Կտտկենի

Վիքիպեդիայից՝ ազատ հանրագիտարանից

Կտտկենի, թանթրվենի (Sambu- cus), այծատերևազգիների ընտանիքի բույսերի ցեղ։

Sambucus nigra 002.jpg

Թփեր են կամ փոքր ծառեր, հազվադեպ՝ բազմամյա խոտաբույսեր։ Հայտնի է մոտ 40 տեսակ՝ տարածված 2 կիսագնդի բարեխառն և մերձարևադարձային շրջաններում։ ԽՍՀՄ-ում աճում է 11, ՀԽՍՀ-ում՝ 3 տեսակ, որից առավել տարածված է սև կտտենին (S. niger)։ Ոչ բարձր թուփ է կամ փոքր ծառ, ծաղիկները մանր են, դեղնասպիտակավուն։ Պտուղը սև է, մուգ մանուշակագույն, հատապտղանման կորիզապտուղ։ Ծաղկում է մայիս-հունիս ամիսներին։ Ժողովրդական բժշկության մեջ օգտագործում են բույսի բոլոր մասերը՝ արմատները, տերևները, ծաղիկներն ու պտուղները։ Վերջիններս ունեն քրտնաբեր և միզամուղ հատկություն։ ՀԽՍՀ-ում տարածված է Նոյեմբերյանի, Շամշադինի, Վնաձորի, Լոռի-Փամբակի անտառներում։

Այս հոդվածի կամ նրա բաժնի որոշակի հատվածի սկզբնական տարբերակը վերցված է Հայկական սովետական հանրագիտարանից, որի նյութերը թողարկված են Քրիեյթիվ Քոմմոնս Նշում–Համանման տարածում 3.0 (Creative Commons BY-SA 3.0) թույլատրագրի ներքո։ CC-BY-SA-icon-80x15.png