Բանկային քաղվածք

Բանկային քաղվածք (անգլ.՝ Bank statement), ֆինանսական հաստատության հետ ֆիզիկական անձի կամ բիզնեսի կողմից պահվող յուրաքանչյուր բանկային հաշվի համար որոշակի ժամանակահատվածում տեղի ունեցող ֆինանսական գործարքների պաշտոնական ամփոփագիր։
Նման քաղվածքները պատրաստվում են ֆինանսական հաստատության կողմից, համարակալվում են և նշում են քաղվածքում ընդգրկված ժամանակահատվածը, և կարող են պարունակել հաշվի տեսակին վերաբերող այլ համապատասխան տեղեկություններ, օրինակ՝ որքան գումար է վճարվում որոշակի ամսաթվի դրությամբ: Հաշվետվության ժամանակահատվածի մեկնարկի ամսաթիվը սովորաբար նախորդ հաշվետվության ժամանակահատվածի ավարտից հետո օրն է[1]:
Հաշվետվության մեջ ներկայացված և հաճախորդին տրամադրվելուց հետո քաղվածքի մանրամասները սովորաբար փոփոխելի չեն. հայտնաբերված ցանկացած սխալ սովորաբար ուղղվում է ապագա քաղվածքում, սովորաբար որոշակի նամակագրությամբ, որը բացատրում է ճշգրտման պատճառը:
Բանկը հաշվի տիրոջը տրամադրում է բանկային քաղվածք, որը ցույց է տալիս հաշվի մանրամասն գործունեությունը։ Այն թույլ է տալիս հաշվի տիրոջը տեսնել բոլոր մշակված գործարքները, սովորաբար ժամանակագրական կարգով։
Բանկերի մեծ մասը հաշվի տիրոջը քաղվածքներ է ուղարկում ամսական կամ եռամսյակային կտրվածքով։ Բանկերը և վարկային միությունները պարտավոր չեն ամսական քաղվածք ուղարկել, եթե այդ ամսվա ընթացքում չի կատարվել առնվազն մեկ էլեկտրոնային դրամական փոխանցում[2]։ Էլեկտրոնային դրամական փոխանցումները ներառում են
- Բանկոմատով և դեբետային քարտերով գործարքներ
- Վճարումներ առցանց հաշիվների վճարման միջոցով
- Ուղղակի վճարումներ
- Ցանկացած կրկնվող ավտոմատ պահումների վճարումներ
Բանկային քաղվածքները հաճախորդը սովորաբար օգտագործում է դրամական հոսքերը վերահսկելու, հնարավոր խարդախ գործարքները ստուգելու և բանկային համաձայնեցումներ կատարելու համար: Պատմականորեն դրանք տպագրվել են մեկ կամ մի քանի թղթի վրա և կամ ուղղակիորեն ուղարկվել են հաշվի տիրոջը, կամ պահվել են ֆինանսական հաստատության տեղական մասնաճյուղում՝ դրանք վերցնելու համար: Վերջին տարիներին տեղի է ունեցել անցում դեպի օնլայն էլեկտրոնային քաղվածքներ, և շատ ֆինանսական հաստատություններ այժմ նաև առաջարկում են ֆինանսական տեղեկատվության ուղղակի ներբեռնումներ հաշվի տիրոջ հաշվապահական ծրագրաշարում՝ համաձայնեցման գործընթացը հեշտացնելու համար: Բանկային քաղվածքները կարևոր փաստաթղթեր են և սովորաբար պահանջվում է պահպանել աուդիտի և հարկային նպատակներով համապատասխան հարկային մարմինների կողմից սահմանված ժամկետով։
Որպեսզի հաշվի տերերը կարողանան հետևել հաշվի գործունեությանը շարունակաբար, շատ ֆինանսական հաստատություններ առաջարկում են ոչ պաշտոնական գործարքների պատմություն՝ նախքան պաշտոնական բանկային քաղվածքի ստեղծումը։ Նման գործունեությունը կարող է դիտվել կամ տպվել ֆինանսական հաստատության կայքում, սմարթֆոնի հավելվածում, հասանելի է հեռախոսային բանկային ծառայության միջոցով կամ տպվում է որոշ բանկոմատների կողմից։
Գործարքների պատմությունը կամ հաշվի մնացորդները կարող են նաև տրամադրվել այլ ֆինանսական հաստատությունների, երբ հաշվի տերն է տալիս թույլտվություն, բաց բանկային գործունեության միջոցով՝ հաշիվների ագրեգացման նման ծառայություններ մատուցելու համար[3]։ Ագրեգացման ծառայությունը թույլ է տալիս ծրագրին դիտել միայն հաշվի մնացորդը, այլ ոչ թե իրական գործարքները։
Թղթային քաղվածքներ
[խմբագրել | խմբագրել կոդը]Պատմականորեն, բանկային քաղվածքները թղթային քաղվածքներ էին, որոնք պարբերաբար պատրաստվում էին ամսական, եռամսյակային կամ տարեկան հիմունքներով: 1960-ականներին բանկերում համակարգիչների ներդրումից ի վեր[4], բանկային քաղվածքները, որպես կանոն, պատրաստվում էին ամսական: Փոքր գործարքների ծավալ ունեցող հաշիվների, ինչպիսիք են ներդրումային կամ խնայողական հաշիվները, բանկային քաղվածքները կարող են պատրաստվել ավելի քիչ հաճախականությամբ: Կախված ֆինանսական հաստատությունից, բանկային քաղվածքները կարող են նաև ներառել որոշակի առանձնահատկություններ, ինչպիսիք են չեղարկված չեկերը (կամ դրանց պատկերները), որոնք դուրս են գրվել հաշվից հաշվեկշռի ժամանակահատվածում: Թղթային քաղվածքները սովորաբար ուղարկվում են հաճախորդի տան հասցեին, իսկ երբեմն դրանց պատճենը կարող է ուղարկվել, օրինակ, հաշվապահին կամ խնամակալին:
Որոշ ֆինանսական հաստատություններ օգտագործում են բանկային քաղվածքներ ուղարկելու առիթը՝ ներառելու ծանուցումներ, ինչպիսիք են վճարների կամ տոկոսադրույքների փոփոխությունները, կամ ներառելու գովազդային նյութեր:
Ֆինանսական հաստատությունները պարտավոր են հաճախորդներին տրամադրել թղթային քաղվածքներ, եթե հաճախորդը չի խնդրում էլեկտրոնային քաղվածքներ կամ ընդհանրապես քաղվածքներ չի պահանջում: Պատմականորեն, քաղվածքների կազմումը համարվում էր բանկային գործառույթի մի մաս, որի արժեքը ծառայության մատուցման մի մասն էր կազմում: Սակայն վերջերս, հաճախորդներին խրախուսելու համար ընտրել էլեկտրոնային քաղվածքներ ստանալը, որոշ ֆինանսական հաստատություններ վճար են գանձում թղթային քաղվածքների համար:
Որոշ երկրներ, ինչպիսին է Ճապոնիան, երբեք չեն ունեցել քաղվածքներ փոստով ուղարկելու ավանդույթ, ընդ որում՝ անհատական հաշվի տերերից ակնկալվում է հետևել ավանդներին, դուրսբերումներին և մնացորդներին՝ օգտագործելով բանկոմատներում տեղադրված իրենց սեփական գրքույկները։
Բանկային հաշվի մասին տեղեկությունները ներառում են հետևյալի մասին տեղեկություններ՝
- Բանկի հասցեն և կոնտակտային տվյալները,
- Հաշվի տվյալները,
- Քաղվածքի ամսաթիվը,
- Հաշվի ժամանակահատվածում օրերի ընդհանուր քանակը կամ ժամանակահատվածի սկզբի և ավարտի ամսաթվերը,
- Հաշվի սկզբի և ավարտի մնացորդը,
Իսկ յուրաքանչյուր գործարքի մասին կարևոր մանրամասներն են[5]՝
- Գումարը,
- Ամսաթիվը,
- Ստացողը,
- Ավանդներ,
- Դուրսբերումներ,
- Վճարված չեկեր,
- Հաշվից գանձված ցանկացած վճար կամ սպասարկման վճար,
- Հաշիվներից ստացված տոկոսներ,
Էլեկտրոնային քաղվածքներ
[խմբագրել | խմբագրել կոդը]1990-ականների վերջից ի վեր բանկերը խրախուսել են հաճախորդներին էլեկտրոնային եղանակով ստանալ քաղվածքները: Այս անցումը սովորաբար պահանջում է հաճախորդի հստակ համաձայնություն, որը սովորաբար ստացվում է առցանց բանկային ծառայության միջոցով: Էլեկտրոնային քաղվածքների կազմումը ֆինանսական հաստատություններին խնայում է քաղվածքների տպագրության, ծրարների մեջ ծալելու և փոստային ծախսերի զգալի ծախսերը: Բացի այդ, հաճախորդները կարող են ավելի արագ ստանալ քաղվածքները և կախված չլինել փոստային առաքման ծառայությունից: Հաճախորդը կարող է տպել հաշվետվությունը իր տարածքում[6], եթե անհրաժեշտ լինի, կամ անհրաժեշտության դեպքում մուտք ունենալ հաստատության կայքում գտնվող պատմական քաղվածքներին: Այլ կողմերը կարող են լիազորված լինել հասանելիություն ունենալու հաճախորդի ֆինանսական տեղեկատվությանը ֆինանսական հաստատության կայքում:
Էլեկտրոնային քաղվածքները կարող են ուղարկվել որպես էլեկտրոնային նամակների կցորդներ կամ, որպես անվտանգության միջոց, որպես հիշեցում, որ ֆինանսական հաստատության կայքում հասանելի է նոր հաշվետվություն: Անկախ նրանից, թե նման քաղվածքները փոխանցվում են որպես կցորդներ, թե կայքից, դրանք սովորաբար ստեղծվում են PDF ձևաչափով[7]՝ ստացողի կողմից հաշվետվությունը էլեկտրոնային եղանակով փոփոխելու հնարավորությունը նվազեցնելու համար:
Անձնական տվյալների գողության հետ կապված մտահոգությունների պատճառով էլեկտրոնային հաշվետվությունը կարող է չդիտարկվել որպես ֆիզիկական գողության վտանգավոր այլընտրանք, քանի որ այն չի պարունակում նյութական անձնական տեղեկություններ և չի պահանջում ոչնչացման լրացուցիչ անվտանգության միջոցառումներ, ինչպիսիք են տվյալների մանրացումը: Այնուամենայնիվ, էլեկտրոնային հաշվետվությունը կարող է ավելի հեշտ լինել ստանալ, քան ֆիզիկականը՝ համակարգչային խարդախության, տվյալների որսման և/կամ պահեստային կրիչների գողության միջոցով:
Տես նաև
[խմբագրել | խմբագրել կոդը]Ծանոթագրություններ
[խմբագրել | խմբագրել կոդը]- ↑ «What Is a Bank Statement: Definition, Benefits, and Requirements». Investopedia (անգլերեն). Վերցված է 2025 թ․ մայիսի 5-ին.
- ↑ «Does my bank/credit union have to send me a monthly statement for my checking account?». Consumer Financial Protection Bureau (անգլերեն). 2024 թ․ օգոստոսի 30. Վերցված է 2025 թ․ մայիսի 5-ին.
- ↑ Elmblad, Shelley. «Are Your Financial Accounts Aggregated?». The Balance (անգլերեն). Արխիվացված է օրիգինալից 2022-06-25-ին. Վերցված է 2020 թ․ օգոստոսի 15-ին.
- ↑ Royal Bank of Canada - History
- ↑ «§ 1030.6 Periodic statement disclosures». Consumer Financial Protection Bureau (անգլերեն). Վերցված է 2025 թ․ մայիսի 5-ին.
- ↑ How do I print my statement in Online Banking?
- ↑ Producing PDF Statements