Ալժիրցի կանայք (Պիկասո)

Վիքիպեդիայից՝ ազատ հանրագիտարանից
Picto infobox artiste.png
Ալժիրցի կանայք
տեսակ նկարների շարք
նկարիչ Պաբլո Պիկասո
տարի 1955
հատվածն է Ալժիրցի կանայք, Օ տարբերակ

«Ալժիրցի կանայք» ( ֆր.՝ Les Femmes d'Alger), տասնհինգ նկարներից բաղկացած նկարաշար, որի հեղինակը իսպանացի նկարիչ, գծանկարիչ և քանդակագործ Պաբլո Պիկասոն է: Այս շարքը ստեղծելիս Պիկասոն ներշնչվել է 1834 թվականին ֆրանսիացի նկարիչ Էժեն Դելակրուայի կողմից վրձնած «Ալժիրցի կանայք իրենց հանգստասենյակներում» ( ֆր.՝ Femmes d'Alger dans leur appartement) կտավից[1]: «Ալժիրցի կանայք» շարքը Պիկասոյի աշխատանքների այն հատվածն է, որոնք նվիրված են այն նկարիչների ստեղծագործական կյանքին, որոնցով նա հիացել է[2]:

«Ալժիրցի կանայք» նկարաշարի բոլոր ստեղծագործություններն ամբողջությամբ գնել են Վիկտոր և Սալլի Գանցերը Լուիզի Լերիս թանգարանի համար, որը Փարիզում է: Նրանք նկարների համար 1956 թվականին վճարել են 212 500 ամերիկյան դոլար[3]: Դրանցից տասը ավելի ուշ վաճառվեցին Սայդենբերգի պատկերասրահին: Գանցերի ընտանիքը իր մոտ պահեց ներքոհիշյալ շարքի կտավները՝ «C», «H», «K», «M» և «O»[4]: Ներկայումս «Ալժիրցի կանայք» նկարաշարի ստեղծագործությունները պահպանվում են աշխարհի զանազան թանգարաններում և անհատական հավաքածուներում:

Պատմություն[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

Էժեն Դելակրուա, «Ալժիրցի կանայք իրենց հանգստասենյակներում», 1834, յուղաներկ և կտավ, 180 × 229 սմ, Լուվր, Փարիզ
Պիեռ-Օգյուստ Ռենուար, «Փարիզուհիները ալժիրյան հանդերձանքներով» 1872, յուղաներկ և կտավ, 156 × 129 սմ, Արևմտյան արվեստի ազգային թանգարան, Ճապոնիա, Տոկիո: Ռենուարը նույնպես տպավորվել է Դելակրուայի կտավով:

1954 թվականի դեկտեմբերին Պաբլո Պիկասոն սկսեց նոր նկարաշարի ստեղծման աշխատանքները: Նկարիչը Դելակրուայի «Ալժիրցի կանայք իրենց հանգստասենյակներում» նկարի վարիացիաներն էր ստեղծում: Առաջին նկարը ստեղծելուց հետո Պիկասոն մյուս նկարները սկսեց նկարել վեց շաբաթ անց՝ իր ընկեր և մտերիմ Անրի Մատիսի, միևնույն ժամանակ արվեստում երկար ժամանակ հակառակորդի մահվանից հետո: Կարելի է ասել, որ «արևելյան» այս մոտիվը ինչ-որ չափով նաև Մատիսի ստեղծագործական կյանքի հետ ուներ նմանություններ, ինչպես որ Դելակրուայի: Մատիսն հայտնի էր իր մուգ գույնի, զգայուն կանանց պատկերներ ստեղծելով, նա հաճախակի էր վրձնում օդալիսկների (թուրքական սուլթանների հարեմների հարճերի ֆրանսիական անվանումը): Պիկասոն հաճախ էր կատակում այդ թեմայով, ըստ մասնավորի նշելով, թե. «Երբ մահացավ Մատիսը, նա ինձ թողեց իր օդալիսկների որպես ժառանգություն»: Ժակլին Ռոկը՝ այդ տարիների Պիկասոյի սիրեցյալը, հաճախակի էր որպես բնորդ ներկայանում նկարիչի օդալիսկների ստեղծման ժամանակ՝ 1955-ից 1956 թվականներն ընկած ժամանակահատվածում[5]: Բացի այդ, Պիկասոն Ժակլինին անհավանակ նմանությամբ է նկարել Դելակրուայի նստած մավրիտանուհիներից մեկին:

1955 թվականին Պաբլո Պիկասոն Կաննում գնում է Կալիֆորնիա վիլլան: Այս գնումը նկարիչը մեկնաբանում է իր կենսագիր Պիեռ Դեին հետևյալ կերպ. «Ես այնքան շատ էի մտածում ալժիրցի կանանց մասին, որ գնեցի Կալիֆորնիան»:

Բրիտանացի արվեստաբան և հավաքորդ Դուգլաս Կուպերը առաջիններից մեկն էր, ով նշեց այն փաստը, թե Պիկասոն կրկին իր ստեղծագործական կյանքի բարձունքում է գտնվում իր «Ալժիրցի կանայք» նկարների յուրօրինակ շարքով: Այդ հայտարաությունը արվեստաբանը արեց 1955 թվականի հուլիսիսն, երբ այցելեց Կալիֆորնիա վիլլա: Նիա հիացմունքով այդ մասին գրեց ամերիկացի արվեստի պատմության գիտակ Ալֆրեդ Բարրին 1956 թվականի ապրիլի:

«Ալժիրցի կանայք» նկարաշարի հայտնի տարբերակներ[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

«Տարբերակ C»[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

«Տարբերակ C» վաճառվել է 1988 թվականին՝ Վիկտոր Գանցի մահվանից հետո[6]:

«Տարբերակ H»[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

«Տարբերակ H» նկարվել է 1955 թվականի հունվարի 24-ին: Վաճառվել է 7.15 միլիոն ամերիկյան դոլարով 1997 թվականի նոյեմբերին, որպես Գանցի հավաքածուի մաս Նյու Յորքում՝ Քրիստիս աճուրդի տաըն[7]: Այսօր կտավը պահպանվում է Ջուզեպպե Նահմադի հավաքածուում՝ Շվեյցարիայում[8]:

«Տարբերակ J»[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

«Տարբերակ J» վաճառվել է Սոթբիս աճուրդի տանը՝ 2006 թվականին Լոնդոնում 18,6 միլիոն ամերիկյան դոլարով: Այսօր պատկանում է Հելլի Նահմադի հավաքածուին[9]:

«Տարբերակ K»[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

«Տարբերակ K» վաճառվել է 6.6 միլիոն ամերիկյան դոլարով 1997 թվականի նոյեմբերին, որպես Գանցի հավաքածուի մաս Նյու Յորքում՝ Քրիստիս աճուրդի տանը[10]:

«Տարբերակ L»[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

«Տարբերակ L» գնվել է 2011 թվականին բեռլինյան Բերգգրյուն թանգարանի կողմից 11.4 միլիոն ամերիկյան դոլարով[11][12]:

«Տարբերակ M»[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

«Տարբերակ M» վաճառվել է 10 միլիոն ամերիկյան դոլարով 1997 թվականի նոյեմբերին, որպես Գանցի հավաքածուի մաս Նյու Յորքում՝ Քրիստիս աճուրդի տանը[10]:

«Տարբերակ N»[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

«Տարբերակ N» պահպանվում է Սենթ-Լուիսի Վաշինգտոնի համալսարանում սկսած 1960 թվականից[13]:

«Տարբերակ O»[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

«Տարբերակ O», վերջին և ամենահայտնի տարբերակն է, որը նկարվել է 1955 թվականին[14]:

Նկարը վաճառվել է 31.9 միլիոն ամերիկյան դոլարով 1997 թվականի նոյեմբերին, որպես Գանցի հավաքածուի մաս Նյու Յորքում՝ Քրիստիս աճուրդի տանը: «Տարբերակ O» գնել է բրիտանական արտ-դիլլեր Լիբբի Հոուին սաուդացի հավաքորդի համար, ով ապրում է Լոնդոնում և ցանկացել է մնալ անհայտ[15]:

Երկրորդ անգամ «Տարբերակ O» վաճառքի է հանվում Նյու-յորքում Քրիստիս աճուրդի տան կողմից 2015 թվականի մայիսին[14]: Նկարի նախնական արժեքը կազմում էր 140 միլիոն ամերիկյան դոլար[16]: Արդյունքում, «Ալժիրցի կանայք» վաճառվեց 179.4 միլիոն ամերիկյան դոլարով[17]: Այդքան գումար նկարը ձեռք բերելու համար վճարեց Կատարի վարչապետ Համադ բեն Ջասիմ բեն Ջաբեր Ալ Թանին[18]:

Ծանոթագրություններ[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

  1. Mark Brown (10 апреля 2015)։ «Van Gogh, Picasso and others go on display before New York sales jamboree»։ The Guardian։ Վերցված է 9 сентября 2015 
  2. Picasso: Challenging the Past National Gallery p 109-114
  3. «Pablo Picasso - Les femmes d'Alger (Version "O")»։ Christie's։ Վերցված է 9 сентября 2015 
  4. «Christie's to Offer Picasso's Iconic Masterpiece of the 1950s»։ Christie's։ Վերցված է 9 сентября 2015 
  5. «Matisse Picasso: room guide, room 12»։ tate.org.uk 
  6. Քաղվածելու սխալ՝ Սխալ <ref> պիտակ՝ ChristiesPressRelease3 անվանումով ref-երը տեքստ չեն պարունակում:
  7. «Pablo Picasso - Les femmes d'Alger (Version "H")»։ Christie's։ Վերցված է 9 сентября 2015 
  8. «Picasso: Peace and Freedom: Room 5: The Women of Algiers»։ Tate։ Վերցված է 9 сентября 2015 
  9. Colin Gleadell (28 ноября 2006)։ «Market news: Elizabethan portraiture, Peter Doig, Picasso and more»։ The Daily Telegraph։ Վերցված է 9 сентября 2015 
  10. 10,0 10,1 Walter Robinson։ «Ganz sale results»։ Artnet։ Վերցված է 9 сентября 2015 
  11. Kate Connolly (7 июня 2013)։ «Pablo Picasso works draw art world to Berlin»։ The Guardian։ Վերցված է 9 сентября 2015 
  12. «International Council - Museum Berggruen»։ Museum Berggruen։ International Council - Museum Berggruen։ Վերցված է 9 сентября 2015 
  13. «Les femmes d'Alger (Women of Algiers), Variation "N"»։ Kemper Art Museum։ Վերցված է 9 сентября 2015 
  14. 14,0 14,1 Քաղվածելու սխալ՝ Սխալ <ref> պիտակ՝ GuardApr152 անվանումով ref-երը տեքստ չեն պարունակում:
  15. Prized Picasso Leads the Ganz Collection to a Record Auction of $206 Million, New York Times, November 11, 1997
  16. Scott Rayburn (10 апреля 2015)։ «A Picasso Is the Center of Attention at Christie's Auction»։ Նյու Յորք Թայմս։ Վերցված է 9 сентября 2015 
  17. «Picasso's Women of Algiers smashes auction record»։ BBC News Online։ 12 May 2015։ Վերցված է 9 сентября 2015 
  18. Sherwell Philip (21 мая 2015)։ «Billionaire Qatari sheikh 'identified' as secret buyer of world record Picasso»։ The Daily Telegraph։ Վերցված է 9 сентября 2015 

Արտաքին հղումներ[խմբագրել | խմբագրել կոդը]