաճաշելու և ռեստորանը որպես փոքր գրասենյակային տարածք օգտագործելով[6]։

1930-ականների վերջին Գուանչժոուի թեյարանների մշակույթը ներառում էր չորս բարձրակարգ դիմ սամ խոհարարներ՝ իրենց ռեստորանների մուտքի դռներին ցուցանակներով[6]։ Ծանր մրցակցություն կար թեյարանների միջև, և արդյունքում գրեթե ամեն օր հայտնագործվում էին դիմ սամի նոր տեսակներ, այդ թվում՝ Շանհայի, Պեկինի և արևմտյան աշխարհի թեյի խմորեղենի ազդեցության տակ գտնվող ուտեստներ[6]։ Ստեղծվեցին նաև շատ նոր ֆյուժն ուտեստներ, այդ թվում՝ պուդինգներ, թխած գլանափաթեթներ, տորթեր, կրեմով տորթեր և մալայական շոգեխաշած տորթեր[6]։

Զգալի աճ է գրանցվել նաև բարակ փաթաթաների բազմազանության մեջ, որոնք օգտագործվում են ինչպես քաղցր, այնպես էլ կծուծ ախորժակային կծու արտադրանքներում[6]։

Եթե ​​կենտրոնանանք միայն փաթաթանների բազմազանության փոփոխությունների և զարգացումների վրա, ապա 1920-ականների ընթացքում մթնշաղի փաթաթանների հիմնական տեսակները ներառում էին այնպիսի մթերքներ, ինչպիսիք են բուծած (լցված բուլկիների համար), ցորենի օսլա, շաո մայ (այսինքն՝ ձվի խմոր), բյուրեղյա բուլկի, խրթխրթան խմոր, կպչուն բրինձ և թմբուկ: 1930-ական թվականներին խոհարարների կողմից սովորաբար օգտագործվող փաթաթանների տեսակները ներառում էին շերտավոր խմոր, կանտոնական կարճ խմորեղեն և այլն, ընդհանուր առմամբ 23 տեսակի համար, որոնք պատրաստվում էին տապակած, խորը տապակած, շոգեխաշելու, թխելու և բովելու միջոցով[6][104]։

1927-ից 1949 թվականներին չինական քաղաքացիական պատերազմը զարգանում էր, դիմ սամի շատ խոհարարներ լքեցին Չինաստանը և հաստատվեցին Հոնկոնգում, ինչի հետևանքով էլ եղավ այնտեղ դիմ սամի հետագա բարելավումներն ու նորարարությունները[33]։ Հիմնադրվել են նաև շատ խոշոր Դիմ սամ ռեստորաններ խոշոր քաղաքներում, ինչպիսիք են Հոնկոնգը, Սան Ֆրանցիսկոն, Բոստոնը, Տորոնտոն և Նյու Յորքը[33]։

Տասնիններորդ դարում կանտոնական ներգաղթյալները ԱՄՆ-ի արևմտյան և արևելյան ափեր բերեցին դիմ սամ[105]։ ԱՄՆ-ի ամենավաղ Դիմ սամ ռեստորաններից մի քանիսը, որոնք մինչ այսօր գոթծում են, բացվել են 1920-ականներին Սան Ֆրանցիսկոյում և Նյու Յորքում[106][107]։ Ենթադրվում է, որ Սան Ֆրանցիսկոյի չինական համայնքի պատմությունը սկսվել է մոտ 30 տարի առաջ, երբ քաղաքի Չայնաթաուն թաղամասում բացվեց առաջին դիմ սամ ռեստորանը:Չինացիները գերադասում էին ապրել ներկայիս Չայնաթաունի տարածքում՝ իր ռեստորանների և թատրոնների պատճառով[106]։ 1930-ականների վերջերին ԱՄՆ-ի որոշ թերթերում սկսեցին հայտնվել դիմ սամի մասին հիշատակումներ: Թեև ԱՄՆ-ում որոշ չինական ռեստորաններ առաջարկել են դիս-սամ տասնամյակներ շարունակ, միայն 1980-ականների վերջում կար ավելի լայն հանրային իրազեկվածություն դիմ սամի մասին[3]։

Թեև այս ժամանակաշրջանում դիմ սամի մասին ավելի շատ տեղեկացվածություն կար, Հոնկոնգից մի խոհարար, ով ներգաղթել էր Սան Ֆրանցիսկո, նշեց, որ ԱՄՆ-ում ընթրիքները սովորաբար կենտրոնանում էին բուն սննդի վրա, և ոչ թե դիմ սամ ուտելու ընդհանուր ասպեկտներին[108]։ Թեև դիմ սամը չինական կերակուր է, այն ընդհանուր ճաշկերույթ է և սոցիալական փորձ, որը կարող է տևել ժամեր[108]։ Ընդունված է մեծ խմբերի համար միասին ճաշատեսակներ վայելել՝ որպես հասարակական հանգիստի գործունեություն[108]։ Ընթրիքի մասնակիցները գնում են ռեստորաններ վաղ՝ առավոտյան ժամը 10։ 00-ի սահմաններում, և մի ամբողջ սեղան ուտելիք պատվիրելու փոխարեն, նրանք պատվիրում են փոքր չափաբաժով, մի բաժակ թեյ խմում, կարդում թերթը և սպասում, որ ընկերներն ու ընտանիքը միանան իրենց[108]։ Արդյունքում, այցը դիմ սամ ռեստորան կարող է տևել ուշ առավոտից մինչև կեսօր[108]։ Հոնկոնգում որոշ մարդկանց համար դիմ սամ ուտելը ամենօրյա ռեժիմ է և ապրելակերպ[108]։ Քանի որ այս դիմ սամ ավանդույթը միշտ չէ, որ առկա է ԱՄՆ-ի որոշ դիմ սամ ռեստորաններում, այնուամենայնիվ, հետաքրքրություն առաջացնելու և հաճախորդներին գրավելու մոտեցումները ներառում են ավանդական ճաշատեսակների հարմարեցված համեմունքներ և համեր, ինչպես նաև ստեղծելով նոր ուտեստներ՝ շեշտը դնելով ուժեղացված համերի և տեսողական գրավչության վրա[108]։

Սննդամթերքի վերանայողներից մեկը նշում է, որ սոցիալական ցանցերի լրահոսում դիմ սամ լուսանկարներ տեղադրելու ժողովրդականության աճ է գրանցվել, և այդ դիմ սամը այնքան հայտնի է դարձել, որ ԱՄՆ յուրաքանչյուր նահանգ այժմ ունի առնվազն մեկ բարձրորակ դիմ սամ ռեստորան[109]։ Լաս Վեգասում կա ռեստորան, բար և բարձր վարկանիշ ունեցող պարային ակումբային համալիր, որը պարունակում է բարձրակարգ կանտոնական ուտեստներ (ներառյալ դիմ սամ), արվեստագործ կոկտեյլներ, ընթրիքներ և նշանավոր դիսկ ժոկեյներ շքեղ միջավայրում[110][111][112][113]։

Չիկագոյի Չինաթաունի «դիմ սամ» ռեստորանները հիմնականում մատուցում են ավանդական «դիմ սամ» ճաշատեսակներ, սակայն վերջերս աճել է ժամանակակից «դիմ սամ» նոր ճաշատեսակները, ինչպես նաև ռեստորանները, որոնք այժմ գտնվում են Չինաթաունից դուրս[114]։

Հոնկոնգում շատ խոհարարներ ներկայացնում են նաև կանտոնական ավանդական խոհանոցի վրա հիմնված տարբերակներ, որոնք հետաքրքրություն են առաջացնում և ապահովում են թե՛ հոնկոնգցիներին, թե՛ զբոսաշրջիկներին նոր, թարմ «դիմ սամ» ուտեստներով[115]։

Ժամանակակից դիմ սամ

[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

Բացի ավանդական դիմ սամից, որոշ խոհարարներ նաև ստեղծում և պատրաստում են ֆյուժնից պատրաստված նոր դիմ սամ ուտեստներ[21][22][23][24][114][116][117]։ Բուլկիների ժամանակակից տարբերակները ներառում են խոզի փափկամսից շոգեխաշած բուլկիներ վարունգով, կանաչ սոխով, կիլանտրո և կոճապղպեղի սոուսով, կակաոյի սնկով բուլկիներ, չիլի գառան բլիթներ: Պելմենին ներառում է ձյան սիսեռով և ծովախեցգետնի պելմենիներ, և չիլի ծովախեցգետին տապակած սխտորով, սիու մայ խոզի մսով, ծովախեցգետինով, գլխաշորով և խավիարով, ծովախեցգետնով և գետնանուշով լցոնված պելմենիներ, հարավավստրալական ցորենով, գարուպա (խումբ), խավիար, ոսկու սպիտակ տերև և ձվի միջուկ: կպչուն պիտակներ. Հրուշակեղենի շերտավոր ուտեստները ներառում են ավստրալիական Wagyu տավարի շերտ, Ասամ կարրի հավի շերտ և դդմի փքված: Տոստի ուտեստները ներառում են հոնկոնգյան ոճի ֆրանսիական տոստ՝ խտացրած կաթով և գետնանուշի կարագով և ծովախեցգետնի տոստով: Լրացուցիչ օրինակներ են այծի և բադի կաշվով լցոնված սփրինգ ռոլլերը և բադի սրտը, որոնք եփում են փայտի վրա վառվող գրիլի վրա և մատուցվում են քունջութի և ծովաբողկի սոուսով:

AAA չորս ադամանդների մրցանակակիր չինական ռեստորան Մայամի Բիչում ունի prix-fixe dim sum մենյու, prix-fixe «yum cha» մենյու և նախաճաշի կոկտեյլներ[118]։ Գոյություն ունեն նաև սոցցանցերում տեսողական գրավչության համար նախատեսված տարբերակներ, ինչպիսիք են կենդանիներին և գեղարվեստական ​​կերպարներին նմանվող պելմենիներն ու բրդուճները[25][26][119]։ Դիմ սամ խոհարարները նախկինում օգտագործել են կակաոյի փոշի՝ որպես ներկանյութ, որպեսզի ստեղծեն շոգեխաշած հացի փքվածներ, որոնք նման են անտառի սնկերին, էսպրեսսոյի փոշին՝ որպես բուրավետիչ և ներկանյութ տապակած ռիբլետների համար, ինչպես նաև հրուշակեղենի կրեմ և ֆրանսիական փչակներ՝ ստեղծելու նորարարական ուտեստներ՝ հարգանքի տուրք մատուցելով դիմ սամի պատմությանը[6]։

Արագ սնունդ

[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

Դիմ սամ հաճախ կարելի է գնել խոշոր քաղաքների մթերային խանութներից[98]։ Դրանք կարելի է հեշտությամբ եփել գոլորշու, տապակելու կամ միկրոալիքային վառարանի միջոցով[120][121]։ Խոշոր մթերային խանութները Հոնկոնգում, Վիետնամում, Ֆիլիպիններում, Սինգապուրում, Թայվանում, Չինաստանում, Ինդոնեզիայում, Մալայզիայում, Բրունեյում, Թաիլանդում, Ավստրալիայում[122]։ Միացյալ Նահանգներում[123][124]։ և Կանադայում[125]։ պարունակում են սառեցված կամ թարմ մուգ մթերքների մի շարք[123]։

Հոնկոնգում և Ասիայի այլ քաղաքներում դիմսում կարելի է ձեռք բերել հարմարավետ խանութներից, սուրճի խանութներից և այլ ճաշարաններից[126][127]։ Հալալ սերտիֆիկացված դիմ սամը, որն օգտագործում է հավը խոզի մսի փոխարեն, շատ տարածված է Հոնկոնգում[128],Մալազիայում[129], Ինդոնեզիայում[130],և Բրունեյում[131]։

Ռեստորաններ

[խմբագրել | խմբագրել կոդը]
Բաց կապույտ քարտ (վերևի ձախ) ռեստորանում ավանդական ընտանեկան ոճով ճաշատեսակների սեղանի վրա։

Կանտոնյան որոշ ռեստորաններ դիմ սամ են մատուցում առավոտյան ժամը հինգին[15]։ մինչդեռ ավելի ավանդական ռեստորանները սովորաբար դիմ սամ են մատուցում առավոտից մինչև կեսօր[14][16][17]։ Նորմալ երևույթ է, երբ ռեստորանները դիմ սամ են մատուցում ընթրիքի ժամանակ, ինչպես նաև՝ տանելու համար[20]։

Դիմ սամը մատուցվում է եզակի մեթոդով[18],ըստ որի սպասարկողները հաճախորդներին առաջարկում են ճաշատեսակներ սայլերից, ներառյալ որոշ սայլակներ, որոնք տաքացվում են գոլորշու վրա[9][18][19]։ Ընթրողները հաճախ նախընտրում են խոհանոցին մոտ գտնվող սեղանները, քանի որ այդ սեղանների մոտով առաջինն անցնում են սպասարկողները ու սայլակները[41]։ Շատ ռեստորաններ սեղանների վրա դնում են ծույլ սուսանները, որպեսզի օգնեն ճաշողներին ունենալ ուտելիք և թեյ[132]։

Այս տեսակի ռեստորաններում ճաշատեսակների գները կարող են տարբեր լինել, բայց ավանդաբար դրանք դասակարգվում են որպես «փոքր», «միջին», «մեծ», «գերազանց մեծ» կամ «հատուկ»[40]։ Սպասարկողները պատվերներ են վերցնում ռետինե դրոշմակնիքով կամ գրիչով քարտին, որը մնում է սեղանին[35][37][98]։ Որոշ ռեստորանների սպասարկողները օգտագործում են տարբերվող կնիքներ՝ յուրաքանչյուր սպասարկեղի վաճառքի վիճակագրությունը հետևելու համար: Երբ նրանք ավարտում են ուտելը, հաճախորդը կանչում է սպասարկողին, և նրանց հաշիվը հաշվարկվում է՝ ելնելով յուրաքանչյուր գնային հատվածում նշված նամականիշերի քանակից[33][37][133]։

Սպառված սննդամթերքի գնագոյացման մեկ այլ եղանակ օգտագործվում է սեղանի վրա մնացած ուտեստների քանակն ու գույնը[6][33]։ Որոշ ռեստորաններ առաջարկում են նոր մոտեցում՝ օգտագործելով հարահոսանք ձևաչափը[134]։

Կանտոնյան այլ ռեստորանները կարող են պատվերներ ընդունել նախապես տպված թղթի թերթիկից և մատուցել à la carte, ինչպես իսպանական տապաս ռեստորանները[135][136],որպեսզի տրամադրեն թարմ, եփած պատվերով կամ անշարժ գույքի և ռեսուրսների սահմանափակման պատճառով[137][138]։

Դիմ սամ սննդի խանութ Հոնկոնգում

Աղբյուրներ

[խմբագրել | խմբագրել կոդը]
  • Phillips, Carolyn (2006) The Dim Sum Field Guide: A Taxonomy of Dumplings, Buns, Meats, Sweets, and Other Specialties of the Chinese Teahouse. New York: Crown Publishing Group 9781607749578
  • Chén Zōngmào [陳宗懋] (1991). Zhōngguó chájīng 中國茶經 [Chinese Tea] (չինարեն). Shanghai Culture Press [上海文化出版社]. ISBN 978-7-80511-499-6.

Գրականություն

[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

Ծանոթագրություններ

[խմբագրել | խմբագրել կոդը]
  1. ↑ Davidson, Alan (2014). The Oxford companion to food. Jaine, Tom; Vannithone, Soun (3rd ed.). New York, NY. ISBN 978-0-19-967733-7. OCLC 890807357.{{cite book}}: CS1 սպաս․ location missing publisher (link)
  2. 1 2 So, Yan-kit (1997 թ․ ապրիլ). Classic food of China. London: Macmillan Publishers. ISBN 0-333-56907-5. OCLC 32049410.
  3. 1 2 3 4 5 6 7 8 9 Gourse, Leslie (1988 թ․ մարտի 13). «Dim Sum Has Come a Long Way, From Esoteric to Mass Popularity». Chicago Tribune (ամերիկյան անգլերեն). Վերցված է 2020 թ․ օգոստոսի 5-ին.
  4. 1 2 Wong, Adele (2016 թ․ նոյեմբերի 1). Hong Kong Food & Culture: From Dim Sum to Dried Abalone. Man Mo Media. ISBN 978-9887756002.
  5. 1 2 «Jian Dui -- Sesame Balls (煎堆)». Kindred Kitchen (կանադական անգլերեն). 2019 թ․ մայիսի 13. Արխիվացված օրիգինալից 2020 թ․ հոկտեմբերի 5-ին. Վերցված է 2020 թ․ օգոստոսի 14-ին.
  6. 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 12 13 14 15 16 17 18 19 20 21 22 23 24 25 26 27 28 29 30 31 32 33 34 35 36 37 38 39 40 41 42 43 44 45 46 47 48 49 50 51 Phillips, Carolyn (2017 թ․ փետրվարի 1). «Modern Chinese History as Reflected in a Teahouse Mirror». Gastronomica (անգլերեն). 17 (1): 56–65. doi:10.1525/gfc.2017.17.1.56. ISSN 1529-3262.
  7. 1 2 «What Is Dim Sum? Chinese Dim Sum, Most Popular Dim Sum Dishes». China Educational Tours (անգլերեն). Վերցված է 2022 թ․ հունիսի 30-ին.
  8. 1 2 «Why dumplings - the ultimate comfort food - are so popular right now». inews.co.uk (անգլերեն). 2019 թ․ փետրվարի 14. Վերցված է 2022 թ․ ապրիլի 20-ին.
  9. 1 2 3 4 Simoons, Frederick J. (1991). Food in China: A Cultural and Historical Inquiry. Boca Raton: CRC Press. ISBN 0-8493-8804-X. OCLC 20392910.
  10. 1 2 TODAY, Larry Olmsted, special for USA. «Great American Bites: Ping's serves savory dim sum in NYC's Chinatown». USA Today (ամերիկյան անգլերեն). Արխիվացված օրիգինալից 2020 թ․ մարտի 4-ին. Վերցված է 2020 թ․ օգոստոսի 16-ին.{{cite web}}: CS1 սպաս․ բազմաթիվ անուններ: authors list (link)
  11. ↑ «A Visual Glossary for Dim Sum!». Dim Sum Guide (անգլերեն). Վերցված է 2022 թ․ փետրվարի 23-ին.
  12. 1 2 «Fare of the Country; Why Dim Sum Is 'Heart's Delight'». The New York Times (ամերիկյան անգլերեն). 1981 թ․ հոկտեմբերի 25. ISSN 0362-4331. Արխիվացված օրիգինալից 2020 թ․ հուլիսի 4-ին. Վերցված է 2020 թ․ հուլիսի 3-ին.
  13. 1 2 Stevenson, Rachel (2018 թ․ փետրվարի 15). «The Ideal Tea Pairing with Dim Sum Guide». Ideal Magazine (անգլերեն). Արխիվացված օրիգինալից 2020 թ․ հուլիսի 3-ին. Վերցված է 2020 թ․ հուլիսի 3-ին.
  14. 1 2 3 Jacobs, Harrison. «Here's how to navigate one of the most epic New York food traditions — 'Dim Sum' in Chinatown». Business Insider. Արխիվացված օրիգինալից 2020 թ․ հուլիսի 3-ին. Վերցված է 2020 թ․ հուլիսի 3-ին.
  15. 1 2 梁廣福. (2015). 再會茶樓歲月 (初版. ed.). 香港: 中華書局(香港)有限公司
  16. 1 2 3 4 «How to Order Dim Sum, According to the Head Chef of the First Chinese Restaurant in North America to Receive a Michelin Star». Time. Արխիվացված օրիգինալից 2020 թ․ հուլիսի 2-ին. Վերցված է 2020 թ․ հուլիսի 3-ին.
  17. 1 2 3 4 5 «Dim Sum». The New York Times. Արխիվացված օրիգինալից 2020 թ․ հուլիսի 5-ին. Վերցված է 2020 թ․ հուլիսի 3-ին.
  18. 1 2 3 Phillips, C. (2016). The Dim Sum Field Guide: A Taxonomy of Dumplings, Buns, Meats, Sweets, and Other Specialties of the Chinese Teahouse. Ten Speed Press. էջեր 5–6. ISBN 978-1-60774-956-1. Արխիվացված օրիգինալից 2019 թ․ մարտի 3-ին. Վերցված է 2016 թ․ նոյեմբերի 5-ին.
  19. 1 2 Guides, R. (2010). The Rough Guide to Southeast Asia On A Budget. Rough Guides. էջ 145. ISBN 978-1-4053-8686-9. Արխիվացված օրիգինալից 2019 թ․ մարտի 3-ին. Վերցված է 2016 թ․ նոյեմբերի 5-ին.
  20. 1 2 Scholem, Richard Jay (1992 թ․ օգոստոսի 16). «A la Carte; Dim Sum Delights». The New York Times (ամերիկյան անգլերեն). ISSN 0362-4331. Արխիվացված օրիգինալից 2020 թ․ հուլիսի 4-ին. Վերցված է 2020 թ․ հուլիսի 3-ին.
  21. 1 2 «Four Hong Kong restaurants putting a modern spin on dim sum». South China Morning Post (անգլերեն). 2015 թ․ հուլիսի 22. Արխիվացված օրիգինալից 2020 թ․ հուլիսի 4-ին. Վերցված է 2020 թ․ հուլիսի 3-ին.
  22. 1 2 Magyarics, Kelly (2017 թ․ հունվարի 26). «4 Spots for modern take on Dim Sum». DC Refined. Արխիվացված օրիգինալից 2020 թ․ հուլիսի 4-ին. Վերցված է 2020 թ․ հուլիսի 4-ին.
  23. 1 2 Kirouac, Matt (2017 թ․ մարտի 21). «Trend Watch: Dim Sum Goes Beyond Chinatown». Zagat. Արխիվացված օրիգինալից 2020 թ․ հուլիսի 4-ին. Վերցված է 2020 թ․ հուլիսի 4-ին.
  24. 1 2 «The best modern dim sum restaurants in Hong Kong». Lifestyle Asia Hong Kong (ամերիկյան անգլերեն). 2020 թ․ մարտի 11. Արխիվացված օրիգինալից 2020 թ․ հուլիսի 4-ին. Վերցված է 2020 թ․ հուլիսի 4-ին.
  25. 1 2 Schulman, Amy (2019 թ․ փետրվարի 5). «Hungerlust: One Man Is Reshaping Yum Cha in Hong Kong». Culture Trip. Արխիվացված օրիգինալից 2020 թ․ հունիսի 24-ին. Վերցված է 2020 թ․ օգոստոսի 6-ին.
  26. 1 2 Andrea Brown (2018 թ․ մարտի 1). «Piggy buns at Fashion Dim Sum will put a smile on your face». HeraldNet.com (ամերիկյան անգլերեն). Արխիվացված օրիգինալից 2021 թ․ հունվարի 20-ին. Վերցված է 2020 թ․ սեպտեմբերի 3-ին.
  27. ↑ «點心點解叫「點心」？». Bastille Post (Chinese (Hong Kong)). 2016. Արխիվացված օրիգինալից 2019 թ․ հունիսի 8-ին. Վերցված է 2019 թ․ հունիսի 8-ին.
  28. ↑ 施, 莉雅 (2013). 精選美食王 (չինարեն). 萬里.
  29. 1 2 3 4 蘇, 建新 (2011). 人人都要學的三分鐘國文課5: 常用詞語篇 (չինարեն). 如果出版社.
  30. ↑ «Yum Cha – Cantonese Tea Brunch Tradition». travelchinaguide.com. Արխիվացված օրիգինալից 2021 թ․ հունվարի 17-ին. Վերցված է 2020 թ․ օգոստոսի 5-ին.
  31. ↑ Gao, Sally (2016 թ․ նոյեմբերի 22). «6 Things You Should Know Before Eating Dim Sum In Hong Kong». Culture Trip. Արխիվացված օրիգինալից 2020 թ․ հոկտեմբերի 31-ին. Վերցված է 2020 թ․ օգոստոսի 5-ին.
  32. ↑ Jaine, Tom; Vannithone, Soun (2014). The Oxford Companion to Food (3 ed.). New York: Oxford University Press. ISBN 978-0-19-967733-7. OCLC 890807357.
  33. 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 Entertaining from Ancient Rome to the Super Bowl: An Encyclopedia. Adamson, Melitta Weiss., Segan, Francine. Westport, Conn.: Greenwood Press. 2008. ISBN 978-0-313-08689-2. OCLC 273865320. Արխիվացված օրիգինալից 2020 թ․ հոկտեմբերի 5-ին. Վերցված է 2020 թ․ սեպտեմբերի 3-ին.{{cite book}}: CS1 սպաս․ այլ (link)
  34. ↑ «How the hot weather impacts your appetite». krem.com (ամերիկյան անգլերեն). 2018 թ․ հուլիսի 31. Արխիվացված օրիգինալից 2020 թ․ հոկտեմբերի 5-ին. Վերցված է 2020 թ․ օգոստոսի 14-ին.
  35. 1 2 «What Is Dim Sum? The Beginner's Guide to South China's Traditional Brunch Meal». Asia Society (անգլերեն). Արխիվացված օրիգինալից 2020 թ․ հուլիսի 3-ին. Վերցված է 2020 թ․ հուլիսի 3-ին.
  36. ↑ «The best thing you're not ordering at a dim sum restaurant». The Takeout (ամերիկյան անգլերեն). 2017 թ․ դեկտեմբերի 7. Արխիվացված օրիգինալից 2020 թ․ հուլիսի 5-ին. Վերցված է 2020 թ․ հուլիսի 3-ին.
  37. 1 2 3 «Your Complete Guide to Dim Sum, the Traditional Chinese Brunch». The Spruce Eats (անգլերեն). Արխիվացված օրիգինալից 2020 թ․ հունիսի 10-ին. Վերցված է 2020 թ․ հուլիսի 3-ին.
  38. 1 2 «The Ultimate Guide to Dim Sum!». Dim Sum Guide (անգլերեն). Վերցված է 2022 թ․ փետրվարի 23-ին.
  39. ↑ «Your Ultimate Guide to a Typical Chinese Dim Sum Menu». The Spruce Eats (անգլերեն). Արխիվացված օրիգինալից 2020 թ․ սեպտեմբերի 24-ին. Վերցված է 2020 թ․ հուլիսի 3-ին.
  40. 1 2 «Everything You Need to Know About Dim Sum». Spoon University (ամերիկյան անգլերեն). 2014 թ․ դեկտեմբերի 31. Արխիվացված օրիգինալից 2020 թ․ հուլիսի 3-ին. Վերցված է 2020 թ․ հուլիսի 3-ին.
  41. 1 2 3 «Dim Sum Etiquette - Chinese/Lunar New Year». Epicurious (անգլերեն). 2012 թ․ հունվարի 5. Արխիվացված օրիգինալից 2020 թ․ հուլիսի 3-ին. Վերցված է 2020 թ․ հուլիսի 3-ին.
  42. 1 2 Millson, Alex (2017 թ․ դեկտեմբերի 6). «Six Rules for Eating Dim Sum Like a Pro: A top chef in Hong Kong tells all». bloomberg.com.
  43. ↑ Albala, Ken (2011). Food Cultures of the World Encyclopedia. Vol. 3. ABC-Clio. էջ 89. ISBN 978-0-313-37626-9.
  44. ↑ Stone, A. (2009). Hong Kong. Con Cartina. Ediz. Inglese. Best Of Series. Lonely Planet. էջ 22. ISBN 978-1-74220-514-4. Արխիվացված օրիգինալից 2020 թ․ հոկտեմբերի 5-ին. Վերցված է 2016 թ․ նոյեմբերի 5-ին.
  45. ↑ Tse, Helen; Tse, Lisa (2016 թ․ օգոստոսի 8). A Chinese Street Food Odyssey. London: Pavilion Books. ISBN 9781911216568. Արխիվացված օրիգինալից 2020 թ․ հոկտեմբերի 5-ին. Վերցված է 2020 թ․ հոկտեմբերի 5-ին.
  46. ↑ 古時面皮中有餡之物方稱爲饅頭。見曾维华，〈古代的馒头〉，《上海师范大学学报（哲学社会科学版）》1995年第2期，页157。
  47. ↑ Fong, Nathan (2013 թ․ փետրվարի 5). «Potstickers: A tasty traditional dish for Lunar New Year». The Vancouver Sun. Արխիվացված է օրիգինալից 2018 թ․ դեկտեմբերի 10-ին. Վերցված է 2020 թ․ օգոստոսի 15-ին.
  48. ↑ Parkinson, Rhonda Lauret (2003). The Everything Chinese Cookbook: From Wonton Soup to Sweet and Sour Chicken. Simon & Schuster Canada, Inc.
  49. ↑ Hsiung, Deh-Ta. Simonds, Nina. Lowe, Jason. [2005] (2005). The food of China: a journey for food lovers. Bay Books. 978-0-681-02584-4. p 38.
  50. ↑ «蜂巢炸芋角». chinabaike.com. Արխիվացված օրիգինալից 2019 թ․ փետրվարի 3-ին. Վերցված է 2012 թ․ սեպտեմբերի 6-ին.
  51. ↑ «Guide to Authentic Dim Sum Dishes for Yum Cha & Zao Cha | Welcome To China». welcometochina.com.au (ամերիկյան անգլերեն). 2019 թ․ նոյեմբերի 6. Արխիվացված օրիգինալից 2020 թ․ մարտի 5-ին. Վերցված է 2020 թ․ օգոստոսի 15-ին.
  52. ↑ Reinfrank, Alkira; Chan, Bernice (2020 թ․ օգոստոսի 19). «The history of xiaolongbao, or soup dumplings: from the outskirts of Shanghai to popular snack loved all over the world». South China Morning Post. Hong Kong. Արխիվացված օրիգինալից 2020 թ․ օգոստոսի 31-ին. Վերցված է 2020 թ․ սեպտեմբերի 1-ին.
  53. ↑ yeinjee (2008 թ․ հունվարի 23). «Maxim's Chinese Restaurant, Hong Kong International Airport». yeinjee.com. Արխիվացված օրիգինալից 2011 թ․ սեպտեմբերի 21-ին. Վերցված է 2012 թ․ օգոստոսի 13-ին.
  54. ↑ Hsiung, Deh-Ta. Simonds, Nina. Lowe, Jason. [2005] (2005). The food of China: a journey for food lovers. Bay Books. 978-0-681-02584-4. p35.
  55. ↑ 蔡潔儀 (2011 թ․ հունիսի 1). 蔡潔儀百味料理：香港糕點 [Cai's Amazing Cuisines: Hong Kong Snacks] (չինարեն). Hong Kong: Wan Li Book. էջ 58. ISBN 9789621444028.
  56. ↑ Seechai (2012 թ․ հուլիսի 20). «四寶雞扎油脂高» [Four-treasure chicken roll is high in fats]. Sing Tao Daily (չինարեն). Hong Kong. Արխիվացված օրիգինալից 2020 թ․ հոկտեմբերի 5-ին. Վերցված է 2020 թ․ սեպտեմբերի 1-ին.
  57. ↑ «晶莹剔透，香滑可口--肠粉». 美食天下 (չինարեն). Արխիվացված օրիգինալից 2019 թ․ հունիսի 14-ին. Վերցված է 2015 թ․ հուլիսի 14-ին.
  58. ↑ «的確涼布 拉出完美腸粉». Apple Daily (չինարեն). 2014 թ․ օգոստոսի 17. Արխիվացված օրիգինալից 2017 թ․ հոկտեմբերի 11-ին. Վերցված է 2015 թ․ հուլիսի 14-ին.
  59. ↑ «Gallery: The Serious Eats Guide to Dim Sum: Serious Eats». Serious Eats. Արխիվացված օրիգինալից 2016 թ․ հոկտեմբերի 6-ին. Վերցված է 2016 թ․ հոկտեմբերի 4-ին.
  60. ↑ Hsiung, Deh-Ta. Simonds, Nina. Lowe, Jason. [2005]. The Food of China: A Journey for Food Lovers. Bay Books. 978-0-681-02584-4. p. 24.
  61. ↑ «早餐零食必备的小点心—绝味浓香奶黄包» [A must have breakfast snack for the dim sum: fragrance sweet cream bun]. China Daily (չինարեն). 2015 թ․ մարտի 14. Արխիվացված է օրիգինալից 2017 թ․ փետրվարի 20-ին. Վերցված է 2020 թ․ սեպտեմբերի 1-ին.
  62. ↑ CCCH9051 Group 32. «Steamed Lotus Seed Paste Bun». Hong Kong University. Վերցված է 2020 թ․ սեպտեմբերի 1-ին.{{cite web}}: CS1 սպաս․ թվային անուններ: authors list (link)
  63. ↑ «Hong Kong food: 40 dishes we can't live without - 6. 'Pineapple' bun». CNN Travel. 2010 թ․ հուլիսի 13. Արխիվացված է օրիգինալից 2017 թ․ հունիսի 18-ին. Վերցված է 2014 թ․ հունվարի 5-ին.
  64. ↑ Bartholomew, Ian (2008 թ․ հունվարի 24). «New Year's Eve dinner: easy as pie». Taipei Times. էջ 13. Արխիվացված օրիգինալից 2012 թ․ հոկտեմբերի 10-ին. Վերցված է 2011 թ․ հուլիսի 16-ին.
  65. ↑ «Turnip or Radish Cake with Chinese Sausages». tastehongkong.com. 2010 թ․ փետրվարի 23. Արխիվացված օրիգինալից 2012 թ․ դեկտեմբերի 8-ին. Վերցված է 2012 թ․ սեպտեմբերի 6-ին.
  66. ↑ «Chinese New Year Taro Cake». christinesrecipes.com. 2009 թ․ հունվարի 26. Արխիվացված օրիգինալից 2015 թ․ դեկտեմբերի 8-ին. Վերցված է 2012 թ․ սեպտեմբերի 6-ին.
  67. ↑ «Water Chestnut Cake for Chinese New Year and sometimes Valentine's Day». tastehongkong.com. 2010 թ․ փետրվարի 10. Արխիվացված օրիգինալից 2010 թ․ փետրվարի 14-ին. Վերցված է 2007 թ․ հունվարի 8-ին.
  68. ↑ Roufs, Timothy (2014). Sweet treats around the world: an encyclopedia of food and culture. Santa Barbara: ABC-CLIO. ISBN 978-1-61069-221-2. OCLC 890981785.
  69. ↑ «舊公屋歎老香港點心» [Sigh about nostalgic dim sum in old housing area]. Oriental Daily News (չինարեն). Արխիվացված օրիգինալից 2020 թ․ հոկտեմբերի 5-ին. Վերցված է 2020 թ․ սեպտեմբերի 3-ին.
  70. ↑ Ting, Chew-Peh (1982). Chinese Immigration and the Growth of a Plural Society in Peninsular Malaysia. United States: Research in Race and Ethnic Relations. էջեր 103–123.
  71. ↑ «Nutrient Values of Chinese Dim Sum» (PDF). Food and Environmental Hygiene Department. Արխիվացված (PDF) օրիգինալից 2015 թ․ հուլիսի 24-ին. Վերցված է 2015 թ․ հունիսի 11-ին.
  72. ↑ Christopher DeWolf; Izzy Ozawa; Tiffany Lam; Virginia Lau; Zoe Li (2010 թ․ հուլիսի 13). «40 Hong Kong foods we can't live without». CNN Go. Արխիվացված է օրիգինալից 2012 թ․ նոյեմբերի 5-ին. Վերցված է 2012 թ․ օգոստոսի 13-ին.
  73. ↑ Shimabukuro, Betty. "Dive In, Feet First" Արխիվացված 30 Հունիս 2012 archive.today, Honolulu Star-Bulletin, 11 November 1998.
  74. ↑ Phillips, Carolyn (2006) p. 167
  75. ↑ «用心製作滋味懷舊點心» [Make tasty nostalgic dim sum with love]. Oriental Daily News (չինարեն). Արխիվացված օրիգինալից 2020 թ․ փետրվարի 19-ին. Վերցված է 2020 թ․ սեպտեմբերի 3-ին.
  76. ↑ Hong Xiang, Zhang (2003). 長汀城關傳統社會硏究 [Traditional Society in the Changting County Seat] (չինարեն). Association for Hakka Studies. էջ 140. ISBN 9789627433262.
  77. ↑ Hsiung, Deh-Ta. Simonds, Nina. Lowe, Jason. [2005] (2005). The food of China: a journey for food lovers. Bay Books. 978-0-681-02584-4. p27.
  78. ↑ Betty (2015 թ․ հունվարի 8). «No Mi Fan (糯米饭 ) without a steamer (Chinese Sticky Rice)». Food52. Արխիվացված օրիգինալից 2015 թ․ նոյեմբերի 2-ին. Վերցված է 2015 թ․ սեպտեմբերի 13-ին.
  79. ↑ Jennifer Che (2001 թ․ սեպտեմբերի 1). «Chinese Sticky Rice (Nuo Mi Fan)». Tiny Urban Kitchen. Արխիվացված օրիգինալից 2015 թ․ սեպտեմբերի 4-ին. Վերցված է 2015 թ․ սեպտեմբերի 13-ին.
  80. ↑ Nado2003 (2008 թ․ հունվարի 7). «Chinese Sticky Rice Nuomi Fan) Recipe». Food.com. Արխիվացված օրիգինալից 2017 թ․ հունվարի 16-ին. Վերցված է 2015 թ․ սեպտեմբերի 13-ին.{{cite web}}: CS1 սպաս․ թվային անուններ: authors list (link)
  81. ↑ (家政), 陳春香 (2006 թ․ ապրիլի 1). Congee - Special Porridge (Chinese ed.). 米乐文化国际. ISBN 978-9868213630.
  82. ↑ «Hong Kong egg tarts are not vegetarian – and here's why». South China Morning Post (անգլերեն). 2018 թ․ դեկտեմբերի 13. Արխիվացված օրիգինալից 2019 թ․ նոյեմբերի 11-ին. Վերցված է 2019 թ․ նոյեմբերի 10-ին.
  83. ↑ Gao, Sally (2016 թ․ հոկտեմբերի 4). «Everything You Need To Know About The Hong Kong Egg Tart». Culture Trip. Արխիվացված օրիգինալից 2019 թ․ նոյեմբերի 11-ին. Վերցված է 2019 թ․ նոյեմբերի 10-ին.
  84. ↑ 教育部簡編國語辭典修訂本. Արխիվացված օրիգինալից 2020 թ․ հոկտեմբերի 5-ին. Վերցված է 2020 թ․ օգոստոսի 15-ին. «【豆腐】 注音 ㄉㄡˋ ㄈㄨˇ 漢語拼音 dòu fǔ»
  85. ↑ Mary Bai (2011 թ․ հոկտեմբերի 19). «Tofu, a Healthy Traditional Food in China». China International Travel Service Limited. Արխիվացված է օրիգինալից 2011 թ․ դեկտեմբերի 25-ին. Վերցված է 2012 թ․ փետրվարի 7-ին.
  86. ↑ Misty, Littlewood and Mark Littlewood, 2008 Gateways to Beijing: a travel guide to Beijing 981-4222-12-7, pp. 52.
  87. ↑ «Sesame Balls». Ching He Huang. Արխիվացված է օրիգինալից 2011 թ․ հուլիսի 15-ին. Վերցված է 2010 թ․ նոյեմբերի 19-ին.
  88. ↑ What is a coconut bar? Արխիվացված 5 Սեպտեմբեր 2018 Wayback Machine Wisegeek.com. Retrieved 31 March 2012.
  89. ↑ Olver, Lynne (2012 թ․ մարտի 10). «puddings, custards & creams». The Food Timeline. Արխիվացված օրիգինալից 2018 թ․ մայիսի 9-ին. Վերցված է 2012 թ․ օգոստոսի 12-ին.
  90. ↑ Johnny Law (2011 թ․ հունվարի 20). «簡單粥品又一餐». Արխիվացված օրիգինալից 2020 թ․ հոկտեմբերի 5-ին. Վերցված է 2012 թ․ օգոստոսի 13-ին.
  91. ↑ Campbell, Dawn L. (1995). The Tea Book. Gretna: Pelican Publishing. էջ 116. ISBN 978-1-56554-074-3.
  92. ↑ Khan N, Mukhtar H (2013). «Tea and health: studies in humans». Current Pharmaceutical Design (Literature Review). 19 (34): 6141–7. doi:10.2174/1381612811319340008. PMC 4055352. PMID 23448443.
  93. ↑ Zhongguo Chajing pp. 222–234, 271–282, 412–419 chief editor: Chen Zhongmao, publisher: Shanghai Wenhua Chubanshe (Shanghai Cultural Publishers) 1991.
  94. ↑ 施海根，中國名茶圖譜、烏龍茶黑茶及壓製茶花茶特種茶卷 p2，上海文化出版社 2007 7-80740-130-3
  95. ↑ Joseph Needham, Science and Civilization in China, vol. 6, Cambridge University Press, 2000, part V, (f) Tea Processing and Use, pp. 535–550 "Origin and processing of oolong tea".
  96. ↑ Yoder, Austin (2013 թ․ մայիսի 13). «Pu'er Vs. Pu-erh: What's the Deal with the Different Spellings?». Tearroir. Արխիվացված է օրիգինալից 2016 թ․ մայիսի 7-ին.
  97. ↑ Chen ZM (1991), էջ. 438, chpt. "Manufacturing pu'er [普洱茶的制造]"
  98. 1 2 3 «Entertaining from ancient Rome to the Super Bowl: an encyclopedia». Choice Reviews Online. 46 (8). 2009 թ․ ապրիլի 1.
  99. ↑ «The Serious Eats Guide to Dim Sum». Serious Eats (անգլերեն). Արխիվացված օրիգինալից 2020 թ․ հուլիսի 4-ին. Վերցված է 2020 թ․ հուլիսի 3-ին.
  100. ↑ «Chinese food lovers' guide to ordering, eating and appreciating dim sum». Dallas News (անգլերեն). 2017 թ․ հունվարի 25. Արխիվացված օրիգինալից 2020 թ․ հուլիսի 4-ին. Վերցված է 2020 թ․ հուլիսի 3-ին.
  101. 1 2 Chiang, Karen. «The yum cha rules you need to know» (անգլերեն). BBC. Արխիվացված օրիգինալից 2020 թ․ հուլիսի 4-ին. Վերցված է 2020 թ․ հուլիսի 3-ին.
  102. ↑ «Fare of the Country; Why Dim Sum Is 'Heart's Delight'». The New York Times (ամերիկյան անգլերեն). 1981 թ․ հոկտեմբերի 25. ISSN 0362-4331. Արխիվացված օրիգինալից 2020 թ․ հուլիսի 4-ին. Վերցված է 2020 թ․ օգոստոսի 16-ին.
  103. ↑ Tam, S. (1997). Eating Metropolitaneity: Hong Kong Identity in yumcha. Australian Journal of Anthropology, 8(1), 291-306
  104. ↑ Feng, Mingquan (1986). «A discussion on Guangzhou's teahouse industry. Guangzhou wenshi ziliao 廣州文史資料». Literary and Historical Materials on Guangzhou. 36, 1.
  105. ↑ Entertaining from Ancient Rome to the Super Bowl: An Encyclopedia. Adamson, Melitta Weiss., Segan, Francine. Westport, Conn.: Greenwood Press. 2008. ISBN 978-0-313-08689-2. OCLC 273865320. Արխիվացված օրիգինալից 2020 թ․ հոկտեմբերի 5-ին. Վերցված է 2020 թ․ սեպտեմբերի 3-ին.{{cite book}}: CS1 սպաս․ այլ (link)
  106. 1 2 «Step Inside 98-Year-Old Hang Ah Tea Room, the Oldest Dim Sum Restaurant in America». Vice (անգլերեն). 2016 թ․ դեկտեմբեր. Արխիվացված օրիգինալից 2020 թ․ սեպտեմբերի 7-ին. Վերցված է 2020 թ․ օգոստոսի 17-ին.
  107. ↑ «Nearly 100 Years Later, New York's First Dim Sum Restaurant Continues to Innovate». Square (ամերիկյան անգլերեն). 2015 թ․ օգոստոսի 19. Վերցված է 2020 թ․ օգոստոսի 29-ին.
  108. 1 2 3 4 5 6 7 «How to Order Dim Sum, According to the Head Chef of the First Chinese Restaurant in North America to Receive a Michelin Star». Time. Արխիվացված օրիգինալից 2020 թ․ օգոստոսի 19-ին. Վերցված է 2020 թ․ օգոստոսի 19-ին.
  109. ↑ «Where to Find the Best Dim Sum in Every State in America». Spoon University (ամերիկյան անգլերեն). 2016 թ․ փետրվարի 5. Արխիվացված օրիգինալից 2020 թ․ սեպտեմբերի 18-ին. Վերցված է 2020 թ․ օգոստոսի 19-ին.
  110. ↑ «Tiësto, Zedd, Garrix, Aoki in Hakkasan Group's 2020 lineup». Las Vegas Review-Journal (ամերիկյան անգլերեն). 2020 թ․ հունվարի 7. Արխիվացված օրիգինալից 2020 թ․ հունվարի 14-ին. Վերցված է 2020 թ․ օգոստոսի 19-ին.
  111. ↑ Kennedy, Marina. «Chef Spotlight: Executive Chef Pinyo Saewu of Hakkasasn Las Vegas». BroadwayWorld.com (անգլերեն). Արխիվացված օրիգինալից 2020 թ․ հոկտեմբերի 5-ին. Վերցված է 2020 թ․ օգոստոսի 19-ին.
  112. ↑ «Hakkasan Las Vegas - Las Vegas Restaurants - Las Vegas, United States». Forbes Travel Guide (անգլերեն). Արխիվացված օրիգինալից 2020 թ․ սեպտեմբերի 27-ին. Վերցված է 2020 թ․ օգոստոսի 19-ին.
  113. ↑ «Hakkasan». DJ magazine. Արխիվացված օրիգինալից 2020 թ․ օգոստոսի 10-ին. Վերցված է 2020 թ․ օգոստոսի 21-ին.
  114. 1 2 «Zagat». zagat.com. Արխիվացված օրիգինալից 2020 թ․ հուլիսի 4-ին. Վերցված է 2020 թ․ օգոստոսի 19-ին.
  115. ↑ Springer, Janice Leung Hayes, Kate (2018 թ․ մարտի 5). «19 Best Dim Sum Spots in Hong Kong». Condé Nast Traveler (անգլերեն). Արխիվացված օրիգինալից 2020 թ․ օգոստոսի 12-ին. Վերցված է 2020 թ․ օգոստոսի 19-ին.{{cite web}}: CS1 սպաս․ բազմաթիվ անուններ: authors list (link)
  116. ↑ «Best Dim Sum in London, 7 Must-Try Restaurants to Yum Cha». Honest Food Talks (բրիտանական անգլերեն). 2020 թ․ փետրվարի 17. Արխիվացված օրիգինալից 2020 թ․ նոյեմբերի 20-ին. Վերցված է 2020 թ․ նոյեմբերի 1-ին.
  117. ↑ «Hong Kong's most innovative dim sum restaurants | Hong Kong Tourism Board». Discover Hong Kong (անգլերեն). Արխիվացված օրիգինալից 2020 թ․ հոկտեմբերի 5-ին. Վերցված է 2020 թ․ հոկտեմբերի 2-ին.
  118. ↑ «Hakkasan at Fontainebleau introduces new dim sum & prix-fixe menus for lunch». The Miami Guide (ամերիկյան անգլերեն). 2014 թ․ հունիսի 16. Արխիվացված օրիգինալից 2020 թ․ հոկտեմբերի 5-ին. Վերցված է 2020 թ․ սեպտեմբերի 6-ին.
  119. ↑ «Cute dim sum is huge in Hong Kong and we love it! | Honeycombers». Honeycombers Hong Kong (բրիտանական անգլերեն). 2020 թ․ հունիսի 15. Վերցված է 2020 թ․ հոկտեմբերի 2-ին.
  120. ↑ «How to Throw a Dim Sum Party Like A Pro». Food & Wine (անգլերեն). Արխիվացված օրիգինալից 2020 թ․ հուլիսի 3-ին. Վերցված է 2020 թ․ հուլիսի 3-ին.
  121. ↑ «How to Cook Frozen Dumplings». seriouseats.com (անգլերեն). Արխիվացված օրիգինալից 2020 թ․ հուլիսի 4-ին. Վերցված է 2020 թ․ հուլիսի 3-ին.
  122. ↑ «A Super Guide to Asian Supermarkets». Broadsheet (անգլերեն). Արխիվացված օրիգինալից 2020 թ․ հոկտեմբերի 5-ին. Վերցված է 2020 թ․ սեպտեմբերի 2-ին.
  123. 1 2 Sietsema, Robert (2020 թ․ մայիսի 21). «Eater's Restaurant Critics Review NYC's Best Frozen Dumplings and Bao». Eater NY (անգլերեն). Արխիվացված օրիգինալից 2020 թ․ հունիսի 28-ին. Վերցված է 2020 թ․ սեպտեմբերի 2-ին.
  124. ↑ Daley, Bill (2018 թ․ փետրվարի 2). «Who makes the best frozen pork pot stickers? We put 7 brands to the test». Chicago Tribune. Արխիվացված օրիգինալից 2020 թ․ հունիսի 22-ին. Վերցված է 2020 թ․ սեպտեմբերի 2-ին.
  125. ↑ «Entertaining's easy with dim sum at the ready». The Georgia Straight (անգլերեն). 2008 թ․ դեկտեմբերի 17. Արխիվացված օրիգինալից 2011 թ․ դեկտեմբերի 27-ին. Վերցված է 2020 թ․ սեպտեմբերի 2-ին.
  126. ↑ «7-Eleven champions its dim sum with "Wholehearted, Simple and Tasty" campaign launch». marketing-interactive.com (բրիտանական անգլերեն). 2019 թ․ ապրիլի 9. Արխիվացված օրիգինալից 2020 թ․ հուլիսի 3-ին. Վերցված է 2020 թ․ հուլիսի 3-ին.
  127. ↑ «7-Eleven Now Sells 'Din Tai Fung' Style Garlic Fried Rice & Here's What We Think». Today. Արխիվացված օրիգինալից 2020 թ․ հուլիսի 4-ին. Վերցված է 2020 թ․ հուլիսի 3-ին.
  128. ↑ Tobin, Meaghan (2018 թ․ դեկտեմբերի 16). «Halal dim sum, airport prayer rooms: how Hong Kong, Japan and Korea won over Muslim travellers». South China Morning Post. Արխիվացված օրիգինալից 2020 թ․ օգոստոսի 15-ին. Վերցված է 2020 թ․ օգոստոսի 10-ին.
  129. ↑ Tan, G.C. (2017 թ․ հունիսի 16). «Halal dim sum gains steam». The Star. Արխիվացված օրիգինալից 2020 թ․ օգոստոսի 13-ին. Վերցված է 2020 թ․ օգոստոսի 10-ին.
  130. ↑ Elmira, Putu (2019 թ․ փետրվարի 7). «Kuliner Malam Jumat: Berawal dari Mimpi Makan Dimsum Halal dan Terjangkau» [Friday night culinary: Started from dreaming about eating Halal Dim sum and very affordable]. Liputan 6 (ինդոնեզերեն). Արխիվացված օրիգինալից 2020 թ․ հոկտեմբերի 5-ին. Վերցված է 2020 թ․ օգոստոսի 10-ին.
  131. ↑ Thiessen, Tamara (2012). Borneo: Sabah, Brunei, Sarawak. Guilford, Connecticut: Bradt Travel Guides. էջ 145. ISBN 9781841623900.
  132. ↑ Daniel A. Gross. «The Lazy Susan, the Classic Centerpiece of Chinese Restaurants, Is Neither Classic nor Chinese». Smithsonian Magazine (անգլերեն). Արխիվացված օրիգինալից 2020 թ․ օգոստոսի 3-ին. Վերցված է 2020 թ․ հուլիսի 6-ին.
  133. ↑ «What Is Dim Sum? The Beginner's Guide to South China's Traditional Brunch Meal». Asia Society (անգլերեն). Արխիվացված օրիգինալից 2020 թ․ հուլիսի 3-ին. Վերցված է 2020 թ․ հուլիսի 3-ին.
  134. ↑ Corporation, Ready-Market Online. «Dim Sum restaurant Solution Project». Hong Chiang Technology Industry Co. (անգլերեն). Արխիվացված օրիգինալից 2020 թ․ հունիսի 8-ին. Վերցված է 2020 թ․ հուլիսի 3-ին.
  135. ↑ James, Trevor (2019 թ․ օգոստոսի 9). «What is Dim Sum + The Ultimate Ordering Guide». The Food Ranger (ամերիկյան անգլերեն). Արխիվացված օրիգինալից 2020 թ․ հուլիսի 3-ին. Վերցված է 2020 թ․ հուլիսի 3-ին.
  136. ↑ «Six rules for eating dim sum like a pro». South China Morning Post (անգլերեն). 2017 թ․ դեկտեմբերի 10. Արխիվացված օրիգինալից 2020 թ․ հուլիսի 4-ին. Վերցված է 2020 թ․ հուլիսի 3-ին.
  137. ↑ Embiricos, George (2015 թ․ հունիսի 16). «Dim Sum Has Gotten The Hell Out Of Chinatown». Food Republic (ամերիկյան անգլերեն). Արխիվացված օրիգինալից 2020 թ․ օգոստոսի 8-ին. Վերցված է 2020 թ․ հուլիսի 3-ին.
  138. ↑ «Britain's Dim Sum Trolleys Are Making Their Last Rounds». Vice (անգլերեն). 2016 թ․ ապրիլի 25. Արխիվացված օրիգինալից 2020 թ․ հուլիսի 3-ին. Վերցված է 2020 թ․ հուլիսի 3-ին.
Ստացված է «https://hy.wikipedia.org/w/index.php?title=Դիմ_սամ&oldid=10390569» էջից