Դիմադրություն (էլեկտրական)

Վիքիպեդիայից՝ ազատ հանրագիտարանից
1rightarrow.png  Տես նաև Դիմադրություն (այլ կիրառումներ) 
Մի 750-kΩ ռեզիստոր, ինչպես ներկայացնում է իր էլեկտրական գույնի ծածկագիրը: Օհմմետրից կարելի է օգտվել այս չափը վավերականացնելու համար:

Որևէ առարկայի էլեկտրական դիմադրությունը (անգլերեն՝ Electrical resistance) նրա ընդդիմության չափն է՝ էլեկտրական հոսանքի կայուն անցման դիմաց։ Միատեսակ լայնական հատույթով առարկայի դիմադրությունը համեմատ է իր երկարության և հակառակորեն համեմատ է իր լայնական հատույթի մակերեսին, և համեմատ է նյութի դիմադրողականության։

Էլեկտրական դիմադրությունը հայտնաբերել է Գեորգ Օհմը, 1820-ականների վերջերին։[1] Դիմադրությունը շփման մեխանիկական պատկերացման հետ որոշ կոնցեպտուալ զուգահեռներ է կիսում։ ՄՄՀ-ի էլեկտրական դիմադրության միավորը օհմն է, իսկ սիմվոլը՝ Ω։ Դիմադրության հակադարձ (1/R) քանակը կոչվում է էլեկտրական հաղորդականություն, և չափվում է զիմենս միավորով, սիմվոլը՝ S։

Ըստ Օհմի օրենքի, որևէ դիմադրող առարկայի դիմադրությունը որոշում է առարկայի միջի հոսանքը՝ առարկայի երկու ծայրի միջև պոտանցիել տարբերությունպոսանցիել տարբերության ներքո՝

I = {U \over R}

որտեղ

R-ը առարկայի դիմադրությունն է, չափված օհմով, որը հավասար է J·s/C2
V-ն առարկայի ծայրերի միջև պոտենցիալ տարբերությունն է, չափված վոլտով
I-ը առարկայի միջի հոսանքն է, չափված ամպերով

Առարկաների մեծ մասի համար, դիմադրությունը անկախ է առարկայի միջի հոսանքից կամ նրա ծայրերի միջի լարվածության չափից։ Սա նշանակում է, թե դիմադրություն հաստատուն է տվյալ ջերմության և նյութի համար։ Այդ իսկ պատճառով, առարկայի դիմադրությունը կարելի է բացատրել որպես լարվածության հարաբերակցությունը հոսանքի՝

R = {U \over I}

Ոչ-գծային առարկաների դեպքում (ոչ զուտ դիմադրողական, կամ Օհմի օրենքին չենթարկվող), այս հարաբերակցությունը կարող է փոխվել լարվածության կամ հոսանքի փոփոխման հետ. հարաբերակցությունը ամեն կետում, I–V կորագիծի տանգենսի թեքվածքի հակադարձը, կոչվում է «լարական դիմադրություն» (անգլերեն՝ chordal resistance) կամ «ստատիկ դիմադրություն»։[2][3]


Աղբյուրներ[խմբագրել]

  1. Ohm discovers resistance during 1825–30
  2. Forbes T. Brown (2006)։ Engineering System Dynamics։ CRC Press, 43։ ISBN 9780849396489։ 
  3. Kenneth L. Kaiser (2004)։ M1 Electromagnetic Compatibility Handbook։ CRC Press, 13-52։ ISBN 9780849320873։