Jump to content

Գնացք աշխարհի վերջում

Վիքիպեդիայից՝ ազատ հանրագիտարանից
Գնացք աշխարհի վերջում
պատմական երկաթուղի, tourist train, երկաթգիծ Խմբագրել Wikidata
Մասն էlist of southernmost items, rail transport in Argentine Patagonia Խմբագրել Wikidata
ԵրկիրԱրգենտինա Խմբագրել Wikidata
Վարչատարածքային միավորՀրո Երկիր, Անտարկտիդա և Հարավային Ատլանտիկայի կղզիներ Խմբագրել Wikidata
Բնաշխարհագրական օբյեկտի տարածքումՀրո երկիր
 Իսլա-Գրանդե դե Տյերրա դել Ֆուեգո Խմբագրել Wikidata
Կոորդինատներ54°49′59″S 68°25′26″W Խմբագրել Wikidata
Պաշտոնական բացման ամսաթիվը1994 Խմբագրել Wikidata
Track gauge600 mm track gauge, 500 mm track gauge Խմբագրել Wikidata
Terminusdel Fin del Mundo, Parque Nacional train station Խմբագրել Wikidata
Երկարություն7 կիլոմետր, 25 կիլոմետր Խմբագրել Wikidata
Փոստային դասիչV9410 Խմբագրել Wikidata
Պաշտոնական կայքwww.trendelfindelmundo.com.ar/es Խմբագրել Wikidata
Type of elect­ri­fi­ca­tionno value Խմբագրել Wikidata
Ներկա վիճակկանգուն Խմբագրել Wikidata
Քարտեզ

Գնացք աշխարհի վերջում (իսպ.՝ El Tren del Fin del Mundo ), կամ Տիերա դել Ֆուեգոյի հարավային երկաթուղին (իսպ.՝ Ferrocarril Austral Fueguino (FCAF)), նեղ գծով երկաթուղի Արգենտինայի Հրո Երկիր, Անտարկտիդա և Հարավային Ատլանտիկայի կղզիներ նահանգում[1][2], որը դեռ օգտագործում է շոգեքարշ: Այն ի սկզբանե կառուցվել է Ուշուայայի բանտին ծառայելու համար, մասնավորապես փայտանյութ տեղափոխելու համար[3]: Այն այժմ գործում է որպես ժառանգության երկաթուղի Հրո Երկիր ազգային պարկում: Այն համարվում է աշխարհում գործող բոլոր երկաթուղիներից ամենահարավայինը։

19-րդ դարի վերջում Հրո երկիր արշիպելագում հիմնվել է պատժիչ գաղութ[4]։ Առաջին բանտարկյալներն այնտեղ են ժամանել 1884 թվականին։ 1902 թվականին սկսվել է սպասարկող անձնակազմի համար նախատեսված շենքերի համալիրի շինարարությունը։ Փայտե ռելսերի վրա երկաթուղի է անցկացվել նաև շինանյութի, հիմնականում քարերի, ավազի և փայտի տեղափոխման համար։ Սկզբում երկաթուղու ձգողական ուժը եղել են եզներն, որոնք վագոնները քաշում էին 1 մ-ից պակաս լայնությամբ նեղ մետրի վրա։ 1909 թվականին գաղութի տեսուչը տեղեկացրել է Արգենտինայի կառավարությանը երկաթուղու բարելավման անհրաժեշտության մասին, իսկ 1909-1910 թվականներին շոգեքարշի համար 600 մմ (1 ֆունտ 11 5⁄8 դյույմ) լայնությամբ նոր ուղիներ են անցկացվել։ Այս վերանորոգված երկաթուղին կապել է գաղութը անտառտնտեսության հետ և անցել է ափի երկայնքով դեպի արագ զարգացող Ուշուայա քաղաքը։ Երկաթուղին հայտնի է եղել որպես «Բանտարկյալների գնացք» (իսպ.՝ Tren de los Presos

Երբ հատվել են շրջակա անտառները, երկաթուղին աստիճանաբար շարժվել է դեպի կղզու խորքը՝ Պիպո գետի հովտի երկայնքով։ Երկաթուղու մշտական կառուցումը հնարավորություն է տվել ընդլայնել գաղութն ու քաղաքը։

1947թվականին փակվել է պատժիչ գաղութը և դրա փոխարեն ստեղծվել ռազմածովային բազա։ Երկու տարի անց՝ 1949 թվականին, Հրո Երկրում տեղի ունեցած երկրաշարժը ավերել է ճանապարհի մեծ մասը։ Կառավարությունը ջանքեր է գործադրել գիծը մաքրելու և երկաթուղային հաղորդակցությունը վերականգնելու համար՝ չնայած բանտարկյալների բացակայությանը: Սակայն երկաթուղային գիծը անշահավետ եղավ և փակվեց 1952 թվականին։

Ճանապարհի վերածնունդ՝ որպես զբոսաշրջային գրավչություն

[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

1994 թվականին երկաթուղին ունեցել է 500 մմ (19 3⁄4 դյույմ) չափ և սկսել է նորից գործել, թեև նախկին բանտային տարբերակի համեմատ այն դարձավ պարզապես շքեղության: 1995 թվականին երկաթուղին Մեծ Բրիտանիայից ձեռք է բերել նոր 2-6-2T շոգեքարշ, որը ստացել է «Կամիլա» անունը, ձեռք է բերվել մեկ այլ՝ արգենտինական 4-4-0 մոդել, որը ստացել է «Պորտա» անունը։ Բացի այդ շոգեքարշերից, երկաթուղու համար գնվել են ևս երեք դիզելային լոկոմոտիվ և երկու Գարատ շոգեքարշ։ 2006 թվականին երկաթուղու վրա հայտնվել է մեկ այլ շոգեքարշ, որը կոչվել է «Զուբիետա»՝ ի պատիվ նավաշինող և Հրո Երկրում զբոսաշրջության առաջին խթանող Հեկտոր Ռոդրիգես Զուբիետայի։

Արտաքին մեդիա ֆայլեր
Պատկերներ
Փայտով բեռնված գնացք
Վիդեո ֆայլեր
Գնացք 2014թթվական
Գնացքի երթուղի

Վերանորոգված երկաթուղու վրա գնացքները մեկնում են «Աշխարհի վերջ» կայարանից (Ուշուայա օդանավակայանից մոտավորապես 10 կմ հեռավորության վրա): Գնացքի երթուղին անցնում է Պիկոյի հովտով մինչև Տորոյի կիրճ, այնուհետև դեպի Կասկադա դե լա Մակարենա կայարան, որտեղ գնացքը 15 րոպե կանգառ է կատարում, որի ընթացքում այցելուները կարող են ավելին իմանալ Յագան ցեղի, Տիերա դել Ֆուեգոյի բնիկ ժողովրդի պատմության և կյանքի մասին, ինչպես նաև բարձրանալ դեպի դիտահարթակ: Այնուհետև գնացքը շարունակում է դեպի ազգային պարկ, որը ընկած է լեռների միջև ընկած հովտում, և վերջապես հասնում է վերջնական կայարան՝ El Parque, որտեղից այցելուները կարող են վերադառնալ մեկնարկային կայարան նույն գնացքով կամ շարունակել շրջագայությունը Հրո Երկրով։

Ժողովրդական մշակույթում

[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

Գնացքը աշխարհի վերջում ոգեշնչել է ամերիկացի երգիչ Մայքլ Գրեյվսին և երգիճը 2013 թվականին գրել է իր «Train to the End of the World» երգը[5]։

Ծանոթագրություններ

[խմբագրել | խմբագրել կոդը]
  1. Meghji, Shafik (2019 թ․ փետրվարի 25). «This railway runs to the end of the world». Adventure.com. Վերցված է 2025 թ․ հունվարի 28-ին.
  2. Kumar, Rupesh (2023 թ․ հունվարի 2). «End Of The World Train Ride: An Epic Adventure». The Traveller Trails. Վերցված է 2025 թ․ հունվարի 28-ին.
  3. Patowary, Kaushik (2020 թ․ սեպտեմբերի 10). «The Train of The End of The World». Amusing Planet (անգլերեն). Վերցված է 2025 թ․ հունվարի 28-ին.
  4. «Nuestra historia» [Our history]. El Tren del Fin del Mundo (իսպաներեն). Վերցված է 2025 թ․ հունվարի 29-ին.
  5. "Railway Fuegian Southern" on Multescatola.com

Արտաքին հղումներ

[խմբագրել | խմբագրել կոդը]