Jump to content

Անինա բինդ Վահբ

Վիքիպեդիայից՝ ազատ հանրագիտարանից
Անինա բինդ Վահբ
արաբ․՝ آمنة بنت وهب և արաբ․՝ آمنة بنت وهب بن عبد مناف[1]
Դիմանկար
Ծնվել էենթդ․ 550-ականներ
ԾննդավայրՄեքքա, Հիջազ[1]
Մահացել է575[1] կամ մոտ 577
Մահվան վայրAl-Abwa, Մեքքայի շրջան, Սաուդյան Արաբիա[2][1]
Մասնագիտությունբանաստեղծուհի
ԱմուսինԱբդալլահ իբն Աբդ ալ-Մուտտալիբ[3][4]
Ծնողներհայր՝ Wahb ibn Abd Manaf?, մայր՝ Barrah bint Abdul Uzza?
ԵրեխաներՄուհամմադ մարգարե
 Aminah bint Wahb Վիքիպահեստում

Անինա բինդ Վահբ իբն Աբդ Մանաֆ ալ-Զուհրիյա (արաբ․՝ آمنة بنت وهب, ենթդ․ 550-ականներ, Մեքքա, Հիջազ[1] - 575[1] կամ մոտ 577, Al-Abwa, Մեքքայի շրջան, Սաուդյան Արաբիա[2][1]), իսլամի հիմնադիր Մուհամմադի մայրը[5]։ Նա պատկանում էր Բանու Զուհրա ցեղին։

Վաղ կյանք և ամուսնություն

[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

Ամինան ծնվել է Մեքքայում՝ Վահբ իբն Աբդ Մանաֆի և Բարրա բինտ Աբդ ալ-Ուզզա իբն Ուսման իբն Աբդ ալ-Դարի ընտանիքում։ Ասում են, որ նրա Քուրեյշ ցեղը Իբրահիմի (Աբրահամի) սերունդներն են[6][7]։ Երկուսը շուտով ամուսնացան[7] Աբդուլլահը Ամինայի հղիության մեծ մասն անցկացրել է տնից հեռու՝ որպես առևտրական քարավանի մաս, և մահացել է հիվանդությունից՝ մինչև որդու ծնունդը Մեդինայում[7][8]։

Մուհամմադի ծնունդը և հետագա տարիները

[խմբագրել | խմբագրել կոդը]
Մեքքայի ալ-Մուքարամայի գրադարան (21°25′30″N 39°49′48″E / 21.42500°N 39.83000°E / 21.42500; 39.83000 (Bayt al-Mawlid / Makkah Al Mukarramah Library)) Ենթադրվում է, որ այն գտնվում է այն վայրում, որտեղ Ամինան ծնել է Մուհամմադին, ուստի այն հայտնի է նաև որպես «Բեյթ ալ-Մավլիդ»։

Աբդուլլահի մահից երեք ամիս անց՝ 570-571 թվականներին, ծնվեց Մուհամմադը։ Ինչպես ավանդույթ էր այդ ժամանակվա բոլոր մեծ ընտանիքներում, Ամինան Մուհամմադին ուղարկեց ապրելու «կերակրող մոր» հետ՝ անապատում[9]։

Երբ Մուհամմադը վեց տարեկան էր, նա վերամիավորվեց Ամինայի հետ, ով նրան տարավ իր հարազատներին այցելելու Յաթրիբ (հետագայում՝ Մեդինա): Մեկ ամիս անց Մեքքա վերադառնալուց հետո, նրա ստրկուհու՝ Ումմ Այմանի ուղեկցությամբ, Ամինան հիվանդացավ։ Նա մահացավ մոտավորապես 577 կամ 578 թվականին,[10][11] և թաղվել է Ալ-Աբվա գյուղում։ Նրա գերեզմանը ավերվել է 1998 թվականին[12][13]։ Երիտասարդ Մուհամմադին նախ իր հայրական պապը՝ Աբդ ալ-Մութալիբը, 577 թվականին, իսկ ավելի ուշ՝ իր հայրական հորեղբայրը՝ Աբու Թալիբ իբն Աբդ ալ-Մութալիբը, տարավ[7]։

Կրոնական հավատալիքներ

[խմբագրել | խմբագրել կոդը]
Ամինա բինտ Վահբի ենթադրյալ գերեզմանը Ալ-Աբվայում: Այն ավերվել է 1998 թվականին

Իսլամը մերժում է այն գաղափարը, որ տոհմածառը դեր է խաղում մարդու վերջնական նպատակակետում, քանի որ յուրաքանչյուր մարդ պատասխանատու է իր և իր գործերի համար: Սա ապացուցվում է բազմաթիվ հավաստի հադիսներով, որոնք հիշատակում են։

Այնուամենայնիվ, իսլամական գիտնականները վաղուց բաժանվել են Մուհամմադի ծնողների կրոնական համոզմունքների և նրանց հանդերձյալ կյանքում ճակատագրի հարցում[14]։ Աբու Դաուդի և Իբն Բաջայի մի փոխանցման մեջ ասվում է, որ Աստված հրաժարվել է ներել Ամինային նրա քուֆրի (անհավատության) համար:[15]էջ 11

Որոշ աշարիական և շաֆիական գիտնականներ պնդում էին, որ ոչ մեկը չի պատժվի հանդերձյալ կյանքում, ինչպես որ պատժվել են ալ-ֆաթրա կամ Իսայի մարգարեական ուղերձների միջև ընկած «մարդիկ»[16]։ Ահլ ալ-ֆաթրայի գաղափարը համընդհանուր ընդունված չէ իսլամական գիտնականների շրջանում, և բանավեճեր կան Շիրքի (բազմաստվածություն) ակտիվ կիրառողների համար հասանելի փրկության չափի վերաբերյալ։Ահլ ալ-ֆաթրայի գաղափարը համընդհանուր ընդունված չէ իսլամական գիտնականների շրջանում, և բանավեճեր կան Շիրքի (բազմաստվածության) ակտիվ կիրառողների համար փրկության հասանելիության չափի վերաբերյալ[17]։ Գիտնականների մեծամասնությունը համաձայն է դրա հետ և անտեսում է այն հադիսները, որոնք նշում են, որ Մուհամմադի ծնողները դատապարտվել են դժոխքի[14]։

Մինչդեռ վաղ շրջանի սուննի գիտնական Աբու Հանիֆային վերագրվող աշխատությունը նշում է, որ Ամինան և Աբդուլլահը մահացել են դժոխքի (Մատա 'ալա ալ-ֆիտրահ) դատապարտված։Մինչդեռ վաղ շրջանի սուննի գիտնական Աբու Հանիֆային վերագրվող աշխատությունը նշում է, որ Ամինան և Աբդուլլահը մահացել են դժոխքի դատապարտված (Մատա ալա ալ-ֆիտրահ,[18] (չնայած Ալ-Քուրթուբին նշել է, որ հայեցակարգը չի հակասում իսլամական աստվածաբանությանը)[16]։ Ըստ Ալի ալ-Քարիի՝ նախընտրելի տեսակետն այն է, որ Մուհամմադի երկու ծնողներն էլ մուսուլմաններ էին[15]էջ 28։ Ըստ Ալ-Սույուտիի, Իսմայիլ Հաքքի Բուրսևիի և այլ իսլամական գիտնականների՝ բոլոր այն հադիսները, որոնք ցույց են տալիս, որ Մուհամմադի ծնողները չեն ներվել, հետագայում չեղյալ են հայտարարվել, երբ դրանք բերվել են[15]էջ 24։

Շիա մուսուլմանները հավատում են, որ Մուհամմադի բոլոր նախնիները՝ Ամինան ներառյալ «մոնոթեիստներ» էին և, հետևաբար, իրավունք ունեին «դրախտի»: Շիաների ավանդույթը նշում է, որ Աստված արգելել է դժոխքի կրակներին դիպչել Մուհամմադի ծնողներից որևէ մեկին:.[19]

Ծանոթագրություններ

[խմբագրել | խմբագրել կոդը]
  1. 1 2 3 4 5 6 7 الزركلي خ. ا. الأعلام (արաբ.): قاموس تراجم لأشهر الرجال والنساء من العرب والمستعربين والمستشرقين — 15 — بيروت: دار العلم للملايين, 2002. — Vol. 1. — P. 26.
  2. 1 2 https://islamansiklopedisi.org.tr/ebva
  3. Али-заде А. Абдуллах ибн Абд аль-Мутталиб (ռուս.) // Исламский энциклопедический словарьМ.: Ансар, 2007.
  4. Али-заде А. Амина бинт Вахб (ռուս.) // Исламский энциклопедический словарьМ.: Ансар, 2007.
  5. Al-A'zami, Muhammad Mustafa (2003). The History of The Qur'anic Text: From Revelation to Compilation: A Comparative Study with the Old and New Testaments. UK Islamic Academy. էջեր 22–24. ISBN 978-1-8725-3165-6.
  6. Muhammad Shibli Numani; M. Tayyib Bakhsh Badāyūnī (1979). Life of the Prophet. Kazi Publications. էջեր 148–150.
  7. 1 2 3 4 Ibn Ishaq (1955). Ibn Hisham (ed.). Life of Muhammad. Translated by Alfred Guillaume. Oxford University Press. էջեր 68–79.
  8. Ibn Sa'd/Haq pp. 107–108.
  9. «Muhammad: Prophet of Islam». Encyclopædia Britannica. 2009 թ․ սեպտեմբերի 28. Վերցված է 2009 թ․ սեպտեմբերի 28-ին.
  10. Peters, F. E. (1994). Muhammad and the Origins of Islam. Albany, New York, the U.S.A.: State University of New York Press. ISBN 0-7914-1876-6.
  11. Muhammad Ibn Sa'd's Kitab al-Tabaqat al-Kabir: Volume I, Pakistan Historical Society, page- 129.
  12. Daniel Howden (2006 թ․ ապրիլի 18). «Shame of the House of Saud: Shadows over Mecca». The Independent. Արխիվացված օրիգինալից 2016 թ․ հուլիսի 27-ին. Վերցված է 2018 թ․ նոյեմբերի 5-ին.
  13. Ondrej Beranek; Pavel Tupek (2009). «From Visiting Graves to Their Destruction: The Question of Ziyara through the Eyes of Salafis» (Crown Paper). Waltham, Massachusetts, the U.S.A.: Brandeis University. OCLC 457230835.
  14. 1 2 Brown, Jonathan A.C. (2015). Misquoting Muhammad: The Challenge and Choices of Interpreting the Prophet's Legacy. Oneworld Publications. էջեր 188-189.
  15. 1 2 3 Mufti Muhammad Khan Qadri, The Parents of the Prophet Muhammad were Muslims, Suffah Foundation, էջեր 11–28
  16. 1 2 Holmes Katz, Marion (2007). The Birth of The Prophet Muhammad: Devotional Piety in Sunni Islam. Routledge. էջ 126-128. ISBN 978-1-1359-8394-9.
  17. Rida, Rashid. «2:62». Tafsir al-Manar. էջեր 278–281. Արխիվացված է օրիգինալից 2018 թ․ նոյեմբերի 5-ին. Վերցված է 2018 թ․ նոյեմբերի 6-ին.
  18. Dr. `Inayatullah Iblagh al-Afghanistani, Refuting the Claim that Imam Abu Hanifa was of the opinion that the Prophet’s Parents were Kafirs, Masud
  19. Rubin, Uri (1975). «Pre-Existence and Light—Aspects of the Concept of Nur Muhammad». Israel Oriental Studies. 5: 75–88.

Արտաքին հղումներ

[խմբագրել | խմբագրել կոդը]
Վիքիպահեստն ունի նյութեր, որոնք վերաբերում են «Անինա բինդ Վահբ» հոդվածին։