Սպամդեքսինգ

Սպամդեքսինգը (նաև հայտնի որպես փնտրման սպամ կամ փնտրման համակարգի սպամ) ընդգրկում է մի շարք մեթոդներ, ինչպիսիք են միմյանց հետ կապ չունեցող ֆրազների կրկնությունը` վարպետորեն ղեկավարելով փնտրման համակարգով ինդեքսացված ռեսուրսների կարևորությունը կամ առանձնահատկությունները, այնպիսի ձևով, որ չի համապատասխանում ինդեքսացման համակարգի նպատակին: Ոմանք դա համարում են որոնման համակարգի օպտիմիզացիայի մասը, չնայած կան շատ որոնման համակարգերի օպտիմիզացման մեթոդներ, որ լավացնում են համացանցային կայքերի բովանդակությունն ու արտաքին տեսքը` ծառայելով շատ օգտագործողների համար օգտակար բովանդակությամբ: Փնտրման համակարգերն օգտագործում են բազմաթիվ ալգորիթմներ` որոշելու համար կարևորության չափանիշները: Դրանց մի մասն ընդգրկում են մի ֆունկցիա, որ թույլ է տալիս որոշել, թե արդյոք փնտրվող բառը հայտնվում է ՄԵՏԱ բանալիների թագում, թե ոչ: Մյուսները ֆիքսում են այն, թե արդյոք փնտրվող բառը հայտնվում է հիմնական տեքստում կամ համացանցային կայքի հասցեում: Շատ փնտրման համակարգեր ստուգում են սպամդեքսինգի բաղադրիչներն ու հեռացնում են կասկածելի համացանցային էջերն իրենց ինդեքսներից: Նաև` մարդիկ, որ աշխատում են փնտրման համակարգի օպտիմիզացիայի ուղղությամբ, կարող են արագորեն արգելակել արդյունքում ստացված բազմաթիվ այնպիսի համացանցային կայքերի ցանկերը, որոնք սպամդեքսինգ են օգտագործում: Սա կարող է կատարվել նաև օգտագործողների բողոքների հիման վրա, կամ սխալ արդյունքներ բերելու դեպքում: Սպամդեքսինգ-ի աճը 1990-ականների կեսերին շատ առաջատար փնտրման համակարգերի աշխատանքը դարձրեց համեմատաբար պակաս օգտակար: Google-ի հաջողությունը, թե ավելի լավ փնտրման արդյունքներ ապահովելու, և թե բանալի ֆրազների սպամինգի հաղթահարման գործում, չնայած հեղինակության վրա հիմնված լինկերի հաճախելության վերլուծման համակարգի կիրառմանը, օգնեց նրան դառնալ դոմինանտ փնտրման համակարգ 1990-ականների վերջերին: Չնայած այն անկարող չի համարվել սպամդեքսինգի առումով, համենայնդեպք Google-ը առանձնապես պատրաստ չէր դիմակայելու ավելի բարդ մեթոդների: Google-ռմբահարումը փնտրման համակարգի արդյունքների մանիպուլիացիայի մեկ այլ տարբերակ է, որը ներառում է հիպեռ-լինկերի տեղադրումն այնպես, որ դա զդի այլ կայքերի հաճախելիության ցուցանիշների վրա: Google-ը առաջին անգամ ալգորիթմային առումով հաղթահարեց Google ռմբահարումը 2007 թվականի հունվարի 25-ին: Սպամդեքսինգի մասին ամենավաղ արված արտահայտությունը պատկանում է Էրիկ Քոնվեյին, “Պոռնոն ետ է սողում դեպի համացանց” իր հոդվածում, որ տպագրվել է “Բոստոն Հերալդ”-ում, 1996 թ. Մայիսի 22-ին: Այնտեղ մասնավորապես ասվում է. Խնդիրն առաջանում է այն պահին, երբ կայքերի օպերատորները իրենց կայքերը լցնում են հարյուրավոր ավելորդ բառերով, ինչի պատճառով փնտրման համակարգերը դնում են այդ էջը օրինական հասցեների իրենց ցուցակներում: Այս պրոցեսը կոչվում է “սպամդեքսինգ”, այսինքն սպամինգի – մարդկանց չպահանջված գովազդային տեղեկություններ ուղարկելու համար օգտագործվող արտահայտություն - ու ինդեքսինգի համադրություն է: Տարածված սպամդեքսինգի տեխնիկաները կարելի է բաժանել երկու ծավալուն հատվածների` բովանդակային սպամ և լինկերի սպամ:

Բովանդակային սպամ

Այս տեխնիկաները ներառում են էջի բովանդակության` փնտրող համակարգի ունեցած տրամաբանական տեսքի այլընտրանքային արտապատկերումն է: Դրանց բոլորի նպատակն է վեկտորային տարածության մոդելի տարբերակներ ստեղծելը` տեքստերի հավաքածուների տեղեկությունների վերադարձման համար:

հուշագրերի համալրում

Սա ներառում է էջի վրա հուշագրերի հաշվարկված տեղադրում` էջի վրա հուշագրերի քանակը, բազմազանությունն ու խտությունը մեծացնելու համար: Սա կարևոր է, որպեսզի էջը ավելի պատշաճ, համացանցում ներկայանալու արժանի տեսքի գա: Ինչ որ իմաստով դա էջի գտնվելն ավելի հավանական է դարձնում, օրինակ` Փոնզի սխեմայի առաջադրողն ուզում է համացանցում շրջողներին գրավել դեպի մի կայք, որի վրա իր խաբեություններ են տեղադրված և գովազդվում: Նա տեղադրում է մի հայտնի երաժշտական խմբի մասին նորմալ, սակայն հատուկ ձևով թաքնված տեքստ, հույս ունենալով, որ իր էջը կհայտնվի այլ երկրպագուների էջերի կողքին ու շատ այցելությունների կարժանանա երաժշտասերների կողմից: Ինդեքսացման ծրագրերի ավելի ուշ տարբերակները պարզապես սկսեցին հաշվարկել, թե որքան հաճախ է հուշագիրը հայտնվում, ու օգտագործեցին այդ`կարևորության աստիճանը որոշելիս: Ամենից ժամանակակից ինդեքսացման ծրագրերն ունեն համացանցային-կայքերը վերլուծելու և դրանցում հուշագրերի համալրման աստիճանը որոշելու կարողություն, ինչպես նաև այն, թե դրանց հաճախելիությունը համապատասնանում է այնպիսի այլ էջերի հաճախելիությանը, որոնք ստեղծվել են հենց փնտրման համակարգերի թրաֆիկը գրավելու համար: Նաև` խոշոր կայքերը կրճատվում են, որպեսզի հսկայական բառարանային ցուցակները հնարավոր չլինի մեկ եզակի կայքի վրա:

Թաքնված կամ անտեսանելի` առնչություն չունեցող տեքստ

Հուշաբառերի ու ֆրազների քողարկումը` դրանք ֆոնի հետ միևնույն գույնի դարձնելը, կամ չափազանց փոքր տառատեսակ օգտագործելը, կամ դրանք էյջ-թի-էմ-էլ (HTML) այնպիսի կոդի մեջ թաքցնելը, ինչպիսին է “ոչ մի շրջանակ”-ը, ԱՅԼ ատրիբուտները, զրո-լայնություն/երկարություն DIV-երը, և “ոչ մի սկրիպտ” բաժինները: Ինչևէ, թաքնված տեքստը ոչ միշտ է սպամդեքսինգ համարվում. Այն կարող է նաև օգտագործվել հասանելիությունը մեծացնելու նպատակով: Մարդիկ, որ փնտրման համակարգի կազմակերպության համար համացանցային կայք են ցուցադրում, կարող է ժամանակավորապես կամ մշտապես կասեցնեն ողջ կայքը` որոշ կայքերի վրա անտեսանելի տեքստ ունենալու նպատակով:

Մետա-թագերի (վերին առանցքի, իդենտիֆիկացիոն բնութագրերով թագեր) համալրում

Մետա-թագերում հուշաբառերի կրկնությունը և այնպիսի մետա-հուշաբառերի օգտագործումը, որոնք առնչություն չունեն կայքի բովանդակությանը: Այս տակտիկան անարդյունավետ դարձավ 2005-ից:

“Դարպասային” կամ դռնային էջեր

Ցածրորակ այնպիսի կայքերի ստեղծումը, որոնք շատ փոքրածավալ բովանդակություն են պարունակում, սակայն համալրված են շատ նույնական հուշաբառերով ու ֆրազներով: Դրանք ստեղծված են փնտրման համակարգերի արդյունքներում բարձր հաճախելիություն ստանալու համար, սակայն տեղեկություններ փնտրող այցելուների համար որևէ նպատակի չեն ծառայում: Դռնային էջը հիմնականում ունենում է որևէ “սեղմիր այստեղ` որպեսզի մուտք գործես” արտահայտությունը առաջին էջին:

Քերող էջեր

Քերող էջերը, կամ այլ կերպ ասած` Գովազդայնացման Համար Ստեղծված էջերը, ստեղծվում են զանազան ծրագրերի օգտագործմամբ` փնտրման համակարգերի արդյունքների էջերը, կամ բովանդակության այլ աղբյուրները “քերելու” համար, որի արդյունքում այդ նույն ծրագրերը նոր կայքի համար “բովանդակություն” են ստեղծում: Բովանդակության մասնակի մատուցումը այս էջերի վրա ինքնատիպ է թվում, սակայն դա պարզապես տարբեր այլ էջերից հաճախ առանց թույլատվության վերցված բովանդակության միաձուլման արդյունք է: Այս տիպի կայքերը հիմնականում լիքն են գովազդներով (օրինակ վճարիր-սեղմելով տիպի գովազդներ), կամ վերա-հասցեագրում են օգտագործողին դեպի այլ էջեր: Այսպիսի քերող էջերը նույնիսկ ընդունակ են հիմնական, սկզբնական կայքերի հաճախելիության ցուցանիշներից ավելին հավաքել իրենց սեփական տեղեկատվության ու կազմակերպության անվան համար:

Կապային սպամ

Դեյվիսոնը կապային սպամը (որ ինքն անվանում է “հովանավորչական կապեր”) բնութագրում է որպես “…կապեր, որ առկա են այլ պատճառներով, քան դրանց իրական արժանիքները կենթադրեին”: Կապային սպամն առավելության է հասնում կապա-հիմք խաճախելիության ալգորիթմների շնորհիվ, ինչպիսիք են Google-ի էջի այցելիության գնահատման ալգորիթմը, որ բարձրագույն գնահատական է տալիս կայքերին ըստ այն բանի, թե դրանցից որոնց քանի այլ` ավելի բարձր գնահատականներով կայքեր են կապված: Այս տեխնիկաների նպատակն է նաև ազդել այլ կապա-հիմք գնահատման տեխնիկաների վրա, ինչպիսին է ՀԻԹՍ ալգորիթմը (HITS algorithm)

Կապերի ֆերմաներ

Ներառում է միմյանց հիշատակող էջերի սերտորեն փոխկապակցված համայնքների ստեղծում, որ հայտնի են նաև փոխադարձ մեծարման համայնքներ անվամբ:

Թաքնված կապեր

Կապերի տեղադրումն այնպիսի տեղերում, որտեղ այցելուները չեն տեսնի դրանք` կապերի հաճախելիությունը բարձրացնելու նպատակով: Շեշտված նշմամբ տեքստը կարող է օգնել կայքին ավելի բարձր գնահատական ստանալ հենց միայն այդ մի ֆրազը կրելու համար:

“Սիբիլլայի հարձակում”

Սա բազմաթիվ անձերի պատրանքի ստեղծումն է` վնասակար նպատակներով, որ “Սիբիլլայի հարձակում” է կոչվել անձի երկատվածության ախտանիշի պատենտի` “Սիբիլլայի” անունով (Շիրլի Արդել Մեյսըն): Սպամերը ստեղծում է բազմաթիվ կայքեր` տարբեր դոմեյն անվանումների ներքո, որոնք բոլորն էլ կապվում են միմյանց, ինչպես օրինակ կեղծ բլոգները, որոնց նաև “սպամ բլոգներ” են անվանում:

Սպամ բլոգներ

Սպամ բլոգները, որ այլ կերպ կոչվում են սպլոգներ, սպամինգի նպատակով ստեղծված կեղծ բլոգներն են: Դրանք էությամբ նման են կապերի ֆերմաներին:

Էջերի առևանգում

Սա կատարվում է որևէ հայտնի կայքի ավազակային կրկնօրինակը ստեղծելով, որի վրա իրական օրինակին շատ նման բովանդակություն է դրվում, սակայն այդ կայքն ի վերջո համացանցում տեղեկություններ փնտրողին ուղղորդում է դեպի վերջինիս հետ կապ չունեցող վնասակար կայքեր:

Ժամկետանց դոմեյններ գնելը

Որոշ կապային սպամերներ հետևում են շուտով ժամկետանց դառնալու ենթակա դոմեյնների մասին Դե-էն-էս (DNS) գրանցումներին, ապա գնում են դրանք ու փոխարինում այդ էջերը դեպի իրենց էջերը բերող կապերով. Տես Դոմեյնինգ հոդվածը: Այնուամենայնիվ, Google-ը նորից շտկում է կապերի տեղեկությունները դեպի ժամկետանց դոմեյնների սկզբնական բովանդակությունը: Այս տեխնիկաների մի մասը կարող է կիրառվել Google-ռումբ ստեղծելու համար, որն է` այլ օգտագործողների հետ համագործակցելով մի կամայական էջի հաճախելիության աստիճանը համատեղ ջանքերով չափազանց բարջրացնելը:

Տվյալների տողերի համալրում (տվյալնմեր նախկինում տվյալ համացանցային սերվեր օգտագործողի այցելությունների մասին)

Սա ներառում է հետևող համագործակից տվյալների տողի ստեղծում օգտագործողի համակարգչում առկա որևէ կայքի վրա, առանց օգտագործողի գիտության: Այդ տվյալների տողը հետագայում շահույթ է ստեղծում նշված տվյալների տողը տեղադրած անձի համար: Սա ոչ միայն հանցավոր համագործակցության արդյունք հանդիսացող առևտրին է նպաստում, այլ նաև հնարավորություն է ստեղծում արդեն առկա այլ տվյալների տողերի ջնջում և դրանց տեղում նորերի գրում` հատկապես դրանց օրինական ճանապարհով աշխատած ագումարները գողանալով:

Աշխարհա-գրման ենթակա էջերի օգտագործումը

Այն կայքերը, որ կարող են խմբագրվել օգտագործողների կողմից, ինչպիսիք են Վիկիներն ու բլոգները, որոնց վրա կարելի է մեկնաբանություններ թողնել, կարող են օգտագործվել դեպի սպամ կայքեր կապերի տեղադրման համար, եթե հակա-սպամային միջոցները ժամանակին չկիրառվեն:

Սպամը բլոգներում

Սա այլ կայքերի վրա կապերի տարերային տեղադրումն է կամ դրանց համառ պարտադրումը զանազան մեթոդներով` որևէ ցանկալի հուշաբառ տեղադրելով մուտքի կապի ակտիվացված տեքստի վրա: Հյուրերի բաժինները, ֆորումները, բլոգներն ու ցանկացած այլ կայքեր, որոնք բաց են այցելուների մեկնաբանությունների համար, հատուկ նշանակետ են հանդիսանում տվյալ դեպքում, և հաճախ ավտոմատ ծրագրերի ստեղծած աբսուրդ մեկնաբանույունների զոհ են դառնում` դրանցում տեղադրված կապերի պատճառով, որոնք սովորաբար առնչություն չունեն տվյալ թեմային կամ ցանկալի չեն:

Մակնաբանությունների սպամը

Մեկնաբանությունների սպամը կապային սպամի տարատեսակ է, որ ի հայտ է եկել այնպիսի էջերում, որոնք թույլ են տալիս օգտագործողների կողմից դինամիկ խմբագրում, ինչպիսին են Վիկիները, բլոգներն ու հյուրերի բաժինները: Սա կարող է խնդրահարույց լինել, քանի որ կարող է ստեղծված լինեն լրտեսներ, որոնք ավտոմատ և տարերային կերպով ընտրում են օգտագործողների կողմից խմբագրվող որևէ կայք, օրինակ Վիկիպեդիայի հոդված, և դրա մեջ ավելացնեն սպամային կապեր:

Վիկի սպամ

Օգտագործելով Վիկի համակարգերի բաց խմբագրման ունակությունը` Վիկի կայքից դեպի սպամային կայք կապերի տեղադրում Վիկի-ի վրա: Սպամ կայքի թեման հաճախ որևէ առնչություն չունի Վիկի-ի տվյալ էջի հետ, որի վրա տեղադրվել է սպամային կապը: 2005 թ.-ի սկզբներին Վիկիպեդիան ներմուծեց մի նոր, հաստատված արժեք “չհետևել” անվանմամբ, այսպես կոչված Ռել Էյջ-Էի-Էմ-Էլ ատրիբուտի (“rel’ HTML Attribute) համար: Այս ատրիբուտով կապերը արհամարվում են Google-ի էջի գնահատման ալգորիթմի կողմից: Ֆորոմների ու Վիկիների ադմինիստրատորները կարող են օգտագործել այս ատրիբուտը` Վիկի-ի սպամի խաթարման համար:

Հիշատակման լոգերի սպամինգ

Երբ որևէ մեկն այցելում է որևէ կայք, տվյալ դեպքում, երրորդ անձը` հետևելով մեկ այլ կայքի վրա տեղադրված կապին, նրան արդեն տրամադրում է հիշատակողի կայքի հասցեն` իր իսկ համակարգչի համացանցային դիտման ծրագրի կողմից: Որոշ կայքեր ունեն այնպիսի հիշատակող լոգ, որը ցույց է տալիս, թե որ էջերն են կապված տվյալ կայքի հետ: Ռոբոտ ունենալով, դրանք տարերայնորեն այցելում են բավականաչափ թվով կայքեր` կրելով մի կոնկրետ հասցե պարունակող հաղորդագրություն, որ տրվում է որպես հիշատակող: Ապա այդ հաղորդագրությունը կամ կայքի հասցեն հայտնվում է այն կայքերի հիշատակող լոգում, որոնք ունեն հիշատակող լոգ: Քանի որ որոշ փնտրող համակարգեր կայքերի կարևորությունը որոշում են ըստ այն բանի, թե որքան այլ կայքեր են կապված տվյալ կայքին, հիշատակող լոգի սպամը կարող է օգտագործվել` ավելացնելու համար փնտրման համակարգերի գնահատականները սպամերների էջերի այցելությունների վերաբերյալ, ինչը կատարվում է մեծաթիվ կայքերի հիշատակող լոգերը միմյանց կապելով: