Աշոտ Նադանյան

Վիքիպեդիայից՝ ազատ հանրագիտարանից
Jump to navigation Jump to search
Աշոտ Նադանյան
Nadanian Ashot (2).jpg
Ծնվել էսեպտեմբերի 19, 1972(1972-09-19) (47 տարեկան)
ԾննդավայրԲաքու, Ադրբեջանական ԽՍՀ, ԽՍՀՄ
ՔաղաքացիությունFlag of Armenia.svg Հայաստան
Ազգությունհայ
ԿրթությունՖիզիկական կուլտուրայի հայկական պետական ինստիտուտ
Մասնագիտությունշախմատիստ
Ashot Nadanian Վիքիպահեստում

Աշոտ Նադանյանը (սեպտեմբերի 19, 1972(1972-09-19), Բաքու, Ադրբեջանական ԽՍՀ, ԽՍՀՄ), հայ շախմատիստ, միջազգային վարպետ (1997), Հայաստանի վաստակավոր մարզիչ (1998), ՖԻԴԵ-ի մարզիչ (2007)[1], ՖԻԴԵ-ի ավագ մարզիչ (2017)[2]։ Մարզել է Քուվեյթի և Սինգապուրի ազգային հավաքականները։ 2011 թվականից՝ Լևոն Արոնյանի մարտավկան է[3]։ Նրա անունն է կրում շախմատային սկզբնախաղ (Գրյունֆելդի պաշտպանություն, Նադանյանի տարբերակ)[4]։

Ըստ Վալերի Չեխովի՝ Նադանյանը «Ունի ահռելի ներուժ, բայց նա չէր կարողանում գտնել բավարար ժամանակ՝ շախմատի վրա մասնագիտորեն աշխատելու համար»: Արոնյանը նշել է, որ Հայաստանում իրավիճակի պատճառով Նադանյանը չի կարող իր տաղանդի նույնիսկ մեկ տեսներորդը ցուցադրել[5]:

Իր հարձակողական ոճի պատճառով Նադանյանը ստացել է «հանճարեղ էքսցենտրիկ», «հայկական Տալ» և «Կասպարովի խորթ եղբայր» անվանուները[6]: Տիբոր Կարոյիի 2009 թվականի գրքի վեցերորդ գլուխը նվիրված է Նադանյանին։

Վաղ տարիներ[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

Նադանյանը ծնվել է 1972 թվականի սեպտեմբերի 19-ին[7] Խորհրդային Ադրբեջանի Բաքու քաղաքում՝ վարսահարդարներ Սերգեյի և Իրինայի ընտանիքում[8]: Շախմատ խաղալ սովորել է հորից յոթ տարեկանում։ Առաջին մարզիչը Ռաֆաել Սարկիսովն էր՝ Բաքվի «Սպարտակ» սպորտային ընկերությունում[9]:

Իր The Voiceless Old Man հոդվածում Նադանյանը գրում է. «Երբ ես 9 կամ 10 տարեկան էի, հաճախ էի իջնում մոտակա բակ՝ շախմատի հասուն սիրահարների հետ խաղալու: Այդ ժամանակ գրեթե ոչ մի լուրջ մրցաշար չկար, որտեղ երիտասարդ շախմատիստները կարող էին լրջորեն խաղալ, և այդ պատճառով այս բակային մարտերը ինձ համար լավ դպրոց էին»: Նա հիշում է, որ այդ մարտերից մեկում խաղացել է մի խորհրդավոր, լուռ օտարի հետ, ով պարզվեց, որ Վլադիմիր Մակոգոնովն է[10]: 1986-1987 թվականներին Նադանյանը հաղթում է միջև 16 տարեկանների Ադրբեջանի առաջնությունը։ Արցախյան պատերազմի սկզբին՝ 1988 թվականին, ընտանիքը ստիպված լքում է Բաքուն՝ փախչելով Հայաստան[9]:

Շախմատային կարիերա[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

Նադանյանը մասնակցել է՝ 1987[11], 1988[12] և 1989[13] թվականների Խորհրդային մինչև 20 տարեկանների շախմատի առաջնությանը, 1997, 1998 և 1999 (7–8-րդ տեղեր) թվականների Հայաստանի շախմատի առաջնությանը[14][15]: Երևանում տեղի ունեցած 32-րդ շախմատային օլիմպիադային (1996)[16], 13-րդ Եվրոպայի ակումբային առաջնությանը (1997)[17], 1998 թվականի փնջային մրցաշարին, որտեղ նա գրավել է 7-11-րդ տեղերը՝ 72 մասնակիցների մեջ[18], 2000[19] և 2004[20] թվականների Եվրոպայի անհատական առաջնություններին և 2013 թվականին Խանտի Մանսիյսկում տեղի ունեցած ՖԻԴԵ-ի արագ շախմատի առաջնությանը[21]: 2014 թվականին 4-րդ սեղանի վրա օգնել է իր Երևանի ԲԿՄԱ թիմին նվաճել արածթե մեդալ Հայաստանի շախմատի թիմային առաջնությունում[22]:

Նրա այլ ցուցանիշներն էն.

Վարկանիշի փոփոխության գրաֆիկ[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

Էլոյի վարկանիշի փոփոխություններ[40]

Ծանոթագրություններ[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

  1. Նադանյան Աշոտ Սերգեյի - Հայկական մարզական պորտալ
  2. Լևոն Արոնյանի մարզիչ Աշոտ Նադանյանին շնորհվել է ՖԻԴԵ-ի ավագ մարզչի կոչում
  3. Ա. Նադանյան. «Սիրտս Լևոնի համար հանգիստ է»
  4. Ashot Nadanian - Yearbook Surveys - New In Chess (անգլ.)
  5. Karolyi, 2009, էջ 219
  6. "Interview: Levon Aronian", New In Chess Magazine, No. 2, 2012, p. 43
  7. «Nadanian»։ Armenian Chess Federation։ Վերցված է ապրիլի 2, 2011 
  8. Nadanian Ashot (2011-07-25)։ «Tigran Petrosian leads in Lake Sevan»։ ChessBase.com։ Վերցված է օգոստոսի 1, 2011 
  9. 9,0 9,1 «Interview with IM Ashot Nadanian»։ SingaporeChessNews։ 2010-08-23։ Արխիվացված է օրիգինալից հոկտեմբերի 21, 2010-ին։ Վերցված է սեպտեմբերի 11, 2010 
  10. Nadanian Ashot (2010-07-23)։ «The Voiceless Old Man»։ S'pore Chess News։ Արխիվացված է օրիգինալից 2012-03-12-ին։ Վերցված է հոկտեմբերի 23, 2010 
  11. «36-րդ USSR Junior Chess Championship, Kapsukas, January 5–18, 1987»։ RusBase։ Վերցված է 2009-07-31 
  12. «37-րդ USSR Junior Chess Championship, Ivano–Frankivsk, January 5–18, 1988»։ RusBase։ Վերցված է 2009-07-31 
  13. «38-րդ USSR Junior Chess Championship, Pinsk, January 5–18, 1989»։ RusBase։ Վերցված է 2009-07-31 
  14. Джаникян Грач (2011-01-11)։ Одним глазом – в Вейк-ан-Зее (ռուսերեն)։ Chess-News.ru։ Վերցված է 2011-04-03 
  15. Crowther Mark (1999-11-01)։ «TWIC 260: Armenian Chess Championships»։ London Chess Center։ Վերցված է փետրվարի 19, 2012 
  16. Bartelski Wojciech։ «Men's Chess Olympiads: Ashot Nadanian»։ OlimpBase։ Վերցված է 2009-06-28 
  17. Bartelski Wojciech։ «European Men's Chess Club Cup: Ashot Nadanian»։ OlimpBase։ Վերցված է 2010-11-10 
  18. Crowther Mark (1998-11-09)։ «The Week in Chess 209: Zonal 1.5 Panormo, Crete»։ London Chess Center։ Վերցված է 2011-04-03 
  19. «European Men Championship»։ Ruschess.com։ Արխիվացված է օրիգինալից 2008-07-20-ին։ Վերցված է ապրիլի 6, 2011 
  20. «European Individual Championships (2014)»։ ChessGames.com։ Վերցված է հոկտեմբերի 1, 2014 
  21. «FIDE World Rapid and Blitz Championships 2013»։ The Week In Chess։ 2013-06-10։ Վերցված է հունիսի 24, 2013 
  22. «Armenian Team Chess Championship: Ashot Nadanian»։ OlimpBase։ Վերցված է 2014-10-01 
  23. Matlak, 1992, էջ 2
  24. «Tbilisi 1996»։ 365Chess.com։ Վերցված է 2009-06-28 
  25. «Chessville – Annotated Games – Bukhuti Gurgenidze vs Ashot Nadanian, Tbilisi 1996»։ Chessville։ Արխիվացված է օրիգինալից 2012-10-25-ին։ Վերցված է սեպտեմբերի 11, 2010 
  26. Sloan Sam։ «Armenians Sweep 1998 New York Open Chess Tournament»։ Anusha.com։ Վերցված է 2009-06-28 
  27. «Moscou 2002 – Աերոֆլոտ օփեն» (պորտուգալերեն)։ BrasilBase։ Վերցված է 2010-10-20 
  28. «FIDE Archive – Tournament report July 2002: Final 4 Estrin Memorial»։ World Chess Federation։ Վերցված է 2011-12-17 
  29. «FIDE Archive – Tournament report April 2004: Aeroflot Open 2004 B»։ World Chess Federation։ Վերցված է 2011-12-17 
  30. «FIDE Archive – Tournament report April 2005: 20th Goldberg Memorial»։ World Chess Federation։ Վերցված է 2009-06-28 
  31. Lam Choong Wai Edwin (2006-09-18)։ «Dao slices his way past Dimakilling»։ ChessBase։ Վերցված է 2009-06-28 
  32. «FIDE Archive – Tournament report April 2008: 1st Leg ASEAN Circuit Chess Tournament 2008 (GMB)»։ World Chess Federation։ Վերցված է 2009-06-28 
  33. Lam Choong Wai Edwin (2008-09-02)։ «5-րդ Dato’ Arthur Tan Open – Li Chao wins again»։ ChessBase։ Վերցված է 2009-06-28 
  34. «1st Korea Open Chess Tournament 2008»։ Chess-Results.com։ 2008-12-05։ Վերցված է 2009-06-28 
  35. «22-րդ National Rapid Chess Championships 2010»։ Chess-Results.com։ Վերցված է սեպտեմբերի 11, 2010 
  36. «81st Yerevan Ch. Final»։ Chess-results.com։ Վերցված է հունիսի 8, 2011 
  37. «4-րդ Karen Asrian Memorial»։ Chessdom.com։ Վերցված է հունիսի 28, 2011 
  38. «Andranik Margaryan Memorial 2012 – Round robin»։ Chess-Results.com։ 2012-01-17։ Վերցված է հունվարի 22, 2012 
  39. «2012 Armenian Rapid Championship»։ Chess-Results.com։ 2012-02-18։ Վերցված է փետրվարի 19, 2012 
  40. Էլոյի վարկանիշը ՖԻԴԵ ցանկերից։ Աղբյուրներ՝ fide.com, benoni.de, olimpbase.org

Գրականություն[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

Արտաքին հղումներ[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

Wikiquote-logo-hy.svg
Վիքիքաղվածքն ունի քաղվածքների հավաքածու, որոնք վերաբերում են
Աշոտ Նադանյան հոդվածին