Կամչատկայի թերակղզի

Վիքիպեդիայից՝ ազատ հանրագիտարանից
Picto infobox map.png
Կամչատկա թերակղզի
полуостров Камчатка
Տեղագրություն Ասիա
Ողողող ջրեր Օխոտի, Բերինգի ծովեր, Խաղաղ օվկիանոս
Ընդհանուր մակերեսը 270 000 կմ2 կմ²
Երկիր Ռուսաստան Ռուսաստան
Map of Russia - Kamchatka Krai (2008-03).svg

57°00′00″ հս. լ. 160°00′00″ ավ. ե. / 57° հս. լ. 160° աե. ե.

Կամչատկա (ռուս.՝ полуостров Камчатка), թերակղզի Ասիայի հյուսիս-արևելքում։ Ողողվում է Օխոտի, Բերինգի ծովերով և Խաղաղ օվկիանոսով։

Անվան առաջացումը[խմբագրել]

Կամչատկա թերակղզու տեղագրություն

Գոյություն ունեն ավելի քան 20 տարբերակներ «Կամչատկա» անվան առաջացման վերաբերյալ։

Ըստ Բ․ Պ․ Պոլևոյի՝ «Կամչատկա» ավանումը առաջացել է Կամչատկա գետի անվանումից, իսկ գետը անվանվել էր ի պատիվ Իվան Կամչատիյի։ 1965 թվականին տուրք հավաքելու նպատակով ուղարկվել էին դեպի Պենժին գետը Ֆյոդոր Չուկիևը և Իվան Իվանովը «Կամչատիյ» մականունով (մականունը տրվել էր այն պատճառով, որ նա միշտ կրում էր միայն մետաքսյա շապիկ, իսկ այն ժամանակներում մետաքսը կոչում էին «Կամչատյան կտոր» կամ «Դամասկ»)։

Ռելիեֆ[խմբագրել]

Ռելիեֆում աչքի են ընկնում Սրեդիննի (Իչինյան Սոպկա հրաբուխը, 3621 մ) և նրան զուգահեռ Արևելյան լեռնաշղթաները, դրանց միջև՝ Կենտրոնական Կամչատկյան ցածրությունը 10-80 կմ լայնությամբ, որով հոսում է Կամչատկա գետը։ Թերակղզում կա 160 հրաբուխ․ 28-ը՝ գործող (Կլյուչևսկայա Սոպկա, 4750 մ ամենաբարձրը կետը, Շիվելուչ և այլն)։ Կամչատկայի հյուսիսում տարածված են տունդրանները, կենտրոնական մասում՝ անտառները, 1000 մետրից վեր՝ ալպյան մարգագետինները, լեռնային տունդրանները։

Կլիմա[խմբագրել]

Կամչատկյան արջ

Կլիման ծովային մուսսոնային է, կենտրոնական և հյուսիսայ մասերում՝ չափավոր ցամաքային։ Փետրվարի միջին ջերմաստիճանը արմուտքում -15 °C է, արևելքում՝ -11 °C, կենտրոնական մասում՝ -16 °C, օգոստոսինը, համապատասխանաբար, 12 °C, 12,5 °C, 16 °C, տարեկանտեղումները՝ 600-1100 մմ։

Կենդանական աշխարհ[խմբագրել]

Կենդանիներից կան սամույր, աղվես, գայլ, արջ, ջրասամույր, մշկամուկ, հյուսիսային եղջերու։ Ամենատարածվավծ կենդանին է դարչնագույն արջը։ Կամչատկայի կենդանիների 80% կազմում եմ միջատները․ կան շատ տեսակի սարդեր։

Գրականություն[խմբագրել]

  • Камчатка, полуостров // Энциклопедический словарь Брокгауза и Ефрона։ В 86 томах (82 т. и 4 доп.). — СПб., 1890—1907.
  • Крашенинников С. П. Описание земли Камчатки. — П.։ Академия наук, 1755.
  • Georg Wilhelm Steller։ Beschreibung von dem Lande Kamtschatka, unveränd. Neudruck der 1774 in Frankfurt, 1793 in St. Petersburg und 1753 in Halle erstmals erschienenen Werke.
  • Семёнов В. И. В краю вулканов и гейзеров. — М.։ Физкультура и спорт, 1973. — 144 с. — (По родным просторам). — 50 000 экз.
  • Недолужко В. А. Конспект дендрофлоры российского Дальнего Востока. — Владивосток։ Дальнаука, 1995.- 208 с.
  • Кузьмин С. Л., Маслова И. В. Земноводные российского Дальнего Востока. — М.։ Изд-во КМК, 2005. — 434 с.
  • Камчатка // Гвоздецкий Н. А., Михайлов Н. И. Физическая география СССР. — М., 1978.
  • Воскобойников В. И. Слово на карте։ (Из истории географических названий Камчатского полуострова). — Петропавловск-Камчатский։ Изд-во «Камчатской правды», 1962.
  • Книги о Камчатке — региональный каталог книг
Այս հոդվածի կամ նրա բաժնի որոշակի հատվածի սկզբնական տարբերակը վերցված է Հայկական սովետական հանրագիտարանից, որի նյութերը թողարկված են Քրիեյթիվ Քոմմոնս Նշում–Համանման տարածում 3.0 (Creative Commons BY-SA 3.0) թույլատրագրի ներքո։ CC-BY-SA-icon-80x15.png