Բրանդենբուրգյան դարպասներ

Վիքիպեդիայից՝ ազատ հանրագիտարանից
Jump to navigation Jump to search


HS Disambig.svg Անվան այլ կիրառումների համար տես՝ Բրանդենբուրգյան դարպասներ (այլ կիրառումներ)
Museum Silhouette.svg
Բրանդենբուրգյան դարպասներ
Brandenburg Gate (8331820462).jpg
Տեսակ քաղաքային դարպաս, հաղթակամար և ճարտարապետական հուշարձան
Երկիր Գերմանիա և Գերմանական ռայխ
Տեղագրություն Dorotheenstadt, Բեռլին և Միտտե
Վայր Բեռլին և Միտե
Հասցե Pariser Platz
Ճարտարապետական ոճ կլասիցիզմ, Greek Revival architecture և նեոդասական ճարտարապետություն
Շինանյութ Ավազաքար
Անվանված է Հաֆելի Բրանդենբուրգ
Հիմնադրված է 1788
Բացված 1791
Ճարտարապետ Carl Gotthard Langhans
Պատվիրող Frederick William II of Prussia
Ժառանգության կարգավիճակ ճարտարապետական ժառանգության հուշարձան
Lua error in Մոդուլ:Location_map at line 442: Unable to find the specified location map definition. Neither "Module:Location map/data/Գերմանիա, Գերմանական ռայխ" nor "Template:Տեղորոշման քարտեզ Գերմանիա, Գերմանական ռայխ" exists.
Պաշտոնական կայք
Կոորդինատներ: 52°30′58.580000099199″ հս․ լ. 13°22′39.800000099198″ ավ. ե. / 52.51627222224977487° հս․. լ. 13.37772222224977803° ավ. ե. / 52.51627222224977487; 13.37772222224977803
Բրանդենբուրգյան դարպասները Գերմանիայի կապիտուլյացիայից հետո: 1945 թ. հունիս
Բրանդենբուրգյան դարպասները և Բեռլինի պատը: 1988 թ. հունիս

Բրանդենբուրգյան դարպասներ (գերմ.՝ Brandenburger Tor) - ճարտարապետական հուշարձան Բեռլինի կենտրոնում։ Կառուցվել է 1788 - 1791 թթ.:

Պատմություն[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

Նշելով իր 226-րդ տարեդարձը, Բրանդենբուրգյան դարպասները համարվում է Գերմանիայի և Բեռլինի ամենահայտնի սիմվոլը, իսկ 1989 թ.-ից հետո այն դարձավ երկրի վերամիավորման սիմվոլը։

Բրանդենբուրգյան դարպասները Բեռլինում պահպանված միակ քաղաքական դարպասն է, նրա սկզբնական անվանումն էր՝ «Աշխարհի դարպասներ»: Այն կառուցվել է Կառլ Գոթթարդ Լանգգանսի կողմից 1789-1791 թթ. և համարվում է առաջին զգալի աշխատանքը, որը կատարվել էր բեռլինյան դասականապաշտության ոճով։ Բրանդենբուրգյան դարպասների կառուցման գործում մոդել է ծառայել Աթենքի միջնաբերդը։ Դարպասների ճակատն ի սկզբանե ներկված էր եղել սպիտակ գույնով։ Ճակատի ձևավորումը պատկանում է Յոհան Գոթֆրիդ Շադովին։ Հենց նա էլ մշակել է վեցմետրանոց մարտակառքը, որը վերահսկում է հաղթանակի աստվածուհի Վիկտորիան։ (Այն տեղակայված է արևելյան կողմում)։

Նվաճելով Բեռլինը, Նապոլեոնը հրամայում է քանդել մարտակառքը և տեղափոխել Փարիզ։ Նապոլեոնի դեմ հաղթանակից հետո աստվածուհի Վիկտորիան վերադարձվել է Բեռլին և ստացել Երկաթե խաչ, կառուցված Ֆրիդրիխ Շնիկելի կողմից։

1871 թվականին ֆրանկո-Պրուսական պատերազմից հետո հաղթանակած զինվորների երթը քայլեց դարպասների միջով։ 1918-1920 թթ.- հակահեղափոխական տրամադրվածությամբ զինվորները 1933 թվականին դարպասները վերածեցին Ազգային-սոցիալիստական տոնակատարության տեսարանի։

Երկրորդ համաշխարհային պատերազմի ժամանակ Բրանդենբուրգյան դարպասները մեծ վնասներ կրեցին, իսկ մարտակառքն ամբողջությամբ ավերվեց։ 1945-1957 թթ. մարտակառքի վրա ծածանվում էր Խորհրդային Միության դրոշը, որից հետո այն փոխարինվում է Գերմանիայի Դեմոկրատական Հանրապետության դրոշի։ (Սկսած 1989 թ., Գերմանիայի միավորումից հետո դարպասների վրա ոչ մի դրոշ չկա)։

1956 թ.-ին դարպասները վերականգնվել են, իսկ մարտակառքը վերականգնվել է միայն 1958 թվականին։ 1961 թ.-ի օգոստոսի 13-ին Բեռլինյան պատը արգելում է անցումը դարպասներով։ Պատը գտնվում էր Արևելյան Բեռլինի տարածքում և Արևմտյան Բեռլինի քաղաքացիները անցնել պատի մյուս կողմը չէին կարողանում։ Բայց նաև Արևելյան Բեռլինի բնակիչները չէին կարող մուտք գործել Արևմտյան Բեռլին, քանի որ այն անջատված էր Արևմտյան Բեռլինից։