Ֆրենկ Կապրա

Վիքիպեդիայից՝ ազատ հանրագիտարանից
Ֆրենկ Կապրա
FRANK KAPRA.jpg
ռեժիսոր, պրոդյուսեր
ԱԱՀ՝ Ֆրենկ Կապրա
Ծննդյան օր՝ մայիսի 18, 1897(1897-05-18)
Ծննդավայր՝ Բիսակինո, Սիցիլիա, Իտալիա
Վախճանի օր՝ սեպտեմբերի 3, 1991 (94 տարեկան)
Վախճանի վայր՝ Լա Կինտա, Կալիֆորնիա, ԱՄՆ
Քաղաքացիություն՝ ԱՄՆ-ի դրոշը ԱՄՆ
Աշխատանք՝ 1922-1961
Ամուսին՝ Հելեն Հովել (1923-1927)

Լու Կապրա (1932-1984)
Կայք՝ IMDb-ում էջ

Ֆրենկ Կապրա (անգլ.՝ Frank Capra , Ֆրանչեսկո Ռոսարիո Կապրա, Ֆրենկ Ռասսել Կապրա, մայիսի 18, 1897 - սեպտեմբերի 3, 1991), ծագումով իտալացի ամերիկացի կինոռեժիսոր և պրոդյուսեր, Օսկարի եռակի դափնեկիր(1935, 1937, 1939):

Բովանդակություն

Կենսագրություն [խմբագրել]

Ֆրանչեսկո Ռոսարիո Կապրան ծնվել է Սիցիլիայում: Նրանց բազմաերեխա ընտանիքը ԱՄՆ է տեղափոխվել 1903 թվականին և հաստատվել է Լոս Անջելեսում: 1918 թվականին ավարտում է հեղինակավոր Տրուպպի համալսարանը (հետագայում Կալիֆորնիայի տեխնոլոգիական ինստիտուտ) ճարտարագետ-մեխանիկի որակավորմամբ, նույն թվականի զորակոչվել է ԱՄՆ-ի բանակ, հիվանդացել է ծանր հիվանդությամբ և զորացրվել է հիվանդության պատճառով: 1920 թվականից ԱՄՆ-ի քաղաքացի է Ֆրենկ Ռասսել Կապրա անուն ազգանունով:

Երկրորդ համաշխարհային պատերազմի տարիներին աշխատում էր ԱՄՆ-ի քարոզչության օգտին և հանդես է եկել 8 փաստագրական ֆիլմերում: 1944 թվականին վերադառնում է իր սիրած կատակերգության ժանրին, նկարահանելով «Մկնդեղ և հին ժանյակ» ֆիլմը Քերի Գրանտ գլխավոր դերակատարմամբ: Իսկ 1946 թվականին նկարահում է իր թերևս ամենահայտնի «Այս հրաշալի կյանքը» ֆիլմը, այն գլխավորում է Ամերիկյան կինոակադեմիայի կողմից հրապարակված ամենաոգեշնչող ֆիլմերի ցանկը: Ֆիլմը մինչ օրս համարվում է ամերիկացիների ամենասիրված ֆիլմերից մեկը և Սուրբ Ծննդյան տոներին ցուցադրվում է ԱՄՆ-ի առաջատար հեռուստալիքներով: Ֆրենկ Կապրան աշխատել է մինչև 1961 թվականը: Երկու անգամ ամուսնացած է եղել, ունի 4 երեխա:

Ստեղծագործություն [խմբագրել]

1926 թվականից սկսած նկարահանել է կոմեդիկ կարճամետրաժ ֆիլմեր, աշխատելով սցենարիստ Ռոբերտ Ռիսկինի հետ, ում հետ գործընկեր էր մինչև 1940 թվականը, դրանից հետո նրան փոխարինեց Սիդնի Բակմանը: 1933 թվականին սկսել է «Դա տեղի է ունեցել մի անգամ գիշերը» ֆիլմի նկարահանումները և ավարտել ֆիլմը 1934 թվականին: Հենց այս ֆիլմը Ֆրենկ Կապրային ճանաչում բերեց և առաջին Օսկարը լավագույն ռեժիսոր անվանակարգում: Շատ դերասաններ տարբեր պատճառներով հրաժարվեցին նկարահանվել ֆիլմում, արդյուքում գլխավոր դերերը բաժին հասան Կլարկ Գեյբլին ու Կլոդետ Կոլբերին, ովքեր Օսկար ստացավ լավագույն դերասան և դերասանուհի անվանակարգերում: Ֆիլմը ստացավ ընդհանուր թվով 5 Օսկար (լավագույն ֆիլմ, լավագույն ռեժիսոր, լավագույն դերասան, լավագույն դերասանուհի և լավագույն հարմարեցված սցենար անվանակարգերում): Դրան հաջորդեցին «Միստեր Սմիթը գնում է Վաշինգտոն», «Դիմավորեք անհայտին», «Միստեր Դիդսը տեղափոխվում է քաղաք», «Քո հետ չես տանի» նույնպես հաջողված ֆիլմերը: Կապրայի ֆիլմերում են նկարահանվել և և ճանաչում ձեռք բերել այդ ժամանակների ամերիկյան շատ դերասաններ` Ջեյմս Ստյուարտ, Բարբարա Սթենվիկ, Գերի Կուպեր, Քերի Գրանտ և այլոք: 1937 թվականին նկարահանում է «Կորած հորիզոն» 6 ժամանոց ֆանտաստիկ ֆիլմը, որը սակայն հետագայում շատ փոփոխությունների է ենթարկվում, կրճատվելով մի քանի ժամով:

Ամերիկյան շատ հայտնի ռեժիսորներ ոգեշնչված են եղել նրա տարբեր ֆիլմերից ու նրա ոճից:

Ֆիլմագրություն [խմբագրել]

Մոտ 37 ֆիլմերի ռեժիսոր է:

Ֆրենկ Կապրան նկարահանումների ժամանակ

Առավել նշանավոր ֆիլմերն են

  • 1926 - «Ուժեղը» (The Strong Man)
  • 1927 - «Երկար անդրավարտիք» (Long Pants)
  • 1927 - «Մայքի սիրո համար» (For the Love of Mike)
  • 1928 - «Այս որոշակի իրը» (That Certain Thing)
  • 1928 - «Միննի թատրոնը» (Il teatro di Minnie (The Matinée Idol))
  • 1928 - «Ուժեղների ուղին» (The Way of the Strong)
  • 1928 - «Ճնշման ուժը» (The Power of the Press)
  • 1928 - «Ուրեմն սա սեր է՞» (So This Is Love?)
  • 1929 - «Երիտասարդ սերունդ» (La nuova generazione (The Younger Generation))
  • 1929 - «Դոնովանի գործը» (L'affare Donovan (The Donovan Affair))
  • 1931 - «Հրաշալի աղջիկը» (The Miracle Woman)
  • 1931 - «Պլատինե շիկահերը» (Platinum Blonde)
  • 1931 - «Դիրիժաբլ» (Dirigibile)
  • 1932 - «Արգելվածը» (Forbidden)
  • 1932 - «Ամերիկյան խենթություն» (American Madness)
  • 1933 - «Գեներալ Յենի դառը թեյը» (The Bitter Tea of General Yen)
  • 1933 - «Լեդի մեկ օրով» (Lady for a Day)
  • 1934 - «Դա տեղի է ունեցել մի անգամ գիշերը» (It Happened One Night)
  • 1934 - «Բրոդվեյ Բիլլ» (Broadway Bill)
  • 1936 - «Միստեր Դիդսը տեղափոխվում է քաղաք» (Mr. Deeds Goes to Town)
  • 1937 - «Կորած հորիզոն» (Lost Horizon)
  • 1938 - «Քո հետ չես տանի» (You Can't Take It with You)
  • 1939 - «Միստեր Սմիթը գնում է Վաշինգտոն» (Mr. Smith Goes to Washington)
  • 1941 - «Ծանոթացեք Ջոն Ջոուի հետ» (Meet John Doe)
  • 1943 - «Պատերազմի նախերգանք» (վավերագրական) (Prelude to War)
  • 1943 - «Ճակատամարտ Ռուսաստանի համար» (The Battle of Russia)
  • 1944 - «Մկնդեղ և հին ժանյակ» (Arsenic and Old Lace)
  • 1946 - «Այս հրաշալի կյանքը» (It's a Wonderful Life)
  • 1951 - «Փեսացուն վերադառնում է» (Here Comes the Groom)
  • 1959 - «Ծակ գլխի մեջ» (A Hole in the Head)
  • 1959 - «Հրաշքներով լի գրպան» (Pocketful of Miracles)

Մրցանակներ և փաստեր [խմբագրել]

Ֆրենկ Կապրան գեներալ Ջորջ Մարշալից շքանշան է ստանում

Գրականություն [խմբագրել]

  • Barson, Michael. The Illustrated Who's Who of Hollywood Directors: The Sound Era . New York: Noonday Press, 1995. ISBN 0-374-52428-9.
  • Beauchamp, Cari. Joseph P. Kennedy Presents: His Hollywood Years. New York: Vintage, 2010. ISBN 978-0-307-47522-0.
  • Capra, Frank. Frank Capra, The Name Above the Title: An Autobiography. New York: The Macmillan Company, 1971. ISBN 0-306-80771-8.
  • Chandler, Charlotte. The Girl Who Walked Home Alone: Bette Davis, A Personal Biography. New York: Simon & Schuster, 2006. ISBN 0-7862-8639-3.
  • Dickstein, Morris. Dancing in The Dark: A Cultural History of The Great Depression. New York: W.W. Norton & Company, 2010. ISBN 978-0-393-07225-9.
  • Dixon, Wheeler W. The Early Film Criticism of Francois Truffaut. Bloomington, Indiana: Indiana University Press, 1993. ISBN 978-0-253-20771-5.
  • Freer, Ian. Movie Makers: 50 Iconic Directors from Chaplin to the Coen Brothers. London: Quercus Publishing Plc, 2009. ISBN 978-1-84724-512-0.
  • Kotsabilas-Davis, James and Myrna Loy. Being and Becoming. New York: Primus, Donald I Fine Inc., 1987. ISBN 1-55611-101-0.
  • Lazere, Donald. American Media and Mass Culture: Left Perspectives. Berkeley, California: University of California Press, 1987. ISBN 978-0-520-04496-8.
  • Medved, Michael. Hollywood vs. America: Popular Culture and the War on Traditional Values. New York: HarperCollins, 1992. ISBN 978-0-06-016882-7.
  • McBride, Joseph. Frank Capra: The Catastrophe of Success. New York: Touchstone Books, 1992. ISBN 0-671-79788-3.
  • Oderman, Stuart. Talking To the Piano Player: Silent Film Stars, Writers and Directors Remember. Albany, Georgia: BearManor Media, 2005. ISBN 1-59393-013-5.
  • Poague, Leland. Frank Capra: Interviews (Conversations With Filmmakers Series). Jackson, Mississippi: University Press of Mississippi, 2004. ISBN 978-1-57806-617-9.
  • Pendergast, Tom and Sara, eds. St. James Encyclopedia of Popular Culture, Vol. 1. Detroit: St. James Press, 2000. ISBN 1-55862-348-5.
  • Stevens, George Jr. Conversations with the Great Moviemakers of Hollywood's Golden Age. New York: Alfred A. Knopf, 2006. ISBN 978-1-4000-4054-4.
  • Wakeman, John, ed. World Film Directors: Volume One, 1890–1945. New York: H.W. Wilson Co., 1987. ISBN 978-0-8242-0757-1.
  • Wiley, Mason and Damien Bona. Inside Oscar: The Unofficial History of the Academy Awards. New York: Ballantine Books, 1987. ISBN 0-345-34453-7.

Արտաքին հղումներ [խմբագրել]

Commons-logo.svg
Վիքիպահեստում՝
Ստացված է «http://hy.wikipedia.org/w/index.php?title=Ֆրենկ_Կապրա&oldid=1175776» էջից