IOS

Վիքիպեդիայից՝ ազատ հանրագիտարանից
iOS
Apple iOS new.svg
Ios screenshot- 2014-07-09 21-08.jpg

iPad-ի սքրինշոթ
Ընկերություն/
Ստեղծող
Apple
ՕՀ ընտանիք OS X
Ծրագրային կոդի մոդել Փակ (ազատ բաղադրիչներով)
Վերջին կայուն թողարկում 7.1.2 / 2014 թվական հունիսի 30
Լեզուներ 34 լեզու
Թարմացման եղանակը Տարին մեկ անգամ
Սպասարկվող հիմնահարթակներ * iPhone 4, 4S, 5, 5c, 5s;
  • iPod touch 5;
  • iPad 2, 3, 4, air
  • iPad mini, iPad mini with Retina display
  • Apple TV 2Gen, 3Gen
Լռելայն օգտագործողի միջերես API Cocoa Touch (մուլտիթաչ)
Արտոնագիր Գույքային
Կարգավիճակ Ակտուալ

iOS (մինչև 2010 թվականի հունիսի 24-ը՝ iPhone OS), բջջային օպերացիոն համակարգ, արտադրում և թողարկում է ամերիկյան Apple ընկերությունը։ Թողարկվեց 2007 թվականին. սկզբնական թողարկվեց iPhone և iPod touch-ի համար, իսկ ավելի ուշ iPad և Apple TV- համար։ Ի տարբերություն, Windows Phone-ի և Google Android-ի, թողարկվում է միայն Apple-ի սարքերի համար։ iOS-ում օգտագործվում է XNU միջուկը, որը հիմնված է Mach միքրոշարքի հիման վրա և պարունակում է Apple ընկերության կողմից ծրագրային կոդ։ iOS միջուկ գրեթե համընկնում է Apple OS X օպերացիոն համակարգին։ Սկսած ամենսկզբի տարբերակից, iOS-ը աշխատում է պլանշետային համակարգիչների և սմարթֆոնների վրա, ARM պրոցեսսորով։

Ընդհանուր տեղեկություն[խմբագրել]

iOS-ը թողարկված է OS X օպերացիոն համակարգի հիման վրա, և օգտագործվում են նույն Darwin շարքի բաղադրիչները, համապատասխանեցված և օգտագործում է միևնույն շարք հիմնական բաղադրիչներից Darwin, համապատասխանում է POSIX-ի ստանդարտներին։

iOS-ում կա 4 վերացարկման շերտ՝ Core OS, Core Services, Media Layer և Cocoa Touch։

Ընթացիկ օպերացիոն համակարգի տարբերակում (iOS 7.1.2), առանձնանում է 1,4-2 Գբ ֆլեշ-հիշողության սարքեր համակարգային բաժնի համար, և 800 Մբ ազատ (կախված մոդելի պահանջներից)։

Ստեղծման պատմությունը[խմբագրել]

iPhone OS օպերացիոն համակարգը ներկայացրեց անձամբ Սթիվ Ջոբսը, 2007 թվականի հունվարի 9-ին iPhone բջջային հեռախոսի հետ համատեղ, Macworld Conference & Expo ցուցահանդես-կոնֆերանսի ժամանակ։ Եվ արդեն թողարկվեց 2007 թվականի հունիսին[1]։ Apple-ը չէր մտածել առանձին անվանում օպերացիոն համակարգին, և դրա համար սկզբական կարգախոսը հնչում էր այսպես. «iPhone-ը աշխատում է OS X-ով»[2]։

iOS-ի հավելվածները[խմբագրել]

2013 թվականի մայիսի 19-ի դրությամբ App Store հավելվածների խանութում կա 900 հազարից ավելի հավելվածներ։ Ընդհանուր հավելվածները App Store-ում բեռնված են ավելի քան 50 միլիարդ անգամ[3]։

Տարբերակների պատմությունը[խմբագրել]

Տարբերակ 1.xx[խմբագրել]

  • Ներկայացվեց iPhone OS 1.0 MacWorld-ում, 2007 թվականի հունվարի 9-ին։
  • 1.0 (1A543a) — 29 հունիսի 2007 թվական։ Առաջին iOS համակարգի տարբերակը։
  • 1.0.1 (1С25) — 31 հուլիսի 2007 թվական։ Ավելացավ անվտանգությունը Safari բրաուզերում։
  • 1.0.2 (1С28) — 21 օգոստոսի 2007 թվական։ Մի քանի սխալների ուղղում։
  • 1.1 (3A101a) — 14 սեպտեմբերի 2007 թվական։ Հասանելի է միայն iPod touch-ի համար։ Ստեղծվեց iTunes Store
  • 1.1.1 (3A109a, 3A110a) — 27 սեպտեմբերի 2007 թվական։ Փոխվեց հաշվիչի դիզայնը։
  • 1.1.2 (3B48b) — 7 նոյեմբերի 2007 թվական։ Սխալների ուղղում և ստեղնաշարի բարելավում։
  • 1.1.3 (4A93) — 15 հունվարի 2008 թվական։ iPod touch-ու ավելացավ «Քարտեզ», «Եղանակ», «Ակցիա» և «Նշումներ» հավելվածները։
  • 1.1.4 (4A102) — 26 փետրվարի 2008 թվական՝ սխալների ուղղում, ինտերֆեյսի արագության ավելացում։
  • 1.1.5 (4B1) — 15 հուլիսի 2008 թվական՝ միայն iPod touch- համար, ավելացավ անվտանգությունը նրանց, ովքեր ցանկացան վճարել 2,0 տարբերակի թարմացման համար։

Տարբերակ 2.xx[խմբագրել]

Տարբերակ 3.xx[խմբագրել]

  • 3.0 — թողարկվել է 2009 թվականի հունիսի 17-ին[4]։ ավելացան նոր 100 ֆունկցիաներ կտրել, պատճենել, տեղադրել]], MMS, Spotlight, Speak Notes, հնարավորություն բեռնել հեռուստահաղորդումներ , տեսահոլովակներ, ֆիլմեր և աուդիոգրքեր հենց iPhone-ում։
  • 3.0.1 — 31 հուլիսի 2009 թվական
  • 3.1 — թողարկվել է 9 սեպտեմբերի 2009 թվական։
  • 3.1.2 (9 հոկտեմբերի 2009 թվական)։
  • 3.1.3 (build 7E18) — թողարկվեց 2010 թվականի փետրվարի 2-ին , վերջին տարբերակը iPod touch 1 և առաջին սերնդի iPhone-ի համար։
  • 3.2 (build 7B367) — թողարկվեց 2010 թվականի հունվարի 27-ին՝ տարբերակը նախատեսված էր միայն iPad-ի համար, համապատասխանեցված նրա ելքերի հետ։
  • 3.2.1 (build 7B405) — թողարկվեց 2010 թվականի հուլիսի 15-ին՝ միայն iPad-ի համար, բարելավվել է Wi-Fi-ի աշխատանքի կայունությունը։
  • 3.2.2 (build 7B500) — թողարկվեց 2010 թվականի օգոստոսի 11-ին՝ միայն iPad-ի համար թողարկվեց 4.0.2 տարբերակի հետ միասին, վերացվեցին այն նույն սխալ ֆայլերը PDF։

Տարբերակ 4.xx[խմբագրել]

  • 4.0 (build 8A293) — թողարկվեց 2010 թվականի հունիսի 21-ին՝ ավելի քան 100 նոր հնարավորություններ և ավելի քան 1500 նոր API (ռուս.՝ Интерфейс программирования приложений) հավելվածներ մշակողների համար։
  • 4.0.1 (build 8A306)— 15 հուլիսի 2010 թվական։
  • 4.0.2 (build 8A400)— 11 օգոստոսի 2010 թվական— PDF ֆորմատի ֆայլերը դիտելու խնդիրը ուղղվեց։
  • 4.1 (build 8B117) — թողարկվեց 2010 թվականի սեպտեմբերի 8-ին։
  • 4.2.1 (build 8C148) — թողարկվեց 2010 թվականի նոյեմբերի 22-ին՝ համատեղված բոլոր Apple-ի սարքեր, բացի iPod touch-ի և iPhone առաջին սերնդի համար։
  • 4.2.5-4.2.10 (build 8E128 — 8E500) — միայն iPhone 4- համար։
  • 4.3 (build 8F190) — թողարկվեց 2011 թվականի մարտի 9-ին։
  • 4.3.1 (build 8G4) —թողարկվեց 2011 թվականի մարտի 26-ին — ուղղվեցին սխալները
  • 4.3.2 (build 8H7) — թողարկվեց 2011 թվականի ապրիլի 16-ին — ուղղվեցին մի քանի սխալներ։
  • 4.3.3 (build 8J2) — թողարկվեց 2011 թվականի մայիսի 4-ին։
  • 4.3.4 (build 8K2) — թողարկվեց 2011 թվականի հուլիսի 15-ին — անվտանգության համակարգը դառնում է անխոցելի, PDF ֆորմատի ֆայլերը դիտելու հետ կապված։
  • 4.3.5 (build 8L1) — թողարկվել է 2011 թվականի հուլիսի 25-ին - ամրագրում է խոցելիությունը անվտանգության համակարգի, հավաստագրի ստուգման հետ կապված։

Տարբերակ 5.xx[խմբագրել]

  • Ներկայացվեց iOS 5.0 beta WWDC-ում 2011 թվականին(6 հունիսի 2011 թվականին), զգալի փոփոխություններով համեմատ, iOS 4.3-ի։
  • Ներկայացվեց iOS 5.0 Golden Master 2011 թվականի հոկտեմբերի 4-ին։
  • 5.0 (build 9A334) — թողարկվել է 2011 թվականի հոկտեմբերի 12-ին
  • 5.0.1 (build 9A405) — թողարկվել է 2011 թվականի նոյեմբերի 10-ին
  • 5.0.1 (build 9A406) — թողարկվել է 2011 թվականի նոյեմբերի 17-ին՝ բացառապես iPhone 4S- համար
  • 5.1 (build 9B176, 9B179) — թողարկվել է 2012 թվականի մարտի 7-ին
  • 5.1.1 (build 9B206) — թողարկվել է 2012 թվականի մայիսի 7-ին
  • 5.1.1 (build 9B208) — թողարկվել է 2012 թվականի մայիսի 9-ին բացառապես iPhone 4 GSM-ի համար։

Տարբերակ 6.xx[խմբագրել]

  • Ներկայացվեց iOS 6 beta WWDC 2012-ում — 2012 թվականի հունիսի 12
  • Ներկայացվեց iOS 6 Golden Master Yerba Buena Center-ում — 12 սեպտեմբերի 2012 թականվ։
  • 6.0 (build 10A403, 10A405, 10A406, 10A407) — 19 սեպտեմբերի 2012 թվական։ Ներառում է ավելի քան 200 նորամուծությունների, այդ թվում Google-ի քարտեզները, ավելացավ Passbook-ը, իսկ YouTube-ը ջնջված է և հասանելի է App Store-ում։
  • 6.0.1 (build 10A523, 10A525, 10A8426) — 1 նոյեմբերի 2012 թվական։
  • 6.0.2 (build 10A550; 10A551; 10A8500) — 18 դեկտեմբերի 2012 թվական։ iPhone 5-ի և iPad mini-ի համար։
  • 6.1 (build 10B141, 10B142, 10B143, 10B144) — 28 հունվարի 2013 թվական։ Ինչպես նաև iTunes Match-ի բաժանորդները այժմ կարող են ներբեռնել են iCloud երգերն առանձին-առանձին, Passbook-ի վերադիզայնավորում, ամենասկզբում պետք է ակտիվացնել FaceTime և iMessage ծրագրերը։ Նոր նվագարկիչ պատնշման էկրանին [5]։
  • 6.1.1 (build 10B145) — 11 փետրվարի 2013 թվական, միայն iPhone 4S- համար։
  • 6.1.2 (build 10B146, 10B147) — 19 փետրվարի 2013 թվական։ Ուղղվեց սխալը Microsoft Exchange-ի հետ կապված։
  • 6.1.3 (build 10B329) — 19 մարտի 2013 թվական։ Ավելացան 3D և Flyover Ճապոնիայի քարտեզի համար։
  • 6.1.4 (build 10B350) — 2 մայիսիս 2013 թվական։ Միայն iPhone 5-ի համար։
  • 6.1.5 — 14 նոյեմբերի 2013 թվական։ Միայն iPod touch 4G-ի համար։ Ուղղվեցին սխալները FaceTime հավելվածի հետ կապված։
  • 6.1.6 — 21 փետրվարի 2014 թվական, ուղղվեցին մի քանի սխալներ։

Մրցակցող արտադրանք[խմբագրել]

Սմարթֆոնների հարաբերակցությունը տարբեր օպերացիոն համակարգերով աշխատող
Պլատֆորմ 2007 թվական 2008 թվական 2009 թվական 2011 թվական 2012 թվական 2013 թվական
Nokia (Symbian OS) 62,3 % 52,4 % 47,2 % 20,9 % 2,4 %
BlackBerry (BlackBerry OS) 10,9 % 16,5 % 20,8 % 14,9 % 5,3 % 2 %
Apple (iOS) 5,2 % 9,6 % 15,1 % 15,7 % 13,9 % 14 %
Microsoft (windows mob, phone) 11,9 % 13,9 % 8,8 % 5,5 % 2,4 % 4 %
Google (Android) 0,5 % 4,7 % 39,5 % 72,4 % 80 %
Samsung (Bada) 0,1 % 1,9 % 3,0 %
Այլ (Linux, Palm OS) 9,6 % 7,2 % 3,4 % 3,5 % 0,97 % 0,3 %

iOS-ի հիմնական մրցակիցները

Որոշ ընկերությունները սեփական սարքերի համար արտադրում են իրենց սեփական օպերացիոն համակարգը։

Ծանոթագրություններ[խմբագրել]

Արտաքին հղումներ[խմբագրել]