Ադեմ Դեմաչի

Վիքիպեդիայից՝ ազատ հանրագիտարանից
Jump to navigation Jump to search
Ադեմ Դեմաչի
ալբ․՝ Adem Demaçi
Ծնվել էփետրվարի 26, 1936(1936-02-26)
ԾննդավայրPodujevo, Morava Banovina, Հարավսլավիայի Թագավորություն
Մահացել էհուլիսի 26, 2018(2018-07-26)[1] (82 տարեկանում)
Մահվան վայրՊրիշտինա
ՔաղաքացիությունՀարավսլավիայի Թագավորություն
Albanian Kingdom?
Albanian Kingdom?
Democratic Federal Yugoslavia?
Federal People's Republic of Yugoslavia?
Flag of Yugoslavia (1946-1992).svg ՀՍՖՀ
Հարավսլավիայի Դաշնային Հանրապետություն
Flag of Yugoslavia (1992–2003); Flag of Serbia and Montenegro (2003–2006).svg Սերբիա և Մոնտենեգրո
Flag of Serbia.svg Սերբիա
Flag of Kosovo.svg Կոսովո
ԱզգությունԿոսովոյի ալբանացիներ
ԿրթությունՊրիշտինայի համալսարան
Մասնագիտությունքաղաքական գործիչ, գրող և իրավապաշտպան
Պարգևներ և
մրցանակներ
Սախարովի մրցանակ

Ադեմ Դեմաչի (ալբ․՝ Adem Demaçi, փետրվարի 26, 1936(1936-02-26), Podujevo, Morava Banovina, Հարավսլավիայի Թագավորություն - հուլիսի 26, 2018(2018-07-26)[1], Պրիշտինա), ալբանական ծագմամբ կոսովացի գրող և քաղաքագետ:

Կյանք[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

28 տարի անց է կացրել բանտում` Հարավսլավիայում ալբանական ժողովրդի նկատմամաբ վատ վերաբերմունքի դեմ արտահայտվելու, ինչպես նաև կոմունիզմի և Իոսիպ Բրո Տիտոյի վարչակարգը քննադատելու պատճառով։ Բանտարկության ժամանակ ճանաչվել է «Amnesty International» խղճի բանտարկյալ։ Հայտնի էր «Կոսովացի Նելսոն Մանդելա» մականվամբ[2]։

Բանտից ազատվելուց հետո՝ դարձել է մարդու իրավունքների և հիմնարար ազատության պաշտպանության խորհրդի նախագահ։ 1992 թվականին Եվրոպական խորհրդարանի կողմից պարգևատրվել է Սախարովի անվան մրցանակով։ 1966 թվականին առաջադրվել է Խաղաղության Նոբելյան մրցանակի։

1988-1999 թվականերին Կոսովոյի ազատագրության բանակի քաղաքական ներկայացուցիչն էր։ Պատերազմի ժամանակ նա չի լքել Կոսովոն:

Հանդես է եկել Կոսովոյի փոքրամասնությունների իրավունքի պաշտպանի դերում։ Մինչև 2004 թվականը Կոսովոյի ռադիոյի և հեռուստատեսության տնօրենն էր, Կոսովոյի գրողների միության նախագահը` 2005-2007 թվականներին: Նա «Ինքնորոշում» կուսակցության անդամ Ալբինա Կուրտի համախոհն էր:

Մահ[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

Ադամ Դեմիչին մահացել է 2018 թվականի հուլիսի 26-ին, 82 տարեկան հասակում, Պրիշտինայում: Նրա մահը նշանավորել են եռօրյա ազգային սգով: 2018 թվականի հուլիսի 28-ին Դեմեչիին հուղարկավորել են Պրիշտինայի նահատակների գերեզմանատանը:

Ծանոթագրություններ[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

Արտաքին հղումներ[խմբագրել | խմբագրել կոդը]