Օսիպ Մանդելշտամ

Վիքիպեդիայից՝ ազատ հանրագիտարանից
Nuvola single chevron right.svg Անվան այլ գործածումների համար տես՝ Մանդելշտամ (այլ կիրառումներ)
Օսիպ Մանդելշտամ


Օսիպ Էմիլևիչ Մանդելշտամ (О́сип Эми́льевич Мандельшта́м, Հունվարի 15, 1891, Վարշավա - Դեկտեմբերի 27, 1938, Վլադիվոստոկի մոտ), ռուս բանաստեղծ, թարգմանիչ և գրականագետ։

Սովորել է ժամանակի լավագույն ուսումնական հաստատություններում, այդ թվում Սորբոնի և Հայդելբերգի համալսարաններում։ Նախապես հանդես է եկել որպես սիմվոլիստ, 1912-ին միացել ակմեիստներին։ Եղել է Հայաստանում, գրել է բանաստեղծություններ, ուղեգրություններ նվիրված Հայաստանին և հայությանը։

Ձերբակալվել է, դարձել անհատի պաշտամունքի զոհ։ Հետմահու արդարացվել է։ Ռուսական բանաստեղծության մեծագույն ներկայացուցիչներից է։ Նրա կինն էր՝ Նադեժդա Մանդելշտամը։

Օսիպ Մանդելշտամի բանաստեղծությունները և արձակը հայերեն է թարգմանել Հրաչյա Բեյլերյանը։

Հիշողություն[խմբագրել]

Հուշատախտակ Գրական ինստիտուտի պատին (Տվերսկոյ բուլվար, 25)
  • 1992 թվականի փետրվարի մեկին Մանդելշտամի հարյուրամյակին նվիրված , Փարիզի Սորբոնի շենքին ամրապնդվեց հուշատախտակ. Քանդակագործ Բորիս Լեժեն
  • 1998 թվականին Վլադիվաստոկում բացվեց Օսիպ Մանդելշտամի հուշարձանը: Հեղինակ Վալերիհ Նենաժիվին
  • 2007 թվականի հունիսի երեսունին Սանկտ-Պետերբուրգում բացվեց հուշարձան նվիրված Մանդելշտամի հիշատակին: Հեղինակ Վյաչեսլավ Բուխայև
  • 2008 թվականի սեպտեմբերի չորսին Վորոնեժում բացվեց հուշարձան: Հեղինակ Լազար Գադաև
  • 2008 թվականի նոյեմբերի քսանութին Մոսկվայի կենտրոնում , Զաբելինա և Ստարոսադսկի խաչմերուկում տեղադրվեց հուշարձան , այն բակում, որտեղ նա հյուրընկալվում էր իր եղբորը՝ Ալեքսանդրին:
  • 2010 թվականի մայիսի քսանհինգին Սանկտ-Պետերբուգում բացվեց հուշարձան նվիրված Օսիպ և Նադեժդա Մանդելշտամներին:
  • 2011 թվականին Մոսկվայի մարզի Ֆրյազինո քաղաքում առաջին անգամ բացվեց Օ. Մանդելշտամի անունով թանգարան:
  • 2011 թվականի դեկտեմբերի տասնհինգին Վորոնեժի գրական թանգարանում բացվեց մշտական այցելության թանգարան, նվիրված պոետի կյանքին և գրական գործունեությանը:
  • Օսիպ Մանդելշտամի անունով է կոչված նաև А330 VQ-BQX ինքնաթիռը: