Սան Ֆրանցիսկու (գետ)

Վիքիպեդիայից՝ ազատ հանրագիտարանից
Սան Ֆրանցիսկու
Sao Francisco
RioSaoFrancisco.jpg
Bacia sao francisco.jpg
Բնութագիր
Երկարություն 2800 կմ
Ավազան 600 հզ կմ²
Ջրի ծախս 3000 մ3
Ջրահոսք
Ակունք Սեռա դե Կանաստրա
Տեղակայում
Երկիր Բրազիլիա Բրազիլիա
Երկրամաս Հարավային Ամերիկա

Սան Ֆրանսիսկու (պորտ.՝ Sao Francisco), գետ Բրազիլիայում։ Երկարությունը 2800 կմ է, ավազանը՝ 600 հզ կմ²։ Սկիզբ է առնում Սեռա դե Կանաստրա լեռնազանգվածից, թափվում Ատլանտյան օվկիանոս։ Սահանքավոր է։ Պաուլու Աֆոնսու ջրվեժի մոտ կա ՀԷԿ։ Ջրի միջին ծախսը մոտ 3000 մ³/վրկ է։ Նավարկելի է Պիրապորա և Ժուազեյրու քաղաքների միջև։

Ջրագրություն[խմբագրել]

Սան-Ֆրանցիսկուն սկիզբ է առնում Սեռա-դա-Կանաստրայից, ավելի բարձրադիր Բրազիլիական հարթավայրից, վերևում գետը ավելի վարար է։ Միջին հոսքում գետը հոսում է լայն տարածքում տեկտոնիկական ծագում ունեցող, որը զուգահեռ է Ատլանտյան օվկիանոսի ափին։ Կաբռոբա քաղաքից հետո գետը կտրուկ շրջվում է դեպի հարավ-արևելք և ափամերձ շրջանում ընդմիջումների ձևով մոտենում Ատլանտյան օվկիանոսին՝ ձևավորելով բազմաթիվ ջրվեժներ, բարձրությունը հասցնելով մինչև 81 մետր բարձրության, որոնցից ամենաբարձրը Պաուլո-Աֆոնսոն է։ Գետին բնորոշ է կտրուկ ջրային զանգվածի փոփոխություն, քանի որ ավազանի մեծ մասը տեղակայված է չորային տարածաշրջանում՝ ամառային ջրառատ տեղումներով։ Այդ իսկ պատճառով գետի մակարդակը ջրաշատ շրջանում բարձրանում է 6-7 մետրով։

Այս հոդվածի կամ նրա բաժնի որոշակի հատվածի սկզբնական տարբերակը վերցված է Հայկական սովետական հանրագիտարանից, որի նյութերը թողարկված են Քրիեյթիվ Քոմմոնս Նշում–Համանման տարածում 3.0 (Creative Commons BY-SA 3.0) թույլատրագրի ներքո։ CC-BY-SA-icon-80x15.png