Դենի Մուքվեգե

Վիքիպեդիայից՝ ազատ հանրագիտարանից
Jump to navigation Jump to search
Դենի Մուքվեգե
ֆր.՝ Denis Mukengere Mukwege
Denis Mukwege par Claude Truong-Ngoc novembre 2014.jpg
Ծնվել է մարտի 1, 1955(1955-03-01)[1] (64 տարեկան)
Ծննդավայր Բուկավու, Բելգիական Կոնգո[2]
Քաղաքացիություն Flag of the Democratic Republic of the Congo.svg Կոնգոյի Դեմոկրատական Հանրապետություն
Կրոն Հիսունականներ
Կրթություն Բրյուսելի ազատ համալսարան, University of Angers և University of Burundi
Գիտական աստիճան դոկտորի աստիճան[2]
Մասնագիտություն գինեկոլոգ
Աշխատավայր Panzi Hospital[3]
Պարգևներ և
մրցանակներ
Ուլոֆ Պալմեյի պարգև Պատվո լեգեոնի շքանշանի ասպետ Սախարովի մրցանակ[4] «Ճիշտ կենսակերպի» մրցանակ[5] Միացյալ Նահանգների մրցանակ մարդու իրավունքների բնագավառում[6] Civil Courage Prize Honorary doctorate Umeå University[7] Խաղաղության Նոբելյան մրցանակ[8] և Wallenberg Medal[9]
Denis Mukwege Վիքիպահեստում

Դենի Մուքենգերե Մուքվեգե (ֆր.՝ Denis Mukengere Mukwege, մարտի 1, 1955(1955-03-01)[1], Բուկավու, Բելգիական Կոնգո[2]), կոնգոցի գինեկոլոգ, Պատվավոր լեգիոնի շքանշանակիր (2013), Խաղաղության Նոբելյան մրցանակի դափնեկիր (2018): Առավել հայտնի է որպես Պանզի հիվանդանոցի հիմնադիր և տնօրեն: Հիվանդանոցի աշխատանքն ուղղված է այն կանանց բժշկական օգնության իրականացմանը, որոնք դարձել են խմբային բռնաբարությունների զոհ, ինչը հաճախ կիրառվում էր Կիվուի կոնֆլիկտի ժամանակ: Իր գործունեության շնորհիվ Մուքվեգեն ճանաչվել է ժամանակակից լավագույն մասնագետներից մեկը գինեկոլոգիական վնասվածքների բուժման ոլորտում[10]: Կոնգոյի երկրորդ պատերազմի ժամանակ Մուքվեգեն, ըստ որոշ տվյալների, օգնություն է ցուցաբերել հազարավոր կանանց, նրանցից որոշներին՝ մի քանի անգամ՝ երբեմն անելով տասնյակ վիրահատություններ իր 18-ժամյա աշխատանքային օրվա ընթացքում[10]: Իր կարիերայի ընթացքում Մուքվեգեն դարձել է Մարդկանց իրավունքների ոլորտում ՄԱԿ-ի մրցանակի դափնեկիր (2008), Ուլոֆ Պալմեի մրցանակի հաղթող (2009), և մի շարք այլ մրցանակների դափնեկիր: 2014 թվականին Եվրոպական միության ղեկավարության անունից Մուքվեգեն ստացել է Սախարովի անվան մրցանակ պատերազմական շրջանում սեռական բռնության զոհ դարձած կանանց վերականգնման իր կողմից կատարած աշխատանքների համար[11] և արդեն այդ ժամանակ հայտարարվել է Խաղաղության Նոբելյան մրցանակի ապագա թեկնածու[12]: ԱՄՆ Ազգային բշկական ակադեմիայի արտասահմանյան անդամ է (2014)[13]:

Կենսագրություն[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

Երիտասարդ տարիներ և կրթություն[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

Դենի Մուքվեգեն ծնվել է 1955 թվականի մարտի 1-ին Բելգիական Կոնգոյում (այժմ՝ Կոնգոյի Դեմոկրատական Հանրապետություն) գտնվող Հարավային Կիվուի Բուկավու բնակավայրում: Նա հիսունական-պաստորի ընտանիքի ինը երեխաներից երրորդն էր[14], և մանկուց հոր հետ այցելում էր հիվանդությունների տառապող մարդկանց, ինչից հետո որոշեց դառնալ բժիշկ՝ բուժելու նրանց, որոնց համար աղոթում էր իր հայրը: Հարավային Բուրունդիում նախնական բժշկական կրթություն ստանալուդ հետո Մուքվեգեն աշխատել է Լեմերիայի հիվանդանոցում և ի սկզբանե մասնագիտացել է մանկաբուժության մեջ, սակայն շուտով, կոնգոցի կանանց մոտ հանդիպելով հետծննդյան բարդությունների շատ դեպքերի և չունենալով համապատասխան մասնագիտության բժիշկների, մեկնել է Ֆրանսիա, որտեղ 1984 թվականից մինչև 1989 թվականը ուսումնասիրել է գինեկելոգիա և մանկաբարձություն Անժե համալսարանում[15]:

Անձնական կյանք[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

Ամուսնացած է Կաբոյի Մապենդո Մադելինի հետ[16]: Նրանք հինգ երեխա ունեն՝ Ալեյն, Պատրիսիա, Սիլվի, Լիզա և Դենիզ[17][18]:

Ծանոթագրություններ[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

  1. 1,0 1,1 Encyclopædia Britannica
  2. 2,0 2,1 2,2 2,3 German National Library, Berlin State Library, Bavarian State Library et al. Record #1046715771 // Gemeinsame Normdatei — 2012—2016.
  3. https://psmag.com/social-justice/one-doctors-fight-for-the-rights-of-rape-victims
  4. https://www.bbc.com/news/world-africa-29717994
  5. 2013 Laureates Announced
  6. https://www.ohchr.org/EN/NEWSEVENTS/Pages/UNHRPrize2008.aspx
  7. https://www.umu.se/en/news/honorary-doctor-denis-mukwege-wins-the-nobel-peace-prize_7027619/
  8. The Nobel Peace Prize Announcement
  9. Category: Medal Recipients
  10. 10,0 10,1 «Where repairing rape damage is an expertise»։ The Globe and Mail։ 22 октября 2008։ Վերցված է 22 октября 2014 
  11. «Премию Сахарова присудили африканскому врачу-гинекологу»։ Lenta.ru։ 21 октября 2014։ Վերցված է 22 октября 2014 
  12. «Nobel Peace Prize: Congo rape trauma surgeon among favorites»։ CNN։ 10 октября 2013։ Վերցված է 22 октября 2014 
  13. http://www8.nationalacademies.org/onpinews/newsitem.aspx?RecordID=10202014A
  14. «Denis Mukwege, l'«homme qui répare les femmes», reçoit le prix Sakharov»։ Le Figaro։ 22 октября 2014։ Վերցված է 22 октября 2014 
  15. «Denis Mukwege, le garde du corps des Congolaises»։ Le Figaro։ 1 декабря 2013։ Վերցված է 22 октября 2014 
  16. «Innovators: Dr. Denis Mukwege»։ findingDulcinea։ 24 июля 2008։ Վերցված է 22 октября 2014 
  17. Քաղվածելու սխալ՝ Սխալ <ref> պիտակ՝ Ali անվանումով ref-երը տեքստ չեն պարունակում:
  18. «Dr. Denis Mukwege ist Afrikaner des Jahres 2008»։ Afrikanet.info։ 30 января 2009։ Վերցված է 22 октября 2014 

Արտաքին հղումներ[խմբագրել | խմբագրել կոդը]