Աբրահամ Մամիկոնեից

Վիքիպեդիայից՝ ազատ հանրագիտարանից
Jump to navigation Jump to search
Աբրահամ Մամիկոնեից
Ընդհանուր տեղեկություններ
Եկեղեցի Հայ Առաքելական եկեղեցի Հայ Առաքելական եկեղեցի
Տիտղոս Տարոնի թեմի առաջնորդ
Հոգևոր աստիճան Եպիսկոպոս


Աբրահամ Մամիկոնեից (Աբրահամ Մամիկոնյան, ծննդյան և մահվան թվականները՝ անհայտ), 6-րդ դարի մատենագիր, Տարոնի թեմի առաջնորդ, Մամիկոնյան նախարարական տան եպիսկոպոս։ Կենսագրական տվյալներ չեն պահպանվել։ Ստորագրել է որպես աթոռակից Հովհաննես Բ Գաբեղենցի (557–574) կաթողիկոսի՝ Սյունյաց և Աղվանից եպիսկոպոսներին ուղղված երկու թղթերի տակ («Գիրք թղթոց», էջ 78֊84)։

Աղվանից Վաչագան Գ Բարեպաշտ թագավորի խնդրանքով գրել է «Թուղթ առ Վաչագան արքայ Աղուանից» և «Կանոնք Աբրահամու Մամիկոնէից եպիսկոպոսի առ Վաչագան Աղուանից արքայ» խրատականները[1]։

Համարվում է նաև 5-րդ դարի հույն եկեղեցական պատմագիր Սոկրատի «Եկեղեցական պատմություն» երկի թարգմանիչը կամ խմբագրողը (Փոքր Սոկրատ կոչված խմբագրությունը)։

Նրա անունով մեզ է հասել «Պատմութիւն վասն ժողովոյն Եփեսոսի» երկը[2], որը Հայ եկեղեցական մատենագրության ուշագրավ գործերից է։ «Պատմութիւն վասն ժողովոյն Եփեսոսի» երկը առատ նյութ է տալիս Կյուրեղ Ալեքսանդրացու և Նեստորի դավանաբանական վեճի, Եփեսոսի Գ տիեզերական ժողովի, նրա գումարման հանգամանքների, ընթացքի, պետության վերաբերմունքի և միջամտության, կյուրեղյանների ու նեստորականների անհաշտ պայքարի մասին։ Անցուդարձերի նկարագրությունից երևում է հեղինակի հակվածությունը դեպի կյուրեղյան-եփեսոսյան դավանությունը։ Հայ մատենագրության մեջ գրվածքը եզակի է նշված պատմական դեպքերի հանգամանալի շարադրանքով։

Ծանոթագրություններ[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

  1. Խմբագրական կոլեգիա, Հայկական Սովետական Հանրագիտարան, հ. 1 (խմբ. Վիկտոր Համբարձումյան), Երևան, «Հայկական ՍՍՀ Գիտությունների Ակադեմիա Հայկական Սովետական Հանրագիտարանի գլխավոր խմբագրություն», 1974, էջ 42 — 720 էջ։
  2. Հայ գրատպություն և գրքարվեստ հանրագիտարան (խմբ. Հովհաննես Այվազյան), Երևան, «Հայկական Հանրագիտարան Հրատարակչություն», 2015 — 15, էջեր 15 — 1120 էջ. — 1500 հատ, ISBN 978-5-89700-042-5։

Աղբյուրներ[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

  • «Քրիստոնյա Հայաստան» հանրագիտարան, Երևան, 2002։

Գրականություն[խմբագրել | խմբագրել կոդը]