Սիմոն Վրացյան

Վիքիպեդիայից՝ ազատ հանրագիտարանից


Սիմոն Վրացյան
Սիմոն Վրացյան
Դրոշ
Հայաստանի Հանրապետության վարչապետ
Նոյեմբերի 25, 1920 - Դեկտեմբերի 2, 1920
Նախորդող Համո Օհանջանյան
Հաջորդող Պաշտոնը կասեցվել է
Դրոշ
Հայաստանի Հանրապետության Արտաքին գործերի նախարար
Նոյեմբերի 25, 1920 - Դեկտեմբերի 2, 1920
Նախորդող Համո Օհանջանյան
Հաջորդող Պաշտոնը կասեցվել է
Դրոշ
Հայաստանի Հանրապետության Գյուղատնտեսության ու պետական գույքի նախարար
Ապրիլի 3, 1920 - Նոյեմբերի 23, 1920
Նախորդող Թադևոս Թոշյան
Հաջորդող Արշակ Հովհաննիսյան
Դրոշ
Հայաստանի Հանրապետության Աշխատանքի նախարար
Ապրիլի 3, 1920 - Նոյեմբերի 23, 1920
Հաջորդող Արշակ Հովհաննիսյան
 
Ծննդյան օր 1882
Ծննդավայր գ. Մեծ Սալա, Նոր Նախիջևան
(Ռուսաստան) Ռուսաստան
Վախճանի օր Մայիսի 21 1969
Վախճանի վայր Բեյրութ
(Լիբանան) Լիբանան

Սիմոն Վրացյան (1882 - մայիսի 21 1969 թ.) (դասական ուղղագրութեամբ՝ Սիմոն Վրացեան) հայ քաղաքական գործիչ է, դաշնակցական ղեկավար։ Եղել է Հայաստանի առաջին հանրապետության գյուղատնտեսության և պետական գույքի, ինչպես նաև աշխատանքի նախարար ու չորրորդ վարչապետը։

Կենսագրությունը[խմբագրել]

Ծնվել է 1882 թվականին Նոր Նախիջևանի Մեծ Սալա գյուղում։ Սկզբնական կրթությունը ստացել է Նոր Նախիջևանի միջնակարգ դպրոցում, 1900-1906 թվականներին սովորել է Էջմիածնի Գևորգյան ճեմարանում։ 1908-1910 թվականներին սովորում է Սանկտ Պետերբուրգի համալսարանի մանկավարժական և իրավաբանական ֆակուլտետներում։ 1906 թվականից սկսում է հեղափոխական գործունեությունը, զենք է ձեռք բերում և ուղարկում արևմտյան Հայաստան՝ ֆիդայական ջոկատներին։ 1907 թվականին մասնակցում է Վիեննայի դաշնակցական 4-րդ կոնգրեսին։ 1910 թվականին Մոսկվայում լույս է ընծայում «Հասկ» ժողովածուն, որի մեծ մասը ցարական կառավարությունը առգրավում է։ Վախենալով հետապնդումից Վրացյանը փախչում է Բաթում, ապա Տրապիզոն ու Կոստանդնուպոլիս։ Հետագա տարիներին դասավանդում է Կարինի որոշ ուսումնական հաստատություններում, խմբագրում է Կարինում և Եվրոպայում հրատարակվող մի շարք թերթեր։ 1911-1913 թվականներին ԱՄՆ-ում թողարկում է «Հայրենիք» օրաթերթը։ Առաջին համաշխարհային պատերազմի տարիներին վերադառնում է Թիֆլիս, որտեղ մասնակցում է հայկական կամավորական ջոկատների կազմակերպմանը։ 1917 թվականի Փետրվարյան հեղափոխությունից հետո Թիֆլիսում հրատարակում է «Հորիզոն» թերթը։ 1918 թվականին ընտրվում է Անդրկովկասյան Սեյմի , ապա 1919 թվականին դաշնակցական բյուրոյի անդամ։ 1918 թվականին անդրկովկասյան կառավարության կազմում մասնակցում է Բաթումի թուրք-անդրկովկասյան բանակցություններին։

Սիմոն Վրացյանի գրությունը թուրքերի հետ բանակցությունների մասին

Անկախության հռչակումից հետո (1918) նշանակվում է Հարավ Ռուսական կամավորական բանակին կից դիվանագիտական առաքելության ղեկավար։ 1919 թվականին ընտրվում է Հայաստանի Հանրապետության խորհրդարանի անդամ։ 1920 թվականի մայիսին նշանակվում է Հ. Օհանջանյանի գլխավորած կառավարության գյուղատնտեսության և աշխատանքի նախարար, 1920 նոյեմբերին ՀՀ կառավարության վարչապետ։

Հայաստանում Խորհրդային կարգերի հաստատումից հետո գլխավորում է Հայրենիքի Փրկության Կոմիտեն։ 1921 թվականի օգոստոսից հետո ապրում է Ֆրանսիայում, ԱՄՆ-ում, Լիբանանում։ Շարունակում է քաղաքական գործունեությունը։ 1945 թվականին, որպես Հայկական ազգային կոմիտեի նախագահ վերջնագիր է ներկայացնում Սան-Ֆրանցիսկոյում ՄԱԿ-ի հիմնադիր համաժողովի կազմակերպիչ պետություններին՝ նրանց ուշադրությունը գրավելով պատմական անարդարության վրա՝ հայ ժողովրդի հանդեպ։ 1951 թվականից մինչև կյանքի վերջը Վրացյանը Բեյրութի «Նշան Պալանջյան» վարժարանի տնօրենն էր։

Ստեղծագործությունները[խմբագրել]

Վրացյանը մի շարք պատմական ստեղծագործությունների հեղինակ է։ Արժեքավոր նյութեր են պարունակում «Հայաստանի Հանրապետություն» մենագրությունը (1928), «Կյանքի ճանապարհներով» (1967) և մի շարք գրքեր նվիրված ՀՅԴ պատմությանը։


Արտաքին հղումներ[խմբագրել]

Աղբյուրներ[խմբագրել]

ՀՀ ՎԱՐՉԱՊԵՏ
ՆԱԽՈՐԴՈՂ Սիմոն Վրացյան ՀԱՋՈՐԴՈՂ
Համո Օհանջանյան Նոյեմբերի 25, 1920 - Դեկտեմբերի 2, 1920 Ալեքսանդր Մյասնիկյան