Բասել Խարթաբիլ

Վիքիպեդիայից՝ ազատ հանրագիտարանից
Բասել Խարթաբիլ
արաբ․՝ باسل خرطبيل‎‎
Bassel Khartabil (Safadi).jpg
Ծնվել է մայիսի 22, 1981({{padleft:1981|4|0}}-{{padleft:5|2|0}}-{{padleft:22|2|0}})
Ծննդավայր Սիրիա
Մահացել է ոչ վաղ քան հոկտեմբերի 3, 2015
Քաղաքացիություն Flag of Syria.svg Սիրիա
Ազգություն Palestinians in Syria
Ստեղծագործություն(ներ) Aiki Framework
Մասնագիտություն software developer, ճարտարագետ, Քաղաքական բանտարկյալ, software engineer և համակարգչային գիտնական
Ամուսին Noura Ghazi
Պարգևներ և
մրցանակներ
Անդամություն Mozilla[1], Creative Commons և Վիքիպեդիա
Ստորագրություն
Bassel Khartabil (Safadi) Signature.jpg
Bassel Khartabil Վիքիպահեստում

Բասել Խարթաբիլ (արաբ․՝ باسل خرطبيل‎‎), հայտնի է նաև որպես` Բասել Սաֆադի (արաբ․՝ باسل صفدي‎‎), մայիսի 22, 1981({{padleft:1981|4|0}}-{{padleft:5|2|0}}-{{padleft:22|2|0}}), Սիրիա - ոչ վաղ քան հոկտեմբերի 3, 2015), պաղեստինա-սիրիացի բաց կոդով ծրագրավորող: 2012 թվականի մարտի 15-ին Սիրիայում քաղաքացիական ապստամբության մեկամյա տարելիցին սիրիական կառավարությունը ձերբակալել է Բասելին Դամասկոսի Ադրա բանտում[2]: 2015 թվականի հոկտեմբերի 3-ին նրան տեղափոխել են անհայտ վայր, հավանաբար ռազմական դատարանում դատելու նպատակով[3][4]: 2015 թվականի հոկտեմբերի 7-ին Human Rights Watch-ը և մարդու իրավունքների պաշտպանության 30 այլ կազմակերպություններ նամակ են գրել` պահանջելով բացահայտել Խարթաբիլի գտնվելու վայրը[5]: Ըստ 2015 թվականի նոյեմբերի 11-ին շրջանառված լուրերի` Խարթաբիլին գաղտնի դատապարտել են մահվան[6][7]: 2017 թվականի օգոստոսին պարզվել է, որ Խարթաբիլը մահապատժի է ենթարկվել սիրիական վարչակարգի կողմից 2015 թվականին նրա անհետացումից որոշ ժամանակ անց[8][9]:

Խարթաբիլը ծնվել է Դամասկոսում, մեծացել Սիրիայում, որտեղ էլ մասնագիտացել է օփեն սորս ծրագրավորման մեջ: Եղել է ավագ ծրագրավորող (CTO) և Aiki Lab համատեղ հետազոտական ընկերության համահիմնադիր[10], Սիրիայում հնագիտությանն ու արվեստին նվիրված հրատարակչական և հետազոտական Al-Aous ինստիտուտի ավագ ծրագրավորող[11]: Սիրիայում Creative Commons նախագծի ղեկավար[12], մեծ ներդրում ունի Mozilla, Firefox, Վիքիպեդիա, Openclipart, Fabricatorz, և Sharism ծրագրաշարերում ու նախագծերում[13]: Սիրիայում ապահովել է ինտերնետ, նպաստել առցանց հասանելիության և գիտելիքի տարածմանը սիրիացիների շրջանակում[14]:

Սիրիայի անտիկ Պալմիրա քաղաքի 3D վիզուալ վերակառուցումը Բասելի կատարած վերջին աշխատանքն է[15][16]:

Ծանոթագրություններ[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

  1. Baker M. Contributor Imprisoned in Syria — 2012.
  2. «#FREEBASSEL: a campaign to free Bassel Khartabil from Syrian jail»։ Al Bawaba։ 4 July 2012։ Վերցված է 5 July 2012 
  3. «WE NEED EVERYBODY’S HELP TO #FREEBASSEL»։ 2015-10-03։ Արխիվացված օրիգինալից-ից 2015-10-03-ին 
  4. Amira Al Hussaini (2015-10-03)։ «Fears for Imprisoned Syrian Blogger Bassel Khartabil, Transferred to an Unknown Location»։ Global Voices 
  5. «Syria: Disclose Whereabouts of Detained Freedom of Expression Advocate»։ Human Rights Watch։ 2015-10-07 
  6. «IGF 2015 Flyer on Bassel Khartabil»։ Electronic Frontier Foundation։ eff.org։ Վերցված է 2015-11-15 
  7. «#FreeBassel: Death Sentence Rumored for Syrian Web Developer»։ Global Voices։ Վերցված է 2015-11-15 
  8. «Horrific: Reports that Bassel Khartabil Has Been Executed in Syria»։ Jimmy Wales Foundation։ 1 August 2017։ Վերցված է 1 August 2017 
  9. «One of Syria’s most famous activists has been executed in prison, widow confirms»։ The Independent։ 2 August 2017։ Վերցված է 2 August 2017 
  10. «Aiki lab» 
  11. الأوس للنشر։ «الأوس للنشر» 
  12. «Syria» 
  13. «Threatened Voices / Bloggers / Bassel (Safadi) Khartabil» 
  14. «Request for Written Answer on the Question of the Imprisonment of Bassel Safadi Khartabil»։ European Parliament։ 18 March 2014։ Վերցված է 9 April 2014 
  15. «#NEWPALMYRA»։ newpalmyra.org 
  16. «Bassel Safadi discusses project involving 3D reconstruction of ancient city of Palmyra at San Francisco Art Institute, live from Syria via Skype»։ Վերցված է 1 July 2013 

Արտաքին հղումներ[խմբագրել | խմբագրել կոդը]