Էրազմ Ռոտերդամցի

Վիքիպեդիա-ից
Էրազմ Ռոտերդամցի
Desiderius Erasmus Roterodamus
Holbein-erasmus.jpg
(հումանիստ գրող)
Ծնվել է հոկտեմբերի 271466[1]
Ծննդավայր Ռոտերդամ (Նիդերլանդներ)
Մահացել է հուլիսի 2, 1536 (69 տարեկանում)
Մահվան վայր Բազել (Շվեյցարիա)
Քաղաքացիություն Flag of the Netherlands.svg Նիդեռլանդներ
Կրթություն Փարիզի համալսարան
Գործունեություն գրող, փիլիսոփա, աստվածաբան, հեղինակ, թարգմանիչ, ուսուցիչ և ակնարկագիր

Էրազմ Ռոտերդամցի (Desiderius Erasmus Roterodamus 1466 - 1536, հուլիսի 12), նիդեռլանդական հումանիստական գրականության ամենաականավոր դեմքը։

Կյանքը[խմբագրել]

Ծնվել է Ռոտերդամ քաղաքում, ծագումով հոլանդացի էր, հոլանդական մի բյուրգերի «ապօրինի զավակը»։ Վաղ հասակից, զրկվելով ծնողներից, նա ստիպված է լինում վանք մտնել թե' իր գոյությունը պահպանելու և թե' ուսումը շարունակելու նպատակով։ Այստեղ նա մնում է մոտ երկու և կես տարի։ Նա ամբողջ ժամանակը նվիրում է ուսման գործին, սովորում է դասական լեզուներ և ուսումնասիրում հին հունական ու հռոմեական գրողների գործերը։ Վանքից դուրս գալով, 1496-ին ուսումը շարունակելու նպատակով գնում է Փարիզ։ Այնուհետև սկսում է ճանապարհորդություններ կատարել Եվրոպայում, լինում է իր հայրենքում, Նիդերլանդներում, Իտալիայում, ապա անցնում է Անգլիա։ Քեմբրիջի համալսարանում դասավանդում է հունարեն և աստվածաբանություն։ Ծանոթանում է Թոմաս Մորի հետ և դառնում նրա ամենամոտ բարեկամներից մեկը։

Վերադառնալով Անգլիայից, նա ապրում է Գերմանիայում, մի քանի տարի ծառայում է Կառլոս V-ի պալատում։ Կյանքի վերջին տարիներին անցկացնում է Շվեյցարիայում, որտեղ էլ մահանում է։ [2]

Ստեղծագործություններ[խմբագրել]

  • Գովք հիմարության (թարգմանվել է հայերեն Վահե Միքայելյանի կողմից [3])
  • Դատողություն կամքի ազատության մասին
  • Քրիստոնյա մարտիկի զենքը

Աղբյուրներ[խմբագրել]

  1. Gleason, John B. "The Birth Dates of John Colet and Erasmus of Rotterdam: Fresh Documentary Evidence," Renaissance Quarterly, The University of Chicago Press on behalf of the Renaissance Society of America, Vol. 32, No. 1 (Spring, 1979), pp. 73–76
  2. Հ. Մամիկոնյան (1961)։ Արտասահմանյան գրականության պատմություն (վերածննության դարաշրջան)։ Երևան: Հայպետուսմանկհրատ, էջ 243։ 
  3. Գովք հիմարության : [Վեպ] / Է. Ռոտերդամցի; Թարգմ.՝ Վ. Միքայելյան; Ծանոթագր.՝ Լ. Պինսկի; Խմբ.՝ Ի. Կարումյան. - Երևան : Հայպետհրատ , 1964. - 343 էջ։

Արտաքին հղումներ[խմբագրել]