Աչաջուրի պատմության և մշակույթի անշարժ հուշարձանների ցանկ (Տավուշի մարզ)

Վիքիպեդիայից՝ ազատ հանրագիտարանից
Jump to navigation Jump to search

Այս հոդվածը ներկայացնում է Տավուշի մարզի Աչաջուր գյուղի պատմության և մշակույթի հուշարձանների ցանկը, որը 2002 թ․ հաստատվել է ՀՀ կառավարության կողմից[1]։ Ցանկում ներառված է ընդամենը 100 հուշարձան (16 միավոր)։


հուշարձան կառուցված վայր, հասցե կոորդ համարանիշ նշան. հավելյալ նշումներ պատկեր
Ամրոց մ.թ.ա. 2-1 հզ գյուղի աե եզրին 10.13/1 Հ բեռնել պատկեր

Ամրոց 10-14 դդ. գյուղից 3 կմ հս-ամ, «Սրբանեսի յալ» դաշտամասում, անտառապատ լեռան գագաթին 10.13/2 Հ բեռնել պատկեր

Գյուղատեղի 10-14 դդ. ամրոցի հս, հս-ամ կողմերում 10.13/2.1 Հ բեռնել պատկեր

Գերեզմանոց 12-14 դդ. 10.13/2.1.1 Հ բեռնել պատկեր

Մատուռ Սբ. Հովհաննես (Սրբանես) 12-13 դդ. 10.13/2.1.2 Հ հվ պատի վրա նկատվում են որմնանկարների հետքեր բեռնել պատկեր

Ամրոց «Բարձրաբերդ» մ.թ.ա. 1 հզ գյուղից 25 կմ ամ, Լուսաձոր գետի ձախ ափին, յայլաներ տանող դաշտային ճանապարհների խաչմերուկում (Աչաջրի, Սևքարի, Սարիգյուղի) 10.13/3 Հ բեռնել պատկեր

Գերեզմանոց 12-13 դդ. գյուղից 3 կմ հվ, անտառի եզրին 10.13/4 Հ ավերված բեռնել պատկեր

Գերեզմանոց 12-20 դդ. գյուղից 1 կմ հվ-ամ, Մակարավանք տանող ճանապարհի երկու կողմում 10.13/5 Հ բեռնել պատկեր

Գյուղատեղի «Աչաջուր» միջնադար գյուղից 7.5 կմ հվ-ամ, Պայտաթափ լեռան լանջին, Մակարավանքից հվ և աե 10.13/6 Հ բեռնել պատկեր

Գերեզմանոց 12-13 դդ. գյուղատեղիի հվ-ամ մասում, Մակարավանքից մոտ 150 մ հվ-ամ 10.13/6.1 Հ բեռնել պատկեր

Խաչքար 12-13 դդ. 10.13/6.1.1 Հ ընկած է գետնին բեռնել պատկեր

Խաչքար 13 դ. 10.13/6.1.2 Հ պահպանվել է ստորին կեսը` երկատված բեռնել պատկեր

Խաչքար 13 դ. 10.13/6.1.3 Հ ընկած է գետնին բեռնել պատկեր

Խաչքար 13 դ. 10.13/6.1.4 Հ ստորին բեկոր բեռնել պատկեր

Խաչքար 13 դ. 10.13/6.1.5 Հ երկատված է, ընկած գետնին բեռնել պատկեր

Խաչքար 13 դ. 10.13/6.1.6 Հ վերնամասը ջարդված բեռնել պատկեր

Խաչքար 13 դ. 10.13/6.1.7 Հ ստորին բեկոր բեռնել պատկեր

Խաչքար 13 դ. 10.13/6.1.8 Հ ընկած է գետնին բեռնել պատկեր

Մատուռ 12 դ. 10.13/6.1.9 Հ ավերված բեռնել պատկեր

Գերեզմանոց 13-19 դդ. Մակարավանքից հս 10.13/6.2 Հ բեռնել պատկեր

Տապանաքար Ապազի 1766 թ. 10.13/6.2.1 Տ բեռնել պատկեր

Տապանաքար Դասդայկուլի 1784 թ. 10.13/6.2.2 Տ բեռնել պատկեր

Վանական համալիր Մակարավանք 10 -13 դդ. 10.13/6.3 Հ Makaravank Monastery, Armenia.jpg բեռնել պատկեր

Աղբյուր 13 դ. պարսպից դուրս, դեպի հս-աե 10.13/6.3.1 Հ ավերված բեռնել պատկեր

Գավիթ 13 դ. 1-ին քառորդ կից է գլխավոր եկեղեցուն հս-ից, հնագույն եկեղեցուն` ամ-ից 10.13/6.3.2 Հ կառուցել է Վաչե Ամբերդցի իշխանը բեռնել պատկեր

Խաչքար 10 դ. 10.13/6.3.2.1 Հ վերին բեկոր բեռնել պատկեր

Խաչքար 10 դ. 10.13/6.3.2.2 Հ բեռնել պատկեր

Խաչքար 12 դ. 10.13/6.3.2.3 Հ բեռնել պատկեր

Խաչքար 12-13 դդ. 10.13/6.3.2.4 Հ բեռնել պատկեր

Խաչքար 12-13 դդ. 10.13/6.3.2.5 Հ երկատված Մակարավանք 11.jpg բեռնել պատկեր

Խաչքար 12-13 դդ. 10.13/6.3.2.6 Հ բեռնել պատկեր

Խաչքար 12-13 դդ. 10.13/6.3.2.7 Հ ստորին մասը ջարդված Մակարավանք խաչքար2.JPG բեռնել պատկեր

Խաչքար 12-13 դդ. 10.13/6.3.2.8 Հ բեկորոտված բեռնել պատկեր

Խաչքար 12-13 դդ. 10.13/6.3.2.9 Հ բեռնել պատկեր

Խաչքար 13 դ. 10.13/6.3.2.10 Հ վերին բեկոր բեռնել պատկեր

Խաչքար 13 դ. 10.13/6.3.2.11 Հ վերին բեկոր բեռնել պատկեր

Խաչքար 13 դ. 10.13/6.3.2.12 Հ ստորին բեկոր բեռնել պատկեր

Խաչքար 13 դ. 10.13/6.3.2.13 Հ աջ եզրը ջարդոտված բեռնել պատկեր

Խաչքար 13 դ. 10.13/6.3.2.14 Հ վերին ձախ անկյունը կոտրված բեռնել պատկեր

Խաչքար 13 դ. 10.13/6.3.2.15 Հ երկու բեկոր բեռնել պատկեր

Խաչքար 13 դ. 10.13/6.3.2.16 Հ ստորին եզրը կոտրված բեռնել պատկեր

Խաչքար 13 դ. 10.13/6.3.2.17 Հ բեռնել պատկեր

Խաչքար 13 դ. 10.13/6.3.2.18 Հ վերին բեկոր բեռնել պատկեր

Խաչքար 13 դ. 10.13/6.3.2.19 Հ ստորին բեկոր բեռնել պատկեր

Խաչքար 13 դ. 10.13/6.3.2.20 Հ բեռնել պատկեր

Խաչքար 13 դ. 10.13/6.3.2.21 Հ բեկոր բեռնել պատկեր

Խաչքար 13 դ. 10.13/6.3.2.22 Հ երկու բեկոր բեռնել պատկեր

Խաչքար 13 դ. 10.13/6.3.2.23 Հ ստորին բեկոր բեռնել պատկեր

Խաչքար 13 դ. 10.13/6.3.2.24 Հ վերին բեկոր բեռնել պատկեր

Եկեղեցի 10-11 դդ. համալիրի հս-աե կողմում 10.13/6.3.3 Հ գմբեթավոր, հնագույն եկեղեցին բեռնել պատկեր

Եկեղեցի 1205 թ. 10.13/6.3.4 Հ գլխավոր եկեղեցին է, գմբեթավոր դահլիճ, կառ.` Բազազ իշխանի որդի Վարդան, ճարտ.` Երիտասարդ բեռնել պատկեր

Խաչքար Վարդանի 1205 թ. 10.13/6.3. 4.1 Հ չորս բեկորից Մակարավանք խաչքար12.JPG 4.1&descriptionlang=hy&description=&lat=&lon= բեռնել պատկեր

Եկեղեցի Սբ. Աստվածածին 1198 թ. հուշարձանախմբից աե 40°59′25″ հս․. լ. 45°08′43″ ավ. ե. / 40.990278° հս․. լ. 45.145278° ավ. ե. / 40.990278; 45.145278 10.13/6.3.5 Հ կենտրոնագմբեթ, ներքուստ խաչաձև, արտաքուստ` ութանիստ, կառուցել է Մակարավանքի վանահայր Հովհաննես Ա-ն Մակարավանք վանական համալիր, Սբ. Աստվածածին եկեղեցի.jpg բեռնել պատկեր

Խաչքար 12-13 դդ. հնագույն եկեղեցու հվ պատի մոտ, արտաքուստ 10.13/6.3.6 Հ բեռնել պատկեր

Խաչքար 12-13 դդ. հնագույն եկեղեցու աե պատի մոտ, արտաքուստ 10.13/6.3.7 Հ երկատված բեռնել պատկեր

Խաչքար 12-13 դդ. վանքի բակի աե մասում 10.13/6.3.8 Հ մասնատված է, ունի արձանագրություն` Հովհաննես առաջնորդի կողմից հյուրատան կառուցման մասին բեռնել պատկեր

Խաչքար 1205 թ. գլխավոր եկեղեցուց մոտ 10 մ հվ-ամ 10.13/6.3.9 Հ թիկունքին ունի գլխավոր եկեղեցու շինարարության մասին արձանագրություն բեռնել պատկեր

Խաչքար 13 դ. վանքի մուտքի մոտ 10.13/6.3.10 Հ ստորին բեկոր բեռնել պատկեր

Խաչքար 13 դ. հնագույն եկեղեցու հվ պատի մոտ, արտաքուստ 10.13/6.3.11 Հ ստորին բեկոր բեռնել պատկեր

Խաչքար թևավոր 12-13 դդ. վանքի մուտքի մոտ 10.13/6.3.12 Հ բեռնել պատկեր

Կառույցներ օժանդակ 12-13 դդ. վանքի տարածքի ամ կողմում 10.13/6.3.13 Հ ավերված բեռնել պատկեր

Հյուրատուն 12 դ. վերջ վանքի տարածքի հվ կողմում 10.13/6.3.14 Հ ավերված բեռնել պատկեր

Մատուռ 13 դ. Սբ. Աստվածածին եկեղեցուց հս 10.13/6.3.15 Հ բեռնել պատկեր

Խաչքար հայր Հովհաննեսի 12 դ. մատուռում 10.13/6.3.15.1 Տ պահպանվել է արձանագիր պատվանդանը բեռնել պատկեր

Տապանաքար Գասպարի 1753 թ. մատուռի մոտ 10.13/6.3.15.2 Տ բեռնել պատկեր

Տապանաքար հայր Թորոսի 1712 թ. մատուռի մոտ 10.13/6.3.15.3 Տ բեռնել պատկեր

Նշխարատուն 13 դ. կից է գավթին և հնագույն եկեղեցուն հս-աե-ից 10.13/6.3.16 Հ ավերված բեռնել պատկեր

Խաչքար 12-13 դդ. 10.13/6.3.16.1 Հ բեռնել պատկեր

Պարիսպ 13 դ. համալիրի շուրջը 10.13/6.3.17 Հ բեռնել պատկեր

Խաչքար 13 դ. ամ պարսպապատի վրա 10.13/6.3.17.1 Հ բեռնել պատկեր

Գյուղատեղի «Նովեր» 13-14 դդ. գյուղից 2 կմ ամ 10.13/7 Տ տարածքի մեծ մասը մելիորացված է բեռնել պատկեր

Խաչքար 13 դ. 10.13/7.1 Տ բերվել է «Պիպիս» գյուղատեղիից բեռնել պատկեր

Հուշարձան Երկրորդ աշխարհամարտում զոհվածներին 1972 թ. 10.13/7.2 Տ կառուցել են Մելիքբեկյանները բեռնել պատկեր

Գյուղատեղի «Պիպիս» 13-18 դդ. գյուղից 4 կմ հվ, անտառի բացատում 10.13/8 Տ բեռնել պատկեր

Գերեզմանոց 13-18 դդ. գյուղատեղիի հվ-աե մասում 10.13/8.1 Տ բեռնել պատկեր

Խաչքար 13 դ. 10.13/8.1.1 Տ բեռնել պատկեր

Մատուռ 16-17 դդ. 10.13/8.2 Տ բեռնել պատկեր

Գյուղատեղի «Քոլամեջ» 12-14 դդ. գյուղից 2 կմ հվ, Մակարավանք տանող ճանապարհին 10.13/9 Հ բեռնել պատկեր

Եկեղեցի Սբ. Աստվածածին («Սբ. Կիրակի, «Քոլամեջի խաչ») 12-13 դդ. 10.13/9.1 Հ կիսավեր բեռնել պատկեր

Գերեզմանոց 12-13 դդ. 10.13/9.1.1 Հ բեռնել պատկեր

Խաչքար 13 դ. 10.13/9.1.1.1 Հ գեղաքանդակ է, ընկած է գետնին բեռնել պատկեր

Խաչքար 13 դ. 10.13/9.1.1.2 Հ գեղաքանդակ բեռնել պատկեր

Մատուռ 12-13 դդ. ճանապարհից ձախ, բլրի վրա 10.13/9.2 Հ ավերված բեռնել պատկեր

Գերեզմանոց 12-14 դդ. 10.13/9.2.1 Հ բեռնել պատկեր

Դամբարանադաշտ մ.թ.ա. 2-1 հզ գյուղի հս մասում 10.13/10 Հ բեռնել պատկեր

Դամբարանադաշտ մ.թ.ա. 2-1 հզ գյուղից 2 կմ հվ 10.13/11 Հ բեռնել պատկեր

Եկեղեցի Սբ. Աստվածածին 19 դ. գյուղի մեջ 10.13/12 Տ բեռնել պատկեր

Գերեզմանոց 12-13 դդ. եկեղեցու շրջակայքում 10.13/12.1 Հ ավերված բեռնել պատկեր

Խաչքար 12 դ. 10.13/12.1.1 Հ տեղահանված է, հենած է եկեղեցու պատին բեռնել պատկեր

Խաչքար 13 դ. 10.13/12.1.2 Հ բեռնել պատկեր

Խաչքար 13 դ. 10.13/12.1.3 Հ տեղահանված է, հենած է եկեղեցու հվ պատին բեռնել պատկեր

Խաչքար 13 դ. 10.13/12.1.4 Տ բեկոր, կանգնեցված է պատվանդանի վրա բեռնել պատկեր

Խաչքար 12-13 դդ. եկեղեցու խորանի հվ խորշում 10.13/12.2 Տ բեռնել պատկեր

Խաչքար 13 դ. եկեղեցու մեջ 10.13/12.3 Տ բեռնել պատկեր

Խաչքար 13 դ. եկեղեցու մեջ 10.13/12.4 Տ ստորին կես բեռնել պատկեր

Խաչքար 13 դ. ագուցված է եկեղեցու ամ պատին, արտաքուստ 10.13/12.5 Հ բեռնել պատկեր

Խաչքար 14 դ. գյուղի ամ եզրին, «Խաչի յալ» վայրում 10.13/13 Տ բեռնել պատկեր

Խաչքար Թևավոր 13 դ. Մակարավանքից 4 կմ հվ-ամ 10.13/14 Հ Խոցադեղի բեռնել պատկեր

Ջրանցույց 1930 թ. գյուղից 2 կմ հվ-աե, Աչաջուր-Իջևան խճուղու վրա 10.13/15 Հ բեռնել պատկեր

Հուշաղբյուր Երկրորդ աշխարհամարտում զոհվածներին 1959 թ. գյուղի մեջ 10.13/16 Տ բեռնել պատկեր

Տես նաև[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

Արտաքին հղում[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

Ծանոթագրություններ[խմբագրել | խմբագրել կոդը]