Ալեքսանդր Խուդաբաշյան

Վիքիպեդիայից՝ ազատ հանրագիտարանից
Jump to navigation Jump to search
HS Disambig.svg Անվան այլ կիրառումների համար տե՛ս՝ Խուդաբաշյան (այլ կիրառումներ)
Ալեքսանդր Խուդաբաշյան
Ծնվել է1780
Մահացել է1863
Ազգությունհայ
Մասնագիտությունբառարանագիր

Ալեքսանդր Խուդաբաշյան (1780 - 1863), հայ ազատագրական շարժման գործիչ, բառարանագիր։

1817 թ.-ին եղել է Կովկասի կառավարչապետ գեներալ Ալեքսեյ Երմոլովի անձնական քարտուղարը, նրա պատվիրակության կազմում մեկնել Թեհրան՝ բանակցություններ վարելու Ֆաթալի շահի հետ։ 1827 թ.-ին Խ. Լազարյանը, Կ. Արղությանը և Խուդաբաշյանը մշակել ու ցարական կառավարությանն են ներկայացրել Ռուսաստանի հովանավորության ներքո Հայաստանի ինքնավարություն ստեղծելու նախագիծ։ Խուդաբաշյանը գրել է «Բառարան ի հայկական լեզուէ ի ռուսաց բարբառ» (հ. 1—2, 1838), որն իր տեսակի մեջ առաջիններից է։ Ընդգրկում է 35000 գլխաբառ և բազմաթիվ ոճեր։ Խուդաբաշյանի բառարանի համար հիմք է ծառայել Հ. Ավգերյանի հայերեն-ֆրանսերեն բառարանի հայերեն բառացանկը՝ ավելացրած տեխնիկական բնույթի մի շարք տերմիններ։ Աշխատության սկզբում տրված է ռուսերենի այբուբենը, համառոտ քերականությունը, վերջում՝ հատուկ անունների ցանկ-բառարան։

Գրականություն[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

  • Պարսամյան Վ., Ա. Ս. Գրիբոյնդովը և հայ-ռուսական հարաբերությունները, Ե., 1947
  • Գասպարյան Գ., Հայ բառարանագրության պատմություն, Ե., 1968
Այս հոդվածի կամ նրա բաժնի որոշակի հատվածի սկզբնական կամ ներկայիս տարբերակը վերցված է Քրիեյթիվ Քոմմոնս Նշում–Համանման տարածում 3.0 (Creative Commons BY-SA 3.0) ազատ թույլատրագրով թողարկված Հայկական սովետական հանրագիտարանից  (հ․ 5, էջ 97 CC-BY-SA-icon-80x15.png