Կիթ Պիկի ազգային աստղադիտարան
| Կիթ Պիկի ազգային աստղադիտարան | |||||||||||||||||||||||||||||||||
Կիթ Պիկ աստղադիտարանի գմբեթների մի մասը |
|||||||||||||||||||||||||||||||||
| Կազմակերպություն | Ազգային աստղագիտական օպտիկական աստղադիտարան | ||||||||||||||||||||||||||||||||
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| Կոդ | 695 | ||||||||||||||||||||||||||||||||
| Բնօրինակ անվանում | Kitt Peak National Observatory | ||||||||||||||||||||||||||||||||
| Վայր | Սոնորա (անապատ), Արիզոնա, ԱՄՆ | ||||||||||||||||||||||||||||||||
|
Կոորդինատներ
|
|
||||||||||||||||||||||||||||||||
| Բարձրություն | 2096 մ | ||||||||||||||||||||||||||||||||
| Եղանակ | 72% անամպ օրեր | ||||||||||||||||||||||||||||||||
| Հիմնադրվել է՝ | 1958 | ||||||||||||||||||||||||||||||||
| Կայքէջ www.noao.edu/kpno/ |
|||||||||||||||||||||||||||||||||
|
|||||||||||||||||||||||||||||||||
Կիթ Պիկի ազգային աստղադիտարան, աստղադիտարան ԱՄՆ-ում, հիմնադրվել է 1958 թվականին Սոնորա անապատում, Արիզոնա նահանգում: Աստղադիտարանը պատկանում է Ազգային աստղագիտական օպտիկական աստղադիտարանին (NOAO).
Բովանդակություն |
Աստղադիտարանի ղեկավարներ [խմբագրել]
- 1958 - 1960 - Ադեն Մեյնել - առաջին տնօրենը
- 1960 - 1971 - Նիկոլաս Մեյոլ
- 1971 - 1977 - Լեո Գոլդբերգ
- 1978 - 1984 - Ջեֆրի Բերբիջ
Աստղադիտարանի պատմությունը [խմբագրել]
Կիթ Պիկի ազգային աստղադիտարանի տարածքում են տեղադրված նաև MDM աստղադիտարանի, Միչիգանի համալսարանի, Դարտմուտյան քոլեջի, Օհայո նահանգի համալսարանի, Կոլումբիական համալսարանի, Ուորներ և Սվեյսի աստղադիտարանի, Ստյուարտի աստղադիտարանի և Կեյզի արևմտյան պահեստային համալսարանի գործիքները: Ունենալով 26 անկախ աստղագիտական գործիքներ Կիթ Պիկի աստղադիտարանը հանդիսանում է աշխարհում ամենաբազմազան գործիքների հավաքածուով աստղադիտարանը:
Կիթ Պիկը ընտրվեց ազգային աստղադիտարանի հիմնման համար համաձայն Ազգային գիտական հիմնադրամի հետ պայմանագրի 1958 թվականին: Աստղադիտարանի համար հողատարածքը վերցվել է վարձակալությամբ տեղի բնակիչներից, Պապագո հնդկացիներից: Ինքը, աստղադիտարանը գտնվում էր Աստղագիտության ոլորտում հետազոտությունների համալսարանների ասսոցիացիայի տնօրինության տակ: 1982 թվականին ստեղծվեց Ազգային աստղագիտական օպտիկական աստղադիտարան կազմակերպությունը, որի հիմնական նպատակն էր միավորել երեք խոշորագույն օպտիկական աստղադիտարանները` Կիթ Պիկը, Ազգային արևային աստղադիտարանը և Սերրո-Տոլոլո աստղադիտարանը:
Աստղադիտարանի տարածքում անց են կացվում էֆսկուրսիաներ:
Աստղադիտարանի գործիքները [խմբագրել]
Հետազոտությունների ուղղությունները [խմբագրել]
- Արեգակ
- Մերձերկրյա աստերոիդներ
- Գամմա-ժայթքում
- Ծիր Կաթինի հետազոտություններ
- Արտագալակտիկական աստղագիտություն
- Տրանսնեպտունային մարմիններ
Հիմնական նվաճումները [խմբագրել]
- Վոյդի հայտնաբերումը
- Էթանոլի հայտնաբերումը Աղեղնավոր В մոլեկուլային ամպի մեջ 12-մ ռադիոաստղադիտակի միջոցով
- Միջմոլարակային Հյուգենս իջեցվող սարքի տվյալների մշակում Տիտանի վրա վայրէջքի ժամանակ
- Բազմաթիվ աստերոիդների հայտնաբերում, այդ թվում Երկրին մոտեցող աստերոիդներ և Կոյպերի գոտու մարմիններ ((99942) Ապոֆիս, (8405) Ասբոլ, (19521) Քաոս, (47171) 1999 TC36)
- Յուպիտերի արբանյակ Կալլիորեյի հայտնաբերումը
- Ծրագրեր՝ Spacewatch ծրագիր, Խավարածրի խորը դիտարկում, Խորը ոսպնյակային դիտարկում, Galaxy Zoo, HATNet ծրագիր
Հետաքրքիր փաստեր [խմբագրել]
- Կիթ Պիկի աստղադիտարանի տարածքում կատարվել են Բարակա վավերագրական ֆիլմի նկարահանումները:
- Աստղադիտարանը մեծ դեր է ունեցել Ֆորտ ծրագրային լեզվի ստեղծման մեջ:
- Աստղադիտարանի պատվին է անվանվել (2322) Կիթ Պիկ աստերոիդը: