Աննո Ռոբինսոն

Վիքիպեդիայից՝ ազատ հանրագիտարանից
Jump to navigation Jump to search
Աննո Ռոբինսոն
Դիմանկար
Ծնվել էհունիսի 8, 1874(1874-06-08)[1]
ԾննդավայրՄոնթրոզ, Montrose, Անգուս, Անգուս, Շոտլանդիա, Մեծ Բրիտանիայի և Իռլանդիայի միացյալ թագավորություն[1]
Մահացել էսեպտեմբերի 29, 1925(1925-09-29)[1] (51 տարեկան)
Մահվան վայրՓերթ, Պերթ, Պերտշիր, Միացյալ Թագավորություն[1]
ՔաղաքացիությունFlag of the United Kingdom.svg Մեծ Բրիտանիայի և Իռլանդիայի միացյալ թագավորություն
ԿրթությունMontrose Academy? և Սենթ Էնդրյու համալսարան
Մասնագիտությունուսուցչուհի և սուֆրաժիստ

Աննո Ռոբինսոն (ծննդյան անունը՝ Ուիլկի, կեղծանունը՝ Աննի), շոտլանդացի սուֆրաժիստուհի, պացիֆիստ[2][3]։ Դատապարտվել է վեց ամսով՝ Համայնքների պալատ ներխուժման փորձի համար։ Նպաստել է Խաղաղության և ազատության կանանց միջազգային լիգայի ստեղծմանը։

Կենսագրություն[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

Աննո Էրսկին Ուիլկին ծնվել է 1874 թվականի հունիսի 8-ին, Շոտլանդիայի Մոնթրոզ քաղաքում, կտորեղեն վաճառող Ջոն Ուիլկիի և ուսուցչուհի Կատրին Ջեյն Էրսկինի ընտանիքում[4]։ Աննոյի քույրը՝ Հելեն Ուիլկին, հետագայում դարձել է Խաղաղության կանանց լիգայի Դանդիի մասնաճյուղի քարտուղարը։ Հելենը եղել է «տաղանդավոր հռետոր»[5], ով 1907 թվականին Էդինբուրգում կանանց նախապատրաստել է Կանանց սոցիալական և քաղաքական միության արշավին և 1909 թվականին եղել է Ուինսթոն Չերչիլին հանդիպած խմբի կազմում[5]։

Մինչև 16 տարեկան Ուիլկին սովորել է Մոնթրոզի պետական միջնակարգ դպրոցում, այնուհետև սովորել է ուսուցիչների վերապատրաստման քոլեջում։ Հետագայում Սենթ Էնդրյու համալսարանում անցել է անգլերենի, ֆրանսերենի, աստղագիտության, համեմատական կրոնի և պատմության դասընթացներ և 1901 թվականին արժանացել ուսյալ լեդի (Lady Literate in Arts) կոչմանը[3][4][6]։

Կանանց ընտրական իրավունքի արշավ[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

Դանդիում ուսուցիչ աշխատելու տարիներին նրա վրա ազդեցություն է ունեցել Դանդիի լեյբորիստական կուսակցության անդամ, սուֆրաժիստ Ագնես Հազբենդը[3][6]։

1906 թվականին Աննո Էրսկին Ուիլկին դարձել է Կանանց սոցիալական և քաղաքական միության Դանդիի մասնաճյուղի առաջին քարտուղարը[3]։ 1907 թվականին տեղափոխվել է Մանչեստր և դարձել Կանանց սոցիալական և քաղաքական միության կազմակերպիչներից, ինչպես նաև միացել է Անկախ լեյբորիստական կուսակցության տեղական մասնաճյուղին, որին անդամակցել էր դեռևս մեկ տարի առաջ[3]։ 1908 թվականին Աննոն Կանանց սոցիալական և քաղաքական միության մեկ այլ անդամի հետ միասին կահույքի բեռնասայլի մեջ թաքնվելով փորձել է ներխուժել Համայնքների պալատ, ինչի համար դատապարտվել է 6-ամսյա ազատազրկման[3]։ 1910 թվականին դարձել է Կանանց աշխատանքային լիգայի կազմակերպիչ և առաջարկել համաժողովի բանաձև՝ դատապարտելով Աշխատանքային կուսակցության ղեկավարությանը Կանանց աշխատանքային լիգային և կանանց ընտրական իրավունքին չաջակցելու համար[3]։ Հետագայում Աննոն դարձել է Կանանց ընտրական միությունների ազգային միության կազմակերպիչ, սակայն Առաջին համաշխարհային պատերազմի ժամանակ հրաժարվել է պաշտոնից և օգնել հիմնադրելու Խաղաղության և ազատության կանանց միջազգային լիգան, ամբողջ երկրում կազմակերպել է «Կանանց խաղաղության խաչակրաց արշավանքներ» և աշխատել է զինամթերքի գործարանում աշխատող կանանց համար հավասար վարձատրություն հնարավորության ուղղությամբ[3][7]։ Պատերազմից հետո՝ մինչև 1922 թվականը, նա աշխատել է Կանանց միջազգային լիգայում, ճամփորդել ԱՄՆ-ում, Մեծ Բրիտանիա և Հոլանդիայում[3]։

Մահ[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

Աննո Ռոբինսոնը մահացել է Փերթում՝ վիրահատության ժամանակ։ Նրա մահախոսականը գրել է Էլեն Ուիլկինսոնը[3]։ Ուիլկինսոնն Աննոյին անվանել է «մեծ կին և մեծ անհատականություն», որն ուներ «ծիծաղելի և սուր լեզվի նուրբ զգացողություն»[3][4][8]։

Հետմահու ճանաչում[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

Աննո Ռոբինսոնի անունն ու նկարը (կանանց ընտրական իրավունքների համար պայքարող մյուս 58 կանանց հետ միասին) զետեղված է Լոնդոնի խորհրդարանի հրապարակում 2018 թվականին բացված Միլլիսենթ Ֆոսեթի հուշարձանի պատվանդանի վրա[9][10][11]։

Ծանոթագրություններ[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

  1. 1,0 1,1 1,2 1,3 Oxford Dictionary of National Biography / C. MatthewOxford: OUP, 2004.
  2. Robinson [née Wilkie], Annot Erskine [Annie]։ «Robinson [née Wilkie], Annot Erskine [Annie] (1874–1925), suffragist and pacifist | Oxford Dictionary of National Biography»։ Oxforddnb.com։ Վերցված է 2018-02-26 
  3. 3,00 3,01 3,02 3,03 3,04 3,05 3,06 3,07 3,08 3,09 3,10 «Wilkie, Annot (Robinson) – Socialist, Suffragette Wilkie, Helen – Socialist, Suffragette | Dundee Women's Trail»։ Dundeewomenstrail.org.uk։ 2013-01-18։ Վերցված է 2018-02-26 
  4. 4,0 4,1 4,2 Ewan Elizabeth L., Innes Sue, Reynolds Sian, Pipes Rose (2007-06-27)։ Biographical Dictionary of ScottishWomen (անգլերեն)։ Edinburgh University Press։ ISBN 9780748626601 
  5. 5,0 5,1 The biographical dictionary of Scottish women : from the earliest times to 2004։ Ewan, Elizabeth., Innes, Sue., Reynolds, Sian.։ Edinburgh: Edinburgh University Press։ 2006։ ISBN 9780748626601։ OCLC 367680960 
  6. 6,0 6,1 Crawford Elizabeth (2001)։ The Women's Suffrage Movement: A Reference Guide, 1866-1928 (անգլերեն)։ Psychology Press։ ISBN 9780415239264 
  7. «Suffragette City – Manchester’s Central Library hosts exhibition celebrating the life of Annot Robinson | Manchester City Council»։ Manchester.gov.uk։ 2016-03-17։ Վերցված է 2018-02-26 
  8. «Mrs Anott Robinson (née Wilkie) | Manchester and Salford Women's Trades Union Council»։ www.mswtuc.co.uk (անգլերեն)։ Վերցված է 2018-04-09 
  9. «Historic statue of suffragist leader Millicent Fawcett unveiled in Parliament Square»։ Gov.uk։ ապրիլի 24, 2018։ Վերցված է ապրիլի 24, 2018 
  10. Topping Alexandra (ապրիլի 24, 2018)։ «First statue of a woman in Parliament Square unveiled»։ The Guardian։ Վերցված է ապրիլի 24, 2018 
  11. «Millicent Fawcett statue unveiling: the women and men whose names will be on the plinth»։ iNews։ Վերցված է 2018-04-25