Գեորգ Ֆիլիպ Տելեման

Վիքիպեդիայից՝ ազատ հանրագիտարանից
(Վերահղված է Գեորգ Թելեմանից)
Գեորգ Ֆիլիպ Տելման
Telemann.jpg
կոմպոզիտոր
Ծնվել է մարտի 14, 1681
Ծննդավայր ԳերմանիաԳերմանիա
Մահացել է հունիսի 25, 1767({{padleft:1767|4|0}}-{{padleft:6|2|0}}-{{padleft:25|2|0}})[1][2][3][4] (86 տարեկանում)
Մահվան վայր Համբուրգ, Գերմանիա
Քաղաքացիություն Flag of Germany.svg Գերմանիա
Գործունեություն երգահան, երաժշտագետ, երաժիշտ, դիրիժոր և երաժշտություն տեսաբան

Գեորգ Ֆիլիպ Տելեման (գերմ.՝ Georg-Philipp Telemann, 1681 թ. մարտի 14, Մագդեբուրգ - 1767 թ. հունիսի 25, Համբուրգ), գերմանացի կոմպոզիտոր, երգեհոնահար, կապելմայստեր։ Թողել է հսկայական ստեղծագործական ժառանգություն, պատմության մեջ առավել բեղմնավոր երգահաններից մեկն է։

1701 թվականից իրավունք է ուսումնասիրել Լայպցիգի համալսարանում, որտեղ հիմնել է «Կոլլեգիում մուզիկում» երաժշտական խմբակը։ 1712-1721 թվականներին՝ կանտոր և մուզիկ-դիրեկտոր Մայնի Ֆրանկֆուրտում։ 1721 թվականից մինչև կյանքի վերջը ապրել է Համբուրգում, եղել քաղաքային մուզիկ-դիրեկտոր, ղեկավարել եկեղեցական կապելլաներ և օպերային թատրոն, հիմնել «Կոլլեգիում մուզիկում» ընկերությունը, 1728 թվականից հրատարակել «Der getreue Musikmeister» նոտային ամսագիրը։

Աշխատել է տարբեր ժանրերում (մոտ 40 օպերա, բազմաթիվ հոգևոր կանտատներ, օրատորիաներ, պասսիոններ, մեսսաներ, նվագախմբային նախերգանքներ, սյուիտներ, կոնչերտո գրոսսոներ, ստեղծագործություններ կլավիրի, ջութակի համար, տրիոսոնատներ և այլն)։ Լինելով Յոհան Սեբաստիան Բախի և Գեորգ Ֆրիդրիխ Հենդելի ժամանակակիցը՝ ազատ տիրապետել է պոլիֆոնիկ գրության տեխնիկային, յուրացրել ազգային մի շարք դպրոցների (հատկապես ֆրանսիական և լեհական) նվաճումները, մոտեցել իր ժամանակի համար նոր՝ հոմոֆոն-հարմոնիկ գրությանը։

Գրականություն[խմբագրել]

  • Ра6ей В․, Георг Филипп Телеман, М․, 1974
Այս հոդվածի կամ նրա բաժնի որոշակի հատվածի սկզբնական կամ ներկայիս տարբերակը վերցված է Քրիեյթիվ Քոմմոնս Նշում–Համանման տարածում 3.0 (Creative Commons BY-SA 3.0) ազատ թույլատրագրով թողարկված Հայկական սովետական հանրագիտարանից։ CC-BY-SA-icon-80x15.png
  1. Телеман Георг Филипп // (untranslated)
  2. Телеман, Георг Филипп // (untranslated)
  3. Georg Philipp Telemann // Բրիտանիկա առցանց հանրագիտարան
  4. Georg Philipp Telemann // (untranslated)