Ֆերնան Մագելան

Վիքիպեդիայից՝ ազատ հանրագիտարանից
Ֆերնան Մագելան
Մագելանի ստորագրությունը

Ֆերնան Մագելան Մագալյայնշ (պորտ.՝ Fernão de Magalhães, իսպ.՝ Fernando (Hernando) de Magallanes, լատ.՝ Ferdinandus Magellanus, 1480թ. գարուն, Սաբրոզա, Տրազ-ուժ-Մոնտիշ, Պորտուգալիա - 1521թ. ապրիլի 27, Մակտան կղզի, Ֆիլիպիններ), պորտուգալացի և իսպանացի ծովագնաց։ Նրա ղեկավարությամբ տեղի է ունեցել առաջին շուրջերկրյա ճանապարհորդությունը։ 1517 թվականին Պորտուգալիայից մեկնել է Իսպանիա, 1519-1521 թվականին ղեկավարել է 5 նավից կազմված իսպանական արշավախումբը, որի նպատակն էր արևմտյան նավարկության ուղիով հասնել Մոլուքյան կղզիներ։ 1520 թվականին հասել է Լա Պլատայի գետաբերան, հայանա գործել Սան Մաթիաս և Սան Խորխե ծոցերը, անցել իր հայտնագործած նեղուցով (տես Մագելաևի նեղուց), կտրել Խաղաղ օվկիանոսը (17000 Կմ), հասել Ֆիլիպինյան կղզիներ, որտեղ սպանվել է տեղացիների հետ ընդհարման ժամանակ։ Արշավախմբի միայն մեկ նավ է վերադարձել Իսպանիա՝ հարավից շրջանցելով Աֆրիկան։ Մագելանի նավարկությունը վերջնականապես ապացուցեց Երկրի գնդաձևությունը և Համաշխարհային օվկիանոսի առկայությունը։ Դրանով նա դարձել է առաջին եվրոպացին է, որը նավարկել է այդ ուղիով։

Մագելանի ծովային ճանապարհորդությունը
Այս հոդվածի կամ նրա բաժնի որոշակի հատվածի սկզբնական տարբերակը վերցված է Հայկական սովետական հանրագիտարանից, որի նյութերը թողարկված են Քրիեյթիվ Քոմմոնս Նշում–Համանման տարածում 3.0 (Creative Commons BY-SA 3.0) թույլատրագրի ներքո։ CC-BY-SA-icon-80x15.png