Գրաժինա Բացևիչ

Վիքիպեդիայից՝ ազատ հանրագիտարանից
Գրաժինա Բացևիչ
Grazyna bacewicz.jpg
Ծնվել է փետրվարի 5, 1909({{padleft:1909|4|0}}-{{padleft:2|2|0}}-{{padleft:5|2|0}})[1][2]
Լոձ, Լեհաստան[1]
Երկիր Լեհաստան
Մահացել է հունվարի 17, 1969({{padleft:1969|4|0}}-{{padleft:1|2|0}}-{{padleft:17|2|0}})[1][2] (59 տարեկանում)
Վարշավա, Լեհաստանի Ժողովրդական Հանրապետություն[1]
Ժանրեր օպերա և սիմֆոնիա
Մասնագիտություն կոմպոզիտոր, պարուսույց, երաժշտագետ, երաժշտության ուսուցիչ, դաշնակահար և Կոնցերտմայստեր
Գործիքներ ջութակ
Շրջանավարտ Ֆրիդերիկ Շոպենի անվան երաժշտական համալսարան

Գրաժինա Բացևիչ (լեհ.՝ Grażyna Bacewicz, փետրվարի 5, 1909({{padleft:1909|4|0}}-{{padleft:2|2|0}}-{{padleft:5|2|0}})[1][2], Լոձ, Լեհաստան[1] - հունվարի 17, 1969({{padleft:1969|4|0}}-{{padleft:1|2|0}}-{{padleft:17|2|0}})[1][2], Վարշավա, Լեհաստանի Ժողովրդական Հանրապետություն[1]), լեհ ջութակահար, կոմպոզիտոր։

Կենսագրություն[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

Ծնվել է 1909 թվականին Լոձում։ Հայրը, որ ծագումով լիտվացի էր, աղջկան տվել է ջութակի ու դաշնամուրի առաջին դասերը։ Գրաժինա Բացևիչն ավարտել է Վարշավայի կոնսերվատորիայի` ջութակի ու կոմպոզիցիայի բաժինը (1932)։ Պադերևսկու կրթաթոշակով 1932-1933 թվականներին ուսանել է Փարիզում, Նադիա Բուլանժեի մոտ։ Մասնավոր դասեր է վերցրել Կարլ Ֆլեշից։ Վերադառնալով Լեհաստան` նվագել է Լեհական ռադիոյի նվագախմբում (առաջին ջութակ)։ Երկրորդ աշխարհամարտի տարիներին ապրել է Վարշավայում, կազմակերպել ընդհատակյա համերգներ։ Պատերազմից հետո դասավանդել է Լոձի պետական կոնսերվատորիայում։ 1954 թվականից, երբ ավտովթարի է ենթարկվել, ստեղծագործելը դարձել է նրա միակ զբաղմունքը։

Մահացել է 1969 թվականին։ Թաղված է Վարշավայի Պովոնզկի զինվորական գերեզմանոցում։

Ստեղծագործություններ[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

Գործիքային ստեղծագործություններ[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

  • Չորս պրելյուդիա դաշնամուրի համար (1924)
  • Մանկական սյուիտ դաշնամուրի համար (1933)
  • Սոնատ ջութակի համար (1941)։ Պրեմիերան կայացել է ընդհատակյա համերգի ժամանակ Վարշավայում։
  • Էսքիզ երգեհոնի համար (1966)
  • Երկրորդ սոնատ դաշնամուրի համար (1953)

Կամերային երաժշտություն[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

  • Կվինտետ ֆլեյտայի, հոբոյի, կլարնետի, ֆագոտի և փողի համար (1932)
  • Սյուիտ երկու ջութակի համար (1943)։ Պրեմիերան կայացել է ընդհատակյա համերգի ժամանակ Վարշավայում։
  • Լարային կվարտետ № 3 (1947)։ Արժանացել է Լեհաստանի մշակույթի նախարարության մրցանակին։
  • Լարային կվարտետ № 4 (1951)։ Լիեժի լարային կվարտետների մրցույթում արժանացել է առաջին մրցանակին։
  • Լարային կվարտետ № 5 (1955)
  • Լարային կվարտետ № 6 (1960)
  • Լարային կվարտետ № 7 (1967)

Ստեղծագործություններ նվագախմբի համար[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

  • Կոնցերտ լարային նվագախմբի համար (1948)։ Արժանացել է Լեհաստանի պետական մրցանակի (1950)։
  • Սիմֆոնիա № 2 (1951)
  • Սիմֆոնիա № 3 (1952)
  • Սիմֆոնիա № 4 (1953)։Արժանացել է Լեհաստանի մշակույթի նախարարության մրցանակի (1955)։
  • Երաժշտություն լարային, փողային և հարվածային գործիքների համար (1958)։ Արժանացել է ՅՈՒՆԵՍԿՕ-ի երրորդ մրցանակի (Փարիզ, 1960)։
  • Կոնցերտ սիմֆոնիկ նվագախմբի համար (1962)
  • Contradizione կամերային նվագախմբի համար (1966)

Կոնցերտներ[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

  • Կոնցերտ № 3 ջութակի և նվագախմբի համար (1948)։ Արժանացել է Լեհաստանի մշակույթի նախարարության մրցանակի (1955)։
  • Կոնցերտ դաշնամուրի և նվագախմբի համար (1949)։ Շոպենի անվան երաժշտական մրցույթում արժանացել է երկրորդ մրցանակի (Վարշավա, 1949)։
  • Կոնցերտ № 5 ջութակի և նվագախմբի համար (1954)
  • Կոնցերտ № 7 ջութակի և նվագախմբի համար (1965)։ Ելիզավետա Բելգիացու միջազգային երաժշտական մրցույթում արժանացել է ոսկե մեդալի (1965)։
  • Կոնցերտ ալտի և նվագախմբի համար (1968)

Ստեղծագործություններ ձայնի և նվագախմբի համար[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

  • Օլիմպիական կանտատա երգչախմբի և նվագախմբի համար (1948)։ Արժանացել է Լեհաստանի պետական մրցանակի (1948)։
  • «Ակրոպոլիս», կանտատա երգչախմբի և նվագախմբի համար Ստանիսլավ Վիսպյանսկու խոսքերով (1964)։ Նվիրված է եղել Կրակովի համալսարանի 600-ամյակին։

Ստեղծագործություններ բեմի համար[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

  • «Թագավոր-գյուղացի» (լեհ.՝ Z chłopa król), բալետ (1953)
  • «Արթուր արքայի արկածները» (լեհ.՝ Przygoda Króla Artura), երգիծական ռադիոօպերա (1959)։ Արժանացել է Լեհական ռադիոյի և հեռուստատեսության մրցանակին (1960)
  • «Էսիկը Օսթենդում» (լեհ.՝ Esik w Ostendzie), երգիծական բալետ` մեկ գործողությամբ (1964)
  • «Կիրք» (լեհ.՝ Pożądanie), բալետ` երկու գործողությամբ (1958-1969)

Գրական ստեղծագործություններ[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

  • Znak szczególny. Warszawa։ Czytelnik, 1970 (պատմվածքների ժողովածու, թարգմանվել է մի շարք լեզուներով)։

Ծանոթագրություններ[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

Գրականություն[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

  • Rosen J. Grażyna Bacewicz, her life and works. Los Angeles։ Friends of Polish Music; University of Southern California School of Music, 1984
  • Thomas A. Grażyna Bacewicz։ chamber and orchestral music. Los Angeles։ Friends of Polish Music; University of Southern California School of Music, 1985
  • Briel G. Thematisches Verzeichnis der Werke von Grażyna Bacewicz։ mit einem biographischen Essay. Aachen։ Shaker, 2001