Բաբելոնյան թվանշաններ

Վիքիպեդիայից՝ ազատ հանրագիտարանից
Jump to navigation Jump to search

Բաբելոնյան թվանշանները գրվել են սեպագիր ձևով, օգտագործելով մտրակաձև թևավոր ստիլուս, փափուկ կավե տախտակի վրա, որը արևի տակ բացվելով էլ ավելի կկարծրանա:

Բաբելոնյանները, ովքեր հայտնի էին իրենց աստղագիտական ​​դիտարկումներով և հաշվարկներով, օգտագործել էին սաքսոնական թվային համակարգը, որը ժառանգվել էր շումերական քաղաքակրթությունից:

Բաբելոնյան թվերը
Բաբելոնյան թվերը

Ծագումը[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

Այս համակարգը առաջին անգամ հայտնվեց մոտ մ. թ. ա. 2000 թվականին, կառուցվածքը արտացոլում է սեմիտական ​​լեզուների բառացիական թվերը, սակայն մինչև 60-ը գրվող թվերն ավելի նման էին շումերական թվային համակարգին:

Նիշերը[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

Բաբելոնյան համակարգը համարվում է որպես առաջին հայտնի թվային համակարգ, որի մեջ որոշակի թվերի արժեքը կախված է և տվյալ թվերի թվանշաններից և հենց այդ թվից: Բաբելոնյան թվային համակարգը չափազանց կարևոր զարգացում էր, քանի որ ցանկացած տարածքի արժեքային համակարգ պահանջում էր եզակի խորհրդանիշեր, որոնք կներկայացնեին որոշակի չափ (տասը, հարյուր, հազար և այլն), որի միջոցով կարելի էր հաշվարկներ կատարել ավելի դյուրին կերպով:

Օգտագործվել էր միայն երկու նշան մինչև 59 ոչ զրոյական թվերը նշանակելու համար: Այս խորհրդանիշերը և դրանց արժեքները բավականին նման էին հռոմեական թվերին: Ի շնորհիվ բաբելոնյան համակարգի աշխարհն առաջին անգամ ծանոթացավ առաջին ժամանակակից զրոյի գրությանը: Բաբելոնացիները հարկ համարեցին իրենց թվային համակարգով նշել նաև երկրները և քաղաքները. օրինակ Բաբելոնը նշվում էր այսպես՝ 23 կամ 23×60 կամ 23×60×60 կամ 23/60 և այլն:

Նրանց համակարգում հստակորեն օգտագործվել է ներքին տասնորդական թվանշանները, քանի որ տասը ենթաբազան օգտագործվել էր ընդամենը պարզեցնելու անհրաժեշտ թվաքանակների լայն շրջանակի ներկայացումը, Թվանշանների մեջ մտնող արժեքները 60-ն էին, և այդ թվանշանի հետ աշխատելու համար անհրաժեշտ էր որոշակի հմտություն:

Ժամանակակից թվային համակարգերում ևս օգտագործվում է բաբելոնյան թվային համակարգի տարրերը:

Զրո[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

Բաբելոնացիները սկզբնական շրջանում չունեին զրո թվանշանը, սակայն երբ սկսեցին նշել տարածքները թվերով, նրանք նշեցին նաև այն տարածքները, որոնք այլևս գոյություն չունեին, այդ ժամանակ առաջին անգամ ներմուծվեց 0 թիվը: