Անաստաս

Վիքիպեդիայից՝ ազատ հանրագիտարանից
Jump to navigation Jump to search
Անաստաս
 
Մասնագիտություն գրադարանավար, քահանա, արխիվագետ և թարգմանիչ
Ծնունդ մոտ. 815
Հռոմ, Պապական մարզ
Մահ 879[1]
Հռոմ, Պապական մարզ

Անաստաս (լատ.՝ Anastasius Bibliothecarius, մոտ. 815, Հռոմ, Պապական մարզ - 879[1], Հռոմ, Պապական մարզ), Հռոմի Կաթոլիկ եկեղեցու հակապապ 855 թվականին։ Հայտնի է «Անաստաս Գրադարանավար» անունով։ Եղել է նաև պատմիչ և թարգմանիչ։

Կենսագրություն[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

Անաստասը Օրտեի եպիսկոպոս Արսենիոսի զարմիկն էր։ Նա, որպես պապական ներկայացուցիչ, կարևոր ժողովներ էր գումարում։ Անաստասը ծնվել է Իտալիայի Տոսկանա մարզում։ Ստացել է փայլուն կրթություն։ Գիտեր հունարեն, լատիներեն, շատ զբաղվել է թարգմանչությամբ։ Լինելով հոգևորական Լևոն IV պապի օրոք՝ Անաստասը հանդես է եկել Սուրբ աթոռի հակակայսերական քաղաքականության դեմ, ինչի պատճառով վտարվել է եկեղեցուց և գահընկեց արվել։

Սանտա Մարիայի վանահայր և Նիկողայոս I պապի քարտուղար[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

Նիկողայոս I պապի օրոք (858–867) Անաստասը եղել է Սանտա Մարիա ին Տրաստևերե եկեղեցու վանահայրը։ Այլ գործերից զատ նա նաև ստանձնել է պապի քարտուղարի դերը՝ այդ տարիներին կատարելով պաշտոնական նամակագրություն։ Բազմաթիվ թարգմանությունների հեղինակ է։ Դրանցից մեկը Հովհաննես Ողորմածի կենսագրությունն է, որը նվիրել է Նիկողայոս I պապին։

Լաթերանյան արխիվների ղեկավար[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

Նիկողայոս I պապի հաջորդ Ադրիանոս II (867–872) պապը նշանակում է Անաստասին Հռոմեական եկեղեցու գրադարանավար՝ արխիվների ղեկավար, որ կարևոր կառույց էր Լաթերանյան պալատում։

Թարգմանիչ և հեղինակ[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

Անաստասը ստացել է այնպիսի կրթություն, որը բնորոշ չէր իր ժամանակաշրջանին, և համարվում էր 9-րդ դարի ամենակիրթ հոգևորականներից մեկը։ Նա հռոմեացի վանականներից սովորել էր հունարեն[2], և հունարենից լատիներեն է թարգմանել «Atti» (անգլ.՝ «Acts») աշխատությունը, ինչպես նաև մի շարք լեգենդներ սրբերի մասին։

Նա նաև հավաքագրել է «Chronographia tripartita» պատմական աշխատությունը, և կազմել է Ոնորիոս I գործերի վերաբերյալ փաստաթղթերի հավաքածու։ Նրա կողմից գրված որոշ կարևոր նամակներ պահպանվել են[3]։

Հակապապ[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

Լևոն IV պապի մահից հետո Լյուդովիկոս II կայսրը փորձում էր Անաստասին հարկադրաբար նստեցնել պապական գահին՝ օրինաբար ընտրված Բենեդիկտոս III պապի փոխարեն։ Սակայն հանրության ճնշման պատճառով Անաստասը ստիպված է լինում հրաժարվել։ Նրան աքսորում են վանք, որտեղ շուտով նա նորից սկսում է ակտիվորեն զբաղվել քաղաքական ու հոգևոր գործերով։

Կյանքի վերջին տարիներին հնարավոր է, որ մասնակցություն է ունեցել պապական ընտանիքի դեմ ուղղված դավադրության մեջ, որի համար կրկին աքսորվել է։ Մահացել է 879 (880) թվականին։

Տես նաև[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

Ծանոթագրություններ[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

  1. 1,0 1,1 1,2 German National Library, Berlin State Library, Bavarian State Library et al. Record #118965808 // Gemeinsame Normdatei — 2012—2016.
  2. Leonardi, Claudio (1999). "Intellectual Life". In Reuter, Timothy. The New Cambridge Medieval History. III. Cambridge University Press. p. 189. ISBN 0-521-36447-7.
  3. His writings are to be found in Patrologia Graeca, XXVIII; Patrologia Latina, LXXIII, CXXII, CXXIX.

Գրականություն[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

  • Серёгина А.Ю. Анастасий Библиотекарь // Православная энциклопедия. — М. : Церковно-научный центр «Православная энциклопедия», 2001. — Т. II. — С. 246-247. — 752 с. — 40 000 экз. — ISBN 5-89572-007-2.
  • Анастазий, аббат // Энциклопедический словарь Брокгауза и Ефрона : в 86 т. (82 т. и 4 доп.). — СПб., 1890—1907.

Արտաքին հղումներ[խմբագրել | խմբագրել կոդը]