Ալբերտ Շվայցեր

Վիքիպեդիայից՝ ազատ հանրագիտարանից
Jump to navigation Jump to search
Ալբերտ Շվայցեր
Albert Schweitzer
Bundesarchiv Bild 183-D0116-0041-019, Albert Schweitzer.jpg
Ծնվել էհունվարի 14, 1875(1875-01-14)[1][2][3][4][5][6][7][8]
Կայզերսբերգ, Էլզաս-Լոթարինգիա, Գերմանական կայսրություն[9]
Մահացել էսեպտեմբերի 4, 1965(1965-09-04)[9][1][3][4][5][6][7][8] (90 տարեկանում)
Լամբարենե, Գաբոն
ԳերեզմանAlbert Schweitzer Hospital
Բնակության վայր(եր)Ստրասբուրգ, Gunsbach? և Լամբարենե
ՔաղաքացիությունFlag of Germany.svg Գերմանիա[10]
Ֆրանսիա
Ազգությունգերմանացի
Դավանանքքրիստոնեություն
Մասնագիտությունաստվածաբան, փիլիսոփա, բժիշկ, երգեհոնահար, բժիշկ-գրող, համալսարանի պրոֆեսոր, երաժշտագետ, երաժշտության պատմաբան և կոմպոզիտոր
Հաստատություն(ներ)Ստրասբուրգի համալսարան
Գործունեության ոլորտփիլիսոփայություն
ԱնդամակցությունԲարոյական և քաղաքական գիտությունների ակադեմիա, Արվեստների և գիտությունների ամերիկյան ակադեմիա, Բավարիայի գեղարվեստի ակադեմիա և Պրուսիայի գիտությունների ակադեմիա
Ալմա մատերՍտրասբուրգի համալսարան և Թյուբինգենի համալսարան
Տիրապետում է լեզուներինլեհերեն, էլզասերեն և ֆրանսերեն[1]
Գիտական ղեկավարՖերդինանդ Բրաուն
ՊարգևներԽաղաղության Նոբելյան մրցանակ[11][12] Պատվավոր լեգիոնի շքանշանի սպա Մայնի Ֆրանկֆուրտի ազատ քաղաքացի Գերմանական գրավաճառների խաղաղության պարգև Գյոթեի մրցանակ Սև Աֆրիկայի գրականության մեծ մրցանակ Մայնի Ֆրանկֆուրտ քաղաքի Գյոթեի մեդալ Paracelsus Medal of the German Medical Association? Ջեյմս Կուկի մեդալ և Արվեստի և գիտության ոլորտում ունեցած վաստակի շքանշան
Ամուսին(ներ)Հելենե Բրեսլաու
Երեխա(ներ)Rhena Schweitzer Miller?
Քաղվածքներ Վիքիքաղվածքում
Albert Schweitzer Վիքիպահեստում

Ալբերտ Շվայցեր (գերմ.՝ Albert Schweitzer, հունվարի 14, 1875(1875-01-14)[1][2][3][4][5][6][7][8], Կայզերսբերգ, Էլզաս-Լոթարինգիա, Գերմանական կայսրություն[9] - սեպտեմբերի 4, 1965(1965-09-04)[9][1][3][4][5][6][7][8], Լամբարենե, Գաբոն), գերմանացի փիլիսոփա, աստվածաբան, երաժշտագետ, երգեհոնահար, բժիշկ, քարոզիչ։

Կենսագրություն[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

Կրթությունը ստացել է Ստրասբուրգի, Բեռլինի, Փարիզի համալսարաններում։ Փիլիսոփայության (1899), աստվածաբանության (1900) և բժշկագիտության (1913) դոկտոր։ Յոհան Սեբաստիան Բախիի ստեղծագործությունների լավագույն կատարողներից էր, գրել է մենագրություն նրա կյանքի և ստեղծագործության մասին։ 1913 թվականին Լամբարենեում (Գաբոն) կնոջ՝ բուժքույր էլեն Բրեսլաուի հետ, իր միջոցներով հիմնել է հիվանդանոց, որը դարձել է նրա գործունեության կենտրոնը։ 1928 թ. Շվայցերին շնորհվել է Գյոթեի մրցանակ, 1952 թվականին՝ խաղաղության նոբելյան մրցանակ, որից ստացված գումարով կառուցել է բորոտանոց Լամբարենեում։ Շվայցերի գլխավոր փիլիսոփայական երկը («Մշակույթի փիլիսոփայություն», հ․ 1-2, 1923) գրված է կյանքի մասին Լև Տոլստոյի ըմբռնման ազդեցությամբ։ Իր աշխարհայացքի հիմնական դրույթ է հռչակել «պատկառանքը կյանքի նկատմամբ»։ Փիլիսոփայության նպատակը կյանքի յուրաքանչյուր դրսևորում պահպանել և զարգացնել ձգտող հումանիզմը։ Ըստ Շվայցերի, արդի բուրժուական հասարակությունը ճգնաժամից դուրս բերելու ուղին բարոյական կատարելագործումն է։ Չնայած որոշ դրույթների վերացականությանը, Շվայցերը ժամանակի նշանավոր մտածողներից է, որի հայացքների հիմնավորման հիմնական փաստարկը դարձել են ոչ թե տեսական խորհրդածությունները, այլ կյանքը։ Լայնորեն հայտնի է իր հակապատերազմական ելույթներով։

Ծանոթագրություններ[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

  1. 1,0 1,1 1,2 1,3 1,4 1,5 data.bnf.fr: տվյալների բաց շտեմարան — 2011.
  2. 2,0 2,1 Base Léonoreministère de la Culture.
  3. 3,0 3,1 3,2 3,3 3,4 Comité des travaux historiques et scientifiques — 1834.
  4. 4,0 4,1 4,2 4,3 4,4 Encyclopædia Britannica
  5. 5,0 5,1 5,2 5,3 5,4 SNAC — 2010.
  6. 6,0 6,1 6,2 6,3 6,4 International Music Score Library Project — 2006.
  7. 7,0 7,1 7,2 7,3 7,4 Discogs — 2000.
  8. 8,0 8,1 8,2 8,3 8,4 filmportal.de — 2005.
  9. 9,0 9,1 9,2 9,3 9,4 9,5 Швейцер Альберт // Большая советская энциклопедия: [в 30 т.] / под ред. А. М. Прохоров — 3-е изд. — М.: Советская энциклопедия, 1969.
  10. LIBRIS — 2012.
  11. http://www.nobelprize.org/nobel_prizes/peace/laureates/1952/
  12. https://www.nobelprize.org/nobel_prizes/about/amounts/
Wikiquote-logo-hy.svg
Վիքիքաղվածքն ունի քաղվածքների հավաքածու, որոնք վերաբերում են
Ալբերտ Շվայցեր հոդվածին
Այս հոդվածի կամ նրա բաժնի որոշակի հատվածի սկզբնական կամ ներկայիս տարբերակը վերցված է Քրիեյթիվ Քոմմոնս Նշում–Համանման տարածում 3.0 (Creative Commons BY-SA 3.0) ազատ թույլատրագրով թողարկված Հայկական սովետական հանրագիտարանից  (հ․ 8, էջ 554 CC-BY-SA-icon-80x15.png