Վիտամին E
Վիտամին E-ն ճարպալույծ միացությունների դասին է պատկանում, որն երկուսը` տոկոֆերոլն ու տոկոտրիենոլն էլ ընդգրկում է: [1] Վիտամին E-ի շատ տարբեր տեսակներ կան, որոնցից There are many different forms of vitamin, of which Գամմա-Տոկոֆերոլի-տոկոֆերոլ-ը ամենատարածվածն է Հյուսիսային Ամերիկայի դիետաներում [2]: γ-տոկոֆերոլ պարունակում են եգիպտացորենի, սոյայի ձեթը, մարգարինը և աղցանները:[3][4] α-տոկոֆերոլը` վիտամին E-ի կենսաբանորեն ամենաակտիվ տեսակը, հաջորդ տարածված տեսակն է Հյուսիսային Ամերիկայի ռացիոնում: This variant of vitaminՎիտամին E-ի այս տարբերակով հարուստ են ցորենի սաղմը, արևածաղիկը և արևածաղկի ձեթը:[4][5]Այն ճարպալույծ անտիօքսիդանտ է, որը կանգնեցնում է թթվածնի թթվածնի ռեակտիվ տեսակների արտադրությունը, որոնք գոյանում են ճարպի թթվեցման ժամանակ:[6][7][8]
Բովանդակություն |
[խմբագրել] Ֆունկցիաները
Վիտամին E-ն բազմաթիվ կենսաբանական ֆունկցիաներ ունի:Վիտամին E-ի ֆունկցիաներից ամենակարևորն անտիօքսիդանտն է և դրանով է վիտամին E-ն առավել հայտնի:[9] Լինելով ճարպալույծ, այն պարուրված է բջջային մեմբրանով, որը և պաշտպանում է նրան թթվեցման վտանգից: Սակայն կան այլ ֆունկցիաներ ևս, որ նույնպես կարևոր են համարվում:α-Tocopherol has a regulatory effect on enzymatic activities. For instance, protein kinase C (PKC), which plays a role in smooth muscle growth, can be inhibited by α-tocopherol. α-Tocopherol has a stimulatory effect on the dephosphorylation enzyme, protein phosphatase 2A, which in turn, cleaves phosphate groups from PKC leading to its deactivation, bringing the smooth muscle growth to a halt.[10]
[խմբագրել] Ազդեցությունը առողջության վրա
Վիտամին E-ն մահացելիությունը չի նվազեցնում, նույնիսկ մեծ չափաբաժիններով,[11] և կարող է չնչին ավելացնել այն:[12] Այն չի լավացնում շաքարի պարունակությունը արյան մեջ շաքարախտով հիվանդ մարդկանց մոտ [11]կամ իջեցնում ռիսկի գործոնը:[13] Վիտամին E-ի ամենօրյա հավելումը չի նվազեցնում շագանակագեղձի քաղցկեղի ռիսկը, այլ կարող է այն բարձրացնել:[14]
[խմբագրել] Անբավարարություն
Վիտամին E-ի անբավարարությունը կարող է առաջացնել`
- սպինոցերեբելար ատաքսիա(spinocerebellar ataxia)[15]
- մյոպատիա(myopathies)[4]
- պերիֆերային նևրոպատիա (peripheral neuropathy) [16][17][18]
- ատաքսիա(ataxia)[16][17][18]
- կմախքային մյուրոպատիա(skeletal myopathy)[16][17][18]
- ռետինոպատիա(retinopathy)[16][17][18]
- Իմունային համակարգի խանգարում(impairment of the immune response)[16][17][18]
[խմբագրել] α-Տոպոֆերոլ
α-Տոպոֆերոլը կարևոր ճարպալույծ անտիօքսիդանտ է:
[խմբագրել] Տոկոտրիենոլներ
[խմբագրել] Օրեկան թույլատրելի չափաբաժինը
[խմբագրել] Սննդի աղբյուրներն ու հավելումներ
[խմբագրել] Պատմություն
[խմբագրել] Ծանոթագրություններ
- ↑ Brigelius-Flohe, B; Traber (1999). «Vitamin E: function and metabolism». FASEB 13: 1145–1155.
- ↑ Traber, MG (1998)։ «The biological activity of vitamin E»։ The Linus Pauling Institute։ http://lpi.oregonstate.edu/sp-su98/vitamine.html։ Վերցված է Mar 6, 2011։
- ↑ Bieri, JG; Evarts (1974). «γ-Tocopherol: metabolism, biological activity and significance in human vitamin E nutrition». American Journal of Clinical Nutrition 27 (9): 980–986. PMID 4472121.
- ↑ 4,0 4,1 4,2 Brigelius-Flohé R, Traber MG (1 July 1999). «Vitamin E: function and metabolism». FASEB J. 13 (10): 1145–55. PMID 10385606. http://www.fasebj.org/cgi/pmidlookup?view=long&pmid=10385606.
- ↑ Reboul E, Richelle M, Perrot E, Desmoulins-Malezet C, Pirisi V, Borel P (2006 Nov 15). «Bioaccessibility of carotenoids and vitamin E from their main dietary sources». Journal of Agricultural and Food Chemistry 54 (23): 8749–8755. doi:. PMID 17090117.
- ↑ National Institute of Health (5/4/2009)։ «Vitamin E fact sheet»։ http://ods.od.nih.gov/factsheets/VitaminE.asp։
- ↑ Herrera; Barbas, C (2001). «Vitamin E: action, metabolism and perspectives». Journal of Physiology and Biochemistry 57 (2): 43–56. doi:. PMID 11579997.
- ↑ Packer L, Weber SU, Rimbach G (February 2001). «Molecular aspects of α-tocotrienol antioxidant action and cell signalling». Journal of Nutrition 131 (2): 369S–73S. PMID 11160563. http://jn.nutrition.org/cgi/content/full/131/2/369S.
- ↑ Bell, EF (1987). «History of vitamin E in infant nutrition». Am. J. Clin.Nutr 46 (1 Suppl): 183–186. PMID 3300257.
- ↑ Schneider, C (2005). «Chemistry and biology of vitamin E». Mol Nutr Food Res 49 (1): 7–30. doi:. PMID 15580660.
- ↑ 11,0 11,1 Abner, EL; Schmitt, FA, Mendiondo, MS, Marcum, JL, Kryscio, RJ (2011 Jul). «Vitamin E and all-cause mortality: a meta-analysis.». Current aging science 4 (2): 158–70. PMID 21235492.
- ↑ Bjelakovic, G; Nikolova, D, Gluud, LL, Simonetti, RG, Gluud, C (2008 Apr 16). «Antioxidant supplements for prevention of mortality in healthy participants and patients with various diseases.». Cochrane database of systematic reviews (Online) (2): CD007176. doi:. PMID 18425980.
- ↑ Bin, Q; Hu, X, Cao, Y, Gao, F (2011 Apr). «The role of vitamin E (tocopherol) supplementation in the prevention of stroke. A meta-analysis of 13 randomized controlled trials.». Thrombosis and haemostasis 105 (4): 579–85. PMID 21264448.
- ↑ Haederle, Michael։ «Vitamin E Supplements Raise Risk of Prostate Cancer»։ Health Discovery։ AARP։ http://www.aarp.org/health/drugs-supplements/info-10-2011/vitamin-e-supplements-raise-prostate-cancer-risk-health-discovery.html։ Վերցված է 11 November 2011։
- ↑ Cite error: Invalid
<ref>tag; no text was provided for refs namedtraber - ↑ 16,0 16,1 16,2 16,3 16,4 Office of Dietary Supplements։ «Vitamin E Professional Fact Sheet»։ National Institutes of Health։ http://ods.od.nih.gov/factsheets/vitamine.asp#h3։ Վերցված է 14 August 2010։
- ↑ 17,0 17,1 17,2 17,3 17,4 Institute of Medicine. Food and Nutrition Board. Dietary Reference Intakes: Vitamin C, Vitamin E, Selenium, and Carotenoids. Washington, DC: National Academy Press, 2000.
- ↑ 18,0 18,1 18,2 18,3 18,4 Kowdley KV, Mason JB, Meydani SN, Cornwall S, Grand RJ (June 1992). «Vitamin E deficiency and impaired cellular immunity related to intestinal fat malabsorption». Gastroenterology 102 (6): 2139–42. PMID 1587435.