Գրիգոր Ջանշյան

Վիքիպեդիայից՝ ազատ հանրագիտարանից
Jump to navigation Jump to search
Գրիգոր Ջանշյան
Grigory Avetovich Dzhanshiyev.jpg
Ծնվել էմայիսի 17 (29), 1851
ԾննդավայրԹիֆլիս, Ռուսական կայսրություն[1]
Մահացել էհուլիսի 17 (30), 1900 (49 տարեկանում)
Մահվան վայրՄոսկվա, Ռուսական կայսրություն[1]
ՔաղաքացիությունՌուսական կայսրություն
Ազգությունհայ
ԿրթությունMoscow Imperial University, Faculty of Law
Մասնագիտությունփաստաբան, լրագրող, հրապարակախոս և հասարակական գործիչ

Գրիգոր Ավետի Ջանշյան (Ջանշիև, 1851, Թիֆլիս - 1900, Մոսկվա), հայ հրապարակախոս, հասարակական գործիչ։

Ավարտել է Մոսկվայի Լազարյան ճեմարանը, ապա՝ ՄՊՀ իրավաբանական ֆակուլտետը։ Հոդվածներով ու ակնարկներով հանդես է եկել ռուսական մամուլում, պայքարել դեմոկրատական, բարոյական, իրավական նորմերի կենսագործման համար։ Ճանաչվել է «Մեծ ռեֆորմների դարաշրջանը» (1892) պատմահրապարակախոսական աշխատությամբ։

Լինելով «Ռուսկիե վեդոմոստի»-ի ("Русские ведомости") հրատարակիչ-խմբագիրներից, գործուն մասնակցելով ռուսական գրականության հասարակական կյանքին՝ Ջամշյանը նպաստել է հայ ժողովրդի պատմությունն ու մշակույթը ռուս հասարակայնությանը ներկայացնելու գործին, ուշադրություն հրավիրել արևմտահայերի ծանր կացության և վերջիններիս ազատագրական պայքարի վրա։

1893 թվականին Ջանշյանը («Դիև» ծածկանունով) լույս է ընծայել «Հայկական հարցը Թուրքիայում» գրքույկը, որտեղ գրել է, որ հայկական հարցը պետք է վճռել «իրավունքի, արդարության, մարդասիրության պահանջների համաձայն»։ 1894-1896 թվականների հայկական կոտորածների կապակցությամբ նախաձեռնել, կազմել և հրատարակել է «Եղբայրական օգնություն Թուրքիայում տուժած հայերին» (հ. 1-2, 1897-98, ռուսերեն) ժողովածուն, որի հասույթով ստեղծել է դրամական ֆոնդ՝ հայերին օգնելու համար։ Ստացված գումարով Արևմտյան Հայաստանում բացվել է 12 մանկատուն-ապաստարան։

Երկեր[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

  • Сб. СТ., М., 1914.

Գրականություն[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

  • Литературные связи, т. 3, Е„ 1981.

Ծանոթագրություններ[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

  1. 1,0 1,1 Джаншиев Григорий Аветович // Большая советская энциклопедия: [в 30 т.] / под ред. А. М. Прохоров — 3-е изд. — М.: Советская энциклопедия, 1969.
Այս հոդվածի կամ նրա բաժնի որոշակի հատվածի սկզբանական տարբերակը վերցված է «Հայկական հարց» հանրագիտարանից, որի նյութերը թողարկված են Քրիեյթիվ Քոմմոնս Նշում–Համանման տարածում 3.0 (Creative Commons BY-SA 3.0) թույլատրագրի ներքո։ CC-BY-SA-icon-80x15.png