Jump to content

Ակադեմիական գրադարան

Վիքիպեդիայից՝ ազատ հանրագիտարանից
Ակադեմիական գրադարան
Հայաստանի ազգային գրադարանի անձեռնմխելի գրականության բաժին
Տեսակtype of library?
Մասն էԲարձրագույն կրթություն
Դուբլինի Թրինիթի քոլեջի գրադարանը, հիմնադրվել է 1592 թվականին

Ակադեմիական գրադարան, բարձրագույն ուսումնական հաստատությանը կից գրադարան, որն աջակցում է համալսարանի դասախոսների և ուսանողների ուսումնական ծրագրին և հետազոտություններին[1]:  Դասընթացների ընթերցանության նյութերը, որոնք նախատեսված են դասախոսի դասախոսությունները լրացնելու համար և պահվում են ակադեմիական գրադարաններում, պատմականորեն հայտնի են եղել որպես «պահուստներ»: Մինչև էլեկտրոնային ռեսուրսների հասանելի դառնալը, այդ պահուստները տրամադրվել են որպես իրական գրքեր կամ համապատասխան ամսագրային հոդվածների լուսապատճեններ: Ժամանակակից ակադեմիական գրադարանները հնարավորություն են տալիս օգտվել էլեկտրոնային ռեսուրսներից:

Ակադեմիական գրադարանների հավաքածուն պետք է ունենա որոշակի ուղղվածություն, քանի որ համապարփակ հավաքածուներ ունենալը հնարավոր չէ: Գրադարանավարները դա անում են՝ բացահայտելով դասախոսական կազմի, ուսանողական կազմի, քոլեջի կամ համալսարանի առաքելության և ակադեմիական ծրագրերի կարիքները: Երբ ակադեմիական գրադարաններում կան մասնագիտացման որոշակի ոլորտներ, դրանք հաճախ անվանում են նիշային հավաքածուներ: Այս հավաքածուները հաճախ հատուկ հավաքածուի բաժնի հիմքն են կազմում և կարող են ներառել մեկ հեղինակի կամ որոշակի թեմայի շուրջ գրված կամ ստեղծված բնօրինակ հոդվածներ, ձեռագրեր, գեղարվեստական աշխատանքներ և արտեֆակտեր:

Ակադեմիական գրադարանների միջև մեծ տարբերություն կա՝ կախված դրանց չափից, ռեսուրսներից, հավաքածուներից և ծառայություններից: Կրթության վիճակագրության ազգային կենտրոնի տվյալներով՝ Միացյալ Նահանգներում կա մոտավորապես 3700 ակադեմիական գրադարան[1]: Հարվարդի համալսարանի գրադարանը, որը պարունակում է ավելի քան 20 միլիոն հատոր, աշխարհի ամենամեծ խիստ ակադեմիական գրադարանն է[2][3], չնայած Դանիայի թագավորական գրադարանը, որն ազգային և ակադեմիական գրադարանների համադրություն է, ունի ավելի մեծ հավաքածու՝ մոտ 37 միլիոն հատոր[4]:  Կալիֆոռնիայի համալսարանը գործարկում է աշխարհի ամենամեծ ակադեմիական գրադարանային համակարգը՝ կառավարելով մոտ 41 միլիոն հատոր տասը համալսարանական համալիրներում գտնվող 100 գրադարաններում[5]: Մեկ այլ նշանակալի օրինակ է Հարավային Խաղաղօվկիանոսյան համալսարանը, որն ունի ակադեմիական գրադարաններ, որոնք բաշխված են իր տասներկու անդամ երկրներում[1]:

Միջնադարյան Հայաստանի գրադարանները կոչվել են գրատուն, գրանոց, արկեղք գրոց, գանձատուն, նշխարանոց, դիվան, ջամբռ, նաև մատենադարան։ Եղել են հիմնականում վանքերում: Հայերեն ձեռագիր մատյանների ամենախոշոր պահոցը Երևանի Մատենադարանն է:

Պատմություն

[խմբագրել | խմբագրել կոդը]
Նալանդա հնագույն համալսարանի ավերակներ. Օքսֆորդի համալսարանի հիմնադրումից ավելի քան 500 տարի առաջ (մ.թ. 427 թվականին) Հնդկաստանի Նալանդա համալսարանը ինը միլիոն գրքի տուն էր և ներգրավում էր աշխարհի տարբեր ծայրերից 10,000 ուսանողի[6]
Մոգանի գրադարանի կլոր ընթերցասրահ` Լոնդոնի Քինգս քոլեջի գլխավոր ակադեմիական գրադարան
Լեյդենի համալսարանական գրադարանը Նիդեռլանդներում, հիմնադրվել է 1694 թվականին
Տոկիոյի Կեյոյի համալսարանի հին գրադարան

Գրադարանները սկիզբ են առել դեռևս հին աշխարհից։ Ամենավաղ ակադեմիական գրադարաններից են Ալեքսանդրիայի գրադարանը և Նալանդայի համալսարանի (Բիհար) գրադարանը, որոնք, ըստ երևույթին, ամիսներով այրվել են ձեռագրերի մեծ քանակի պատճառով[7]:

Միացյալ Նահանգներ

[խմբագրել | խմբագրել կոդը]
Միչիգանի համալսարանի իրավաբանական գրադարանը Անն Արբորում (Միչիգան)
Ջորջ Փիբոդիի գրադարանը Ջոնս Հոփքինսի համալսարանում (Բալթիմոր)

Միացյալ Նահանգների առաջին քոլեջները հիմնականում նախատեսվել են հոգևորականներ պատրաստելու համար: Այս հաստատությունների հետ կապված գրադարանները հիմնականում բաղկացած են եղել աստվածաբանության և դասականների թեմաներով նվիրաբերված գրքերից:

1766 թվականին Հարվարդի համալսարանն ունեցել է ամենաշատ հատորները, որին հաջորդում է Եյլի համալսարանը, որն ունեցել է 4000 հատոր[8]: Այս գրադարաններ մուտքի իրավունք ունեցել են միայն դասախոսները և մի քանի ուսանողներ. միակ աշխատակազմը կես դրույքով դասախոս կամ քոլեջի նախագահն է եղել[9]:

Գրադարանի առաջնահերթությունը գրքերը պաշտպանելն է եղել, ոչ թե ընթերցողներին դրանցից օգտագործելու հնարավորություն տալը: 1849 թվականին Եյլի համալսարանը բաց է եղել շաբաթական 30 ժամ, Վիրջինիայի համալսարանը` շաբաթական ինը ժամ, Կոլումբիայի համալսարանը՝ չորս, իսկ Բոուդին քոլեջը (Մասաչուսեթս)` ընդամենը երեք[10]: Դրան ի պատասխան՝ ուսանողները ստեղծել են գրական միություններ և գանձել մուտքի վճարներ օգտագործելի հատորների փոքր հավաքածու կազմելու համար, հաճախ գերազանցելով համալսարանի գրադարանի պարունակությունը[10]:

1876 թվականին ստեղծվել է Ամերիկյան գրադարանային ասոցիացիա (ALA), որի անդամներն էին Մելվիլ Դյուին և Չարլզ Ամմի Քաթերը։ Գրադարանները վերանայել են իրենց առաջնահերթությունները՝ նյութերի հասանելիությունը բարելավելով, և նկատել են, որ ֆինանսավորումն աճում է՝ այդ նյութերի նկատմամբ պահանջարկի աճի պատճառով[11][12]:

1904 թվականին հիմնադրվել է Ամերիկայի մատենագիտական ընկերություն՝ գրքերի և ձեռագրերի ուսումնասիրությունը խթանելու համար։ Անդամները մեծամասամբ ակադեմիական գրադարանավարներն են եղել[13]։

Ակադեմիական գրադարաններն այսօր տարբերվում են՝ կախված նրանից, թե որքանով են հարմարվում այն ընթերցողներին, որոնք իրենց մայր համալսարանների հետ կապ չունեն: Որոշ գրադարաններ հանրության անդամներին առաջարկում են ընթերցանության և գիրք վերցնելու արտոնություններ՝ տարեկան վճարի դիմաց. նման վճարները կարող են մեծապես տարբեր լինել: Առավելությունները սովորաբար չեն տարածվում այնպիսի ծառայությունների վրա, ինչպիսիք են համակարգչի օգտագործումը, բացառությամբ կատալոգում որոնում կատարելը կամ ինտերնետ մուտք գործելը: Համագործակցող տեղական համալսարանների շրջանավարտներին և ուսանողներին կարող են զեղչեր կամ այլ նկատառումներ տրամադրվել գրադարանից գիք վերցնելու արտոնություններ կազմակերպելիս: Մյուս կողմից, որոշ համալսարանների գրադարանները սահմանափակված են ուսանողներով, դասախոսներով և աշխատակիցներով: Նույնիսկ այս դեպքում, նրանք կարող են հնարավորություն տալ ուրիշներին ժամանակավոր վերցնել նյութեր միջգրադարանային վարկային ծրագրերի միջոցով:

ԱՄՆ-ում Հողային դրամաշնորհներով կառուցված համալսարանների[Ն 1] գրադարաններն, ընդհանուր առմամբ, ավելի հասանելի են դարձել հանրության համար: Որոշ դեպքերում դրանք պաշտոնական կառավարական փաստաթղթերի պահոցներ են և պարտավոր են բաց լինել հանրության համար: Այնուամենայնիվ, հանրության անդամներից սովորաբար վճարներ են գանձվում գրադարանից օգտվելու համար և սովորաբար նրանց արգելվում է հասանելիությունն այն ամենին, ինչն ունեն տվյալ համալսարանի ուսանողները:

Հարվարդի համալսարանի գրադարանը, որը Մասաչուսեթս նահանգի Քեմբրիջ քաղաքում գտնվող Այվի լիգայի մասնավոր համալսարան է, աշխարհի ամենամեծ ակադեմիական գրադարանն է՝ ավելի քան 20 միլիոն հատորով, 400 միլիոն ձեռագրով, 10 միլիոն լուսանկարով և մեկ միլիոն քարտեզով[2]:

Կանադա

[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

Կանադայում ակադեմիական գրադարանները զարգացել են ավելի վերջերս, քան մյուս երկրներում։ Կանադայում առաջին ակադեմիական գրադարանը, որը բացվել է 1789 թվականին, եղել է Վինձոր (Նոր Շոտլանդիա, Կանադա) քաղաքում՝ Քինգս քոլեջի համալսարանում[15]: Ակադեմիական գրադարանները զգալիորեն փոքր են եղել 19-րդ դարում, իսկ մինչև 1950-ական թվականները կանադական ակադեմիական գրադարանները սկսել են կայուն աճ գրանցել՝ կրթությանը և հետազոտություններին ավելի մեծ կարևորություն տալու արդյունքում[15]:

1960-ականներին Կանադայի ակադեմիական գրադարաններն ավելացել են ուսանողների թվի աճի, ասպիրանտուրական ծրագրերի ավելացման, բյուջետային հատկացումների բարձրացման և այս գրադարանների կարևորության ընդհանուր պաշտպանության ուղղակի արդյունքում[16]: Այս աճի և 1960-ականների սկզբին տեղի ունեցած Օնտարիոյի նոր համալսարանների գրադարանային նախագծի արդյունքում Օնտարիոյում ստեղծվել են հինգ նոր համալսարաններ, որոնք բոլորն էլ ներառել են լիովին կատալոգավորված հավաքածուներ[15]: Գրադարանների ստեղծումը լայնորեն տարածվել է ամբողջ Կանադայում և նպաստվել Կանադայի Խորհրդի և Հասարակական գիտությունների և հումանիտար գիտությունների հետազոտական խորհրդի տրամադրած դրամաշնորհների շնորհիվ, որոնք ձգտում էին ընդլայնել գրադարանային հավաքածուները[15]:

Քանի որ Երկրորդ համաշխարհային պատերազմից հետո կառուցվել են բազմաթիվ ակադեմիական գրադարաններ, 1940 թվականից առաջ կառուցված կանադական ակադեմիական գրադարանների մեծ մասը, որոնք չէին թարմացվել ժամանակակից լուսավորության, օդորակման և այլնի համար, կամ այլևս չեն օգտագործվում, կամ գտնվում են անկման եզրին[17]։ Քոլեջի և համալսարանական գրադարանների ընդհանուր թիվը 1959-1960 թվականների 31-ից աճել է մինչև 105 1969-1970 թվականներին[18]:

1960-ականներին Կանադայում ակադեմիական գրադարանների աճից հետո կարճատև դադարի շրջան է եղել, որն անմիջականորեն հետևանք էր որոշ էական բյուջետային խնդիրների[19]։ Այս ակադեմիական գրադարանները բախվել են վերջերս մշակված միջգրադարանային փոխառության ծառայության և պարբերական հրատարակությունների ձեռքբերման բյուջեների բարձր ծախսերի հետ կապված խնդիրների, որոնք ազդել են ձեռքբերման ընդհանուր բյուջետավորման և, ի վերջո, հանրային հավաքածուների վրա[19]։ Կանադական ակադեմիական գրադարանները բախվել են մշտական խնդիրների՝ կապված անբավարար պաշարների և հավաքածուների միջև համակարգման ընդհանուր բացակայության հետ[20]։

Կանադայի ակադեմիական գրադարանները կարող էին չզարգանալ կամ չշարունակել ամրապնդվել առանց արտաքին կազմակերպությունների օգնության: 1967 թվականին ստեղծվել է Օնտարիոյի համալսարանական գրադարանների խորհուրդը (OCUL)՝ կանադական ակադեմիական գրադարանների միջև միասնությունը խթանելու համար[21]:  Օնտարիոյի գրադարանային ասոցիացիային (OLA) առընթեր գործում է Օնտարիոյի քոլեջների և համալսարանների գրադարանների ասոցիացիան (OCULA), որը զբաղվում է ակադեմիական գրադարանավարների ակադեմիական գրադարանային միջավայրում առկա ընդհանուր հարցերը ներկայացնելով[22]:

Եվրոպա

[խմբագրել | խմբագրել կոդը]
Ֆինլանդիայի ազգային գրադարանի ներքին հարդարանքը Հելսինկիում

Եվրոպայի ամենավաղ ակադեմիական գրադարաններից են Օքսֆորդի համալսարանի Բոդլեյան գրադարանը (հիմնադրվել է 1602 թվականին), Դուբլինի Թրինիթի քոլեջի գրադարանը (հիմնադրվել է 1592 թվականին) և Լիտվայի Վիլնյուսի համալսարանի գրադարանը (հիմնադրվել է 1570 թվականին):

Ի տարբերություն ԱՄՆ ակադեմիական գրադարանների, Եվրոպայի շատ ակադեմիական գրադարաններ չունեն բաց դարակներ, ինչպես ամերիկյան ակադեմիական գրադարաններն ունեն, ինչը կարող է վերաբերել նաև հաստատության ընդհանուր հավաքածուներին: Չնայած որոշ եվրոպական ակադեմիական գրադարաններ օգտագործում են ԱՄՆ-ում կիրառվող Դյուիի տասնորդական դասակարգման (DDC) նման կամ դրա վրա հիմնված դասակարգման համակարգ, եվրոպական ակադեմիական գրադարանները երբեմն մշակում են իրենց սեփական համակարգերը՝ իրենց հավաքածուները կազմակերպելու և համակարգելու համար[23]:

Ժամանակակից ակադեմիական գրադարաններ

[խմբագրել | խմբագրել կոդը]
Բոլուսի հերբարիումի գրադարանը Քեյփթաունի համալսարանում, Հարավային Աֆրիկա

21-րդ դարում ակադեմիական գրադարանները վերափոխվել են՝ ավելի քիչ կենտրոնանալով ֆիզիկական հավաքածուների մշակման, տեղեկատվության հասանելիության և թվային ռեսուրսների վրա: Այսօրվա ակադեմիական գրադարանները, բացի ֆիզիկական գրքերից և ամսագրերից, սովորաբար հասանելի են բաժանորդագրության վրա հիմնված առցանց ռեսուրսներով, ներառյալ հետազոտական տվյալների բազաները և էլեկտրոնային գրքերի հավաքածուները:

Ակադեմիական գրադարանները նաև տարածք են առաջարկում ուսանողներին աշխատելու և սովորելու համար՝ խմբերով կամ անհատապես, «լուռ հարկերում», ինչպես նաև տեղեկատու և հետազոտական օգնության ծառայություններ, երբեմն ներառյալ վիրտուալ տեղեկատու ծառայություններ[24][25]: Որոշ ակադեմիական գրադարաններ տրամադրում են տեխնոլոգիաներ, ինչպիսիք են տեսախցիկները, iPad-ները և հաշվիչները: Շատ ակադեմիական գրադարաններ վերանորոգվել են՝ արտացոլելու այս փոփոխվող ուշադրությունը որպես ուսումնական տարածքներ: Ակադեմիական գրադարաններն ու ուսումնական տարածքները հաճախ ներառում են դասավանդման, գրելու կենտրոններ և այլ ակադեմիական ծառայություններ:

Ժամանակակից ակադեմիական գրադարանների հիմնական ուշադրության կենտրոնում է տեղեկատվական գրագիտության ուսուցումը, որտեղ, օրինակ, ամերիկյան ակադեմիական գրադարանների մեծ մասն աշխատանքի է վերցնում մեկ անձի կամ մարդկանց բաժին, որոնք հիմնականում նվիրված են ուսուցմանը[26]: Շատ ակադեմիական հաստատություններ գրադարանավարներին առաջարկում են ֆակուլտետի կարգավիճակ, և գրադարանավարներից հաճախ ակնկալվում է հրապարակել իրենց ոլորտում հետազոտություններ: Միացյալ Նահանգներում ակադեմիական գրադարանավարի պաշտոնները սովորաբար պահանջում են ALA-ի կողմից հավատարմագրված հաստատության Գրադարանային և տեղեկատվական գիտությունների մագիստրոսի (MLIS) աստիճան[27]:

Ակադեմիական գրադարանները գնալով ավելի մեծ պատասխանատվություն են ստանձնում բաց գիտության պրակտիկայի զարգացման համար[28][29][30]: Գրադարաններն աջակցում են ազատ մատչելիությամբ հրատարակչությանը՝ ինստիտուցիոնալ պահոցների, փոխակերպող համաձայնագրերի և հոդվածների մշակման վճարների հետ կապված օգնության միջոցով: Շատերը մատուցում են հետազոտական տվյալների կառավարման ծառայություններ, ներառյալ տվյալների փոխանակման, մետատվյալների ստանդարտների և ֆինանսավորողի մանդատների պահպանման վերաբերյալ ուղեցույցներ: Գրադարանները նաև ընդլայնվում են այնպիսի ոլորտներում, ինչպիսիք են բաց կրթական ռեսուրսները (OER) և քաղաքացիական գիտության ներգրավվածությունը: Այս ընդլայնվող դերն ակադեմիական գրադարաններին դասում է որպես գիտական աշխատանքի ավելի համագործակցային, ներառական և կայուն մոդելների անցման հիմնական խթանիչներ:

Տես նաև

[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

Նշումներ

[խմբագրել | խմբագրել կոդը]
  1. ↑ 1862 թվականի Մորիլի ակտով Հյուսիսային Ամերիկայի արևմտյան մասերում հողեր է տրամադրվել, որոնք նահանգները վաճառում էին նոր կամ գոյություն ունեցող քոլեջներն ու համալսարանները ֆինանսավորելու համար: Օրենքը սահմանում էր այս հաստատությունների առաքելությունը՝ կենտրոնանալ գործնական գյուղատնտեսության, գիտության, ռազմական գիտության և ճարտարագիտության ուսուցման վրա՝ չնայած «առանց բացառելու այլ գիտական ​​և դասական ուսումնասիրություններ»[14]:

Ծանոթագրություններ

[խմբագրել | խմբագրել կոդը]
  1. 1 2 3 Curzon, Susan; Jennie Quinonez-Skinner (2009 թ․ սեպտեմբերի 9). Academic Libraries. էջեր 11–22. doi:10.1081/E-ELIS3-120044525. ISBN 978-0-8493-9712-7. Վերցված է 2013 թ․ սեպտեմբերի 10-ին – via Encyclopedia of Library and Information Sciences.
  2. 1 2 «Harvard Library | Harvard University - The Graduate School of Arts and Sciences». gsas.harvard.edu. Վերցված է 2019-08-09-ին.
  3. ↑ Pezzi, Bryan (2000). Massachusetts. Weigl Publishers. էջ 15. ISBN 978-1-930954-35-9.
  4. ↑ «Årsrapport 2017 for Det Kgl. Bibliotek» (PDF) (դանիերեն). Det Kgl. Bibliotek. 2018 թ․ մարտի 5. Վերցված է 2024 թ․ հոկտեմբերի 7-ին.
  5. ↑ Westbrook, Danielle Watters; Chua, Kristen. «Facts and Figures – UC Libraries». UC Libraries. Արխիվացված օրիգինալից 2022 թ․ դեկտեմբերի 1-ին. Վերցված է 2023 թ․ փետրվարի 20-ին.
  6. ↑ «Nalanda: The university that changed the world». www.bbc.com (բրիտանական անգլերեն). 2023-02-23. Վերցված է 2025-12-21-ին.
  7. ↑ «Nalanda—the lost beacon of knowledge». The Times of India. Վերցված է 2022-11-14-ին.
  8. ↑ Budd, John M. (1998). The Academic Library: Its Context, Its Purpose, and Its Operation. Englewood, Colorado: Libraries Unlimited. էջեր 30–31. ISBN 978-1-56308-457-7.
  9. ↑ McCabe, Gerard; Ruth J. Person (1995). Academic Libraries: Their Rationale and Role in American Higher Education. Westport, Connecticut: Greenwood Press. էջեր 1–3. ISBN 978-0-313-28597-4.
  10. 1 2 Budd (1998), p. 34
  11. ↑ McCabe (1995), pp. 1-3.
  12. ↑ Shiflett, Orvin Lee. Origins of American Academic Librarianship. Norwood, N.J: Ablex Pub. Corp., 1981.
  13. ↑ Van Hoesen, Henry B. (1941). "The Bibliographical Society of America—Its Leaders and Activities, 1904–1939". Papers of the Bibliographical Society of America. 35 (3): 177–202.
  14. ↑ «What is a Land-Grant College?» (PDF). ext.wsu.edu. Վերցված է 2025-12-21-ին.
  15. 1 2 3 4 Beckman, M.; Dahms, M.; Lorne, B. (2010). «Libraries». Արխիվացված է օրիգինալից 2012 թ․ սեպտեմբերի 14-ին.
  16. ↑ Downs, R. B. (1967). Resources of Canadian academic and research libraries. Ottawa, ON.: Association of Universities and Colleges of Canada. էջեր 9.
  17. ↑ Downs, R. B. (1967). Resources of Canadian academic and research libraries. Ottawa, ON.: Association of Universities and Colleges of Canada. էջեր 93.
  18. ↑ Downs, R. B. (1967). Resources of Canadian academic and research libraries. Ottawa, ON.: Association of Universities and Colleges of Canada. էջեր 4.
  19. 1 2 University research libraries: Report of the consultative group on university research libraries. Ottawa, ON: The Canada Council. 1978. էջ 4.
  20. ↑ University research libraries: Report of the consultative group on university research libraries. Ottawa, ON: The Canada Council. 1978. էջ 2.
  21. ↑ «A History of Collaboration». Ontario Council of University Libraries. 2011. Արխիվացված է օրիգինալից 2012-08-26-ին. Վերցված է 2017-02-17-ին.
  22. ↑ Ontario Library Association (n.d.). «About OCULA». Արխիվացված օրիգինալից 2011 թ․ դեկտեմբերի 6.{{cite web}}: CS1 սպաս․ unfit URL (link)
  23. ↑ «Library Resources Outside the U.S.». Brown University Library. 2020. Վերցված է 2023-04-28-ին.
  24. ↑ «Changing Roles of Academic and Research Libraries». Association of College & Research Libraries (ACRL) (անգլերեն). 2018-05-30. Վերցված է 2019-07-12-ին.
  25. ↑ «"3D Tour of 5th Floor (silent floor) of USF Libraries Tampa," University of South Florida Libraries Digital Heritage and Humanities Collection (accessed 22 August 2021)». Արխիվացված է օրիգինալից 2023 թ․ ապրիլի 21-ին. Վերցված է 2021 թ․ օգոստոսի 23-ին.
  26. ↑ Research Planning and Review Committee, ACRL (2018 թ․ հունիսի 5). «2018 top trends in academic libraries: A review of the trends and issues affecting academic libraries in higher education» (PDF). College & Research Libraries News. 79 (6): 286. doi:10.5860/crln.79.6.286.
  27. ↑ «Academic Libraries». Education & Careers (անգլերեն). American Library Association. 2016-07-21. Վերցված է 2019-07-12-ին.
  28. ↑ Scotti, Kristen L.; Jiao, Chenyue; Gainey, Melanie A.; Bongiovanni, Emily A.; Slayton, Emma R. (2025-05-01). «Charting open science landscapes: A systematized review of US academic libraries' engagement in open research practices». The Journal of Academic Librarianship. 51 (3) 103054. doi:10.1016/j.acalib.2025.103054. ISSN 0099-1333.
  29. ↑ Liu, Li; Liu, Wenyun (2023 թ․ մայիս). «The engagement of academic libraries in open science: A systematic review». The Journal of Academic Librarianship (անգլերեն). 49 (3) 102711. doi:10.1016/j.acalib.2023.102711.
  30. ↑ Shmagun, Hanna; Oppenheim, Charles; Shim, Jangsup; Kim, Jaesoo (2020). Ivanović, D. (ed.). «The Uptake of Open Science: Mapping the Results of a Systematic Literature Review». ITM Web of Conferences. 33: 01001. doi:10.1051/itmconf/20203301001. ISSN 2271-2097.

Գրականություն

[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

Արտաքին հղումներ

[խմբագրել | խմբագրել կոդը]
Վիքիպահեստն ունի նյութեր, որոնք վերաբերում են «Ակադեմիական գրադարան» հոդվածին։
Ստացված է «https://hy.wikipedia.org/w/index.php?title=Ակադեմիական_գրադարան&oldid=10636670» էջից