Jump to content

Ալֆրեդ Սլոուն

Վիքիպեդիայից՝ ազատ հանրագիտարանից
Ալֆրեդ Սլոուն
անգլ.՝ Alfred Pritchard Sloan Jr.
Դիմանկար
Ծնվել էմայիսի 23, 1875(1875-05-23)[1][2]
ԾննդավայրՆյու Հեյվեն
Մահացել էփետրվարի 17, 1966(1966-02-17)[1][2] (90 տարեկան)
Մահվան վայրMemorial Sloan Kettering Cancer Center
ԳերեզմանMemorial Cemetery of St. John's Church
Քաղաքացիություն ԱՄՆ
ԿրթությունՄասաչուսեթսի տեխնոլոգիական ինստիտուտ, Նյու Յորքի համալսարանի պոլիտեխնիկական ինստիտուտ և Poly Prep Country Day School?
Մասնագիտությունձեռնարկատեր
Պարգևներ և
մրցանակներ
ԱնդամությունԱրվեստների և գիտությունների ամերիկյան ակադեմիա
 Alfred P. Sloan Վիքիպահեստում

Ալֆրեդ Փրիթչարդ Սլոուն Կրտսեր (անգլ.՝ Alfred Pritchard Sloan Jr., մայիսի 23, 1875(1875-05-23)[1][2], Նյու Հեյվեն - փետրվարի 17, 1966(1966-02-17)[1][2], Memorial Sloan Kettering Cancer Center), ֆինանսական փորձագետ ավտոմոբիլային արդյունաբերությունում։ Երկար տարիներ եղել է General Motors Corporation-ի նախագահը և գլխավոր գործադիր տնօրենը[3]։ Սկզբում որպես ավագ գործադիր տնօրեն, իսկ ավելի ուշ՝ որպես ընկերության ղեկավար, Սլոունը ղեկավարել է General Motors (GM)-ի՝ որպես աշխարհի ամենամեծ կորպորացիաներից մեկի վերածվելու գործընթացը։ Այս ժամանակահատվածում GM-ը առաջնորդել է ամենամյա մոդելային փոփոխության, ապրանքանիշի ճարտարապետության, արդյունաբերական ճարտարագիտության, ավտոմեքենաների դիզայնի (ոճավորման) և ավտոմոբիլային արդյունաբերության մեջ պլանավորված հնացման ներդրման գործընթացը։ Նման զարգացումները ընդմիշտ փոխեցին կենսակերպը և կառուցապատված միջավայրը Ամերիկայում և ամբողջ աշխարհում։ Սլոունը գրել է իր հուշագրությունը՝ «Իմ տարիները General Motors-ի հետ»[4], 1950-ականներին[4]։ Ինչպես Հենրի Ֆորդը, Սլոունին հիշում են իր նվաճումների հանդեպ հիացմունքի, բարեգործության հանդեպ գնահատանքի և միջպատերազմյան շրջանում և Երկրորդ համաշխարհային պատերազմի ընթացքում իր վերաբերմունքի վերաբերյալ անհանգստության կամ նախատանքի բարդ խառնուրդով։

Կյանք և գործունեություն

[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

Ծնված լինելով Նյու Հեյվենում, Կոնեկտիկուտ, Սլոունը սկզբում սովորել է էլեկտրատեխնիկա Բրուքլինի պոլիտեխնիկական ինստիտուտում, ապա տեղափոխվել և ավարտել է Մասաչուսեթսի տեխնոլոգիական ինստիտուտը 1895 թվականին: MIT-ում սովորելու տարիներին նա միացել է Դելտա Ուփսիլոնի եղբայրությանը[4]: 1898 թվականին Սլոունն ամուսնացել է Մասաչուսեթս նահանգի Ռոքսբերի քաղաքից Այրին Ջեքսոնի հետ: Զույգը երեխաներ չուներ, բայց Սլոունը շատ մտերիմ էր իր կրտսեր խորթ եղբոր՝ Ռեյմոնդի հետ[4]:

Սլոունը դարձել է Hyatt Roller Bearing ընկերության նախագահ և սեփականատեր, որը զբաղվում էր գլանաձև և գնդաձև առանցքակալների արտադրությամբ, 1899 թվականին, երբ նրա հայրը և մեկ այլ ներդրող գնել են ընկերությունը նախորդ սեփականատիրոջից: Մի հաշվետվության մեջ նշվում է, որ Սլոունը համոզել է հորը գնել ընկերության վերահսկիչ բաժնեմասը 5000 դոլարով և թույլ տալ իրեն կառավարել այն[5]: Oldsmobile-ը Hyatt-ի առաջին ավտոմոբիլային հաճախորդն էր, որին շուտով հետևել են շատ այլ ընկերություններ: Հենրի Լելանդը նրա հաճախորդներից էր: Ասում են, որ 1903 թվականին նա կանչել է երիտասարդ Սլոունին և քննադատել նրան իր առանցքակալների հանդուրժողականության անհամապատասխան որակի ապահովման համար: Սլոունի խոսքերով՝ այս զրույցը թույլ տվեց նրան «իրական պատկերացում կազմել այն մասին, թե իրականում ինչ պետք է նշանակի զանգվածային արտադրությունը»[6]։ Ford Motor Company-ի Model T-ն նույնպես օգտագործում էր Hyatt-ի կրողներ, և որոշ ժամանակ ընկերության կրողների կեսից ավելին գնում էր Ford-ին[7]։

1916 թվականին Հայաթը միաձուլվեց այլ ընկերությունների հետ՝ ստեղծելով United Motors Company[7], որը շուտով դարձավ General Motors Corporation-ի մաս: Սլոունը դարձավ GM-ի փոխնախագահ, ապա նախագահ (1923) և վերջապես՝ խորհրդի նախագահ (1937): 1934 թվականին նա հիմնադրեց բարեգործական, ոչ առևտրային Alfred P. Sloan Foundation-ը: Սլոունի ղեկավարությամբ GM-ը հայտնի դարձավ ֆինանսական վիճակագրության, ինչպիսին է ներդրումների եկամտաբերությունը, միջոցով բազմազան գործառնությունների կառավարման համար. այս չափանիշները GM-ին ներկայացրեց Դոնալդսոն Բրաունը, որը GM-ի փոխնախագահ Ջոն Ջ. Ռասկոբի հովանավորյալն էր: Ռասկոբը GM եկավ որպես Պիեռ Ս. դյու Պոնի և դյու Պոն կորպորացիայի խորհրդատու. վերջինս GM-ի գլխավոր ներդրողն էր, որի ղեկավարները 1920-ական թվականներին հիմնականում ղեկավարում էին GM-ը:

Սլոունին է վերագրվում ամենամյա ոճային փոփոխությունների հաստատումը, որոնցից էլ ծագել է պլանավորված հնացման հայեցակարգը[7]: Նա նաև սահմանել է գնագոյացման կառուցվածք, որի համաձայն (ամենացածր գնից մինչև ամենաբարձր) Chevrolet-ը, Pontiac-ը, Oldsmobile-ը, Buick-ը և Cadillac-ը, որոնք կոչվում են հաջողության սանդուղք, չէին մրցում միմյանց հետ, և գնորդները կարող էին մնալ GM-ի «ընտանիքում», քանի որ նրանց գնողունակությունն ու նախասիրությունները փոխվում էին տարիքի հետ: 1919 թվականին նա և իր կորպորատիվ տեղակալները ստեղծեցին General Motors Acceptance Corporation-ը՝ ֆինանսավորող ստորաբաժանում, որը գործնականում հորինեց ավտովարկավորման վարկային համակարգը, որը թույլ էր տալիս մեքենաների գնորդներին շրջանցել տարիներ շարունակ խնայելու անհրաժեշտությունը՝ Ford-ի մատչելի մեքենան գնելու համար[8]: Այս հայեցակարգերը, ինչպես նաև Ford-ի կողմից 1920-ականների փոփոխություններին դիմադրության հետ մեկտեղ, GM-ին հասցրին արդյունաբերության վաճառքի առաջատար դիրքի 1930-ականների սկզբին, որը այն պահպանեց ավելի քան 70 տարի: Սլոունի ղեկավարությամբ GM-ը դարձավ աշխարհի երբևէ ճանաչված ամենամեծ արդյունաբերական ձեռնարկությունը:

1930-ականներին GM-ը, որը վաղուց թշնամաբար էր տրամադրված արհմիություններին, բախվեց իր նոր կազմակերպված և աշխատանքային իրավունքների համար պատրաստ աշխատուժի հետ վերահսկողության համար երկարատև պայքարի մեջ[3]։ Սլոունը դեմ էր Հենրի Ֆորդի հետ կապված բռնությանը։ Նա նախընտրում էր լրտեսությունը՝ ներդրումներ կատարելով ներքին գաղտնի ապարատի մեջ՝ տեղեկատվություն հավաքելու և արհմիությունների գործունեությունը վերահսկելու համար։[փա՞ստ] Երբ աշխատողները 1936 թվականին կազմակերպեցին Ֆլինտի զանգվածային նստացույցը, Սլոունը հասկացավ, որ լրտեսությունը քիչ արժեք ունի նման բացահայտ մարտավարության պայմաններում, և փոխարենը հաջողված գործադուլը օրինականացրեց United Auto Workers-ին որպես GM աշխատողների բացառիկ բանակցային ներկայացուցիչ[9]։

Ալֆրեդ Փ. Սլոունի թանգարանը, որը ներկայացնում է ավտոմոբիլային արդյունաբերության և շրջիկ պատկերասրահների զարգացումը, գտնվում է Ֆլինտում, Միչիգան[10]։

Սլոունը գրասենյակ ուներ Ռոքֆելլեր կենտրոնի Ռոքֆելլեր Պլազա 30 հասցեում, որն այժմ հայտնի է որպես Քոմքասթ շենք[11]։ Նա թոշակի անցավ GM-ի նախագահի պաշտոնից 1956 թվականի ապրիլի 2-ին։ Նրա հուշագրությունը և կառավարման տրակտատը՝ «Իմ տարիները General Motors-ի հետ»[4],գրեթե ավարտվել էր մոտավորապես այս ժամանակահատվածում, սակայն GM-ի իրավաբանական անձնակազմը, որը վախենում էր, որ այն կօգտագործվի GM-ի դեմ հակամենաշնորհային գործը հիմնավորելու համար, գրեթե մեկ տասնամյակ հետաձգեց դրա հրատարակությունը։ Այն վերջապես հրատարակվեց 1964 թվականին։ Սլոունը մահացավ 1966 թվականին։[3]

Սլոունը ընդգրկվեց ԱՄՆ-ի գործարար փառքի սրահի պատանեկան նվաճումների կազմակերպությունում 1975 թվականին։

Բարեգործություն

[խմբագրել | խմբագրել կոդը]
MIT Building E62՝ շենք, որտեղ գտնվում է Սլոունի կառավարման դպրոցը

Սլոունի հիմնադրամ

[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

1934 թվականին Սլոունը հիմնադրեց Ալֆրեդ Փ. Սլոունի հիմնադրամը՝ բարեգործական, ոչ առևտրային կազմակերպություն։

Սլոունը մեծ ներդրում ունեցավ բիզնեսի կառավարման ծրագրերում։ Աշխարհի առաջին համալսարանական գործադիր կրթության ծրագիրը՝ Սլոունի կրթաթոշակառուները, մեկնարկեց 1931 թվականին ՄՏԻ-ում՝ Սլոունի հիմնադրամի դրամաշնորհի հովանավորությամբ։ ՄՏԻ-ը 1952 թվականին բացեց արդյունաբերական կառավարման դպրոց՝ «իդեալական մենեջերի» կրթությամբ, և դպրոցը վերանվանվեց Ալֆրեդ Փ. Սլոունի կառավարման դպրոց։ Լրացուցիչ դրամաշնորհների շնորհիվ 1955 թվականին Կոռնելի համալսարանում ստեղծվեց Սլոունի հիվանդանոցային կառավարման ինստիտուտը, 1957 թվականին՝ Սթոունի կրթաթոշակառուների ծրագիրը Սթենֆորդի բիզնեսի ասպիրանտուրայում և 1965 թվականին՝ Լոնդոնի բիզնես դպրոցում[3]։ Դրանք 1976 թվականին դարձան աստիճանական ծրագրեր՝ շնորհելով կառավարման գիտությունների մագիստրոսի աստիճան։

Սլոունի անունը նաև շարունակում է ապրել Նյու Յորքի Սլոուն-Քեթերինգի ինստիտուտում և քաղցկեղի կենտրոնում։ 1951 թվականին Սլոունը ստացավ Նյու Յորքի Հարյուրամյա Ասոցիացիայի Ոսկե մեդալը՝ «ի նշան Նյու Յորք քաղաքում ունեցած ակնառու ներդրման»։

Սլոուն հիմնադրամը ֆինանսավորել է 1956 թվականի Warner Bros.-ի «Յանկի Դուդ Իթ» մուլտֆիլմը, որը խթանում է զանգվածային արտադրությունը: 1940-ականների վերջին հիմնադրամը դրամաշնորհ է տրամադրել Արկանզաս նահանգի Սիրսի քաղաքի Հարդինգ քոլեջին (այժմ՝ Հարդինգի համալսարան): Հիմնադրամը ցանկանում էր ֆինանսավորել կապիտալիզմի և ամերիկյան կենսակերպի արժանիքները գովաբանող կարճամետրաժ ֆիլմերի շարքի արտադրությունը:[1] Արդյունքում ստեղծվեց Ջոն Սազերլենդի անիմացիոն մուլտֆիլմերի շարք, որոնք թողարկվեցին 16 մմ ոչ կինոթատրոնային շուկայում, ինչպես նաև կինոթատրոններում տարածվեցին 35 մմ-անոց «Մետրո-Գոլդուին-Մայեր» ընկերության կողմից:

Սլոուն հիմնադրամի ծրագրերն ու հետաքրքրությունները վերաբերում են գիտության և տեխնոլոգիայի, կենսամակարդակի, տնտեսական ցուցանիշների, ինչպես նաև գիտության և տեխնոլոգիայի ոլորտում կրթության և կարիերայի ոլորտներին: 2023 թվականի դեկտեմբերի 31-ին ավարտված տարվա համար Սլոուն հիմնադրամի ընդհանուր ակտիվների շուկայական արժեքը կազմել է մոտ 2.38 միլիարդ դոլար[12]:

2017 թվականի դրությամբ Սլոուն հիմնադրամը Վիքիմեդիա հիմնադրամին (WMF) տրամադրել է երեք դրամաշնորհ՝ յուրաքանչյուրը 3 միլիոն դոլարի չափով։ Սրանք WMF-ի ստացած ամենամեծ դրամաշնորհներից են[12]։

Քաղաքական գործունեություն

[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

Ըստ Էդվին Բլեքի, Սլոունը 1934 թվականին Ամերիկյան ազատության լիգայի կենտրոնական, կուլիսային հիմնադիրներից մեկն էր, որը քաղաքական կազմակերպություն էր, որի հայտարարված նպատակն էր պաշտպանել Սահմանադրությունը և որը դեմ էր Ֆրանկլին Դ. Ռուզվելտի «Նոր կուրսին»։ Իր հերթին, լիգան ֆինանսավորում էր այլ խմբերի, որոնք ակնհայտորեն ավելի ծայրահեղական օրակարգեր ունեին։ Այդպիսի խմբերից մեկը «Հանրապետության պահապաններն» էին, որին Սլոունը ինքը նվիրաբերեց 1000 դոլար։ 1936 թվականին այս խմբի վերաբերյալ Կոնգրեսի կողմից հրապարակային հետաքննությունից հետո Սլոունը հայտարարություն տարածեց՝ խոստանալով այլևս չաջակցել «Պահապաններին»։ Բլեքի խոսքով՝ Սլոունը շարունակել է անձամբ ֆինանսավորել և կազմակերպել դրամահավաքներ Արտադրողների ազգային ասոցիացիայի համար, որը քննադատում էր «Նոր կուրսին»[13]։

Քննադատություն

[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

Ռացիոնալ և շահույթի վրա հիմնված որոշումներ

[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

Ըստ Օ'Թուլի (1995)[14], Սլոունը կառուցել է շատ օբյեկտիվ կազմակերպություն, որը զգալի ուշադրություն էր դարձնում «քաղաքականությանը, համակարգերին և կառուցվածքներին և ոչ բավարար ուշադրություն էր դարձնում մարդկանց, սկզբունքներին և արժեքներին: Սլոունը՝ որպես իսկական ինժեներ, մշակել էր անխափան համակարգի բոլոր նրբություններն ու պատահականությունները»: Սակայն այս համակարգը անտեսում էր աշխատակիցներին և հասարակությանը[15]: Այս կառավարման փիլիսոփայության հետևանքներից մեկը փոփոխություններին դիմադրող մշակույթն էր: Այն բանի ապացույցը, որ համակարգը հավերժ անխափան չի մնացել, երևում է GM-ի 1980-ական, 1990-ական և 2000-ական թվականների խնդիրներում:Իրականում, Սլոունի հուշագրությունը և կառավարման տրակտատը՝ «Իմ տարիները General Motors-ի հետ»[4], կանխատեսել էր այս խնդիրներից մի քանիսը: Սլոունը ենթադրում էր, որ միայն զգոն, խելացի կառավարումը կարող է հաջողությամբ հաղթահարել դրանք: Նա կանխատեսել էր, որ իր արդյունաբերության և տնտեսության գագաթնակետին մնալը GM-ի համար ավելի մեծ մարտահրավեր կլինի, քան այնտեղ հասնելը, և նա ճիշտ էր: Բայց նա նաև վստահ էր, որ իր ղեկավարության ներքո GM-ի կառավարման ոճը, եթե շարունակվի և հարմարվի, կարող է հաղթահարել այս մարտահրավերները: Նա ասել է. «Ավտոմոբիլային արդյունաբերության մեջ եղել են և միշտ կլինեն ձախողման բազմաթիվ հնարավորություններ: Մշտապես փոփոխվող շուկայի և անընդհատ փոփոխվող արտադրանքի հանգամանքները կարող են կոտրել ցանկացած բիզնես կազմակերպություն, եթե այդ կազմակերպությունը պատրաստ չէ փոփոխության, իրոք, իմ կարծիքով, եթե այն չի ապահովել փոփոխություններ կանխատեսելու ընթացակարգեր: General Motors-ում այս ընթացակարգերը տրամադրվում են կենտրոնական կառավարման կողմից, որը կարող է գնահատել շուկայի լայն երկարաժամկետ միտումները… Քանի որ ոլորտը աճել և զարգացել է, մենք հետևել ենք այս քաղաքականությանը և ցույց ենք տվել մրցակցությանը և հաճախորդների պահանջարկի փոփոխություններին դիմակայելու ունակություն»[16]:

Ինչպես Սլոունի (1964) այս խոսքերը ցույց են տալիս Պիտեր Ֆ. Դրաքերի (1946) խոսքերի հետ համադրությամբ, Սլոունը (և նրա գործընկեր GM ղեկավարները) երբեք չեն համաձայնել Դրաքերի կողմից պատերազմի ժամանակ GM կառավարման վերաբերյալ իր ուսումնասիրությունից քաղված դասերի հետ։ Սակայն, ի տարբերություն GM-ի շատ ղեկավարների, Սլոունը Դրաքերին չի ներառել իր սև ցուցակում՝ 1946 թվականի գիրքը գրելու համար. Դրաքերը, Սլոունի հուշագրության 1990 թվականի վերահրատարակության իր նոր նախաբանում, ասել է. «Երբ նրա գործընկերները հարձակվեցին ինձ վրա գիրքը քննարկելու համար հրավիրված հանդիպման ժամանակ, Սլոունը անմիջապես պաշտպանեց ինձ։ «Ես լիովին համաձայն եմ ձեզ հետ», - ասել է նա իր գործընկերներին։ «Պարոն Դրաքերը խորապես սխալվում է։ Բայց նա արեց ճիշտ այն, ինչ մեզ ասաց, որ կանի, երբ մենք նրան հրավիրեցինք։ Եվ նա իրավունք ունի իր կարծիքն ունենալու, չնայած դրանք սխալ են, ինչպես դուք կամ ես։[1]Դրաքերը պատմել է, որ այդ հանդիպումից հետո 20 տարի Սլոունը և Դրաքերը լավ հարաբերություններ են ունեցել, որի ընթացքում Սլոունը տարին մեկ կամ երկու անգամ Դրաքերին հրավիրել է ճաշի՝ քննարկելու Սլոունի բարեգործական ծրագրերը և հուշագրությունը, որի վրա Սլոունը աշխատում էր (որը հետագայում դարձավ «Իմ տարիները»): Դրաքերն ասել է. «Նա հարցրել է իմ կարծիքը և ուշադիր լսել, և երբեք չի ընդունել իմ խորհուրդը»[17]:Պատմությունը, կարծես, արդարացրել է Դրաքերի համոզմունքը, որ Սլոունի հավատը միայն ռացիոնալության և այլ սպիտակ օձիքով մենեջերների՝ իր նման խորաթափանց լինելու ունակության նկատմամբ չափազանց մեծ էր: 40 տարի անց, 2009 թվականին սկզբնական General Motors Corporation-ը լուծարող ղեկավարությունն ու տնօրենների խորհուրդը «չէին կարողանում գնահատել շուկայի լայն երկարաժամկետ միտումները» կամ գտնվում էին այդ դիրքում, բայց հաջողությամբ չէին կատարում իրենց աշխատանքը:[18]

Օ'Թուլը Սլոունի ոճը նկարագրել է հետևյալ կերպ[18].«[Մինչդեռ] Թեյլորը երբեմն-երբեմն նահանջում է՝ մարդկային առումով իր արդյունավետության կիրքը արդարացնելու համար, Սլոունը ոչ մի անգամ չի հղում անում որևէ այլ արժեքի: Ազատությունը, հավասարությունը, մարդասիրությունը, կայունությունը, համայնքը, ավանդույթը, կրոնը, հայրենասիրությունը, ընտանիքը, սերը, առաքինությունը, բնությունը՝ բոլորը անտեսվում են: Գրքի մեկ անձնական տարրում նա անցողիկ հղում է անում իր կնոջը. նա լքում է նրան եվրոպական արձակուրդի առաջին օրը՝ Դետրոյթում գործի վերադառնալու համար: Նրա լեզուն նույնքան հաշվարկող է, որքան հին ինժեների լեզուն, որն աշխատում է տրամաչափի և սահիկ քանոնի հետ, նույնքան սառը, որքան պողպատը, որը նա ծռել է մեքենաներ պատրաստելու համար. խնայողություն, օգտակարություն, փաստեր, օբյեկտիվություն, համակարգեր, ռացիոնալություն, մաքսիմալացում՝ սա է նրա բառապաշարի նյութը»[19]:

Հաշվապահական համակարգի թերությունները

[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

2005 թվականին Սլոունի աշխատանքը GM-ում քննադատության ենթարկվեց բարդ հաշվապահական համակարգ ստեղծելու համար, որը խոչընդոտում է նիհար արտադրության մեթոդների ներդրմանը[20]: Ըստ էության, քննադատությունն այն է, որ Սլոունի մեթոդները կիրառելով՝ ընկերությունը կգնահատի պաշարները ճիշտ այնպես, ինչպես կանխիկը, և, հետևաբար, պաշարներ կուտակելու համար տուգանք չկա[20]: Ավելորդ պաշարներ պահելը վնասակար է ընկերության գործունեության համար և առաջացնում է զգալի թաքնված ծախսեր: Այս քննադատությունը պետք է դիտարկել այն համատեքստում, որով այն ներկայացված է հետադարձ հայացքով: Այն ժամանակահատվածում, երբ Սլոունը պաշտպանում էր այն պահուստը, որն այժմ կհամարվեր ավելորդ պաշար, արդյունաբերական և տրանսպորտային ենթակառուցվածքները չէին աջակցում այն ժամանակահատվածին, որն այժմ հայտնի է որպես «ժամանակին պահուստ»: Այս ժամանակահատվածում ավտոարդյունաբերությունը անհավանական աճ ապրեց, քանի որ հանրությունը անհամբեր ձգտում էր գնել այս կյանքը փոխող օգտակար միջոցը, որը հայտնի է որպես ավտոմեքենա: Պաշարների պակասի պատճառով կորցրած վաճառքի արժեքը, հավանաբար, ավելի մեծ էր, քան ավելորդ պաշարներ պահելու արժեքը: Սլոունի համակարգը, կարծես, լայնորեն ընդունվել է նախորդ մեթոդների նկատմամբ իր առաջընթացի շնորհիվ:Իր հուշագրությունում Սլոունը (ով խոստովանեց, որ ինքը որակավորված հաշվապահ չէ) ասել է, որ 1920-ականների սկզբին իր ներդրած համակարգը շատ ավելի լավն էր, քան այն, ինչ այն փոխարինել էր։ Նա ասել է, որ տարիներ անց մի պրոֆեսիոնալ հաշվապահ (Ալբերտ Բրեդլի, GM-ի երկարամյա ֆինանսական տնօրեն) «բավականին բարի էր ասելու, որ այն բավականին լավն էր ոչ մասնագետի համար»[21]։ Սլոունը հեռու էր GM-ի ֆինանսական և հաշվապահական համակարգերի միակ հեղինակից, քանի որ GM-ը հետագայում շատ որակավորված մտքեր ուներ հաշվապահության և ֆինանսների ոլորտում. սակայն անկախ հեղինակությունից, GM-ի ֆինանսական վերահսկողությունը, որը մի ժամանակ համարվում էր բարձրակարգ, ի վերջո ապացուցեց իր թաքնված թերությունները։ GM-ի նման համակարգեր ներդրվել են այլ խոշոր ընկերությունների կողմից, հատկապես Միացյալ Նահանգներում, և դրանք ի վերջո խաթարել են այլ հաշվապահություն օգտագործող ընկերությունների հետ մրցակցելու ունակությունը, ըստ Waddell & Bodek-ի 2005 թվականի վերլուծության։ Սլոունի հուշագրությունը, մասնավորապես՝ 8-րդ գլուխը՝ «Ֆինանսական վերահսկողության զարգացումը», ցույց է տալիս, որ Սլոունը և Ջ.Մ.-ն գնահատել են ավելցուկային պաշարների ֆինանսական վտանգները դեռևս 1920-ական թվականներին: Սակայն Ուոդելի և Բոդեկի 2005 թվականի վերլուծությունը[20] ցույց է տալիս, որ այս տեսությունը հաջողությամբ չի իրականացվել Ջ.Մ.-ի պրակտիկայում: Չնայած ողջ մտավոր ըմբռնմանը, իրականությունը մնում էր դանդաղ պաշարների շրջանառությունը և հաշվապահական համակարգը, որը ֆունկցիոնալ առումով պաշարները վերաբերվում էր կանխիկին նման:

Նացիստների հետ համագործակցություն

[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

1938 թվականի օգոստոսին General Motors-ի ավագ գործադիր տնօրեն Ջեյմս Դ. Մունին ստացավ Գերմանական արծվի Մեծ խաչ՝ Ռայխին մատուցած իր ակնառու ծառայության համար։ «Նացի սպառազինության ղեկավար Ալբերտ Շպիրը Կոնգրեսի քննիչին ասել է, որ Գերմանիան չէր կարող փորձել Լեհաստանի դեմ իր 1939 թվականի սեպտեմբերի բլիցկրիգը առանց Ալֆրեդ Փ. Սլոունի և General Motors-ի կողմից տրամադրված արտադրողականությունը բարձրացնող հավելանյութերի տեխնոլոգիայի»[22][23][24]։ Պատերազմի ընթացքում GM-ի Opel Brandenburg գործարանները նացիստական Գերմանիայի համար արտադրում էին Ju 88 ռմբակոծիչներ, բեռնատարներ, ականներ և տորպեդո դետոնատորներ[23]։ Չարլզ Լևինսոնը, որը նախկինում CIO-ի եվրոպական գրասենյակի փոխտնօրենն էր, պնդում էր, որ Սլոունը մնացել է Opel-ի խորհրդում[25]։

Սլոունի հուշագրությունը ներկայացնում է Opel-ի պատերազմական դերի այլ պատկեր[26]:Սլոունի խոսքով՝ Opel-ը ազգայնացվել է գերմանական պետության կողմից՝ պատերազմի սկսվելուց անմիջապես հետո՝ օտարերկրյա շահագրգիռ կողմերին պատկանող կամ համասեփականատեր մյուս արդյունաբերական գործունեության մեծ մասի հետ միասին[27]:Սակայն Opel-ը երբեք փաստացի ազգայնացված չի եղել, և GM-ի կողմից նշանակված տնօրեններն ու ղեկավարությունը մնացել են անփոփոխ նացիստական ողջ ժամանակահատվածում, այդ թվում՝ պատերազմի ընթացքում, գործ ունենալով GM-ի այլ ընկերությունների հետ Առանցքի և դաշնակից երկրներում, այդ թվում՝ Միացյալ Նահանգներում[28]:Սլոունը պատերազմի ավարտին Opel-ը ներկայացնում է որպես GM-ի ամերիկյան ղեկավարության սև արկղ, որի հետ ամերիկացիները հինգ տարի որևէ կապ չեն ունեցել: Սլոունի խոսքով՝ Դետրոյթում GM-ը քննարկել է, թե արդյոք փորձե՞լ նույնիսկ ղեկավարել Opel-ը պատերազմից հետո, թե՞ թողնել Արևմտյան Գերմանիայի ժամանակավոր կառավարությանը այն հարցը, թե ով է հավաքելու կտորները[26]:

Գերմանական ներդրումային ռազմավարությունը որպես «բարձր շահութաբեր» պաշտպանելով՝ Սլոունը 1939 թվականին բաժնետերերին ասել է, որ GM-ի շարունակական արդյունաբերական արտադրությունը նացիստական կառավարության համար պարզապես ողջամիտ բիզնես պրակտիկա է։ Մտահոգ բաժնետիրոջը ուղղված նամակում Սլոունը նշել է, որ այն ձևը, որով նացիստական կառավարությունը կառավարում էր Գերմանիան, «չպետք է համարվի General Motors-ի կառավարման գործը։ ... Մենք պետք է վարվենք որպես գերմանական կազմակերպություն։ ... Մենք իրավունք չունենք փակել գործարանը»[22]։

Պատերազմից հետո

[խմբագրել | խմբագրել կոդը]
Sloan c. 1963, by Fabian Bachrach, Jr.

Երբ պատերազմն ավարտվում էր, տնտեսագետների և «Նոր ուղու» քաղաքականության մշակողների մեծ մասը ենթադրում էր, որ առանց շարունակական հսկայական պետական ծախսերի, պատերազմից առաջ Մեծ ճգնաժամը և դրա հետևանքով առաջացած հսկայական գործազրկությունը կվերադառնան։ Տնտեսագետ Փոլ Սամուելսոնը զգուշացրել էր, որ եթե կառավարությունը անհապաղ միջոցներ չձեռնարկի, «կսկսվի գործազրկության և արդյունաբերական տեղահանման ամենամեծ շրջանը, որին երբևէ բախվել է որևէ տնտեսություն»։ Գերիշխող քեյնսյան տնտեսական իմաստությանը հավատարիմ շատերը կանխատեսում էին տնտեսական աղետ, երբ պատերազմն ավարտվի[29].[30]։

Սլոունը այլ կարծիքի էր և կանխատեսեց հետպատերազմյան բում։ Նա մատնանշեց աշխատողների խնայողությունները և զսպված պահանջարկը, ինչպես նաև կանխատեսեց ազգային եկամտի հսկայական թռիչք և կենսամակարդակի բարձրացում։ Նրա կանխատեսումներին համապատասխան և չնայած պետական ծախսերի կտրուկ կրճատմանը և պաշտպանական գործարանների մեծածախ փակմանը, տնտեսությունը բում ապրեց։ Արդյունքում տեղի ունեցավ ԱՄՆ պատմության մեջ տնտեսական աճի ամենամեծ ժամանակաշրջաններից մեկը[29].[30]։

Ծանոթագրություններ

[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

Նշումներ

[խմբագրել | խմբագրել կոդը]
  1. 1 2 3 4 Encyclopædia Britannica
  2. 1 2 3 4 Brozović D., Ladan T. Hrvatska enciklopedija (хорв.) — LZMK, 1999. — 9272 p.
  3. 1 2 3 4 «Alfred P. Sloan Jr. Dead at 90; G.M. Leader and Philanthropist; Alfred P. Sloan Jr., Leader of General Motors, Is Dead at 90». The New York Times. 1966 թ․ փետրվարի 18.
  4. 1 2 3 4 5 6 Sloan 1964.
  5. ↑ Peters, Will (2017). Leadership Lessons: Alfred Sloan (անգլերեն). New Word City. ISBN 978-1-936529-16-2.
  6. ↑ Wood, John Cunningham; Wood, Michael C. (2003). Alfred P. Sloan: Critical Evaluations in Business and Management, Vol. 2 (անգլերեն). London: Taylor & Francis. էջ 141. ISBN 0-415-24830-2.
  7. 1 2 3 Farber, David (2002). Sloan Rules: Alfred P. Sloan and the Triumph of General Motors (անգլերեն). Chicago: University of Chicago Press. էջեր 22. ISBN 0-226-23804-0.
  8. ↑ Smith, Stephen. «The American Dream and Consumer Credit». American RadioWorks. Վերցված է 2019 թ․ դեկտեմբերի 28-ին.
  9. ↑ Bak, Richard (2008 թ․ սեպտեմբեր). «(Frank) Murphy's Law». Hour Detroit. Վերցված է 2012 թ․ հունիսի 9-ին.
  10. ↑ Sloan Museum
  11. ↑ «Harry S. Truman: Letter to Alfred P. Sloan Jr., Concerning Cooperation by the Broadcasting Industry in the Highway Safety Program. December 3, 1948». Արխիվացված է օրիգինալից 2018 թ․ սեպտեմբերի 27-ին. Վերցված է 2007 թ․ հունվարի 15-ին.
  12. 1 2 «ProPublica Nonprofit Explorer». 2024 թ․ նոյեմբերի 14. Արխիվացված է օրիգինալից 2025-08-19-ին. Վերցված է 2025-07-31-ին.
  13. ↑ Black, Edwin (2009). Nazi Nexus, America's Corporate Connections to Hitler's Holocaust. Dialog Press. ISBN 978-0914153092.
  14. ↑ O'Toole 1995, էջ. 174.
  15. ↑ Drucker 1946.
  16. ↑ Sloan 1964, էջ. 438.
  17. ↑ Sloan 1990 [1964], foreword, pp. v–vi.
  18. 1 2 Chao, Larry (2009 թ․ փետրվարի 2), «Hi! managers: How 'culture' crippled General Motors», The Nation, Արխիվացված է օրիգինալից 2009 թ․ հոկտեմբերի 24-ին.
  19. ↑ O'Toole 1995, էջ. 176.
  20. 1 2 3 Waddell & Bodek 2005.
  21. ↑ Sloan 1964, էջ. 48.
  22. 1 2 Dobbs, Michael (1998 թ․ նոյեմբերի 30). «Ford and GM Scrutinized for Alleged Nazi Collaboration». The Washington Post. Վերցված է 2009 թ․ հունիսի 1-ին.
  23. 1 2 Black, Edwin (2006 թ․ դեկտեմբերի 1). «Hitler's Carmaker: How General Motors helped mobilize the Third Reich». J Weekly. Վերցված է 2015 թ․ մայիսի 5-ին.
  24. ↑ Higham, Charles Trading with the Enemy. New York: Doubleday, 1982
  25. ↑ Marriott, Red (2006). «How the Allied multinationals supplied Nazi Germany throughout World War II». libcom.org. Վերցված է 2009 թ․ հունիսի 18-ին. Excerpted from Higham, Charles. Trading with the Enemy - The Nazi-American Money Plot 1933-1949 New York: Doubleday, 1982.
  26. 1 2 Sloan 1964, էջեր. 328–337.
  27. ↑ Sloan 1964, էջեր. 330–331.
  28. ↑ Wood, John C.; Wood, Michael C., eds. (2003 թ․ դեկտեմբերի 9). Alfred P. Sloan: Critical Evaluations in Business and Management. Routledge. էջ 382. ISBN 978-0415248327.
  29. 1 2 Herman, Arthur. Freedom's Forge: How American Business Produced Victory in World War II, pp. 338-9, Random House, New York, NY, 2012. 978-1-4000-6964-4.
  30. 1 2 Parker, Dana T. Building Victory: Aircraft Manufacturing in the Los Angeles Area in World War II, pp. 131-2, Cypress, CA, 2013. 978-0-9897906-0-4.

Մատենագրություն

[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

Գրականություն

[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

Արտաքին հղումներ

[խմբագրել | խմբագրել կոդը]
Գործարար պաշտոններ
Նախորդող՝
Լամոն դե Պոն II		 Նախագահող
1937–1956		 Հաջորդող՝
Ալբերտ Բրեդլեյ
Նախորդող՝
Չի եղել		 Հիմնադիր
1923–1946		 Հաջորդող՝
Չարլզ Էլվին Վիլսոն
Նախորդող՝
Պիեռ Ս․ դու Պոն		 Նախագահ
1923–1937		 Հաջորդող՝
Վիլիամ Ս․ Կնուդսեն
Վիքիպահեստն ունի նյութեր, որոնք վերաբերում են «Ալֆրեդ Սլոուն» հոդվածին։
Ստացված է «https://hy.wikipedia.org/w/index.php?title=Ալֆրեդ_Սլոուն&oldid=10817330» էջից