Բազել-Շտադ

Վիքիպեդիայից՝ ազատ հանրագիտարանից
Jump to navigation Jump to search
Picto infobox map.png
Բազել-Շտադ
Դրոշ Զինանշան
Flag of Canton of Basel.svg
Wappen Basel-Stadt matt.svg
Basel, straatzicht Steinenberg foto1 2013-07-27 09.53.jpg
ԵրկիրՇվեյցարիա Շվեյցարիա
ԿարգավիճակՇվեյցարիայի վարչական բաժանում
Մտնում էՇվեյցարիա[1]
ՎարչկենտրոնԲազել
ԲԾՄ260 մետր
Օրենսդրական մարմինGrand Council of Basel-Stadt?
Պաշտոնական լեզուներգերմաներեն
Բնակչություն194 766 մարդ (դեկտեմբերի 31, 2018)[2]
Տարածք36,95 կմ²
Karte Gemeinden des Kantons Basel Stadt 2007.png
Հիմնադրված է1501 թ.
Սահմանակցում էԲազել-Լանդ, Բադեն-Վյուրթեմբերգ, Վերին Հռենոս և Էլզաս
Ժամային գոտիUTC+1 և UTC+2
ISO 3166-2 կոդCH-BS
Ավտոմոբիլային կոդBS
Անվանված էԲազել
Կոորդինատներ: 47°34′ հս․ լ. 7°36′ ավ. ե. / 47.567° հս․. լ. 7.600° ավ. ե. / 47.567; 7.600
bs.ch

Բազել-Շտադ (գերմ.՝ Basel-Stadt, ֆր.՝ Bâle-Ville), ամենափոքր և ամենախտաբնակ կանտոնը Շվեյցարիայի հյուսիսային մասում: Իր մեջ ներառում է Բազել քաղաքը և վերջինիս մերձակա Բետինգեն ու Ռիեն համայնքները: Վարչական կենտրոնը Բազել քաղաքն է: 2019 թվականի ապրիլի 30-ի տվյալներով բնակիչների թվաքանակը եղել է 200 261: Նրանցից 56,106-ը օտարերկրացիներ էին[3]: Բնակչության 25 %-ը կաթոլիկներ էին, 27 %-ը՝ բողոքականներ, 36 տոկոսը նշել են, որ ոչ մի կրոն չեն դավանում[4]:

Կանտոնը, որ զբաղեցնում է ընդամենը 37 քառակուսի կիլոմետր տարածք, երբեմն նմանեցվում է քաղաք-նահանգի[5]: Սահմանակից է Ֆրանսիային և Գերմանիային, որոնց հետ տրանսպորտային ու տնտեսական սերտ կապեր է հաստատել:

Պատմություն[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

Բազել-Շտադ կանտոնն ստեղծվել է 1833 թվականին, երբ պատմական Բազել կանտոնը, որը Շվեյցարիայի Համադաշնության մաս էր դարձել 1501 թվականին, գյուղատնտեսական նշանակության հողերի պատճառով ծագած քաղաքական ու ռազմական բախումների արդյունքում բաժանվել է գյուղական և քաղաքային մասերի: Թեև դրանից հետո վերամիավորման շարժում է ծավալվել, բայցևայնպես՝ գյուղական համարվող կանտոնի` Բազել-լանդշաֆտի բնակչությունը երկու անգամ (1969 և 2014 թթ.) քվեարկել է վերամիավորման առաջարկի դեմ՝ հանուն իր անկախության պահպանման[6][7]:

Տնտեսություն[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

Կանտոնում զարգացած են հատկապես արդյունաբերության քիմիական ու դեղագործական ճյուղերը և բանկային գործը:

Պատկերասրահ[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

Գրականություն[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

Ծանոթագրություններ[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

  1. https://www.iso.org/obp/ui/#iso:code:3166:CH
  2. 2,0 2,1 Bilanz der ständigen Wohnbevölkerung nach Kanton, definitive Jahresergebnisse, 2018FSO.
  3. Federal Department of Statistics (2008)։ «Ständige Wohnbevölkerung nach Staatsangehörigkeit, Geschlecht und Kantonen» (Microsoft Excel)։ Արխիվացված է օրիգինալից 15 December 2008-ին։ Վերցված է November 5, 2008 
  4. Federal Department of Statistics (2004)։ «Wohnbevölkerung nach Religion» (Interactive Map)։ Արխիվացված է օրիգինալից 29 December 2008-ին։ Վերցված է 2009-01-15 
  5. Canton of Basel-Stadt Welcome
  6. Uhr schh; fref, Regionaljournal Basel 17:30 (2014-09-28)։ «Kantonsfusion scheitert an Baselland»։ srf.ch։ Վերցված է 4 April 2018 
  7. «Die beiden Basel bleiben getrennt»։ 28 September 2014։ Վերցված է 4 April 2018 – via www.tagesanzeiger.ch 

Արտաքին հղումներ[խմբագրել | խմբագրել կոդը]