Այցեքարտ

Վիքիպեդիայից՝ ազատ հանրագիտարանից
Սկուտեղ Անտոն Դելվիգի, Դենիս Դավիդովի, Պյոտր Վյազեմսկու և այլ գործիչների այցեքարտերով, Վ.Լ.Պուշկինի տուն-թանգարան

Այցեքարտ, մարդու կամ կազմակերպության մասին կոնտակտային տեղեկատվության կրիչ: Պատրաստվում է ոչ մեծ ստվարաթղթից կամ պլաստմասսայից: Կան նաև CD-այցեքարտեր, որոնք պատրաստվում են 50×90մմ մակերեսով CD-սկավառակի վրա: Կիրառելի են նաև փայտյա կամ մետաղյա այցեքարտերը:

Այցեքարտը ներառում է տիրոջ անունը, ընկերությունը (սովորաբար պատկերանիշի հետ միասին) և կոնտակտային ինֆորմացիա (հասցե, հեռախոսահամար և/կամ էլեկտրոնային հասցե):

Փոխաբերական իմաստով «ինչ-որ բանի այցեքարտ» արտահայտությունը նշանակում է որևէ տարբերակող, բնութագրական հատկանիշ (հիմնականում դրական), որը մատնանշում է նրա տիրոջը, և որպես կանոն` նրան դարձնում ճանաչված և հայտնի:

Տեսակներ[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

Պայմանականորեն կարելի է առանձնացնել այցեքարտի հետևյալ տեսակները՝ անձնական (ընտանեկան), կորպորատիվ և գործնական:

Անձնական այցեքարտը սովորաբար օգտագործվում է ընկերական ծանոթությունների ժամանակ: Այդպիսի այցեքարտի մեջ, որպես կանոն, նշվում է տիրոջ անունը, ազգանունը և հեռախոսահամարը: Զբաղեցրած պաշտոնը և հասցեն կարելի է չնշել: Այն կարելի է տպել ցանկացած դիզայնով և տիրոջ անձնական նախասիրություններին համապատասխան:

Կորպորատիվ այցեքարտը սովորաբար անուն և ազգանուն չի պարունակում: Դրանում նշվում է ընկերության մասին ինֆորմացիա, գործունեության ոլորտը, մատուցվող ծառայությունների ցանկը, կոնտակտային հեռախոսահամարները, ինտերնետային հասցեն: Կորպորատիվ այցեքարտն արտացոլում է ընկերության ոճը: Կրում է գովազդային բնույթ և օգտագործվում ցուցահանդեսների, կոնֆերանսների, գործուղումների ժամանակ:

Գործնական այցեքարտն օգտագործվում է բիզնեսում, պաշտոնական հանդիպումների և բանակցությունների ժամանակ ապագա հաճախորդներին կոնտակտային տեղեկություն հաղորդելու նպատակով: Այսպիսի այցեքարտում նշվում է գործարարի անունը, ազգանունը, պաշտոնը, ինչպես նաև ընկերության անվանումը և գործունեության տեսակը: Ընդունված է սկզբում գրել անունը, հայրանունը, ապա ազգանունը: Այցեքարտի վրա նշվում է նաև ընկերության ֆիրմային ոճը և պատկերանիշը: Գործնական այցեքարտերն ունենում են խիստ դիզայն: Պետական ծառայողների և քաղաքական գործիչների այցեքարտում կարող են նշվել նաև պետական տարբերակող նշաններ, այդ թվում՝ երկրի դրոշը և զինանշանը: Գործնական այցեքարտերը պետք է պարունակեն հնարավորինս ընթերցելի տառաչափ: Խորհուրդ չի տրվում օգտագործել բարդ գեղարվեստական տառատեսակներ, շեղ կամ մուգ գրվածք:

Պատմություն[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

Համաձայն պատմական վկայությունների` աշխարհի առաջին այցեքարտերը ի հայտ են եկել Հին Չինաստանում մ.թ.ա.3-2-րդ դարերում: Չինական պաշտոնյաները, համաձայն հատուկ հրամանի, պարտավորվում էին ունենալ կարմիր թղթիկներ, որոնց վրա պետք է նշեին իրենց անունը և զբաղեցրած պաշտոնը: Այդ այցեքարտերը այսօր էլ կարող են ծառայել որպես զսպվածության և էսթետիկության նմուշ. դրանցում չի պարունակվում ոչ մի ավելորդ տարր:

Հան դինաստիայի այցեքարտերի օրինակներ` е 謁 (yè), հայտնաբերվել են Ցզյանսու նահանգի Հուանշիյան վայրում: Դրանք փայտից պատրաստված նմուշներ են 21,5×6,5 սմ չափի: Այցելությունների ժամանակ հանձնելուց բացի դրանք նաև օգտագործվում էին թաղման արարողությունների ժամանակ մահացողի անունը և կարգավիճակը նշելու նպատակով[1]:

Այցեքարտերի մասին առաջին պաշտոնական հիշատակումը եղել է Լյուդովիկոս XIV-ի կառավարման տարիներին: Այն ի հայտ է եկել Ֆրանսիայում և դարձել անհրաժեշտություն, ժամանակի բնակչության վերին խավի ներկայացման անբաժան պիտույք` դառնալով նրանց համար պարտադիր պարագա: Ունենալով այցելուի անունը (այդտեղից էլ առաջացել է այցեքարտ անվանումը` ֆր.՝ Visite-այցելել) պարունակող խաղաքարտի տեսք` այցեքարտը իր տիրոջը ներկայացնում էր լավագույն կողմերից:

Առաջին տպագիր այցեքարտը գտնվել է Գերմանիայում և թվագրված է 1786 թվականով: Այցեքարտերը դարձել էին շփման էթիկետի անհրաժեշտ պայման: Գերմանական արիստոկրատիան հետևում էր ֆրանսիական փորձին: Հետագայում այցեքարտերը դարձան միջին դասի կանանց և տղամարդկանց բնորոշ պարագա, իսկ ցածր դասի ներկայացուցիչները չունեին:

16-17-րդ դարերում Ֆլորենցիայի և Վենեցիայի քաղաքացիներն ունեին փորագրված այցեքարտեր (այն ժամանակ դրանք կոչվում էին «վիզիտե-բիլետե»): Հենց այդտեղ այդ ժամանակաշրջանում շատ զարգացած էր պոլիգրաֆիան: Այցեքարտերի պատրաստումը հանդիսանում էր արվեստի յուրահատուկ տեսակ, որով զբաղվում էին ժամանակի լավագույն վարպետները:

Խցիկ այցեքարտերի համար, արտոնագրել է Ադոլֆ-Էժեն Դիզդերին 1854 թվականին

Նկարիչ-դիմանկարողները փորագրողների և վիմագիրների հետ արդյունավետորեն մրցակցելու նպատակով ձգտում էին ստանալ ավելի մեծ և տպավորիչ նկարներ: 1854 թվականին Ադոլֆ-Էժեն Դիզդերին (1819-1890) Փարիզում արտոնագրեց «քարտ դե վիզիտը»: Այն չորս օբյեկտիվ ունեցող լուսանկարչական ապարատ էր, որը նկարում էր 3,25×1,125 դյույմ չափի ութ նկար 6,5×8,5 չափի «ամբողջական» ֆոտոժապավենի վրա: Այդ ութ նկարից յուրաքանչյուրը հանդիսանում էր 4×2,5 դյույմ չափի այցեքարտ և վաճառվում էր 4 դոլլարով: Դա երկու անգամ ավելի էժան էր սովորական դիմանկարից: Նորույթը մեծ հաջողություն ունեցավ` թույլ տալով ոչ միայն ընդլայնել հաճախորդների քանակը, այլև դառնալ հավաքածուների առարկա: Մեծ պահանջարկ սկսեցին վայելել նշանավոր մարդկանց այցեքարտերը [2]:

Դիզդերին աշխատում և ծախսում էր հսկայական գումարներ: 1866 թվականին «քարտ դե վիզիտի» պահանջարկը նույնքան անսպասելիորեն նվազեց, որքան որ սկսել էր: Դիզդերին մտածեց իր անկող բիզնեսը թարմացնելուն ուղղված տարբեր նորույթներ, սակայն ոչինչ չօգնեց: Նա չկարողացավ հաղթահարել իր իսկ ստեղծած էժանությունը. «քարտ դե վիզիտի» գինը իջավ մինչև մեկ դյուժինի համար մեկ դոլլարի:

Անհրաժեշտ էր գտնել որևէ միջոց տարբեր առիթներով ստացած բազմաթիվ այցեքարտերը պահպանելու համար: Այդ նպատակով ստեղծվեց այցեքարտերի համար նախատեսված ալբոմ: Դրանք հիմնականում վաճառվում էին սովորական գնով, սակայն կային նաև հատուկ մշակված և թանկարժեք կաշվից պատրաստված ալբոմներ: Այդպիսի ալբոմները դառնում էին քննարկման հատուկ թեմա տարբեր արվեստանոցներում և սրահներում:

Չափեր[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

Ժամանակակից այցեքարտը արտաքին տեսքը
  • ԱՊՀ-ում այցեքարտերի ընդունված չափը 90×50 միլիմետրն է:
  • Լայնորեն կիրառվում է ISO 7810 ID-1 ձևաչափը: Այդպիսի չափ ունի նաև կրեդիտ քարտը` 85,6×53,98 մմ, երբեմն էլ 85×55 մմ:
  • Գովազդելիս ամենահարմարավետ ձևաչափը համարվում է այն, որը համապատասխանում է դրամապանակների համապատասխան բաժնին:
  • Հազվադեպ է հանդիպում A8 ձևաչափին համապատասխան ձևաչափը` 74×52 մմ:
  • ԱՄՆ-ում հիմնականում ընդունված է 3,5×2 դյույմ ձևաչափը (88,9×50,8 մմ, երբեմն էլ 89×51 մմ):
  • Ճապոնիայում օգտագործվում է 91×55 մմ (3,582×2,165 դյույմ) ձևաչափը:
  • Կիրառելի է նաև «Ֆոտո» ձևաչափը` 100×65 մմ:

Ծանոթագրություններ[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

  1. E. Giele. «Excavated manuscripts» in Nylan-Loewe, China’s Early empires, 2010:132.
  2. Владимир Левашов. Лекции по истории фотографии / Галина Ельшевская. — 2-е изд.. — М.: «Тримедиа Контент», 2014. — 464 с. Лекции по истории фотографии, 2014, с. 60.

Գրականություն[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

  • Владимир Левашов. Лекции по истории фотографии / Галина Ельшевская. — 2-е изд.. — М.: «Тримедиа Контент», 2014. — 464 с.
  • Джим Эйтчисон. Разящая реклама. Как создать самую лучшую в мире печатную рекламу брендов в XXI веке = Cutting Edge Advertising: How to Create the World’s Best Print for Brands in the 21-st Century. — 2-е изд. — М.: Вильямс, 2007. — 512 с. — ISBN 981-244-557-9.
  • Ильясов Ф. Н. Непрогнозируемая реклама // Со-общение. — 2001. — Вып. 5.